{"id":117585,"date":"2024-12-08T17:09:01","date_gmt":"2024-12-08T15:09:01","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=117585"},"modified":"2024-12-08T11:15:16","modified_gmt":"2024-12-08T09:15:16","slug":"09-09-91","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=117585","title":{"rendered":"Wesprzyjmy ludzi w Iranie, kt\u00f3rzy pragn\u0105 zmian i wolno\u015bci"},"content":{"rendered":"

W ostatnich latach Ira\u0144czycy wszcz\u0119li niezliczone powstania, ka\u017cde pe\u0142ne nadziei i odwagi, tylko po to, by spotka\u0107 si\u0119 z brutalnymi represjami ze strony re\u017cimu i g\u0142\u00f3wnie oboj\u0119tno\u015bci\u0105 ze strony zagranicy. Przy ka\u017cdej fali protest\u00f3w si\u0142y bezpiecze\u0144stwa zabi\u0142y tysi\u0105ce demonstrant\u00f3w, a wielu innych uwi\u0119zi\u0142y i torturowa\u0142y. Ju\u017c dawno nadszed\u0142 czas, aby pa\u0144stwa zachodnie zaj\u0119\u0142y ostre stanowisko. Na zdj\u0119ciu: ira\u0144scy policjanci \u015bcigaj\u0105 antyre\u017cimowych protestuj\u0105cych i bij\u0105 ich pa\u0142kami w Teheranie, 19 wrze\u015bnia 2022 r. (Zdj\u0119cie: AFP via Getty Images)<\/em><\/span><\/p>\n

\n
\"\"<\/a>Wesprzyjmy ludzi w Iranie, kt\u00f3rzy pragn\u0105 zmian i wolno\u015bci<\/a><\/strong><\/span><\/span><\/h5>\n

Majid Rafizadeh
\n<\/strong>T\u0142umaczenie: <\/em><\/span>Ma\u0142gorzata Koraszewska<\/strong><\/span><\/p>\n

\n
\n

Przez dziesi\u0119ciolecia odwa\u017cni mieszka\u0144cy Iranu raz po raz powstawali, domagaj\u0105c si\u0119 wolno\u015bci od ucisku i autorytarnych rz\u0105d\u00f3w.<\/span><\/p>\n

W ostatnich latach Ira\u0144czycy wszcz\u0119li niezliczone powstania, ka\u017cde pe\u0142ne nadziei i odwagi, tylko po to, by spotka\u0107 si\u0119 z brutalnymi represjami ze strony re\u017cimu i niemal ca\u0142kowit\u0105 oboj\u0119tno\u015bci\u0105 z zagranicy. Przy ka\u017cdej fali protest\u00f3w si\u0142y bezpiecze\u0144stwa re\u017cimu zabija\u0142y tysi\u0105ce demonstrant\u00f3w, a wielu innych uwi\u0119zi\u0142y i torturowa\u0142y. Ruchy te pokaza\u0142y si\u0142\u0119 determinacji narodu ira\u0144skiego, ale pomimo ich krzyk\u00f3w o wolno\u015b\u0107, poparcie ze strony Zachodu \u2014 zazwyczaj jedynie s\u0142owa o idea\u0142ach demokracji \u2014 pozosta\u0142o rozczarowuj\u0105co wyciszone.<\/span><\/p>\n

W oczach wielu Ira\u0144czyk\u00f3w milczenie ze strony demokratycznych pa\u0144stw, kt\u00f3re rzekomo broni\u0105 praw cz\u0142owieka, stoi w sprzeczno\u015bci z ich zasadami i wielokrotnie sprawia\u0142o, \u017ce ira\u0144scy protestuj\u0105cy czuli si\u0119 porzuceni w swojej walce.<\/span><\/p>\n

Podczas og\u00f3lnokrajowych protest\u00f3w w 2022 r.,\u00a0wywo\u0142anych<\/a>\u00a0przez prawo o hid\u017cabach, wielu Ira\u0144czyk\u00f3w, zw\u0142aszcza m\u0142odych kobiet, wysz\u0142o na ulice, aby zaprotestowa\u0107 przeciwko obowi\u0105zkowemu zas\u0142anianiu g\u0142owy i innym represyjnym prawom. Ruch ten stanowi\u0142 nie tylko sprzeciw wobec surowych islamskich kodeks\u00f3w ubioru, ale tak\u017ce szersze odrzucenie autorytarnych rz\u0105d\u00f3w re\u017cimu. Nawet gdy dosz\u0142o do represji \u2014 re\u017cim aresztowa\u0142, bi\u0142, a nawet mordowa\u0142 protestuj\u0105cych \u2014 reakcja Zachodu\u00a0pozosta\u0142a<\/a>\u00a0w du\u017cej mierze bierna i bezw\u0142adna, zamiast oferowa\u0107 zdecydowane wsparcie. Ira\u0144czycy ryzykuj\u0105cy \u017cycie na ulicach, o\u015bmieleni nadziej\u0105 na mi\u0119dzynarodow\u0105 solidarno\u015b\u0107, pozostali bez jakiegokolwiek wsparcia, kt\u00f3rego wielu oczekiwa\u0142o od kraj\u00f3w deklaruj\u0105cych wspieranie wolno\u015bci i praw cz\u0142owieka.<\/span><\/p>\n

