{"id":111498,"date":"2024-03-17T18:09:00","date_gmt":"2024-03-17T16:09:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=111498"},"modified":"2024-03-16T10:20:19","modified_gmt":"2024-03-16T08:20:19","slug":"19-05-94","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=111498","title":{"rendered":"Lili Haber, przewodnicz\u0105ca Zwi\u0105zku Krakowian w Izraelu: &#8220;Krak\u00f3w to moja pere\u0142ka. Tu si\u0119 urodzi\u0142am i czuj\u0119, \u017ce to jest moje miasto&#8221;"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: center;\"><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" src=\"https:\/\/bi.im-g.pl\/im\/20\/5f\/1d\/z30797856AMP,Lili-Haber.jpg\" width=\"100%\"><span style=\"color: #808080;\"><em>Lili Haber (krakow.ipn.gov.pl)<\/em><\/span><\/p>\n<hr>\n<h5 style=\"text-align: center;\"><a href=\"https:\/\/krakow.wyborcza.pl\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><img decoding=\"async\" class=\"center alignleft\" src=\"http:\/\/www.reunion68.com\/Biuletyn\/img\/wyborcza.png\" alt=\"\" width=\"35%\"><\/a><span style=\"text-decoration: underline; color: #000080;\"><span><strong><a style=\"color: #000080; text-decoration: underline;\" href=\"https:\/\/krakow.wyborcza.pl\/krakow\/7,44425,30797560,lili-haber-przewodniczaca-zwiazku-krakowian-w-izraelu-krakow.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Lili Haber, przewodnicz\u0105ca Zwi\u0105zku Krakowian w Izraelu: &#8220;Krak\u00f3w to moja pere\u0142ka. Tu si\u0119 urodzi\u0142am i czuj\u0119, \u017ce to jest moje miasto&#8221;<\/a><\/strong><\/span><\/span><\/h5>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #000000;\"><strong>Anna Karp<\/strong><\/span><\/p>\n<hr style=\"height: 15px; background: #d0e6fa; width: 100%;\">\n<div class=\"text--lead \" style=\"text-align: left;\" data-progress-bar-content=\"\"><span style=\"color: #000080;\">Nie wiedzia\u0142am, \u017ce jest co\u015b takiego jak dziadek albo babcia. Nikt ich nie mia\u0142 &#8211; m\u00f3wi\u0142a Lili Haber, przewodnicz\u0105ca Zwi\u0105zku Krakowian w Izraelu podczas spotkania, zorganizowanego przez krakowski oddzia\u0142 IPN.<\/span><\/div>\n<div class=\"article--content article--content-free  \" style=\"text-align: left;\">\n<p class=\"text--paragraph\"><span style=\"color: #000080;\">13 marca przypad\u0142a 81. rocznica likwidacji getta w Krakowie. Niemcy zamordowali w\u00f3wczas ponad 2 tys. \u017byd\u00f3w, kolejne 6-8 tysi\u0119cy pognali do obozu Plaszow, a ok. 1 tys. skierowali do Auschwitz. Z 65 tysi\u0119cy os\u00f3b pochodzenia \u017cydowskiego w Krakowie pozosta\u0142o zaledwie 2 tysi\u0105ce.<\/span><\/p>\n<p class=\"text--paragraph\"><span style=\"color: #000080;\">W rocznic\u0119 tych wydarze\u0144&nbsp;<a id=\"LinkArea:embed_link\" class=\"text--link text--link-ext\" style=\"color: #000080;\" title=\"krakowski oddzia\u0142 Instytutu Pami\u0119ci Narodowej\" href=\"https:\/\/krakow.ipn.gov.pl\/\" rel=\"nofollow\">krakowski oddzia\u0142 Instytutu Pami\u0119ci Narodowej<\/a>&nbsp;w ramach cyklu &#8220;Archiwalne \u015brody&#8221; zorganizowa\u0142 spotkanie i dyskusj\u0119 z udzia\u0142em Lili Haber,&nbsp;przewodnicz\u0105cej Zwi\u0105zku Krakowian w Izraelu oraz profesora \u0141ukasza Tomasza Sroki z Uniwersytetu im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie, autora ksi\u0105\u017cki \u201eLili Haber. Drugie pokolenie po Holokau\u015bcie w Izraelu. Narodziny nowego narodu&#8221;.