![](\"https:\/\/studioopinii.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/976f5eb6-3c3e-4f98-ba52-e18bb9ae761a.jpg\")
<\/p>\n<\/p>\n
![\"\"](\"http:\/\/www.reunion68.com\/Biuletyn\/img\/studio.png\")
<\/a>Czy moralno\u015b\u0107 jest zapisana w genach?<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\nAndrzej Koraszewski<\/strong><\/span><\/p>\n Tymczasem geny siedz\u0105 sobie w\u00a0kom\u00f3rkach naszego cia\u0142a i\u00a0aktywuj\u0105 si\u0119 w\u00a0reakcji na\u00a0r\u00f3\u017cne zdarzenia. Mamy tych gen\u00f3w oko\u0142o 25 tysi\u0119cy na\u00a0g\u0142ow\u0119 i\u00a0to\u00a0towarzystwo rz\u0105dzi chemi\u0105 naszego organizmu. Na\u00a0szcz\u0119\u015bcie nie\u00a0wszystkie na\u00a0raz, cz\u0119\u015b\u0107 jest wyciszona.<\/strong><\/p>\n Zaczyna si\u0119 ten genetyczny cyrk w\u00a0momencie pocz\u0119cia, kiedy m\u0119ski plemnik \u0142\u0105czy si\u0119 z\u00a0jajeczkiem kobiety i\u00a0powstaje zarodek. W\u00a0zarodku geny matki \u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 z\u00a0genami ojca. Je\u015bli wszystko idzie dobrze i\u00a0ci\u0105\u017ca ko\u0144czy si\u0119 \u017cywym urodzeniem, to\u00a0po\u00a0dziewi\u0119ciu miesi\u0105cach te\u00a0geny, kt\u00f3re odpowiadaj\u0105 za\u00a0budow\u0119 naszego cia\u0142a, zamykaj\u0105 sw\u00f3j rozdzia\u0142 i\u00a0powiadaj\u0105: ulepi\u0142y\u015bmy cz\u0142owieka.<\/span><\/p>\n Embriologia jest jedn\u0105 z\u00a0niesamowitych ga\u0142\u0119zi medycyny, kt\u00f3ra\u00a0dzi\u0119ki genetyce przesz\u0142a w\u00a0ostatnich dziesi\u0119cioleciach przez\u00a0rewolucj\u0119. Teraz wiemy, \u017ce\u00a0najpierw pojawiaj\u0105 si\u0119 kom\u00f3rki macierzyste, kt\u00f3re mog\u0105 si\u0119 rozwin\u0105\u0107 w\u00a0dowolny organ naszego cia\u0142a. Genetyczna orkiestra powoli zaczyna tworzy\u0107 co\u015b na\u00a0kszta\u0142t kijanki. Gen na\u00a0budow\u0119 oka to\u00a0ten sam gen u\u00a0cz\u0142owieka i\u00a0muszki owocowej, gen na\u00a0pojawienie si\u0119 ko\u0144czyn, to\u00a0ci\u0105gle ten sam gen, kt\u00f3ry\u00a0niegdy\u015b zmutowa\u0142 si\u0119 i\u00a0pozwoli\u0142 na\u00a0przekszta\u0142cenie si\u0119 rybich p\u0142etw w\u00a0ko\u0144czyny. Instrukcja na\u00a0rozwini\u0119cie si\u0119 jednej kom\u00f3rki w\u00a0\u017cywego cz\u0142owieka jest kompletna i\u00a0za\u00a0ka\u017cdym razem taka sama, ale\u00a0efekty r\u00f3\u017cne, nie\u00a0tylko\u00a0z\u00a0r\u00f3\u017cnym kolorem w\u0142os\u00f3w, sk\u00f3ry, oczu, z\u00a0r\u00f3\u017cn\u0105 budow\u0105 cia\u0142a, ale\u00a0i\u00a0z\u00a0r\u00f3\u017cnymi cechami charakteru.