W 2009 r. w Iranie wybuch\u0142 Ruch Zielonych po budz\u0105cych w\u0105tpliwo\u015bci wyborach prezydenckich. Miliony Ira\u0144czyk\u00f3w wyleg\u0142o na ulice, skanduj\u0105c has\u0142a, machaj\u0105c transparentami i pot\u0119piaj\u0105c to, co wielu uzna\u0142o za sfa\u0142szowany wynik wybor\u00f3w. Protestuj\u0105cy domagali si\u0119 uznania ze strony \u015bwiatowych lider\u00f3w, w szczeg\u00f3lno\u015bci administracji Obamy w Stanach Zjednoczonych i europejskich lider\u00f3w, w nadziei, \u017ce te demokratyczne kraje popr\u0105 ich apel o uczciwy proces wyborczy i zako\u0144czenie ucisku.<\/span><\/p>\n

Protestuj\u0105cy\u00a0skandowali<\/a>: “Obama, jeste\u015b z nami czy mu\u0142\u0142ami?” \u2014 jako bezpo\u015bredni apel do \u00f3wczesnego prezydenta USA Baracka Obamy o zaj\u0119cie stanowiska. Jednak ku rozczarowaniu wielu Ira\u0144czyk\u00f3w, zachodni przyw\u00f3dcy w\u0142a\u015bciwie milczeli, decyduj\u0105c si\u0119 nie interweniowa\u0107 ani nie oferuj\u0105c \u017cadnego realnego wsparcia. Obama p\u00f3\u017aniej\u00a0przyzna\u0142<\/a>, \u017ce milczenie jego administracji w tym krytycznym okresie by\u0142o “b\u0142\u0119dem”, ale nawet wtedy wspomnia\u0142 tylko o nieskutecznym, s\u0142ownym wsparciu:<\/span><\/p>\n

“Z perspektywy czasu uwa\u017cam, \u017ce to by\u0142 b\u0142\u0105d. Za ka\u017cdym razem, gdy widzimy b\u0142ysk, iskierk\u0119 nadziei, ludzi t\u0119skni\u0105cych za wolno\u015bci\u0105, my\u015bl\u0119, \u017ce musimy na to zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119. Musimy rzuci\u0107 na to \u015bwiat\u0142o reflektor\u00f3w. Musimy wyrazi\u0107 solidarno\u015b\u0107 w tej sprawie”.<\/strong><\/p><\/blockquote>\n

Podczas gdy wi\u0119kszo\u015b\u0107 demokratycznych kraj\u00f3w waha\u0142a si\u0119, czy otwarcie przy\u0142\u0105czy\u0107 si\u0119 do ira\u0144skich ruch\u00f3w prodemokratycznych, jeden kraj\u00a0wyr\u00f3\u017cni\u0142 si\u0119<\/a>\u00a0jako niezachwiany sojusznik narodu ira\u0144skiego: Izrael. Mimo d\u0142ugotrwa\u0142ej wrogo\u015bci mi\u0119dzy Izraelem a re\u017cimem Iranu, izraelscy przyw\u00f3dcy odwa\u017cnie poparli prawo narodu ira\u0144skiego do wolno\u015bci i samostanowienia. Premier Izraela Benjamin Netanjahu,\u00a0nazywany<\/a>\u00a0“Churchillem Bliskiego Wschodu”, nie tylko\u00a0odni\u00f3s\u0142 si\u0119 do<\/a>\u00a0ira\u0144skich gr\u00f3\u017ab nuklearnych \u2014 podczas gdy USA pr\u00f3bowa\u0142y podwa\u017cy\u0107 dzia\u0142ania Izraela przez ujawnienie\u00a0jego plan\u00f3w<\/a>\u00a0\u2013 ale\u00a0zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119<\/a>\u00a0bezpo\u015brednio do Ira\u0144czyk\u00f3w za po\u015brednictwem medi\u00f3w spo\u0142eczno\u015bciowych, m\u00f3wi\u0105c im, by nie tracili nadziei. “Jest jedna rzecz, kt\u00f3rej re\u017cim Chameneiego boi si\u0119 bardziej ni\u017c Izraela \u2014 o\u015bwiadczy\u0142 Netanjahu w po\u015bcie na X. \u2013 Boi si\u0119 was \u2014 narodu Iranu”.\u00a0Doda\u0142<\/a>:<\/span><\/p>\n