<\/span><\/p>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">To\u017csamo\u015b\u0107 narodowa, zwi\u0105zki Krakowa z Izraelem oraz \u017cycie w cieniu Zag\u0142ady &#8211; to tematy, kt\u00f3re zaproszeni go\u015bcie poruszyli podczas dyskusji pod has\u0142em &#8220;Krakowianie z wyboru&#8221;.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" src=\"https:\/\/bi.im-g.pl\/im\/21\/5f\/1d\/z30797857IH,Krakowianie-z-wyboru--Archiwalna-sroda-z-udzialem-.jpg\" width=\"100%\"><span style=\"color: #808080;\"><em>Krakowianie z wyboru. Archiwalna \u015broda z udzia\u0142em Lili Haber i prof. \u0141ukasza Tomasza Sroki krakow.ipn.gov.pl<\/em><\/span><\/p>\n<h4 class=\"text--title font-head-700\"><strong>Dwie ojczyzny<\/strong><\/h4>\n<p class=\"text--paragraph\" style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Po wojnie spo\u0142eczno\u015b\u0107 \u017cydowska w Krakowie nie by\u0142a w stanie si\u0119 odbudowa\u0107. Wiele os\u00f3b wyjecha\u0142o m.in. do Izraela, w tym rodzice z 2-letni\u0105 w\u00f3wczas Lili Haber (w Polsce pos\u0142ugiwa\u0142a si\u0119 imieniem Lidia).<\/span><\/p>\n<p class=\"text--paragraph\" style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">By dotrze\u0107 do swoich korzeni, musia\u0142a podj\u0105\u0107 trud i na w\u0142asn\u0105 r\u0119k\u0119 zdobywa\u0107 informacje.<\/span><\/p>\n<p class=\"text--paragraph\" style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Jej ojciec dopiero w 1987 roku zdecydowa\u0142, \u017ce poka\u017ce c\u00f3rce Krak\u00f3w. Wizyta w Polsce zmieni\u0142a \u017cycie Lili, jednak poch\u0142oni\u0119ta obowi\u0105zkami \u017cycia codziennego od\u0142o\u017cy\u0142a w czasie fascynacj\u0119 swoj\u0105 drug\u0105 ojczyzn\u0105. Zmieni\u0142o si\u0119 to dopiero po \u015bmierci rodzic\u00f3w, kiedy poczu\u0142a, \u017ce to moment, by zainteresowa\u0107 si\u0119 swoimi korzeniami. &#8211; Gdy rodzice zmarli, stwierdzi\u0142am, \u017ce jak ja nic nie zrobi\u0119, to tego \u015bwiata dla nas nie b\u0119dzie &#8211; m\u00f3wi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">W Instytucie Polskim w Tel Awiwie zacz\u0119\u0142a uczy\u0107 si\u0119 polskiego alfabetu, a nast\u0119pnie czyta\u0107. Teraz czyta po polsku, nie po hebrajsku<\/span><br \/>\n.<\/p>\n<div id=\"content\" class=\"content-alignment\">\n<div id=\"watch-description\" class=\"yt-uix-button-panel\">\n<div id=\"watch-description-text\" style=\"text-align: center;\">\n<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"Krakowianie z wyboru. Archiwalna \u015broda z udzia\u0142em Lili Haber\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/tzWWdUcDhyA\" width=\"680\" height=\"400\" frameborder=\"0\" allowfullscreen=\"allowfullscreen\"><\/iframe><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<p>.<\/p>\n<h4 class=\"text--title font-head-700\"><strong>Pokolenie bez dziadk\u00f3w i bab\u0107<\/strong><\/h4>\n<p class=\"text--paragraph\" style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">&#8211; Nie wiedzia\u0142am, \u017ce jest co\u015b takiego jak \u201epokolenie&#8221;. Nie wiedzia\u0142am, \u017ce jest co\u015b takiego jak dziadek albo babcia. Nikt ich nie mia\u0142 &#8211; wspomina Lili Haber. Mianem dziadka nazywano jedynie starszego pana w ich okolicy, jednak bez \u0142\u0105cz\u0105cych ich wi\u0119z\u00f3w rodzinnych.<\/span><\/p>\n<p class=\"text--paragraph\" style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Rodzice niech\u0119tnie poruszali temat Zag\u0142ady, w\u0142a\u015bciwie by\u0142 to temat zamkni\u0119ty lub pomijany. To cz\u0119sta praktyka w\u015br\u00f3d rodzin \u017cydowskich.