{"id":110281,"date":"2024-02-03T18:09:15","date_gmt":"2024-02-03T16:09:15","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=110281"},"modified":"2024-01-28T10:46:56","modified_gmt":"2024-01-28T08:46:56","slug":"30-09-78","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=110281","title":{"rendered":"55 lat po Marcu ’68 antysemityzm ma si\u0119 dobrze. Ale nie kapitulujemy"},"content":{"rendered":"

Akcja ‘Wolni od nienawi\u015bci – uwalnianie mur\u00f3w z hejtu’ w Poznaniu, <\/em><\/span><\/p>\n

\n
\"\"<\/a>55 lat po Marcu ’68 antysemityzm ma si\u0119 dobrze. Ale nie kapitulujemy<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

Sebastian Rejak, Aleksandra Gliszczy\u0144ska-Grabias<\/strong> [2023-03-03]<\/em><\/span><\/span><\/p>\n

\n

Twierdzenia o Polakach wysysaj\u0105cych antysemityzm z mlekiem matki rodz\u0105 skojarzenia z teoriami rasistowskimi<\/span><\/p>\n

\n

Antysemityzm, czyli po\u0142\u0105czenie uprzedze\u0144, stereotyp\u00f3w, wrogo\u015bci, dyskryminacji i prze\u015bladowa\u0144, nazywany bywa \u201enajstarsz\u0105 nienawi\u015bci\u0105”. Wykazuje wyj\u0105tkow\u0105 historyczn\u0105 ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107, wyst\u0119puje wsz\u0119dzie. Jego istota, jak wskazywa\u0142 izraelski historyk Robert Wistrich, polega na uznaniu \u017byd\u00f3w za pogardzanych lub wrogich \u201einnych” oraz na postrzeganiu \u015bwiata w spos\u00f3b, kt\u00f3ry nap\u0119dzany jest nienawi\u015bci\u0105 i strachem. Z kolei Wasilij Grossman pisa\u0142 o antysemityzmie jako o \u201eironicznej, pokrywaj\u0105cej niech\u0119\u0107 pob\u0142a\u017cliwo\u015bci”, kt\u00f3ra r\u00f3wnie\u017c prowadzi\u0107 mo\u017ce do pogrom\u00f3w, \u201enigdy nie jest celem, zawsze jest tylko \u015brodkiem, miernikiem nieusuwalnych sprzeczno\u015bci”.<\/span><\/p>\n<\/div>\n

Ma niebywa\u0142\u0105 zdolno\u015b\u0107 adaptacji i nieustaj\u0105cej mobilizacji, kt\u00f3ra sprawia, \u017ce nadal, w 2023 roku, w przededniu kolejnej rocznicy Marca \u201868 oraz zbli\u017caj\u0105cej si\u0119 80. rocznicy wybuchu powstania w getcie warszawskim, r\u00f3wnie\u017c w Polsce antysemityzm ci\u0105gle o sobie przypomina.<\/span><\/p>\n

Krzywdzi nie tylko tych, wobec kt\u00f3rych wymierzony jest bezpo\u015brednio \u2013 jego destrukcyjne dzia\u0142anie wp\u0142ywa bowiem na ca\u0142\u0105 tkank\u0119 spo\u0142eczn\u0105. Antysemityzm zazwyczaj wzmacnia inne postawy ksenofobiczne, nap\u0119dza wrogo\u015b\u0107, prowadzi do wykluczania \u201einnych”. Niech\u0119\u0107 wobec \u017byd\u00f3w przenosi si\u0119 na kolejne grupy mniejszo\u015bciowe; niech\u0119\u0107 wobec innych grup wcze\u015bniej czy p\u00f3\u017aniej dotyka tak\u017ce \u017byd\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Antysyjonizm<\/strong><\/h4>\n