<\/span><\/p>\n Rodze\u0144stwo pocz\u0119te przez\u00a0tych samych rodzic\u00f3w i\u00a0wychowane w\u00a0tych samych warunkach to\u00a0cz\u0119sto ludzie, kt\u00f3rym\u00a0trudno si\u0119 ze\u00a0sob\u0105 dogada\u0107. Wci\u0105\u017c tocz\u0105 si\u0119 dyskusje, w\u00a0jakim stopniu o\u00a0naszym \u017cyciu decyduj\u0105 geny, w\u00a0jakim stopniu \u015brodowisko, a\u00a0jak bardzo my\u00a0sami. Za\u00a0kilkadziesi\u0105t lat te\u00a0dyskusje b\u0119d\u0105 si\u0119 toczy\u0142y nadal, chocia\u017c zapewne ludzie b\u0119d\u0105 wiedzieli znacznie wi\u0119cej i\u00a0o\u00a0genetyce, i\u00a0o\u00a0ludzkim m\u00f3zgu, i\u00a0o\u00a0wp\u0142ywach \u015brodowiska. Teoria, \u017ce\u00a0cz\u0142owiek rodzi si\u0119 jak bia\u0142a kartka papieru, kt\u00f3r\u0105 mo\u017cna dowolnie zapisa\u0107, jest ju\u017c ca\u0142kowicie skompromitowana, a\u00a0jednak wiemy bardzo dobrze, \u017ce\u00a0cz\u0142owiek, kt\u00f3rego\u00a0od\u00a0dziecka uczy si\u0119 zabijania innych, prawdopodobnie b\u0119dzie zabija\u0142 bez\u00a0opor\u00f3w. Wiemy o\u00a0tym z\u00a0historii nazizmu i\u00a0komunizmu, z\u00a0do\u015bwiadcze\u0144 w\u00a0wielu krajach, a\u00a0w\u00a0szczeg\u00f3lno\u015bci z\u00a0Afryki, gdzie od\u00a0\u0107wier\u0107 wieku dzia\u0142a \u201eArmia Oporu Boga\u201d, partyzantka fanatyka porywaj\u0105cego dzieci, zmuszaj\u0105cego je\u00a0cz\u0119sto do\u00a0zabicia w\u0142asnych rodzic\u00f3w i\u00a0\u0107wicz\u0105cego je\u00a0w\u00a0nieustannym sadyzmie.<\/span><\/p>\n Zacz\u0119\u0142o si\u0119 to\u00a0od\u00a0Alice Auma, m\u0142odej kobiety kt\u00f3r\u0105 \u201enawiedzi\u0142 duch\u201d w\u0142oskiego oficera i\u00a0kaza\u0142 jej oczy\u015bci\u0107 Ugand\u0119 z\u00a0tych, kt\u00f3rzy\u00a0nie\u00a0s\u0105\u00a0prawdziwymi chrze\u015bcijanami. Powo\u0142a\u0142a Ruch Ducha \u015awi\u0119tego i\u00a0zdoby\u0142a tysi\u0105ce zwolennik\u00f3w. Twierdzi\u0142a, \u017ce\u00a0ich kamienie b\u0119d\u0105 si\u0119 zmienia\u0107 w\u00a0granaty, a\u00a0ich cia\u0142a nasmarowane \u015bwi\u0119tym olejkiem b\u0119d\u0105 odporne na\u00a0kule. Kaza\u0142a im\u00a0napada\u0107 na\u00a0wsie i\u00a0miasta. Gin\u0119li setkami, ale\u00a0poniewa\u017c \u015bmier\u0107 prowadzi\u0142a ich prosto do\u00a0nieba, wi\u0119c\u00a0po\u00a0nich przychodzili nast\u0119pni. Kiedy Alice Auna uciek\u0142a do\u00a0Kenii (gdzie potem zmar\u0142a), jej Ruch przej\u0105\u0142 J\u00f3zef Kony, syn katechety, niegdy\u015b ministrant, kt\u00f3ry\u00a0r\u00f3wnie\u017c \u201eus\u0142ysza\u0142 g\u0142osy duch\u00f3w\u201d. To\u00a0on\u00a0zmodernizowa\u0142 ruch i\u00a0za\u0142o\u017cy\u0142 Armi\u0119 Oporu Boga. Twierdzi\u0142, \u017ce\u00a0B\u00f3g nakaza\u0142 mu\u00a0podbi\u0107 Ugand\u0119 i\u00a0zaprowadzi\u0107 \u201erz\u0105dy Dekalogu\u201d. By\u0142 sprawniejszy od\u00a0swojej poprzedniczki, zacz\u0105\u0142 praktyk\u0119 porywania i\u00a0szkolenia dzieci na\u00a0morderc\u00f3w, zdobywa\u0142 r\u00f3wnie\u017c nowoczesn\u0105 bro\u0144. W\u00a01989\u00a0r. za\u0142o\u017cy\u0142\u00a0Lord\u2019s Resistance Army \u2014\u00a0<\/em>Armi\u0119 Oporu Boga.