<\/span><\/p>\n<div id=\"banC2\">\n<p class=\"text--paragraph\" style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">W wieku 14 lat us\u0142ysza\u0142a o skazaniu Adolfa Eichmanna. W domu nikt si\u0119 tym nie zajmowa\u0142, wi\u0119c nie mog\u0142a dowiedzie\u0107 si\u0119 niczego wi\u0119cej.<\/span><\/p>\n<p class=\"text--paragraph\" style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Kiedy by\u0142a nastolatk\u0105 my\u015bla\u0142a, \u017ce ka\u017cda kobieta po \u015blubie b\u0119dzie mia\u0142a znaczek na r\u0119ce (jej matka przetrwa\u0142a Auschwitz). &#8211; Nie wiedzia\u0142am co to jest, wszystkie kobiety to mia\u0142y &#8211; dodaje. Dopiero po jej \u015bmierci zapyta\u0142a ojca o do\u015bwiadczenia matki z obozu.<\/span><\/p>\n<p class=\"text--paragraph\" style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Jej ojciec nie trafi\u0142 do Auschwitz, poniewa\u017c zosta\u0142 uratowany przez Oskara Schindlera. I dopiero po emisji filmu &#8220;Lista Schindlera&#8221; rodzice wspomnieli kilka s\u0142\u00f3w na temat Zag\u0142ady.<\/span><\/p>\n<h4 class=\"text--title font-head-700\"><strong>Tutaj nie jestem obca<\/strong><\/h4>\n<p class=\"text--paragraph\" style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Lili Haber zapytana o to, czym dla niej jest Zwi\u0105zek Krakowian w Izraelu, bez zastanowienia odpowiedzia\u0142a, \u017ce &#8220;ca\u0142ym \u017cyciem&#8221;. &#8211; Czuj\u0119, \u017ce mam to zrobi\u0107, bo pierwszego pokolenia ju\u017c nie ma. Jak ja tego nie zrobi\u0119, to kto b\u0119dzie pami\u0119ta\u0142 o \u017bydach, kt\u00f3rzy mieszkali tu w Krakowie?<\/span><\/p>\n<p class=\"text--paragraph\" style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">W szko\u0142ach ta wiedza jest niemo\u017cliwa do zdobycia. St\u0105d poczucie misji &#8211; bo gdyby nie jej praca, pami\u0119\u0107 o tym zagin\u0119\u0142aby ca\u0142kowicie.<\/span><\/p>\n<p class=\"text--paragraph\" style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Jak m\u00f3wi, w Polsce czuje si\u0119 swobodnie, w przeciwie\u0144stwie do innych kraj\u00f3w, gdzie ma poczucie wyobcowania. &#8211; Krak\u00f3w to moja pere\u0142ka. Tu si\u0119 urodzi\u0142am i czuj\u0119, \u017ce to jest moje miasto.<\/span><\/p>\n<p class=\"text--paragraph\" style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">&#8211; W Polsce czuj\u0119 si\u0119 inaczej. Jad\u0119 do Stan\u00f3w i jestem obca, tutaj nie &#8211; podkre\u015bla.<\/span><\/p>\n<p class=\"text--paragraph\" style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Nak\u0142ania pokolenia powojenne, by odkrywa\u0142y Polsk\u0119 i poznawa\u0142y swoj\u0105 histori\u0119, mimo uprzedze\u0144. Chcia\u0142aby, by poszerza\u0142y swoj\u0105 wiedz\u0119, opr\u00f3cz odwiedzania cmentarzy i poruszania tematu Zag\u0142ady. I aby jedynym tematem \u0142\u0105cz\u0105cym \u017byd\u00f3w z Polsk\u0105 nie by\u0142 ten w\u0142a\u015bnie, tragiczny moment historyczny.<\/span><\/p>\n<p class=\"text--paragraph\" style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Lili Haber doda\u0142a, \u017ce w Polsce by\u0142a ju\u017c wiele razy, jednak nigdzie w kraju nie szanuje si\u0119 i upami\u0119tnia \u017byd\u00f3w tak, jak w Krakowie. Wyrazi\u0142a sw\u00f3j zachwyt i z\u0142o\u017cy\u0142a wielkie podzi\u0119kowania za kultywowanie pami\u0119ci.