{"id":113717,"date":"2024-06-30T17:09:38","date_gmt":"2024-06-30T15:09:38","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=113717"},"modified":"2024-06-24T07:35:57","modified_gmt":"2024-06-24T05:35:57","slug":"25-09-92","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=113717","title":{"rendered":"Nature\u201d pisze o semantyce p\u0142ci, a nie o nauce"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: center;\"><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" src=\"https:\/\/www.nature.com\/immersive\/sex-and-gender-in-science\/assets\/B8ApziHGJl\/data-1066x600.webp\" width=\"100%\" \/><span style=\"color: #808080;\"><em>Ilustracja: Sophi Gullbrants (Z artyku\u0142u w \u201eNature\u201d)<\/em><\/span><\/p>\n<hr \/>\n<h5 style=\"text-align: center;\"><a href=\"https:\/\/www.listyznaszegosadu.pl\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><img decoding=\"async\" class=\"center alignleft\" src=\"http:\/\/www.reunion68.com\/Biuletyn\/img\/z-naszego.jpg\" alt=\"\" width=\"50%\" \/><\/a><span style=\"text-decoration: underline; color: #000080;\"><strong><a style=\"color: #000080; text-decoration: underline;\" href=\"https:\/\/www.listyznaszegosadu.pl\/nauka\/nature-pisze-o-semantyce-plci-a-nie-o-nauce\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">&#8220;Nature\u201d pisze o semantyce p\u0142ci, a nie o nauce<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #000000;\"><strong>Jerry A. Coyne<br \/>\n<\/strong><span style=\"color: #808080;\"><em>T\u0142umaczenie:<\/em> <\/span><strong>Andrzej Koraszewski<\/strong><\/span><\/p>\n<hr style=\"height: 15px; background: #d0e6fa; width: 100%;\" \/>\n<div class=\"templateArticleIngress\"><span style=\"color: #000080;\">\u201eNature\u201d, by\u0107 mo\u017ce najwa\u017cniejsze czasopismo naukowe na \u015bwiecie, jak wi\u0119kszo\u015b\u0107 innych, do\u0142\u0105czy\u0142o do \u201eprzebudzonych\u201d. Nigdzie nie jest to bardziej oczywiste ni\u017c wtedy, kiedy widzimy porzucenie tekst\u00f3w naukowych na rzecz artyku\u0142\u00f3w ideologicznych. \u201eNature\u201d przechodzi zbie\u017cn\u0105 ewolucj\u0119 nie tylko ze swoim starym konkurentem\u00a0\u201eScience\u201d, ale tak\u017ce\u00a0\u201eScientific American\u201d.<\/span><\/div>\n<div><\/div>\n<div class=\"templateArticleBrodtext\">\n<div><span style=\"color: #000080;\">Nigdzie nie jest to bardziej oczywiste ni\u017c w poni\u017cszym eseju, kt\u00f3ry nie tylko nie ma nic wsp\u00f3lnego z nauk\u0105, ale w ca\u0142o\u015bci pl\u0105cze si\u0119 w semantyce. (Na domiar z\u0142ego w\u00a0<em>bezu\u017cytecznej<\/em>\u00a0semantyce, przynajmniej jak na m\u00f3j gust.) Ca\u0142y cel artyku\u0142u polega na wprowadzeniu nowego terminu \u201emodalno\u015b\u0107 gender\u201d, kt\u00f3ry, jak twierdz\u0105 autorzy, b\u0119dzie bardzo pomocny dla os\u00f3b, kt\u00f3re nie identyfikuj\u0105 si\u0119 w kategoriach p\u0142ci \u201em\u0119skiej\u201d lub \u201e\u017ce\u0144skiej\u201d i zapobiegnie ich \u201ewymazaniu\u201d. Rzecz w tym, \u017ce inne terminy mieszcz\u0105ce si\u0119 w tej rubryce ju\u017c istniej\u0105, wi\u0119c grupowanie ich jako aspekt\u00f3w \u201emodalno\u015bci gender\u201d, terminu, kt\u00f3rego definicja jest myl\u0105ca, nie wnosi niczego do \u017cadnego dyskursu spo\u0142ecznego, jaki znam.