Spektrum postaw i przejaw\u00f3w antysemityzmu jest dzi\u015b przy tym o wiele szersze ni\u017c jeszcze kilkadziesi\u0105t lat temu. Opr\u00f3cz klasycznych antysemickich tre\u015bci i dzia\u0142a\u0144, takich jak nienawi\u015b\u0107 motywowana religijnie, teorie spiskowe, uprzedzenia i stereotypy na tle ekonomicznym, napa\u015b\u0107 s\u0142owna, ataki na synagogi czy szko\u0142y \u017cydowskie, niszczenie \u017cydowskich cmentarzy, a nawet przypadki zab\u00f3jstw na tle antysemickim, mamy dzi\u015b do czynienia ze zjawiskiem tzw. antysyjonizmu. To postawa wroga Izraelowi tylko z tego powodu, \u017ce jest on pa\u0144stwem \u017cydowskim. Oczywi\u015bcie nie ka\u017cda krytyka Izraela jest motywowana antysemicko. Jednak w praktyce bardzo cz\u0119sto przekraczana jest cienka czerwona linia pomi\u0119dzy krytyk\u0105 konkretnych decyzji instytucji pa\u0144stwa a wrog\u0105 i dyskryminacyjn\u0105 retoryk\u0105 skierowan\u0105 tak naprawd\u0119 przeciwko \u017bydom, niezale\u017cnie od ich zwi\u0105zku (lub jego braku) z Izraelem. W gruncie rzeczy to, co nazywane bywa \u201eantysyjonizmem”, jest cz\u0119sto zawoalowanym antysemityzmem.<\/span><\/p>\n

Na tym tle rodzi si\u0119 szereg trudnych pyta\u0144: w jakim miejscu sytuowa\u0107 granice mi\u0119dzy wolno\u015bci\u0105 wypowiedzi a krytyk\u0105 nacechowan\u0105 nienawi\u015bci\u0105? Jak reagowa\u0107 na zr\u00f3wnywanie dzia\u0142a\u0144 izraelskiego rz\u0105du (nawet najbardziej kontrowersyjnych) ze zbrodniami nazist\u00f3w czy zbrodni\u0105 apartheidu? Jak reagowa\u0107 na bojkot izraelskich naukowc\u00f3w czy przedsi\u0119biorc\u00f3w? Czy mo\u017cna w tym wypadku dostrzec paralel\u0119 do przedwojennego \u201enumerus clausus” na uniwersytetach lub antysemickiego bojkotu ekonomicznego, kt\u00f3ry wyra\u017ca\u0142 si\u0119 has\u0142em \u201enie kupuj u \u017byda”?<\/span><\/p>\n

<\/div>\n

Wzgl\u0119dnie now\u0105 ods\u0142on\u0105 antysemityzmu jest negowanie prawdy historycznej o zbrodni Holokaustu. Niedawno r\u00f3\u017cne agendy Organizacji Narod\u00f3w Zjednoczonych podj\u0119\u0142y kroki w celu powstrzymania tej formy zak\u0142amywania przesz\u0142o\u015bci. Warto podkre\u015bli\u0107, \u017ce tak\u017ce przypisywanie Polakom odpowiedzialno\u015bci za tworzenie i funkcjonowanie niemieckich nazistowskich oboz\u00f3w koncentracyjnych i oboz\u00f3w \u015bmierci jest jedn\u0105 z form zniekszta\u0142cania prawdy o Zag\u0142adzie, zgodnie z definicj\u0105 Mi\u0119dzynarodowego Sojuszu na rzecz Pami\u0119ci o Holokau\u015bcie.<\/span><\/p>\n

W Polsce mamy jednak cz\u0119\u015bciej do czynienia z innymi formami zniekszta\u0142cania prawdy historycznej. Chodzi o twierdzenie, \u017ce Polacy wy\u0142\u0105cznie \u017byd\u00f3w ratowali, natomiast szmalcownictwo i inne postawy wrogo\u015bci czy wr\u0119cz nienawi\u015bci wobec \u017byd\u00f3w by\u0142y marginalne. Taka narracja jest form\u0105 zafa\u0142szowywania prawdy historycznej dotycz\u0105cej Holokaustu. \u015awiadomo\u015b\u0107 negatywnych postaw w \u017caden spos\u00f3b nie umniejsza bohaterstwa polskich Sprawiedliwych w\u015br\u00f3d Narod\u00f3w \u015awiata. Wr\u0119cz przeciwnie \u2013 uwypukla je.<\/span><\/p>\n