<\/span><\/p>\n W\u00a0ci\u0105gu prawie 25 lat owa \u201eArmia Oporu Boga\u201d okaza\u0142a si\u0119 nieuchwytna dla ugandyjskiej armii, kryj\u0105c si\u0119 w\u00a0d\u017cungli i\u00a0cz\u0119sto przechodz\u0105c na\u00a0tereny Konga lub Sudanu. Szacuje si\u0119, \u017ce\u00a0ta\u00a0\u201earmia\u201d zamordowa\u0142a ponad 100 tysi\u0119cy ludzi, ponad p\u00f3\u0142tora miliona os\u00f3b zosta\u0142o uciekinierami bez\u00a0dom\u00f3w, ponad 65 tysi\u0119cy dzieci zosta\u0142o uprowadzonych, z\u00a0tego oko\u0142o 12 tysi\u0119cy dzieci zgin\u0119\u0142o w\u00a0jej szeregach. Opowie\u015bci uciekinier\u00f3w mro\u017c\u0105 krew w\u00a0\u017cy\u0142ach.<\/span><\/p>\n Marcelline Namani jest jednym z\u00a0kilku tysi\u0119cy, kt\u00f3rym\u00a0uda\u0142o si\u0119 zbiec lub kt\u00f3rych\u00a0odbito, lub wzi\u0119to do\u00a0niewoli. Jako pi\u0119tnastoletni ch\u0142opiec zosta\u0142 porwany z\u00a0kongijskiej wioski w\u00a0lipcu 2009 roku. Natychmiast po\u00a0porwaniu wraz z\u00a0innymi zosta\u0142 zmuszony do\u00a0zabicia innego dziecka.<\/span><\/p>\n Powiedzieli nam, \u017ce\u00a0kto odm\u00f3wi bicia go\u00a0po\u00a0g\u0142owie, b\u0119dzie r\u00f3wnie\u017c zabity. Wyko\u0144czyli\u015bmy go. Kiedy to\u00a0robi\u0142em, chcia\u0142em p\u0142aka\u0107. Ta\u00a0scena cz\u0119sto wraca w\u00a0mojej\u00a0pami\u0119ci. Poniewa\u017c tego nie\u00a0chcia\u0142em robi\u0107, mam nadziej\u0119, \u017ce\u00a0B\u00f3g mi\u00a0to\u00a0wybaczy. Oddaj\u0119 si\u0119 w\u00a0r\u0119ce Boga.<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n Cz\u0142owiek rodzi si\u0119 ze\u00a0zdolno\u015bci\u0105 empatii, wsp\u00f3\u0142czucia dla innych. (Nie\u00a0zawsze, pewne zmiany genetyczne mog\u0105 spowodowa\u0107, \u017ce\u00a0tej\u00a0zdolno\u015bci do\u00a0empatii nie\u00a0ma\u00a0lub jest bardzo s\u0142aba). Cz\u0142owiek rodzi si\u0119 ze\u00a0zdolno\u015bci\u0105 do\u00a0agresji, kt\u00f3ra\u00a0przy braku empatii mo\u017ce przerodzi\u0107 si\u0119 w\u00a0sadyzm. Cz\u0142owiek nauczony zabijania, zmuszony do\u00a0zabijania, mo\u017ce utraci\u0107 swoj\u0105 zdolno\u015b\u0107 empatii.