<\/span><\/div>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Kliknij na link pod zrzutem z ekranu, aby przeczyta\u0107 artyku\u0142; mo\u017cna go r\u00f3wnie\u017c znale\u017a\u0107 w archiwum\u00a0<a style=\"color: #000080;\" href=\"https:\/\/www.nature.com\/articles\/d41586-024-01719-9?WT.ec_id=NATURE-20240613&amp;utm_source=nature_etoc&amp;utm_medium=email&amp;utm_campaign=20240613&amp;sap-outbound-id=B5752DE9C9065613384C1B1FA6BEC9C756FE8794\">tutaj<\/a>.<\/span><\/p>\n<\/div>\n<div class=\"webnewsArticleImageContainer \">\n<div>\n<div class=\"webnewsArticleImage\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"aligncenter\" src=\"https:\/\/www.listyznaszegosadu.pl\/upload\/article\/bild\/5184\/1072631\/_00aa_2d___1a_-2017_s.png\" alt=\"https:\/\/www.nature.com\/articles\/d41586-024-01719-9?WT.ec_id=NATURE-20240613&amp;utm_source=nature_etoc&amp;utm_medium=email&amp;utm_campaign=20240613&amp;sap-outbound-id=B5752DE9C9065613384C1B1FA6BEC9C756FE8794\" width=\"300\" height=\"156\" border=\"0\" \/><\/div>\n<div>.<\/div>\n<p><span class=\"templateArticleBildtext\" style=\"color: #000080;\"><a style=\"color: #000080;\" href=\"https:\/\/www.nature.com\/articles\/d41586-024-01719-9?WT.ec_id=NATURE-20240613&amp;\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">https:\/\/www.nature.com\/articles\/d41586-024-01719-9?WT.ec_id=NATURE-20240613&amp;<\/a>;utm_source=nature_etoc&amp;utm_medium=email&amp;utm_campaign=20240613&amp;sap-outbound-id=B5752DE9C9065613384C1B1FA6BEC9C756FE8794<\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"templateArticleBrodtext\">\n<p><span style=\"color: #000080;\">Zn\u00f3w przypominam zwyczajowe zastrze\u017cenie: osoby o niestandardowym gender, w tym osoby transgender, zas\u0142uguj\u0105 na prawie wszystkie takie same prawa \u2013 a ju\u017c na pewno na wszelkie prawa moralne i prawne &#8211; jak osoby dw\u00f3ch standardowych p\u0142ci. (Moje wyj\u0105tki, obejmuj\u0105 sport oraz niekt\u00f3re miejsca takie jak wi\u0119zienie, schroniska dla ofiar przemocy dostosowane do p\u0142ci i poradnictwo w przypadku gwa\u0142tu.) Przejd\u017amy zatem do ich semantyki.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Autorzy promuj\u0105 termin \u201emodalno\u015b\u0107 gender\u201d, poniewa\u017c zosta\u0142 on wymy\u015blony przez pierwsz\u0105 autork\u0119, Florence Ashley, kt\u00f3ra na swojej stronie informuje, i\u017c jest \u201emetaforycznym biorgiem, czarownic\u0105 z kwiatami we w\u0142osach\u201d. Doktor Ashley jest transkobiet\u0105 u\u017cywaj\u0105c\u0105 zaimka osobowego \u201eoni\u201d:<\/span><\/p>\n<blockquote><p><strong>Termin modalno\u015b\u0107 gender zosta\u0142 ukuty w 2019 roku przez jedn\u0105 z nas (FA) w odpowiedzi na frustracj\u0119, kt\u00f3r\u0105 odczuwa\u0142om jako trans bioetyk i trans prawnik w zwi\u0105zku z ograniczeniami istniej\u0105cego j\u0119zyka (patrz\u00a0<a href=\"http:\/\/go.nature.com\/3x34784\">go.nature.com\/3\u00d734784<\/a>\u00a0). Od tego czasu termin ten jest u\u017cywany przez spo\u0142eczno\u015bci os\u00f3b transp\u0142ciowych, klinicyst\u00f3w i decydent\u00f3w do opisania reali\u00f3w spo\u0142eczno\u015bci transp\u0142ciowych i heterogeniczno\u015bci do\u015bwiadcze\u0144 transp\u0142ciowych.<\/strong><\/p><\/blockquote>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Jaka jest zatem definicja tego terminu? Oto ona (pogrubienie moje -JAC):<\/span><\/p>\n<blockquote><p><strong>To\u017csamo\u015b\u0107 genderowa danej osoby to jej poczucie gender w danym momencie. Z kolei\u00a0modalno\u015b\u0107 gender odnosi si\u0119 do zwi\u0105zku to\u017csamo\u015bci genderowej danej osoby z gender, kt\u00f3ry zosta\u0142a jej przypisany przy urodzeniu\u00a0(patrz\u00a0<a href=\"http:\/\/go.nature.com\/3x34784\">go.nature.com\/3\u00d734784<\/a>\u00a0). Jest to modalno\u015b\u0107 lub spos\u00f3b bycia swoim gender.