Ponad podzia\u0142ami<\/strong><\/h4>\n
<\/div>\n

15 lutego 2023 przejdzie do historii brytyjskiej Partii Pracy. Tego dnia jej lider Keir Starmer publicznie przeprosi\u0142 za antysemityzm w szeregach swojego ugrupowania. Post\u0119powanie w sprawie antysemityzmu w Partii Pracy, przeprowadzone przez brytyjsk\u0105 Komisj\u0119 ds. R\u00f3wno\u015bci i Praw Cz\u0142owieka, wykaza\u0142o odpowiedzialno\u015b\u0107 partii za akty antysemickiego n\u0119kania i dyskryminacji. Fakt, \u017ce dosz\u0142o do bezprecedensowych publicznych rozlicze\u0144 i przeprosin ze strony partii, kt\u00f3ra zawsze szczyci\u0142a si\u0119 swym przywi\u0105zaniem do takich warto\u015bci jak r\u00f3wno\u015b\u0107 i niedyskryminacja, powinien dawa\u0107 do my\u015blenia.<\/span><\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142a narracji antysemickiej znajdujemy obecnie tak\u017ce po lewej stronie sceny politycznej. Przoduj\u0105 w tym partie i organizacje pozarz\u0105dowe radykalnej lewicy, kt\u00f3re wydaj\u0105 si\u0119 mie\u0107 realny \u201eproblem z \u017bydami”. W \u017bydach pod ka\u017cd\u0105 szeroko\u015bci\u0105 geograficzn\u0105 i na ka\u017cdym etapie historii \u015bwiata widz\u0105 klas\u0119 wyzyskiwaczy uciskaj\u0105cych lud. Izrael jest dla nich wrogiem numer jeden na arenie mi\u0119dzynarodowej. Radykaln\u0105 lewic\u0119 o wiele mniej interesuje kwestia praw cz\u0142owieka na Kubie, w Chinach, Korei P\u00f3\u0142nocnej ni\u017c w Izraelu. To te ugrupowania wzywaj\u0105 do bojkotu ekonomicznego Izraela, a nawet izraelskich naukowc\u00f3w i \u017cydowskich student\u00f3w na uniwersytetach.<\/span><\/p>\n

Przed kilkoma miesi\u0105cami \u015bwiatowe media donosi\u0142y o antysemickich tyradach ameryka\u0144skiego artysty Kanye Westa, kt\u00f3re, publikowane w jego mediach spo\u0142eczno\u015bciowych, zyska\u0142y miliony odbiorc\u00f3w. (\u2026) Jego rozpoznawalno\u015b\u0107 i popularno\u015b\u0107 z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 zapewni\u0142y im globalne grono odbiorc\u00f3w. Ten przypadek obrazuje r\u00f3wnie\u017c dobrze si\u0142\u0119 i niebezpiecze\u0144stwo zwi\u0105zane z rozpowszechnianiem antysemityzmu w mediach i na kana\u0142ach spo\u0142eczno\u015bciowych. (\u2026) Dzi\u0119ki powszechnej dost\u0119pno\u015bci medi\u00f3w spo\u0142eczno\u015bciowych, kt\u00f3rych u\u017cytkownik\u00f3w liczymy w miliardach, antysemicka mowa nienawi\u015bci dotyka ludzi na niespotykan\u0105 wcze\u015bniej skal\u0119. Ofiarami s\u0105 miliony \u017byd\u00f3w na ca\u0142ym \u015bwiecie, ale tak\u017ce ca\u0142e spo\u0142ecze\u0144stwa, w kt\u00f3rych tkank\u0119 s\u0105czy si\u0119 trucizna nienawi\u015bci.<\/span><\/p>\n

Media spo\u0142eczno\u015bciowe s\u0105 wykorzystywane jako narz\u0119dzie politycznego rozgrywania zjawiska antysemityzmu, i to nie tylko przez \u015brodowiska skrajne. Jednocze\u015bnie dostrzegamy, \u017ce stosowane dotychczas strategie przeciwdzia\u0142ania antysemityzmowi, z kt\u00f3rych korzysta\u0142y platformy spo\u0142eczno\u015bciowe, s\u0105 nieadekwatne i niewystarczaj\u0105ce.<\/strong><\/p><\/blockquote>\n

Antysemityzm mi\u0119dzynarodowy<\/strong><\/h4>\n

W 2021 roku Komisja Europejska przedstawi\u0142a pierwsz\u0105 w swojej historii, wieloletni\u0105 strategi\u0119 UE w sprawie zwalczania antysemityzmu i wspierania \u017cycia \u017cydowskiego w pa\u0144stwach unijnych. (\u2026) Strategia przewiduje wdro\u017cenie szeregu dzia\u0142a\u0144 skupiaj\u0105cych si\u0119 wok\u00f3\u0142 trzech filar\u00f3w: zapobiegania wszelkim formom antysemityzmu oraz reagowaniu na akty antysemityzmu, ochrony i wspierania \u017cycia \u017cydowskiego w pa\u0144stwach cz\u0142onkowskich oraz promowania bada\u0144, edukacji i pami\u0119ci o Holokau\u015bcie. Jej powodzenie uzale\u017cnione jest oczywi\u015bcie od zaanga\u017cowania i reakcji pa\u0144stw cz\u0142onkowskich. Te za\u015b, w du\u017cej mierze, pozostaj\u0105 jednak ograniczone.<\/span><\/p>\n