<\/span><\/p>\n Praktyka porywania ch\u0142opc\u00f3w i\u00a0zmieniania ich w\u00a0maszyny do\u00a0zabijania jest stara. Przez\u00a0stulecia armia turecka sk\u0142ada\u0142a si\u0119 w\u00a0cz\u0119\u015bci w\u0142a\u015bnie z\u00a0ch\u0142opc\u00f3w porwanych w\u00a0r\u00f3\u017cnych krajach (mi\u0119dzy innymi i\u00a0z\u00a0Polski) i\u00a0wdro\u017conych do\u00a0najwi\u0119kszego okrucie\u0144stwa\u00a0[ 1 ]<\/sup>. Ta\u00a0praktyka stosowana by\u0142a ju\u017c przez\u00a0staro\u017cytnych Rzymian.<\/span><\/p>\n Nasze genetyczne dziedzictwo zostaje poddane obr\u00f3bce przez\u00a0wychowanie, a\u00a0droga do\u00a0okrucie\u0144stwa wcale nie\u00a0musi prowadzi\u0107 przez\u00a0porwanie i\u00a0zniewolenie. Fanatyzm i\u00a0mordercze instynkty mo\u017cna wzmacnia\u0107 z\u00a0pomoc\u0105 rodzimej kultury, kochaj\u0105cych rodzic\u00f3w i\u00a0rodzimej w\u0142adzy. W\u00a0hitlerowskich Niemczech dzieci przygotowywano do\u00a0mordowania innych od\u00a0najwcze\u015bniejszych lat. Hitlerowskie wzory s\u0105\u00a0dzi\u015b kopiowane mi\u0119dzy innymi w\u00a0Libanie.<\/span><\/p>\n Stosunkowo niedawnym przyk\u0142adem w\u00a0naszym regionie by\u0142y organizacje takie jak Hitlerjugend czy\u00a0radzieccy pionierzy. W\u00a0przesz\u0142o\u015bci szko\u0142y by\u0142y cz\u0119sto nastawione na\u00a0niszczenie charakter\u00f3w. Pisa\u0142 o\u00a0tym niegdy\u015b J\u00f3zef Wybicki, autor naszego narodowego hymnu (kt\u00f3rego\u00a0za\u00a0niepos\u0142usze\u0144stwo wyrzucono w\u00a0m\u0142odo\u015bci z\u00a0gimnazjum):<\/span><\/p>\n \u201e\u2026 My\u015ble\u0107 nas nie\u00a0uczono, nawet zakazywano. By\u0107 inaczej nie\u00a0mog\u0142o. Rz\u0105du opieka nie\u00a0rozci\u0105ga\u0142a si\u0119 do\u00a0edukacji publicznej . Poruczona zosta\u0142a jezuitom, i\u00a0od\u00a0nich jeszcze ciemniejszym, a\u00a0co\u00a0do\u00a0serca najdzikszym, tak\u00a0nazwanym dyrektorom, w\u00a0kt\u00f3rych\u00a0dzikie i\u00a0tyra\u0144skie r\u0119ce z\u00a0woli rodzic\u00f3w wpadli\u015bmy. U\u00a0nich \u017cywo\u015b\u0107 dowcipu, ciekawo\u015b\u0107, \u0142atwe poj\u0119cie, te\u00a0dary najdro\u017csze natury, gdy\u00a0dobrze z\u00a0m\u0142odo\u015bci prowadzone, by\u0142y w\u00a0ich oczach przywar\u0105; mimo wiek i\u00a0krew sama nale\u017ca\u0142o by\u0107 ponurym, milcz\u0105cym i\u00a0jak zwykle mnichy, a\u017c\u00a0do\u00a0pod\u0142o\u015bci pokornym Barbarzy\u0144cy! chcieli mie\u0107 z\u00a0m\u0142odzie\u017cy cienie i\u00a0mary, z\u00a0ludzi wolnych bydl\u0119ta w\u00a0jarzmie, z\u00a0obywateli przeznaczonych do\u00a0s\u0142u\u017cenia ojczy\u017anie rad\u0105 i\u00a0or\u0119\u017cem \u2014\u00a0nieczu\u0142e i\u00a0ciemne stwory.