{"id":120490,"date":"2025-04-15T17:09:41","date_gmt":"2025-04-15T15:09:41","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=120490"},"modified":"2025-04-15T07:00:02","modified_gmt":"2025-04-15T05:00:02","slug":"15-09-102","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=120490","title":{"rendered":"Trump i pu\u0142apka Najwy\u017cszego Przyw\u00f3dcy"},"content":{"rendered":"

Ira\u0144ski Najwy\u017cszy Przyw\u00f3dca Ali Chamenei uwa\u017ca, \u017ce skoro on i Ruhollah Chomeini potrafili gra\u0107 na siedmiu prezydentach USA jak na skrzypcach, nie ma powodu, dla kt\u00f3rego nie mia\u0142oby to zadzia\u0142a\u0107 z \u00f3smym. Na zdj\u0119ciu: \u00f3wczesny minister spraw zagranicznych Iranu Mohammad D\u017cavad Zarif \u015bmieje si\u0119 podczas spotkania z \u00f3wczesnym sekretarzem stanu USA Johnem Kerrym w siedzibie Organizacji Narod\u00f3w Zjednoczonych 27 kwietnia 2015 r. w Nowym Jorku. (Zdj\u0119cie: Jason DeCrow-Pool\/Getty Images)<\/em><\/span><\/p>\n

\n
\"\"<\/a>
\nTrump i pu\u0142apka Najwy\u017cszego Przyw\u00f3dcy<\/a><\/strong><\/span><\/span><\/h5>\n

Amir Taheri
\n<\/strong>T\u0142umaczenie:<\/em> <\/span>Ma\u0142gorzata Koraszewska<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

Po trzyletniej przerwie serial, kt\u00f3rego emisj\u0119 rozpocz\u0119to prawie 50 lat temu, powr\u00f3ci na ekrany \u015bwiatowe w nowym sezonie: Wujek Sam zaleca si\u0119 do mu\u0142\u0142\u00f3w z Teheranu.<\/span><\/p>\n

Nowy sezon rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 od listu wys\u0142anego trzy tygodnie temu przez prezydenta USA Donalda J. Trumpa do Najwy\u017cszego Przyw\u00f3dcy Alego Chameneiego, w kt\u00f3rym podobno zaprosi\u0142 go na osobiste spotkanie.<\/span><\/p>\n

Podobny list wys\u0142a\u0142 prezydent USA Jimmy Carter w 1978 roku do Ruhollaha Chomeiniego, kt\u00f3ry przebywa\u0142 w\u00f3wczas na wygnaniu na przedmie\u015bciach Pary\u017ca; dostarczy\u0142 go by\u0142y prokurator generalny USA Ramsey Clark.<\/span><\/p>\n

Carter napisa\u0142 do Chomeiniego kolejny list rok p\u00f3\u017aniej, gdy ten przej\u0105\u0142 ju\u017c w\u0142adz\u0119 w Teheranie. Dor\u0119czony przez doradc\u0119 ds. bezpiecze\u0144stwa narodowego Cartera Zbigniewa Brzezi\u0144skiego na spotkaniu z premierem ira\u0144skiego rz\u0105du Mehdim Bazarganem, prezydent powt\u00f3rzy\u0142 w swoim li\u015bcie ameryka\u0144skie pragnienie przyjaznej wsp\u00f3\u0142pracy z nowym re\u017cimem w Iranie.<\/span><\/p>\n

Carter opu\u015bci\u0142 Bia\u0142y Dom nie otrzymawszy pisemnej odpowiedzi na sw\u00f3j list. Zamiast tego Chomeini zezwoli\u0142 na napad “student\u00f3w” na ambasad\u0119 USA w Teheranie i przetrzymywanie jej dyplomat\u00f3w jako zak\u0142adnik\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Mimo to nast\u0119pca Cartera, prezydent Ronald Reagan, wypr\u00f3bowa\u0142 sw\u00f3j talent epistolarny, pisz\u0105c pi\u0119ciostronicowy list do Chomeiniego, kt\u00f3remu towarzyszy\u0142 wielki tort, pi\u0119knie oprawiona w maroka\u0144ski papier Biblia i p\u00f3\u0142automatyczny pistolet Colt-45. Chomeini odpowiedzia\u0142 rozkazem wzi\u0119cia wi\u0119kszej liczby ameryka\u0144skich zak\u0142adnik\u00f3w, finansuj\u0105c atak na koszary piechoty morskiej USA w Bejrucie w 1983 r., w kt\u00f3rym zgin\u0119\u0142o 241 ameryka\u0144skich \u017co\u0142nierzy.<\/span><\/p>\n