\n
\n

Autorzy raportu publikowanego przez Uniwersytet w Tel Awiwie alarmowali w 2021 roku o dramatycznym wzro\u015bcie nastroj\u00f3w antysemickich na ca\u0142ym \u015bwiecie i \u017ce w\u0142a\u015bciwie przegrywamy walk\u0119 z tym zjawiskiem. W 2021 r. w Niemczech odnotowano 3027 przest\u0119pstw o pod\u0142o\u017cu antysemickim, a ich liczba by\u0142a najwy\u017csza w historii prowadzonych statystyk.<\/span><\/p>\n

Ameryka\u0144ski Komitet \u017bydowski opublikowa\u0142 badania, z kt\u00f3rych wynika, \u017ce 89 proc. ameryka\u0144skich \u017byd\u00f3w uwa\u017ca, \u017ce antysemityzm jest problemem w USA, a 82 proc. twierdzi, \u017ce nasili\u0142 si\u0119 w ci\u0105gu ostatnich pi\u0119ciu lat. 20 proc. respondent\u00f3w przyzna\u0142o, \u017ce z powodu antysemityzmu nie czuje si\u0119 bezpiecznie, ucz\u0119szczaj\u0105c do jakiejkolwiek \u017cydowskiej instytucji. Najwa\u017cniejszym i najbardziej alarmuj\u0105cym wynikiem badania jest zdecydowany spadek poczucia bezpiecze\u0144stwa, spowodowany wzrostem antysemickich atak\u00f3w, przest\u0119pstw i przemocy oraz przekonaniem, \u017ce antysemityzm w Stanach Zjednoczonych staje si\u0119 zjawiskiem akceptowalnym w szerszych kr\u0119gach spo\u0142ecznych.<\/span><\/p>\n

Nie mniej alarmuj\u0105ca sytuacja ma miejsce w Europie. Opublikowane w 2021 roku badania Andr\u00e1sa Kov\u00e1csa i Gyorgyego Fischera wykaza\u0142y, \u017ce zar\u00f3wno tradycyjne motywy antysemickie, jak i przejawy tzw. wt\u00f3rnego antysemityzmu w niekt\u00f3rych krajach utrzymuj\u0105 si\u0119 na niebezpiecznie wysokim poziomie. Przyk\u0142adowo, 37 proc. greckich respondent\u00f3w i 31 proc. pytanych W\u0119gr\u00f3w stwierdzi\u0142o, \u017ce \u017bydzi s\u0105 cz\u0119\u015bciowo odpowiedzialni za zbrodnie i prze\u015bladowania, kt\u00f3rych sami byli przedmiotem. Z kolei 53 proc. pytanych Austriak\u00f3w odpowiedzia\u0142o, \u017ce z powodu polityki w\u0142adz Izraela narasta w nich generalna niech\u0119\u0107 do \u017byd\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Wed\u0142ug Europejskiej Agencji Praw Podstawowych antysemityzm stanowi problem spo\u0142eczny i polityczny \u2013 dla 85 proc. \u017byd\u00f3w w Polsce, 77 proc. na W\u0119grzech i 95 proc. we Francji. \u017bydzi w tych krajach postrzegaj\u0105 antysemityzm jako zagro\u017cenie w szczeg\u00f3lno\u015bci w przestrzeni internetowej \u2013 tak widzi to 92 proc. respondent\u00f3w w Polsce, 81 proc. na W\u0119grzech i 95 proc. we Francji. (\u2026)<\/span><\/p>\n

Antysemityzm w Polsce marginalny?<\/strong><\/h4>\n

Twierdzenia o Polakach wysysaj\u0105cych antysemityzm z mlekiem matki rodz\u0105 skojarzenia z teoriami rasistowskimi, poniewa\u017c wskazuj\u0105 na rzekome biologiczne pod\u0142o\u017ce pewnej postawy czy zjawiska spo\u0142ecznego. Taki pogl\u0105d nale\u017cy wi\u0119c, co oczywiste, uzna\u0107 za irracjonalny i nieakceptowalny. Antysemityzm jest jednak problemem spo\u0142ecznym \u2013 wynikaj\u0105cym nie z biologii, ale z kultury. Niestety w polskiej kulturze nadal funkcjonuj\u0105 kody, stereotypy, kt\u00f3re cechuje podejrzliwo\u015b\u0107, niech\u0119\u0107, a czasem nawet nienawi\u015b\u0107 do \u017byd\u00f3w. Spraw\u0119 komplikuje fakt, \u017ce przez wieki wrogo\u015b\u0107 i pogarda wobec \u017byd\u00f3w by\u0142a elementem nauczania chrze\u015bcija\u0144skiego. Sob\u00f3r Watyka\u0144ski II przyni\u00f3s\u0142 w tej dziedzinie kopernika\u0144ski przewr\u00f3t, ale niekoniecznie prze\u0142o\u017cy\u0142o si\u0119 to na zmiany w spo\u0142ecznej percepcji \u017byd\u00f3w w Polsce.<\/span><\/p>\n