\u201d\u00a0[ 2 ]<\/sup><\/strong><\/p><\/blockquote>\n Wsp\u00f3\u0142czesnym przyk\u0142adem wdra\u017cania dzieci do\u00a0nienawi\u015bci i\u00a0mord\u00f3w s\u0105\u00a0przedszkola i\u00a0szko\u0142y prowadzone przez\u00a0islamist\u00f3w. W\u00a0wielu miejscach dzieci w\u00a0przedszkolu, w\u00a0domu, w\u00a0meczecie s\u0142ysz\u0105 wezwania do\u00a0zabijania, dowiaduj\u0105 si\u0119, \u017ce\u00a0je\u015bli zgin\u0105 w\u00a0walce z\u00a0niewiernymi, to\u00a0p\u00f3jd\u0105 do\u00a0nieba. Dowiaduj\u0105 si\u0119, \u017ce\u00a0B\u00f3g (Allah) oczekuje od\u00a0nich, \u017ce\u00a0b\u0119d\u0105 zabija\u0107 niewiernych. Towarzyszy temu trening, zabawki w\u00a0kszta\u0142cie broni, nieustanne zabawy w\u00a0wojsko.<\/span><\/p>\n Moralno\u015b\u0107 nie\u00a0jest zapisana w\u00a0genach. W\u00a0naszych genach zapisane s\u0105\u00a0sk\u0142onno\u015bci do\u00a0wsp\u00f3\u0142czucia, opieku\u0144czo\u015b\u0107, zdolno\u015b\u0107 do\u00a0wsp\u00f3\u0142pracy i\u00a0przyja\u017ani. W\u00a0naszych genach zapisana jest r\u00f3wnie\u017c zdolno\u015b\u0107 do\u00a0agresji i\u00a0podejrzliwo\u015b\u0107 w\u00a0stosunku do\u00a0obcych. Te\u00a0sk\u0142onno\u015bci podlegaj\u0105 obr\u00f3bce przez\u00a0kultur\u0119, tradycj\u0119, religi\u0119. Geny to\u00a0nie\u00a0jest kompletny zapis naszych zachowa\u0144, to\u00a0tylko\u00a0mapa naszych mo\u017cliwo\u015bci. Dalej pa\u0142eczk\u0119 przejmuje spo\u0142ecze\u0144stwo z\u00a0jego tradycj\u0105, kultur\u0105, religi\u0105, systemem prawa i\u00a0(na\u00a0szcz\u0119\u015bcie) wystawieniem ka\u017cdej jednostki na\u00a0tysi\u0105ce kontakt\u00f3w z\u00a0r\u00f3\u017cnymi lud\u017ami.<\/span><\/p>\n Mo\u017cna si\u0119 zastanawia\u0107, ile r\u00f3\u017cnych kodeks\u00f3w etycznych spotykamy w\u00a0\u017cyciu, i\u00a0kt\u00f3re z\u00a0nich oka\u017c\u0105 si\u0119 dla nas najwa\u017cniejsze? Co\u00a0jest tu\u00a0wa\u017cniejsze: kazania czy\u00a0przyk\u0142ad? Czyj przyk\u0142ad b\u0119dzie nas poci\u0105ga\u0142 i\u00a0czy\u00a0to\u00a0zale\u017cy od\u00a0naszych gen\u00f3w?<\/span><\/p>\n Jeste\u015bmy zak\u0142adnikami naszych gen\u00f3w i\u00a0wi\u0119\u017aniami naszej kultury. Jednak\u00a0Homo sapiens sapiens<\/em>\u00a0to\u00a0dziwne zwierz\u0119, niezwykle ciekawe tego, co\u00a0kryje si\u0119 za\u00a0horyzontem, ciekawe innych ludzi i\u00a0(w\u00a0szczeg\u00f3lno\u015bci w\u00a0dzieci\u0144stwie i\u00a0m\u0142odo\u015bci) otwarte na\u00a0innowacje. Przypadkowe spotkania z\u00a0r\u00f3\u017cnymi lud\u017ami pokazuj\u0105 nam, \u017ce\u00a0nawet w\u00a0ramach tej\u00a0samej kultury jest ogromny wachlarz postaw i\u00a0pogl\u0105d\u00f3w, i\u00a0pozwala wyrwa\u0107 si\u0119 z\u00a0kulturowych kajdan.