“Po\u015bwi\u0119caj\u0105 tyle czasu i pieni\u0119dzy, pr\u00f3buj\u0105c zniszczy\u0107 wasze nadzieje i ograniczy\u0107 wasze marzenia. Nie pozw\u00f3lcie, by wasze marzenia umar\u0142y. Nie tra\u0107cie nadziei i wiedzcie, \u017ce Izrael i inni w wolnym \u015bwiecie stoj\u0105 z wami”.<\/strong><\/p><\/blockquote>\n

Netanjahu poszed\u0142 jeszcze dalej,\u00a0wyobra\u017caj\u0105c sobie<\/a>\u00a0przysz\u0142o\u015b\u0107, w kt\u00f3rej wolny Iran m\u00f3g\u0142by wykorzysta\u0107 sw\u00f3j pe\u0142ny potencja\u0142.\u00a0Powiedzia\u0142<\/a>, \u017ce pod rz\u0105dami innego rz\u0105du dzieci Iranu mog\u0142yby uzyska\u0107 dost\u0119p do edukacji na \u015bwiatowym poziomie, ludzie mogliby korzysta\u0107 z zaawansowanej opieki zdrowotnej, a infrastruktura kraju mog\u0142aby zosta\u0107 odbudowana, aby zapewni\u0107 czyst\u0105 wod\u0119 i niezb\u0119dne us\u0142ugi. Netanjahu\u00a0obieca\u0142<\/a>\u00a0nawet pomoc Izraela w odbudowie wodnej infrastruktury Iranu, przytaczaj\u0105c jako przyk\u0142ad najnowocze\u015bniejsz\u0105 technologi\u0119 odsalania wody w Izraelu.<\/span><\/p>\n

“Od czasu, gdy ostatnio m\u00f3wi\u0142em do was –\u00a0kontynuowa\u0142<\/a>\u00a0Netanjahu – re\u017cim Chameneiego wystrzeli\u0142 setki pocisk\u00f3w balistycznych w m\u00f3j kraj, Izrael. Ten atak kosztowa\u0142 2,3 miliarda dolar\u00f3w”. Rzeczywi\u015bcie, te miliardy, zamiast zosta\u0107 wydane na daremne ataki, mog\u0142yby zosta\u0107 skierowane na potrzeby narodu ira\u0144skiego, wzmocnienie ich system\u00f3w edukacji i opieki zdrowotnej lub popraw\u0119 transportu. Ujmuj\u0105c problem w kategoriach marnotrawstwa zasob\u00f3w, Netanjahu podkre\u015bli\u0142 lekkomy\u015blne wydatki re\u017cimu kosztem obywateli, podkre\u015blaj\u0105c, \u017ce nar\u00f3d ira\u0144ski zas\u0142uguje na co\u015b lepszego.<\/span><\/p>\n

Takie przes\u0142ania najwyra\u017aniej\u00a0znalaz\u0142y odd\u017awi\u0119k<\/a>\u00a0w\u015br\u00f3d wielu Ira\u0144czyk\u00f3w, kt\u00f3rzy w innym kraju widz\u0105 promyk nadziei i znak, \u017ce nie s\u0105 zupe\u0142nie osamotnieni w walce z represjami re\u017cimu:<\/span><\/p>\n

“8 pa\u017adziernika, dzie\u0144 po atakach [Hamasu w 2023 r.]… kilku prorz\u0105dowych dzia\u0142aczy pr\u00f3bowa\u0142o podnie\u015b\u0107 flag\u0119 palesty\u0144sk\u0105 na trybunach [stadionu pi\u0142karskiego]. Reakcja, z jak\u0105 si\u0119 spotkali, by\u0142a natychmiastowa. Tysi\u0105ce kibic\u00f3w zacz\u0119\u0142o krzycze\u0107 has\u0142o sformu\u0142owane w charakterystycznym stylu kibic\u00f3w pi\u0142karskich\u00a0na ca\u0142ym \u015bwiecie:<\/a>\u00a0“Wsad\u017acie sobie flag\u0119 palesty\u0144sk\u0105 w dup\u0119”.<\/strong><\/p><\/blockquote>\n