W tym kontek\u015bcie warto wspomnie\u0107 o kampanii \u201eNie m\u00f3w jak antysemita” zainicjowanej w 2022 roku przez American Jewish Committee Central Europe oraz platform\u0119 Meta. Posty tej kampanii, wy\u015bwietlone na Facebooku i Instagramie ponad pi\u0119\u0107dziesi\u0105t milion\u00f3w razy, zwraca\u0142y uwag\u0119 polskich u\u017cytkownik\u00f3w na fakt, i\u017c niedopuszczalne jest u\u017cywanie s\u0142owa \u201e\u017byd” jako obelgi. Niedopuszczalne \u2013 poniewa\u017c rani ka\u017cdego, kto jest \u017bydem lub kto odczuwa solidarno\u015b\u0107 z narodem \u017cydowskim. \u201eAle z ciebie \u017byd”, \u201ety \u017bydzie” czy \u201e\u017cydzi\u0107” to niestety w potocznej polszczy\u017anie s\u0142owa nacechowane negatywnie, rzucane najcz\u0119\u015bciej w sytuacji, w kt\u00f3rej w gr\u0119 wchodz\u0105 pieni\u0105dze. Przy czym j\u0119zyk polski nie zna \u201ezamiennik\u00f3w” w postaci sformu\u0142owa\u0144 \u201ety Szkocie”, \u201ety Bo\u015bniaku” czy \u201eale z ciebie Wietnamczyk”. \u017badne inne okre\u015blenie narodowo\u015bci czy wyznania nie niesie ze sob\u0105 tak intensywnie negatywnych emocji. To ogromne wyzwanie dla polszczyzny i dla nas wszystkich wsp\u00f3\u0142tworz\u0105cych polskie spo\u0142ecze\u0144stwo.<\/span><\/p>\n

Nie mniejszym problemem jest postrzeganie ludzi przez pryzmat ich, nawet odleg\u0142ych, przodk\u00f3w. Osobi\u015bcie znamy osoby, kt\u00f3re w dzieci\u0144stwie s\u0142ysza\u0142y w szkole: \u201eprzechrzta”, \u201e\u017bydowica”. Pow\u00f3d? Jeden z przodk\u00f3w, trzy pokolenia wcze\u015bniej, jeszcze przed II wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105, przeszed\u0142 z judaizmu na katolicyzm.<\/span><\/p>\n

Dlaczego do dzi\u015b w przekonaniu cz\u0119\u015bci s\u0105siad\u00f3w posiadanie \u017cydowskiego przodka, kt\u00f3ry osiemdziesi\u0105t lat temu zmieni\u0142 wyznanie, jest \u201eskaz\u0105” na polsko\u015bci?<\/strong><\/p><\/blockquote>\n

To tak\u017ce przyk\u0142ad my\u015blenia wed\u0142ug kategorii rasowych. Oczywiste wydaje si\u0119 skojarzenie z ideologi\u0105, kt\u00f3ra w latach 30. minionego wieku zaowocowa\u0142a ustawami norymberskimi. Warto doda\u0107, \u017ce w roku 1964 komunistyczne MSW opracowywa\u0142o tzw. list\u0119 \u017cydowsk\u0105 obejmuj\u0105c\u0105 osoby, kt\u00f3re zmieni\u0142y nazwiska, dokona\u0142y konwersji z judaizmu oraz pozostawa\u0142y w mieszanych, \u017cydowsko-chrze\u015bcija\u0144skich ma\u0142\u017ce\u0144stwach. Marzec \u201968 by\u0142 postawieniem kropki nad \u201ei” w tym procesie wypychania \u017byd\u00f3w z Polski. Czy nie jest przera\u017caj\u0105ce, \u017ce jaka\u015b cz\u0119\u015b\u0107 polskiego spo\u0142ecze\u0144stwa podziela (zapewne nie\u015bwiadomie) przekonania \u00f3wczesnego szefa MSW Mieczys\u0142awa Moczara \u2013 w kwestii uznawania pochodzenia \u017cydowskiego za obci\u0105\u017cenie w \u017cyciorysie?<\/span><\/p>\n