<\/span><\/p>\n Historia moralno\u015bci to\u00a0przechodzenie od\u00a0zamkni\u0119tego \u015bwiata spo\u0142ecze\u0144stwa kilkudziesi\u0119ciu os\u00f3b, dla kt\u00f3rych\u00a0wszyscy inni byli \u015bmiertelnymi wrogami, poprzez coraz wi\u0119ksze spo\u0142ecze\u0144stwa, dbaj\u0105ce o\u00a0swoj\u0105 sp\u00f3jno\u015b\u0107 przez\u00a0uczenie wrogo\u015bci do\u00a0wszystkich innych, a\u017c\u00a0do\u00a0idei og\u00f3lnoludzkiej wsp\u00f3lnoty, wra\u017cliwej r\u00f3wnie\u017c na\u00a0cierpienia zwierz\u0105t.<\/span><\/p>\n Ta\u00a0moralno\u015b\u0107 zakodowana w\u00a0kulturach zawsze odwo\u0142ywa\u0142a si\u0119 i\u00a0nadal odwo\u0142uje si\u0119 do\u00a0tego, co\u00a0mamy zakodowane w\u00a0genach. Dzi\u015b wiemy znacznie wi\u0119cej ni\u017c nasi przodkowie o\u00a0naszej biologii i\u00a0powoli, z\u00a0oporami uczymy si\u0119 przezwyci\u0119\u017ca\u0107 wrogo\u015b\u0107 wobec innych.<\/span><\/p>\n Z\u00a0tradycji religijnej, tradycji kulturowej, tradycji filozoficznej odrzucamy nienawi\u015b\u0107 i\u00a0okrucie\u0144stwo. Odrzucili\u015bmy \u0142amanie ko\u0142em i\u00a0rozszarpywanie ko\u0144mi, krzy\u017cowanie i\u00a0wbijanie na\u00a0pal, kamienowanie i\u00a0obcinanie r\u0105k, ale\u00a0r\u00f3wnie\u017c niewolnictwo, kar\u0119 \u015bmierci i\u00a0bicie dzieci, rasizm i\u00a0nacjonalizm. Rzeczy, kt\u00f3re by\u0142y akceptowane w\u00a0r\u00f3\u017cnych kodeksach moralnych, s\u0105\u00a0dzi\u015b uwa\u017cana za\u00a0niemoralne.<\/span><\/p>\n Czasem pojawiaj\u0105 si\u0119 ludzie, kt\u00f3ry\u00a0chc\u0105, \u017ceby\u015bmy wr\u00f3cili do\u00a0tamtej\u00a0moralno\u015bci, czasem widzimy pot\u0119\u017cne ruchy spo\u0142eczne, kt\u00f3re proponuj\u0105 powr\u00f3t do\u00a0barbarzy\u0144stwa.<\/span><\/p>\n Nasza moralno\u015b\u0107 nie\u00a0jest zapisana w\u00a0genach i\u00a0nasze geny nie\u00a0obroni\u0105 nas przed\u00a0tymi propozycjami. Jeste\u015bmy skazani na\u00a0w\u0142asne poszukiwania i\u00a0w\u0142asne wybory, na\u00a0dyskusje i\u00a0ksi\u0105\u017cki, na\u00a0podejrzliwe ogl\u0105danie w\u0142asnej tradycji i\u00a0w\u0142asnej kultury, na\u00a0sceptyczne przygl\u0105danie si\u0119 autorytetom i, co\u00a0jest najtrudniejsze, na\u00a0krytyczne patrzenie na\u00a0w\u0142asne g\u0142\u0119bokie przekonania, kt\u00f3re mog\u0105 i\u00a0bardzo cz\u0119sto s\u0105\u00a0dziedzictwem po\u00a0przes\u0105dach przodk\u00f3w.<\/span><\/p>\n Andrzej Koraszewski<\/strong><\/p>\n Publicysta i\u00a0pisarz ekonomiczno-spo\u0142eczny.<\/strong><\/p>\n Ur. 26 marca\u00a01940\u00a0<\/strong>w\u00a0Szymbarku, by\u0142y dziennikarz\u00a0BBC<\/a>, wiceszef polskiej sekcji BBC, i\u00a0publicysta paryskiej \u201eKultury<\/a>\u201d.