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Najbardziej znane modalno\u015bci zwi\u0105zane z gender to \u201ecisgender\u201d i \u201etransgender\u201d, ale termin ten dopuszcza inne mo\u017cliwo\u015bci, takie jak \u201eagender\u201d, kt\u00f3ry obejmuje osoby, kt\u00f3re nie identyfikuj\u0105 si\u0119 z \u017cadnym gender, oraz \u201edetrans\u201d lub \u201eretrans\u201d w przypadku os\u00f3b kt\u00f3re zaprzesta\u0142y, zmieni\u0142y lub cofn\u0119\u0142y zmian\u0119 gender. Termin ten stwarza tak\u017ce przestrze\u0144 dla modalno\u015bci genderowych specyficznych dla os\u00f3b interseksualnych, os\u00f3b kwestionuj\u0105cych gender, os\u00f3b z dysocjacyjnym zaburzeniem to\u017csamo\u015bci i os\u00f3b o to\u017csamo\u015bci specyficznej dla kultury (patrz \u201eWiele sposob\u00f3w bycia\u201d). Modalno\u015b\u0107 gender s\u0142u\u017cy podobnemu celowi jak orientacja seksualna, kt\u00f3ra opisuje aspekt ludzkiej egzystencji i tworzy przestrze\u0144 dla orientacji innych ni\u017c homoseksualne i heteroseksualne.<\/strong><\/p><\/blockquote>\n<p><span style=\"color: #000080;\">C\u00f3\u017c, to wszystko jest myl\u0105ce. Przede wszystkim odrzucam koncepcj\u0119 \u201egender przypisanego przy urodzeniu\u201d. W\u0142a\u015bciwym terminem jest tutaj P\u0141\u0106 OKRE\u015aLONA PRZY URODZENIU. Po raz kolejny, podobnie jak wielu ideolog\u00f3w p\u0142ci, autorki uwa\u017caj\u0105, \u017ce p\u0142e\u0107 nie jest zjawiskiem binarnym, ale reprezentuje pewien punkt spektrum, kt\u00f3ry lekarze \u201eprzypisuj\u0105\u201d. Ale p\u0142e\u0107 jest rzeczywisto\u015bci\u0105, a nie semantycznym, spo\u0142ecznie skonstruowanym wynalazkiem i stosuj\u0105c gametyczn\u0105 definicj\u0119 \u201ep\u0142ci biologicznej\u201d, 99,82% ludzi (i z pewno\u015bci\u0105 r\u00f3wnie wysoki odsetek innych zwierz\u0105t) zalicza si\u0119 do klas \u201esamc\u00f3w\u201d lub \u201e samic\u201d, w zale\u017cno\u015bci od tego, czy posiadaj\u0105 \u00a0narz\u0105dy rozwojowe umo\u017cliwiaj\u0105ce wytwarzanie ma\u0142ych, ruchomych gamet, czy du\u017cych, nieruchomych.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Pomijaj\u0105c to, nadal nie do ko\u0144ca rozumiem, czym \u201emodalno\u015b\u0107 gender\u201d r\u00f3\u017cni si\u0119 od \u201eto\u017csamo\u015bci genderowej\u201d. Czy \u201eagender\u201d lub \u201einterp\u0142ciowo\u015b\u0107\u201d nie odnosz\u0105 si\u0119 do poczucia, \u017ce dana osoba kim\u015b si\u0119 czuje? Je\u015bli nie, co oznacza stwierdzenie, \u017ce te dwa terminy \u201eodnosz\u0105 si\u0119 do zwi\u0105zku to\u017csamo\u015bci genderowej danej osoby z gender, kt\u00f3ry zosta\u0142 jej przypisany przy urodzeniu\u201d? Tak naprawd\u0119 \u017caden z tych termin\u00f3w nie m\u00f3wi nic o tym, jak\u0105\u00a0<em>p\u0142e\u0107<\/em>\u00a0kto\u015b mia\u0142 mie\u0107 przy urodzeniu. Terminy te oraz te, kt\u00f3re autorzy wymieniaj\u0105 poni\u017cej jako \u201emodalno\u015bci zwi\u0105zane z gender\u201d, pozostawiaj\u0105 kwesti\u0119 \u201egender przypisanego przy urodzeniu\u201d nieokre\u015blon\u0105, zatem koncepcja \u201epowi\u0105zania odczucia jak si\u0119 identyfikujesz, z tym, czym postanowiono, \u017ce jeste\u015b przy urodzeniu\u201d, wydaje si\u0119 bez znaczenia. Oto na przyk\u0142ad podana przez nich lista tych termin\u00f3w.