Cz\u0119sto s\u0142yszymy w Polsce, \u017ce w por\u00f3wnaniu z antysemick\u0105 przemoc\u0105 fizyczn\u0105 Europy Zachodniej to, z czym mamy do czynienia w naszym regionie, jest zjawiskiem marginalnym. To prawda, \u017ce pobicia \u017byd\u00f3w s\u0105 rzadkie, a zab\u00f3jstwa na tle antysemickim nienotowane od wielu lat, ale wystarczy przyjrze\u0107 si\u0119 bli\u017cej polskiej skrajnej prawicy \u2013 zar\u00f3wno tej neonazistowskiej, jak i pans\u0142owia\u0144skiej czy prokremlowskiej. Przyk\u0142ad\u00f3w nie brakuje: od kabaretowych pseudourodzin Hitlera, przez scen\u0119 muzyki neonazistowskiej, hajlowanie brunatnych grup, u\u017cywanie symboliki nazistowskiej i rasistowskiej przez cz\u0119\u015b\u0107 \u015brodowisk radykalnej prawicy i pseudokibic\u00f3w, po tzw. Rodak\u00f3w \u2013 Kamrat\u00f3w.<\/span><\/p>\n

To ostatnie ugrupowanie \u201ews\u0142awi\u0142o” si\u0119 zorganizowaniem 11 listopada 2021 roku wiecu w Kaliszu, podczas kt\u00f3rego dokonano spalenia kopii Statutu kaliskiego (gwarantuj\u0105cego \u017bydom w XIII-wiecznej Wielkopolsce w ograniczonym zakresie w\u0142asne s\u0105downictwo wyznaniowe oraz okre\u015blaj\u0105cego m.in. sankcje gro\u017c\u0105ce za fa\u0142szywe oskar\u017cenia \u017byd\u00f3w). Grupa uczestnik\u00f3w skandowa\u0142a r\u00f3wnie\u017c \u201e\u015bmier\u0107 \u017bydom!”. Nie by\u0142o reakcji ani miejscowej policji, ani przedstawiciela prezydenta miasta \u2013 wiec trwa\u0142 kilka godzin. Prokuratura okr\u0119gowa w Sieradzu nie dopatrzy\u0142a si\u0119 w tym niedope\u0142nienia obowi\u0105zk\u00f3w przez funkcjonariuszy publicznych. Podobny wiec powt\u00f3rzono w roku 2022, tym razem w Krakowie. Znowu \u2013 \u017cadnej reakcji w\u0142adz. Zar\u00f3wno samo organizowanie tego typu wydarze\u0144 w przestrzeni publicznej, jak i brak dzia\u0142ania ze strony w\u0142a\u015bciwych instytucji pa\u0144stwa wysy\u0142aj\u0105 czytelny sygna\u0142 do spo\u0142ecze\u0144stwa: wyznawanie i propagowanie pogl\u0105d\u00f3w antysemickich jest tolerowane. G\u0142oszenie nienawi\u015bci do konkretnej grupy spo\u0142ecznej, w\u0142\u0105cznie z nawo\u0142ywaniem do zabijania jej cz\u0142onk\u00f3w, jest akceptowalne. Taki przekaz rozzuchwala \u015brodowiska radykalne, a wi\u0119kszo\u015b\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwa czyni nieczu\u0142\u0105 na nienawi\u015b\u0107 wobec mniejszo\u015bci. Kiedy\u015b b\u0119dziemy si\u0119 tego wstydzi\u0107.<\/span><\/p>\n

Skuteczna edukacja?<\/strong><\/h4>\n

Polskie spo\u0142ecze\u0144stwo (ale te\u017c wiele spo\u0142ecze\u0144stw Europy \u015arodkowej i Wschodniej) wci\u0105\u017c nie upora\u0142o si\u0119 r\u00f3wnie\u017c z histori\u0105 Holokaustu, a w\u0142a\u015bciwie z kwesti\u0105 r\u00f3\u017cnych postaw wobec masowej zag\u0142ady \u017byd\u00f3w, a stosunek instytucji pa\u0144stwa (w tym reakcji prawnych) wobec tego problemu i szerzej \u2013 przejaw\u00f3w antysemityzmu, wymaga radykalnej zmiany.<\/span><\/p>\n