\u00a0Wi\u0119cej w\u00a0Wikipedii<\/a><\/strong>. Facebook<\/strong><\/a><\/p>\n Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion’68,<\/em> Czy moralno\u015b\u0107 jest zapisana w genach? Andrzej Koraszewski Przedstawiam jeden z rozdzia\u0142\u00f3w ksi\u0105\u017cki Sk\u0105d si\u0119 wzi\u0119\u0142o dobro i z\u0142o, wydanej przez wydawnictwo \u201eStapis\u201d i dost\u0119pnej w ksi\u0119garniach. Zapyta\u0142 mnie kto\u015b: \u201eCzy moralno\u015b\u0107 jest zapisana w\u00a0genach?\u201d No\u00a0c\u00f3\u017c, geny nie\u00a0s\u0142uchaj\u0105 kaza\u0144, ani tych w\u00a0domu, ani tych w\u00a0szkole, ani tych w\u00a0ko\u015bciele. Geny nie\u00a0znaj\u0105 dziesi\u0119ciu przykaza\u0144, nie\u00a0czyta\u0142y Arystotelesa, ani […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/103569"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=103569"}],"version-history":[{"count":13,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/103569\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":104682,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/103569\/revisions\/104682"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=103569"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=103569"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=103569"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\nPrzedstawiam jeden z rozdzia\u0142\u00f3w ksi\u0105\u017cki Sk\u0105d si\u0119 wzi\u0119\u0142o dobro i z\u0142o, wydanej przez wydawnictwo \u201eStapis\u201d i dost\u0119pnej w ksi\u0119garniach.<\/strong><\/span><\/h4>\n
\nZapyta\u0142 mnie kto\u015b: \u201eCzy moralno\u015b\u0107 jest zapisana w\u00a0genach?\u201d No\u00a0c\u00f3\u017c, geny nie\u00a0s\u0142uchaj\u0105 kaza\u0144, ani tych w\u00a0domu, ani tych w\u00a0szkole, ani tych w\u00a0ko\u015bciele. Geny nie\u00a0znaj\u0105 dziesi\u0119ciu przykaza\u0144, nie\u00a0czyta\u0142y Arystotelesa, ani innych filozof\u00f3w. Moralno\u015b\u0107 to\u00a0normy spo\u0142eczne wyra\u017cone w\u00a0j\u0119zyku, r\u00f3\u017cni\u0105ce si\u0119 cz\u0119sto znacznie w\u00a0r\u00f3\u017cnych kulturach i\u00a0w\u00a0r\u00f3\u017cnych grupach.<\/strong><\/h4>\n
.
\n![](\"http:\/\/www.listyznaszegosadu.pl\/upload\/article\/bild\/2340\/990051\/4_s.jpg\")
<\/h4>\n![](\"https:\/\/pixabay.com\/get\/gd7930d4b0376766c91528341d8ec4ed2b2d1f4b8391f482e9257bb7b37dc270dd8e7432b0cfdb116abb5a740f7956b83_640.jpg\")
<\/p>\n\n
\n\n![\"\"](\"https:\/\/studioopinii.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/06\/Koraszewski.jpg\")
<\/figure>\n<\/div>\n
\n\n\n\n
\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion’68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.
\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:
\n<\/em>webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n
\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"