<\/span><\/p>\n<h4><strong>Wiele sposob\u00f3w bycia<\/strong><\/h4>\n<blockquote><p><strong>\u201eModalno\u015b\u0107 genderowa\u201d odnosi si\u0119 do zwi\u0105zku to\u017csamo\u015bci genderowej danej osoby z gender, kt\u00f3ry nadano jej przy urodzeniu, i obejmuje opcje inne ni\u017c cisgender i transgender. Ta lista nie jest wyczerpuj\u0105ca.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Agender: ludzie, kt\u00f3rzy nie identyfikuj\u0105 si\u0119 z \u017cadnym gender.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Osoby cisgender: osoby, kt\u00f3rych to\u017csamo\u015b\u0107 genderowa odpowiada gender przypisanemu im przy urodzeniu.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Osoby transgender w ukryciu: osoby, kt\u00f3rych to\u017csamo\u015b\u0107 genderowa nie odpowiada gender przypisanemu im przy urodzeniu, ale kt\u00f3re nie dziel\u0105 si\u0119 publicznie swoj\u0105 to\u017csamo\u015bci\u0105 genderow\u0105.<\/strong><\/p>\n<p><strong>To\u017csamo\u015bci specyficzne dla kultury: jednostki mog\u0105 mie\u0107 to\u017csamo\u015bci, takie jak to\u017csamo\u015b\u0107 Dw\u00f3ch Duch\u00f3w w spo\u0142eczno\u015bciach rdzennych mieszka\u0144c\u00f3w Ameryki P\u00f3\u0142nocnej i hid\u017cra na subkontynencie indyjskim, kt\u00f3re mog\u0105 nie by\u0107 zgodne z zachodnimi koncepcjami gender i seksualno\u015bci. Osoby o takiej to\u017csamo\u015bci mog\u0105 nie uwa\u017ca\u0107 si\u0119 za cis ani trans ze wzgl\u0119du na zachodni\u0105 filozofi\u0119 le\u017c\u0105c\u0105 u podstaw tych termin\u00f3w.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Detrans\/retrans: osoby, kt\u00f3re zaprzesta\u0142y, zmieni\u0142y lub cofn\u0119\u0142y zmian\u0119 gender.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Kwestionowanie gender: osoby, kt\u00f3re nie s\u0105 pewne swojej to\u017csamo\u015bci genderowej i s\u0105 w trakcie jej ustalania.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Osoby interp\u0142ciowe: osoby urodzone lub u kt\u00f3rych endogennie rozwin\u0119\u0142y si\u0119 cechy p\u0142ciowe r\u00f3\u017cni\u0105ce si\u0119 od typowych oczekiwa\u0144 wobec cia\u0142 kobiet i m\u0119\u017cczyzn. Niekt\u00f3re osoby interp\u0142ciowe nie uwa\u017caj\u0105 si\u0119 za cis ani trans.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Osoby z dysocjacyjnym zaburzeniem to\u017csamo\u015bci, kt\u00f3rych druga osobowo\u015b\u0107 ma odr\u0119bn\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107 genderow\u0105: osoby z t\u0105 chorob\u0105, zwane tak\u017ce osobami w liczbie mnogiej, mog\u0105 mie\u0107 kilka to\u017csamo\u015bci, zwanych osobowo\u015bci\u0105 przemienn\u0105 lub osobowo\u015bci\u0105 wielorak\u0105, kt\u00f3re maj\u0105 odr\u0119bn\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107 genderow\u0105. Te osoby mog\u0105 mie\u0107 r\u00f3\u017cne modalno\u015bci genderowe.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Wychowani w spos\u00f3b neutralny pod wzgl\u0119dem gender: osoby, kt\u00f3re wychowywa\u0142y si\u0119 bez nazywania ich ch\u0142opcem\/on lub dziewczynk\u0105\/ni\u0105, dop\u00f3ki nie osi\u0105gn\u0119\u0142y wystarczaj\u0105cego wieku, aby wyrazi\u0107 swoj\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107 genderow\u0105.