Nie wiemy, czy polski rz\u0105d pracuje nad krajow\u0105 strategi\u0105 zwalczania antysemityzmu, do czego jest zobowi\u0105zany m.in. przez Komisj\u0119 Europejsk\u0105. Nie doczekali\u015bmy si\u0119 reakcji na rekomendacje \u015brodowisk \u017cydowskich i ekspert\u00f3w wys\u0142ane w styczniu 2022 roku m.in. do Ministerstwa Sprawiedliwo\u015bci i Ministerstwa Spraw Wewn\u0119trznych. Z odpowiedzi, jak\u0105 otrzymali\u015bmy z Ministerstwa Edukacji i Nauki, wynika, \u017ce w dziedzinie o\u015bwiaty podejmowany jest ca\u0142y szereg skutecznych dzia\u0142a\u0144, kt\u00f3re prowadz\u0105 do eliminacji zjawiska antysemityzmu, a uczniowie polskich szk\u00f3\u0142 uzyskuj\u0105 gruntown\u0105 wiedz\u0119 nt. historii polskich \u017byd\u00f3w. Wszyscy czekamy zapewne na rezultaty tak prowadzonego nauczania. Co ciekawe, na W\u0119grzech tamtejsze w\u0142adze w\u0142a\u015bnie finalizuj\u0105 prace na swoj\u0105 strategi\u0105, r\u00f3wnolegle za\u015b toczy si\u0119 proces konsultacji ze spo\u0142eczno\u015bci\u0105 \u017cydowsk\u0105.<\/span><\/p>\n

Jesieni\u0105 2021 polski rz\u0105d potwierdzi\u0142 \u201euznanie przez Polsk\u0119 roboczej prawnie niewi\u0105\u017c\u0105cej definicji antysemityzmu IHRA za wa\u017cny i oczywisty punkt odniesienia w przeciwdzia\u0142aniu temu zjawisku”. To bardzo wa\u017cna deklaracja. Jednak z drugiej strony, wci\u0105\u017c brakuje jej prze\u0142o\u017cenia na konkretne dzia\u0142ania kompetentnych organ\u00f3w pa\u0144stwa. A przynajmniej taka informacja nie pojawi\u0142a si\u0119 w obiegu publicznym. R\u00f3wnie\u017c na poziomie samorz\u0105dowym definicja s\u0142abo si\u0119 przyjmuje. Tu chlubnym wyj\u0105tkiem jest miasto P\u0142ock, kt\u00f3rego prezydent 21 lutego br. og\u0142osi\u0142 deklaracj\u0119 ws. przeciwdzia\u0142ania antysemityzmowi, kt\u00f3rej cz\u0119\u015bci\u0105 jest w\u0142a\u015bnie wspomniana definicja.<\/span><\/p>\n

Czy polskie s\u0105dy maj\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107 istnienia definicji i si\u0119gaj\u0105 po ni\u0105 w sprawach dot. nienawi\u015bci wobec \u017byd\u00f3w? Czy wiedz\u0105 o poparciu przez polskie w\u0142adze stosowania definicji prokuratorzy i funkcjonariusze policji? Czy wiedz\u0105 o tym kuratorzy i dyrektorzy szk\u00f3\u0142, nauczyciele historii, historii i tera\u017aniejszo\u015bci oraz wiedzy o spo\u0142ecze\u0144stwie? Nie zadajemy tych pyta\u0144 jako retorycznych.<\/span><\/p>\n