Mimo tego wszystkiego nast\u0119pca Reagana, prezydent George H.W. Bush, nie m\u00f3g\u0142 oprze\u0107 si\u0119 pokusie napisania listu i napisa\u0142 w\u0142asne zaproszenie do mu\u0142\u0142\u00f3w z Teheranu na rozmowy, opieraj\u0105c si\u0119 na mantrze “dobra wola rodzi dobr\u0105 wol\u0119”<\/span><\/p>\n

Prezydent Bill Clinton postanowi\u0142 uwie\u015b\u0107 mu\u0142\u0142\u00f3w, kt\u00f3rzy zast\u0105pili Chomeiniego, “przepraszaj\u0105c” ich za bli\u017cej nieokre\u015blone przewinienia USA i schlebiaj\u0105c im jako “post\u0119powcom”.<\/span><\/p>\n

W odpowiedzi Teheran nasili\u0142 kampani\u0119 “eksportu rewolucji”, bombarduj\u0105c r\u00f3\u017cne miejsca na Bliskim Wschodzie, gdzie stacjonowa\u0142y wojska ameryka\u0144skie.<\/span><\/p>\n

Prezydent George W. Bush (junior) usun\u0105\u0142 dw\u00f3ch najwi\u0119kszych wrog\u00f3w tehera\u0144skich mu\u0142\u0142\u00f3w w Iraku i Afganistanie, obalaj\u0105c Saddama Husajna i mu\u0142\u0142\u0119 Omara.<\/span><\/p>\n

Odpowiedzi\u0105 Teheranu by\u0142a dalsza kampania atak\u00f3w na wojska ameryka\u0144skie w Iraku i Afganistanie, po\u0142\u0105czona z tworzeniem i rozmieszczaniem najemnik\u00f3w w Libanie, Syrii, Iraku oraz w\u015br\u00f3d Palesty\u0144czyk\u00f3w w regionie i poza nim.<\/span><\/p>\n

Prezydent Barack Obama spr\u00f3bowa\u0142 innej taktyki: zamiast wysy\u0142a\u0107 mu\u0142\u0142om li\u015bciki mi\u0142osne, postanowi\u0142 obsypa\u0107 ich prezentami, (m.in. got\u00f3wk\u0105 przemycan\u0105 przez Cypr), i potraktowa\u0107 Iran jako mocarstwo, kt\u00f3rego nie obowi\u0105zuje Karta Narod\u00f3w Zjednoczonych.<\/i><\/span><\/p>\n

Ale to r\u00f3wnie\u017c nie zadzia\u0142a\u0142o.<\/span><\/p>\n

Pierwsza prezydentura Trumpa zatrzyma\u0142a plan Obamy, ale o\u017cywi\u0142a tradycj\u0119 list\u00f3w ustanowion\u0105 przez Cartera. Trump przekona\u0142 japo\u0144skiego premiera Shinzo Abego, aby uda\u0142 si\u0119 do Teheranu i dostarczy\u0142 list Chameneiemu, kt\u00f3ry odm\u00f3wi\u0142 przyj\u0119cia listu i odes\u0142a\u0142 japo\u0144skiego premiera po obra\u017aliwej tyradzie. Trump odpowiedzia\u0142, wydaj\u0105c list\u0119 12 \u017c\u0105da\u0144, kt\u00f3re Teheran musia\u0142 spe\u0142ni\u0107 lub stawi\u0107 czo\u0142a “maksymalnej presji”.<\/span><\/p>\n

Chamenei zignorowa\u0142 ca\u0142\u0105 spraw\u0119 i o\u015bwiadczy\u0142 swoim poddanym, \u017ce nie wolno rozmawia\u0107 z Amerykanami.<\/span><\/p>\n

Ulotna prezydentura Bidena pod\u0105\u017ca\u0142a t\u0105 sam\u0105 drog\u0105 co Obama, rozpieszcza\u0142a Teheran, a jednocze\u015bnie powtarza\u0142a nieko\u0144cz\u0105ce si\u0119 ameryka\u0144skie \u017c\u0105dania “negocjacji”.<\/span><\/p>\n

Teraz, w swojej drugiej kadencji, Trump wr\u00f3ci\u0142 do pisania lis\u00f3w. Tym razem Chamenei przyj\u0105\u0142 list i nawet napisa\u0142 odpowied\u017a, zaledwie dwa tygodnie po stwierdzeniu, \u017ce rozmowa z Trumpem by\u0142aby “ha\u0144bi\u0105ca”.<\/span><\/p>\n

To r\u00f3wnie\u017c mo\u017ce prowadzi\u0107 donik\u0105d, ale co\u015b wielkiego ju\u017c si\u0119 wydarzy\u0142o. Po raz pierwszy, w czwartej dekadzie swoich rz\u0105d\u00f3w w Iranie, Chamenei przyj\u0105\u0142 odpowiedzialno\u015b\u0107 za wa\u017cn\u0105 decyzj\u0119 zamiast sprawowa\u0107 w\u0142adz\u0119 bez odpowiedzialno\u015bci.<\/span><\/p>\n