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Osoby transgenderowe: osoby, kt\u00f3rych to\u017csamo\u015b\u0107 genderowa nie jest zgodna z gender przypisanym im przy urodzeniu.<\/strong><\/p><\/blockquote>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Prawdopodobnie widzieli\u015bcie ju\u017c wiele z tych termin\u00f3w, a wszystkie odnosz\u0105 si\u0119 do ludzkiego poczucia tego, kim s\u0105. W rzeczywisto\u015bci mo\u017cna po prostu wyeliminowa\u0107 termin modalno\u015b\u0107 genderowa i u\u017cy\u0107 samych to\u017csamo\u015bci, by\u0107 mo\u017ce \u2013 jak w skomplikowanych przypadkach, takich jak \u201edwie to\u017csamo\u015bci duchowe\u201d \u2013 z pewnym niezb\u0119dnym wyja\u015bnieniem. Je\u015bli zostaniesz zapytany przez osob\u0119 lub w kwestionariuszu: \u201eCzy jeste\u015b osob\u0105 transgenderow\u0105?\u201d Mo\u017cesz powiedzie\u0107 \u201etak\u201d lub \u201enie\u201d albo wyja\u015bni\u0107, w jaki spos\u00f3b si\u0119 identyfikujesz (w wielu przypadkach b\u0119dzie to konieczne).<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Z jakiego\u015b powodu autorzy, kt\u00f3rzy po prostu powtarzaj\u0105 tylko cz\u0119\u015b\u0107 listy to\u017csamo\u015bci genderowych, ale nazywaj\u0105 je\u00a0<em>modalno\u015bciami<\/em>\u00a0genderowymi, uwa\u017caj\u0105, \u017ce sam termin \u201emodalno\u015b\u0107 genderowej\u201d mo\u017ce usprawni\u0107 prac\u0119 badaczy naukowych na trzy sposoby:<\/span><\/p>\n<blockquote><p><strong>Po pierwsze, naukowcy mog\u0105 poszerzy\u0107 gam\u0119 modalno\u015bci zwi\u0105zanych z gender zawartych w kwestionariuszach rozdawanych uczestnikom, aby uchwyci\u0107 szerszy zakres do\u015bwiadcze\u0144 ni\u017c te reprezentowane przez binarno\u015b\u0107 cis i trans. Sformu\u0142owanie nowych kategorii, dostosowanych do projektu badania, zwi\u0119kszy trafno\u015b\u0107 badania. Mog\u0142oby to r\u00f3wnie\u017c poprawi\u0107 wska\u017aniki odpowiedzi i zmniejszy\u0107 prawdopodobie\u0144stwo rezygnacji os\u00f3b z nauki w szkole.<\/strong><\/p><\/blockquote>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Tak naprawd\u0119 m\u00f3wi\u0105, \u017ce czasami w pewnych celach przydatne jest u\u017cywanie\u00a0<em>to\u017csamo\u015bci genderowej<\/em>, aby unikn\u0105\u0107 \u201ewymazania\u201d ludzi. (Tak, u\u017cywaj\u0105 tego terminu, twierdz\u0105c, \u017ce u\u017cycie niew\u0142a\u015bciwego terminu \u201ewyma\u017ce trajektorie i do\u015bwiadczenia zwi\u0105zane z p\u0142ci\u0105\u201d. Nie, nie zostan\u0105 wymazane: nadal masz swoje do\u015bwiadczenie!)Chodzi o to, \u017ce je\u015bli dla badaczy wa\u017cna jest wiedza o tych rzeczach, to musz\u0105\u00a0<em>konkretnie<\/em>\u00a0zapyta\u0107, co o sobie my\u015blisz. U\u017cycie s\u0142owa \u201emodalno\u015b\u0107 genderowa\u201d zamiast \u201eto\u017csamo\u015b\u0107 genderowa\u201d niczego nie wnosi do tego przedsi\u0119wzi\u0119cia.<\/span><\/p>\n<blockquote><p><strong>Numer dwa:<\/strong><\/p>\n<p><strong>Drugim sposobem, w jaki badacze mog\u0105 wykorzysta\u0107 modalno\u015b\u0107 genderow\u0105 do usprawnienia swojej pracy, jest wykorzystanie jej do udoskonalenia sposobu formu\u0142owania pyta\u0144 lub omawiania wynik\u00f3w.