Walka ma sens<\/strong><\/h4>\n

Przeciwdzia\u0142anie jakiejkolwiek formie uprzedze\u0144, nienawi\u015bci czy dyskryminacji jest d\u0142ugotrwa\u0142ym, z\u0142o\u017conym i niezwykle wymagaj\u0105cym procesem. Mo\u017cna jednak wskaza\u0107 na pewne polityki czy dzia\u0142ania, bez kt\u00f3rych zwalczanie antysemityzmu b\u0119dzie nieskuteczne, nieudolne i nieszczere. Konieczne s\u0105 programy edukacyjne dla m\u0142odzie\u017cy, w kt\u00f3rych antysemityzm nie wyst\u0119puje jako teoretyczne zjawisko, ale pokazywany jest na rodzimych przyk\u0142adach, a m\u0142odzie\u017c dowiaduje si\u0119 o jego konsekwencjach, o tym, jak nienawi\u015b\u0107 do \u017byd\u00f3w dotyka prawdziwych ludzi. Nieodzowne jest korzystanie przez m\u0142odzie\u017c z podr\u0119cznik\u00f3w, kt\u00f3re same wolne s\u0105 od stereotypowego przedstawiania \u017byd\u00f3w. Potrzebne s\u0105 szkolenia w zakresie rozpoznawania przest\u0119pstw na tle antysemickim \u2013 obowi\u0105zkowe dla funkcjonariuszy policji, prokurator\u00f3w i s\u0119dzi\u00f3w. Co jednak najwa\u017cniejsze \u2013 i co warunkuje wdra\u017canie wymienionych wy\u017cej element\u00f3w \u2013 absolutnie niezb\u0119dne jest komunikowane w spos\u00f3b jednoznaczny stanowisko w\u0142adz pa\u0144stwowych co do braku tolerowania postaw antysemickich. Za tym winny i\u015b\u0107 nie tylko poci\u0105ganie do odpowiedzialno\u015bci tych, kt\u00f3rzy sw\u00f3j antysemityzm upubliczniaj\u0105, ale i nieuchronno\u015b\u0107 kary.<\/span><\/p>\n

Odpowiedzialno\u015bci\u0105 rz\u0105d\u00f3w, spo\u0142ecze\u0144stwa obywatelskiego oraz ka\u017cdego z nas jest sprzeciwianie si\u0119 wszelkim przejawom antysemityzmu. Cytuj\u0105c bowiem Marka Edelmana: \u201eJak si\u0119 przygl\u0105dasz z\u0142u i odwracasz g\u0142ow\u0119 albo nie pomagasz, kiedy mo\u017cesz pom\u00f3c, to stajesz si\u0119 wsp\u00f3\u0142odpowiedzialny. Bo twoje odwr\u00f3cenie g\u0142owy pomaga tym, kt\u00f3rzy dopuszczaj\u0105 si\u0119 z\u0142a”. Je\u015bli odwracamy g\u0142owy, gdy na murach naszych miast gwiazdy Dawida wisz\u0105 na szubienicach; gdy towarzyszy im napis \u201eJude raus”; gdy s\u0142owo \u201e\u017byd” jest wyzwiskiem; gdy w mediach usi\u0142uje si\u0119 oczernia\u0107 osoby publiczne, przypisuj\u0105c im rzekome dzia\u0142ania w interesie mi\u0119dzynarodowych organizacji \u017cydowskich; gdy wyszukiwanie \u017cydowskich przodk\u00f3w ma dyskredytowa\u0107 s\u0105siada czy adwersarza w sporze politycznym \u2013 pomagamy z\u0142u. Nasze dzia\u0142anie, na poziomie ministerstwa, urz\u0119du miasta, klubu sportowego, uczelni, szko\u0142y, przystanku autobusowego \u2013 lub zaniechanie tego dzia\u0142ania \u2013 b\u0119dzie mia\u0142o konsekwencje.<\/span><\/p>\n

\n

*Dr Sebastian Rejak<\/b> \u2013 dyrektor biura American Jewish Committee na Europ\u0119 \u015arodkow\u0105; dr Aleksandra Gliszczy\u0144ska-Grabias<\/b> \u2013 adiunkt w Instytucie Nauk Prawnych PAN, cz\u0142onkini Rady Zarz\u0105dzaj\u0105cej International Association of Jewish Lawyers and Jurists<\/i><\/span><\/p>\n

Tytu\u0142, \u015br\u00f3dtytu\u0142y i skr\u00f3ty \u2013 od redakcji<\/i><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n
\n
\n
\n

Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion’68,<\/em>
\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion’68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.
\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:
\n<\/em>webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Akcja ‘Wolni od nienawi\u015bci – uwalnianie mur\u00f3w z hejtu’ w Poznaniu,  55 lat po Marcu ’68 antysemityzm ma si\u0119 dobrze. Ale nie kapitulujemy Sebastian Rejak, Aleksandra Gliszczy\u0144ska-Grabias [2023-03-03] Twierdzenia o Polakach wysysaj\u0105cych antysemityzm z mlekiem matki rodz\u0105 skojarzenia z teoriami rasistowskimi Antysemityzm, czyli po\u0142\u0105czenie uprzedze\u0144, stereotyp\u00f3w, wrogo\u015bci, dyskryminacji i prze\u015bladowa\u0144, nazywany bywa \u201enajstarsz\u0105 nienawi\u015bci\u0105”. Wykazuje wyj\u0105tkow\u0105 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/110281"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=110281"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/110281\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":110394,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/110281\/revisions\/110394"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=110281"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=110281"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=110281"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}