<\/span><\/p>\n<h4 class=\"text--title font-head-700\" style=\"text-align: left;\"><strong>Obwarzanek znany w Izraelu<\/strong><\/h4>\n<p class=\"text--paragraph\" style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Profesor \u0141ukasz Tomasz Sroka wspomina\u0142 o studenckich projektach, zwi\u0105zanych z dawn\u0105 spo\u0142eczno\u015bci\u0105 \u017cydowsk\u0105 &#8211; np. dotycz\u0105cych dziedzictwa kulturowego \u017byd\u00f3w w dawnej Ma\u0142opolsce. Jak m\u00f3wi\u0142, studenci doszukali si\u0119 wa\u017cnych informacji o ludno\u015bci \u017cydowskiej Chrzanowie, ale tak\u017ce w Mielcu.<\/span><\/p>\n<p class=\"text--paragraph\" style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Wspomnia\u0142 r\u00f3wnie\u017c o wymianach studenckich z izraelskimi uczelniami, kt\u00f3re odbywa\u0142y si\u0119 do czas\u00f3w pandemii. A tak\u017ce o warsztatach na temat tradycji krakowskich. &#8211; M\u0142odzie\u017c naszego uniwersytetu przygotowywa\u0142a warsztaty dla student\u00f3w z Izraela, na przyk\u0142ad na temat obwarzanka. To by\u0142o cudowne, bo cz\u0119sto s\u0142uchacze u\u015bwiadamiali sobie, \u017ce przecie\u017c to znaj\u0105, bo kto\u015b o tym opowiada\u0142 w domu &#8211; relacjonowa\u0142.<\/span><\/p>\n<p class=\"text--paragraph\" style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Studenci krakowscy mieli za to okazj\u0119 poznawa\u0107 Tel Awiw &#8220;od \u015brodka&#8221;.<\/span><\/p>\n<p class=\"text--paragraph\" style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Nawi\u0105zuj\u0105c do tych do\u015bwiadcze\u0144 prof. Sroka m\u00f3wi\u0142, \u017ce kiedy poznaje si\u0119 kraj i ludzi podobnych do siebie, zmagaj\u0105cych si\u0119 z takimi samymi problemami, prze\u017cywaj\u0105cych podobne uczucia &#8211; nie ma miejsca na powstawanie negatywnych uczu\u0107.<\/span><\/p>\n<\/div>\n<hr style=\"height: 15px; background: #d0e6fa; width: 100%;\">\n<div id=\"content\" class=\"content-alignment\">\n<div id=\"watch-description\" class=\"yt-uix-button-panel\">\n<div id=\"watch-description-text\" style=\"text-align: center;\">\n<p><em>Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion&#8217;68,<\/em><em><br \/>\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion&#8217;68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.<br \/>\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:<br \/>\n<\/em><span style=\"color: #000080;\"><strong><em><a style=\"color: #000080;\" href=\"mailto:webmaster@reunion68.com\"><span style=\"text-decoration: underline;\">webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<hr style=\"width: 100%;\">\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Lili Haber (krakow.ipn.gov.pl) Lili Haber, przewodnicz\u0105ca Zwi\u0105zku Krakowian w Izraelu: &#8220;Krak\u00f3w to moja pere\u0142ka. Tu si\u0119 urodzi\u0142am i czuj\u0119, \u017ce to jest moje miasto&#8221; Anna Karp Nie wiedzia\u0142am, \u017ce jest co\u015b takiego jak dziadek albo babcia. Nikt ich nie mia\u0142 &#8211; m\u00f3wi\u0142a Lili Haber, przewodnicz\u0105ca Zwi\u0105zku Krakowian w Izraelu podczas spotkania, zorganizowanego przez krakowski oddzia\u0142 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/111498"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=111498"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/111498\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":111559,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/111498\/revisions\/111559"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=111498"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=111498"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=111498"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}