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Zastanawiaj\u0105c si\u0119 nad modalno\u015bci\u0105 genderow\u0105, badacze mog\u0105 lepiej zapewni\u0107, \u017ce uczestnicy czuj\u0105 si\u0119 respektowani i mog\u0105 unikn\u0105\u0107 przypisywania modalno\u015bci gender, kt\u00f3re s\u0105 sprzeczne z to\u017csamo\u015bci\u0105 uczestnik\u00f3w. Uznanie modalno\u015bci genderowej wykraczaj\u0105cych poza cis i trans jest kwesti\u0105 sprawiedliwo\u015bci. W niekt\u00f3rych badaniach zaoferowanie mo\u017cliwo\u015bci zapisania si\u0119 mo\u017ce pom\u00f3c uczestnikom poczu\u0107 si\u0119 szanowanymi, mimo \u017ce niuanse ich do\u015bwiadcze\u0144 nie zosta\u0142y uchwycone. Mo\u017ce to jednak by\u0107 tak proste, jak u\u017cycie w nag\u0142\u00f3wku tabeli \u201emodalno\u015bci genderowe\u201d zamiast \u201eto\u017csamo\u015bci genderowej\u201d lub \u201estatusu osoby transgenderowej\u201d, poniewa\u017c dwa ostatnie terminy mo\u017cna postrzega\u0107 jako niedok\u0142adne lub marginalizuj\u0105ce.<\/strong><\/p><\/blockquote>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Je\u015bli to\u017csamo\u015b\u0107 genderowa jest istotna w badaniu (a pami\u0119tajmy, \u017ce dotyczy to tylko ludzi i to\u017csamo\u015b\u0107 genderowa nie jest istotna w przypadku ka\u017cdego badania o p\u0142ci), to jak najbardziej u\u017cyj opcji zapisu, co wed\u0142ug mnie, bior\u0105c pod uwag\u0119 liczb\u0119 dost\u0119pnych \u201eto\u017csamo\u015bci genderowych\u201d (obecnie jest ich ponad 100!) wydaje si\u0119\u00a0w ka\u017cdym razie\u00a0<em>konieczna.<\/em><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Klucz do tego artyku\u0142u le\u017cy w drugim akapicie powy\u017cej: poprawne okre\u015blenie to\u017csamo\u015bci genderowej ludzi jest kwesti\u0105 \u201esprawiedliwo\u015bci\u201d, a przez to rozumiej\u0105 \u201esprawiedliwo\u015b\u0107 spo\u0142eczn\u0105\u201d. C\u00f3\u017c, czasami jest to wa\u017cne i w takim przypadku\u00a0<em>musisz<\/em>\u00a0skorzysta\u0107 z opcji zapisu (bior\u0105c pod uwag\u0119 ponad 100 r\u00f3\u017cnych to\u017csamo\u015bci genderowych, zaznaczanie p\u00f3l nie b\u0119dzie dzia\u0142a\u0107. Lub, je\u015bli to\u017csamo\u015b\u0107 nie jest wa\u017cna, a problemem jest p\u0142e\u0107 biologiczna, mo\u017cesz u\u017cy\u0107 takiej ankiety:<\/span><\/p>\n<blockquote>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><strong>P\u0142e\u0107<\/strong><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\">M\u0119\u017cczyzna<br \/>\nKobieta<br \/>\nInna (prosz\u0119 wyja\u015bni\u0107) __________<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><strong><br \/>\nTo\u017csamo\u015b\u0107 genderowa<\/strong><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\">M\u0119\u017cczyzna<br \/>\nKobieta<br \/>\nInna (prosz\u0119 wyja\u015bni\u0107) __________<\/p>\n<\/blockquote>\n<p><span style=\"color: #000080;\">To powinno wystarczy\u0107.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Uwaga: Trzecia pozycja dotyczy raczej uprzejmo\u015bci ni\u017c sprawiedliwo\u015bci.<\/span><\/p>\n<blockquote><p><strong>Wreszcie badacze mog\u0105 wykorzysta\u0107 modalno\u015b\u0107 genderow\u0105, aby dok\u0142adniej przemy\u015ble\u0107, co tak naprawd\u0119 pr\u00f3buj\u0105 uchwyci\u0107 w swoich badaniach.