Jednocze\u015bnie odes\u0142a\u0142 pi\u0142k\u0119 z powrotem do Trumpa, odrzucaj\u0105c rozmowy bezpo\u015brednie i sugeruj\u0105c rozmowy po\u015brednie. Je\u015bli Trump zaakceptuje, najwy\u017cszy przyw\u00f3dca og\u0142osi kolejne zwyci\u0119stwo. Je\u015bli Trump je odrzuci, najwy\u017cszy przyw\u00f3dca og\u0142osi, \u017ce wykaza\u0142 si\u0119 dobr\u0105 wol\u0105, ale zosta\u0142 odrzucony.<\/span><\/p>\n

Celem Teheranu jest albo storpedowanie ca\u0142ej sprawy i zrzucenie winy na Trumpa, albo dzia\u0142anie w zwolnionym tempie w nadziei, \u017ce wybory parlamentarne w USA przek\u0142uj\u0105 balon Trumpa.<\/span><\/p>\n

W takim scenariuszu rozmowy o tym, kto ma by\u0107 mediatorem, mog\u0142yby trwa\u0107 tygodnie, je\u015bli nie miesi\u0105ce. Logicznym rozwi\u0105zaniem by\u0142oby wskazanie Szwajcarii, kt\u00f3ra reprezentuje interesy USA w Iranie, lub Pakistanu, kt\u00f3ry robi to samo dla Iranu w Waszyngtonie.<\/span><\/p>\n

W zesz\u0142ym tygodniu jednak rosyjski wiceminister spraw zagranicznych Siergiej Riabkow zasugerowa\u0142, \u017ce Moskwa jest zainteresowana odgrywaniem roli mediatora. Teheran zasugerowa\u0142, \u017ce faworyzuje Oman, podczas gdy Waszyngton mo\u017ce uwa\u017ca\u0107, \u017ce su\u0142tanat jest zbyt bliski Iranowi.<\/span><\/p>\n

Je\u015bli (i kiedy), obie strony zgodz\u0105 si\u0119 na mediatora, potrzebne b\u0119d\u0105 rozmowy na temat tego, na jakim szczeblu negocjacje powinny si\u0119 odby\u0107 i gdzie odb\u0119dzie si\u0119 spotkanie. Nast\u0119pnie mog\u0105 odby\u0107 si\u0119 rozmowy na temat ustalenia porz\u0105dku obrad.<\/span><\/p>\n

Nast\u0119pnym krokiem b\u0119dzie zaj\u0119cie si\u0119 tzw. “podszyciem”: kwestiami, kt\u00f3re \u0142atwo rozwi\u0105za\u0107.<\/span><\/p>\n

W tej chwili nie jest jasne, jakie dok\u0142adnie kwestie Trump chce uwzgl\u0119dni\u0107 w domniemanym programie swoich proponowanych rozm\u00f3w. Teheran jednak chce ograniczy\u0107 wszelkie rozmowy do kwestii nuklearnej w zamian za zniesienie sankcji. \u0179r\u00f3d\u0142a w Teheranie twierdz\u0105, \u017ce Chamenei mo\u017ce zgodzi\u0107 si\u0119 na og\u0142oszenie 18-miesi\u0119cznego moratorium na sw\u00f3j projekt nuklearny, pod warunkiem zniesienia sankcji i demonta\u017cu mechanizmu b\u0142yskawicznego powrotu sankcji, kt\u00f3ry ma zosta\u0107 uruchomiony w Radzie Bezpiecze\u0144stwa ONZ w pa\u017adzierniku.<\/span><\/p>\n

Podtekstem tego wszystkiego jest przekonanie Chameneiego, \u017ce skoro jemu i Chomeiniemu udawa\u0142o si\u0119 gra\u0107 na siedmiu prezydentach USA jak na skrzypcach, nie ma powodu, dla kt\u00f3rego nie mia\u0142oby to zadzia\u0142a\u0107 z \u00f3smym.<\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion’68,<\/em>
\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion’68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.
\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:
\n<\/em>webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ira\u0144ski Najwy\u017cszy Przyw\u00f3dca Ali Chamenei uwa\u017ca, \u017ce skoro on i Ruhollah Chomeini potrafili gra\u0107 na siedmiu prezydentach USA jak na skrzypcach, nie ma powodu, dla kt\u00f3rego nie mia\u0142oby to zadzia\u0142a\u0107 z \u00f3smym. Na zdj\u0119ciu: \u00f3wczesny minister spraw zagranicznych Iranu Mohammad D\u017cavad Zarif \u015bmieje si\u0119 podczas spotkania z \u00f3wczesnym sekretarzem stanu USA Johnem Kerrym w siedzibie […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/120490"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=120490"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/120490\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":120499,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/120490\/revisions\/120499"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=120490"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=120490"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=120490"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}