Postawa Izraela stoi w o\u015blepiaj\u0105cym kontra\u015bcie do postawy wielu kraj\u00f3w zachodnich, szczeg\u00f3lnie tych w Europie. Podczas gdy Izrael, nar\u00f3d obecnie atakowany na wielu frontach, stanowczo stan\u0105\u0142 po stronie narodu ira\u0144skiego, wiele kraj\u00f3w europejskich nadal stawia\u00a0wi\u0119zi<\/a>\u00a0gospodarcze z Teheranem ponad prawa cz\u0142owieka.<\/span><\/p>\n

Rz\u0105dy europejskie, zamiast ryzykowa\u0107 konfrontacj\u0119 z re\u017cimem Iranu, wol\u0105\u00a0utrzymywa\u0107<\/a>\u00a0z nim stosunki biznesowe i unika\u0107 zajmowania stanowiska, kt\u00f3re mog\u0142oby zdenerwowa\u0107 mu\u0142\u0142\u00f3w. Kraje te s\u0105 wsp\u00f3\u0142winne cierpieniom narodu ira\u0144skiego. Niezm\u0105cona cisza o\u015bmiela re\u017cim, zamiast poci\u0105ga\u0107 go do odpowiedzialno\u015bci.<\/span><\/p>\n

Po prawie czterdziestu latach utrzymywania stosunk\u00f3w dyplomatycznych z Islamsk\u0105 Republik\u0105 Iranu ju\u017c dawno min\u0105\u0142 czas zaj\u0119cia zdecydowanego stanowiska przez pa\u0144stwa zachodnie. Je\u015bli te kraje naprawd\u0119 wierz\u0105 w zasady “demokracji” i “wolno\u015bci”, kt\u00f3re tak cz\u0119sto g\u0142osz\u0105, wygl\u0105da\u0142yby to o wiele bardziej wiarygodnie, gdyby zademonstrowa\u0142y to deklarowane zaanga\u017cowanie, szczerze wspieraj\u0105c Ira\u0144czyk\u00f3w t\u0119skni\u0105cych za wolno\u015bci\u0105.<\/span><\/p>\n

Oznacza\u0142oby to zerwanie stosunk\u00f3w dyplomatycznych z Iranem, na\u0142o\u017cenie i egzekwowanie powa\u017cnych sankcji podstawowych i wt\u00f3rnych wobec re\u017cimu, rozwa\u017cenie opcji militarnych oraz pe\u0142ne wsparcie Izraela, a mamy nadziej\u0119 tak\u017ce nowej administracji USA, w d\u0105\u017ceniu do\u00a0trwa\u0142ego<\/i>\u00a0po\u0142o\u017cenia kresu ira\u0144skiemu programowi nuklearnemu, a tak\u017ce jego brutalnemu, ekspansjonistycznemu re\u017cimowi.<\/span><\/p>\n

Dopiero wtedy dzia\u0142ania tych pa\u0144stw b\u0119d\u0105 zgodne z ich podejrzan\u0105 retoryk\u0105 na temat “praw cz\u0142owieka” i poka\u017c\u0105, \u017ce s\u0105 one gotowe udzieli\u0107 realnego wsparcia tym, kt\u00f3rzy ryzykuj\u0105 \u017cycie, by wprowadzi\u0107 zmiany w jednym z najbardziej represyjnych pa\u0144stw na \u015bwiecie.<\/span><\/p>\n

\n

Majid Rafizadeh:<\/b> Ameryka\u0144ski politolog ira\u0144skiego pochodzenia. Wyk\u0142adowca na Harvard University, Przewodnicz\u0105cy International American Council. Cz\u0142onek zarz\u0105du Harvard International Review.<\/i><\/span><\/p>\n<\/div>\n

\n
\n
\n
\n

Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion’68,<\/em>
\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion’68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.
\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:
\n<\/em>webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W ostatnich latach Ira\u0144czycy wszcz\u0119li niezliczone powstania, ka\u017cde pe\u0142ne nadziei i odwagi, tylko po to, by spotka\u0107 si\u0119 z brutalnymi represjami ze strony re\u017cimu i g\u0142\u00f3wnie oboj\u0119tno\u015bci\u0105 ze strony zagranicy. Przy ka\u017cdej fali protest\u00f3w si\u0142y bezpiecze\u0144stwa zabi\u0142y tysi\u0105ce demonstrant\u00f3w, a wielu innych uwi\u0119zi\u0142y i torturowa\u0142y. Ju\u017c dawno nadszed\u0142 czas, aby pa\u0144stwa zachodnie zaj\u0119\u0142y ostre stanowisko. […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/117585"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=117585"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/117585\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":117594,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/117585\/revisions\/117594"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=117585"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=117585"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=117585"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}