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Istnieje wiele luk j\u0119zykowych, je\u015bli chodzi o nasz\u0105 zdolno\u015b\u0107 do opisywania do\u015bwiadcze\u0144 os\u00f3b trans. Na przyk\u0142ad dyskryminacj\u0119 os\u00f3b transgenderowych cz\u0119sto opisuje si\u0119 jako dyskryminacj\u0119 ze wzgl\u0119du na to\u017csamo\u015b\u0107 genderow\u0105. Chocia\u017c ten skr\u00f3t mo\u017ce by\u0107 dopuszczalny, nie jest ca\u0142kowicie dok\u0142adny. Je\u015bli transgenderowa kobieta zostanie zwolniona z powodu bycia trans, czy powinni\u015bmy powiedzie\u0107, \u017ce jej to\u017csamo\u015b\u0107 genderowa by\u0142a powodem, skoro ma t\u0119 sam\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107 genderow\u0105 co kobiety cis? Chocia\u017c jej to\u017csamo\u015b\u0107 genderowa by\u0142a cz\u0119\u015bci\u0105 r\u00f3wnania, trafniejsze by\u0142oby stwierdzenie, \u017ce do\u015bwiadczy\u0142a dyskryminacji ze wzgl\u0119du na swoj\u0105 modalno\u015b\u0107 genderow\u0105. To modalno\u015b\u0107 genderowa, a nie to\u017csamo\u015b\u0107 genderowa, odr\u00f3\u017cnia kobiety trans od kobiet cis.<\/strong><\/p><\/blockquote>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Nie, tym, co odr\u00f3\u017cnia kobiety trans od kobiet cis, jest ich p\u0142e\u0107 biologiczna, a nie \u201emodalno\u015b\u0107, a nie to\u017csamo\u015b\u0107\u201d. Dodanie tutaj \u201emodalno\u015bci\u201d nie zmienia sytuacji prawnej, kt\u00f3ra jest nast\u0119puj\u0105ca:\u00a0<em>kto\u015b zosta\u0142 zwolniony, poniewa\u017c jego to\u017csamo\u015b\u0107 p\u0142ciowa nie by\u0142a zgodna z p\u0142ci\u0105 biologiczn\u0105<\/em>. Jak wida\u0107, ca\u0142a ta\u00a0bzdura\u00a0bierze si\u0119 z odmowy autor\u00f3w u\u017cycia s\u0142owa \u201ep\u0142e\u0107\u201d, kt\u00f3re samo w sobie nie pojawia si\u0119 w ca\u0142ym artykule (pojawia si\u0119 kilka razy w s\u0142owach typu \u201einterp\u0142ciowo\u015b\u0107\u201d).<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Autorzy m\u00f3wi\u0105 to w pewnym momencie: \u201eNie ka\u017cdy jest m\u0119\u017cczyzn\u0105 lub kobiet\u0105\u201d. C\u00f3\u017c, tylko jedna osoba na 5600 nie jest, a oni wyolbrzymiaj\u0105 t\u0119 liczb\u0119, podobnie jak wielu, my\u015bl\u0105c, \u017ce w jaki\u015b spos\u00f3b wzmacnia to osoby o odmiennej to\u017csamo\u015bci genderowej. Ale p\u0142e\u0107 biologiczna jest terminem naukowym o dobrze rozumianym znaczeniu i ci, kt\u00f3rzy czuj\u0105, \u017ce nie odpowiadaj\u0105 stereotypom \u201em\u0119skim\u201d lub \u201e\u017ce\u0144skim\u201d, nadal\u00a0<em>maj\u0105<\/em>\u00a0p\u0142e\u0107 biologiczn\u0105, ale wyczuwaj\u0105 swoj\u0105 niezgodno\u015b\u0107 ze stereotypami z ni\u0105 zwi\u0105zanymi. Nie ma w tym nic z\u0142ego, mog\u0105 te\u017c wyja\u015bni\u0107 swoje uczucia, komu chc\u0105 \u2013 je\u015bli wyja\u015bnienie jest wa\u017cne. (Podobnie jak rasa, to\u017csamo\u015b\u0107 genderowa sta\u0142a si\u0119 czyj\u0105\u015b najwa\u017cniejsz\u0105 cech\u0105). W rzeczywisto\u015bci uwa\u017cam, \u017ce ka\u017cdy, kto ma to\u017csamo\u015b\u0107 genderow\u0105 inn\u0105 ni\u017c m\u0119\u017cczyzna czy kobieta, wyja\u015bni\u0142by r\u00f3\u017cnice w unikalny spos\u00f3b, wi\u0119c wyja\u015bnienie jest prawie zawsze konieczne.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Pod koniec autorzy w pewnym sensie przyznaj\u0105, \u017ce u\u017cywanie terminu \u201emodalno\u015b\u0107 genderowa\u201d nie jest jeszcze rozwi\u0105zaniem:<\/span><\/p>\n<blockquote><p><strong>Modalno\u015b\u0107 genderowa nie jest panaceum. Jest to raczej jeden element zestawu narz\u0119dzi tych, kt\u00f3rzy anga\u017cuj\u0105 si\u0119 w badania z udzia\u0142em ludzi, czy to w naukach medycznych, biologicznych czy spo\u0142ecznych. Jego si\u0142a tkwi w tym, co ludzie z niego zrobi\u0105. Mamy nadziej\u0119, \u017ce badacze i inne osoby b\u0119d\u0105 si\u0119 nim bawi\u0107, rozci\u0105gaj\u0105c to poj\u0119cie i odkrywaj\u0105c jego pe\u0142ny potencja\u0142. Zamiast wyklucza\u0107 ewolucj\u0119 j\u0119zyka, modalno\u015b\u0107 genderowa z rado\u015bci\u0105 j\u0105 przyjmuje.<\/strong><\/p><\/blockquote>\n<p><span style=\"color: #000080;\">\u201eJego si\u0142a tkwi w tym, co ludzie o tym my\u015bl\u0105\u201d. C\u00f3\u017c, nie widz\u0119 tej si\u0142y; wydaje mi si\u0119 to identyczne z \u201eto\u017csamo\u015bci\u0105 genderow\u0105\u201d. I nie mam zamiaru \u201ebawi\u0107 si\u0119 tym terminem\u201d. Ju\u017c sama ta sugestia ukazuje postmodernizm nieod\u0142\u0105cznie zwi\u0105zany z tym pogl\u0105dem.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Najwa\u017cniejszy dla mnie aspekt tego artyku\u0142u jest nast\u0119puj\u0105cy:\u00a0<em>dlaczego, u licha, opublikowa\u0142o go jedno z najlepszych czasopism naukowych na \u015bwiecie?\u00a0<\/em>Odpowied\u017a jest niew\u0105tpliwie nast\u0119puj\u0105ca:\u00a0\u201eNature\u201d\u00a0sygnalizuje cnot\u0119, publikuj\u0105c artyku\u0142 na temat semantyki, aby zaspokoi\u0107 potrzeby aktywist\u00f3w gender. To post\u0119powe! Ale to tak\u017ce degraduje naukowe pismo. Pomy\u015bl tylko: na tym miejscu mog\u0142yby znale\u017a\u0107 si\u0119 trzy strony prawdziwej nauki, nauki, z kt\u00f3rej mo\u017cna by si\u0119 czego\u015b nauczy\u0107. Czy dowiedzieli\u015bcie si\u0119 z tego artyku\u0142u czego\u015b poza tym, \u017ce\u00a0\u201eNature\u201d\u00a0pad\u0142o ofiar\u0105 ideologii?<\/span><\/p>\n<\/div>\n<hr style=\"height: 15px; background: #d0e6fa; width: 100%;\" \/>\n<div id=\"content\" class=\"content-alignment\">\n<div id=\"watch-description\" class=\"yt-uix-button-panel\">\n<div id=\"watch-description-text\" style=\"text-align: center;\">\n<p><em>Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion&#8217;68,<\/em><em><br \/>\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion&#8217;68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.<br \/>\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:<br \/>\n<\/em><span style=\"color: #000080;\"><strong><em><a style=\"color: #000080;\" href=\"mailto:webmaster@reunion68.com\"><span style=\"text-decoration: underline;\">webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<hr style=\"width: 100%;\" \/>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ilustracja: Sophi Gullbrants (Z artyku\u0142u w \u201eNature\u201d) &#8220;Nature\u201d pisze o semantyce p\u0142ci, a nie o nauce Jerry A. Coyne T\u0142umaczenie: Andrzej Koraszewski \u201eNature\u201d, by\u0107 mo\u017ce najwa\u017cniejsze czasopismo naukowe na \u015bwiecie, jak wi\u0119kszo\u015b\u0107 innych, do\u0142\u0105czy\u0142o do \u201eprzebudzonych\u201d. Nigdzie nie jest to bardziej oczywiste ni\u017c wtedy, kiedy widzimy porzucenie tekst\u00f3w naukowych na rzecz artyku\u0142\u00f3w ideologicznych. \u201eNature\u201d przechodzi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/113717"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=113717"}],"version-history":[{"count":12,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/113717\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":113845,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/113717\/revisions\/113845"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=113717"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=113717"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=113717"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}