![](\"http:\/\/www.listyznaszegosadu.pl\/upload\/article\/bild\/5627\/1084933\/Palestinian_Authority_and_Gaza_Strip_2024_s.png\")
<\/p>\n<\/p>\n
![\"\"](\"http:\/\/www.reunion68.com\/Biuletyn\/img\/z-naszego.jpg\")
<\/a>Gaza i Zachodni Brzeg \u2013 jeden nar\u00f3d? Naprawd\u0119?<\/a><\/strong><\/span><\/span><\/h3>\nSheri Oz<\/strong><\/span><\/p>\n \u201ePalesty\u0144czycy\u201d w retoryce dyplomacji, w relacjach medialnych i w mi\u0119dzynarodowych rezolucjach s\u0105 cz\u0119sto przedstawiani jako jednolita wsp\u00f3lnota narodowa: jeden nar\u00f3d z jedn\u0105 spraw\u0105. Ale rzeczywisto\u015b\u0107 codziennego \u017cycia opowiada znacznie bardziej podzielon\u0105 histori\u0119. Podzia\u0142 mi\u0119dzy Gaz\u0105 a Zachodnim Brzegiem nie jest jedynie polityczny. Ma on charakter geograficzny, historyczny, demograficzny, kulturowy i ideologiczny.<\/strong><\/p>\n W 1948 roku Gaza znalaz\u0142a si\u0119 pod egipsk\u0105 kontrol\u0105 wojskow\u0105, a Zachodni Brzeg zosta\u0142 anektowany przez Jordani\u0119. Pierwszy sta\u0142 si\u0119 enklaw\u0105 uchod\u017ac\u00f3w, drugi pozosta\u0142 zakorzeniony w staro\u017cytnych miastach. Gaza to g\u0142\u00f3wnie spo\u0142eczno\u015b\u0107 bedui\u0144ska i islamistyczna, Zachodni Brzeg \u2013 lewanty\u0144ska i biurokratyczna.<\/span><\/p>\n A jednak mit jedno\u015bci trwa. Bo \u015bwiat tego wymaga. A przyw\u00f3dcy odgrywaj\u0105 przypisane im role. Jednak pod flag\u0105, kt\u00f3ra rzekomo ich \u0142\u0105czy, obie populacje nigdy nie sz\u0142y t\u0105 sam\u0105 drog\u0105.<\/span><\/p>\n Przed 1948 rokiem \u2013 jak powszechnie wiadomo \u2013 nie istnia\u0142o pa\u0144stwo o nazwie Palestyna. Pod brytyjskim mandatem Gaza oraz Judea i Samaria by\u0142y administrowane osobno jako oddzielne dystrykty. Wcze\u015bniej stanowi\u0142y cz\u0119\u015b\u0107 systemu prowincji Imperium Osma\u0144skiego. W 1948 roku podzia\u0142 sta\u0142 si\u0119 jeszcze bardziej wyra\u017any: Egipt przej\u0105\u0142 Gaz\u0119, podczas gdy Jordania anektowa\u0142a Jude\u0119 i Samari\u0119, nazywaj\u0105c ten obszar Zachodnim Brzegiem i przyznaj\u0105c jego mieszka\u0144com obywatelstwo jorda\u0144skie. Mieszka\u0144com Gazy nigdy nie przyznano egipskiego obywatelstwa.<\/span><\/p>\n To oznacza\u0142o r\u00f3\u017cne rz\u0105dy, systemy prawne, waluty, systemy edukacyjne, dokumenty podr\u00f3\u017cy i statusy dyplomatyczne. Gaza i Zachodni Brzeg by\u0142y oddzielone izraelskim terytorium i nie mia\u0142y fizycznego po\u0142\u0105czenia. Funkcjonowa\u0142y raczej jak s\u0105siaduj\u0105ce protektoraty ni\u017c prowincje wsp\u00f3lnego projektu narodowego i rozwija\u0142y si\u0119 jako dwa odr\u0119bne spo\u0142ecze\u0144stwa.<\/span><\/p>\n W 1947 roku Gaza liczy\u0142a oko\u0142o 80 000 mieszka\u0144c\u00f3w. Do 1950 roku liczba ta potroi\u0142a si\u0119 \u2013 ponad 240 000. Dwie trzecie populacji stanowili uchod\u017acy z po\u0142udniowej Palestyny Mandatowej, z takich miast jak Aszkelon (nazywany po arabsku Mad\u017cdal), Aszdod (Isdud) czy Beer Szewa.<\/span><\/p>\n Uchod\u017acy ci mieszkali w przeludnionych obozach UNRWA i nie otrzymali egipskiego obywatelstwa. Ich to\u017csamo\u015b\u0107 ukszta\u0142towa\u0142o wygnanie i pozbawienie ojczyzny.<\/span><\/p>\n Dla por\u00f3wnania \u2013 populacja Zachodniego Brzegu r\u00f3wnie\u017c wzros\u0142a po 1948 roku, ale mniej dramatycznie. Miasta takie jak Hebron, Nablus i Ramallah wci\u0105\u017c by\u0142y zamieszkane przez rodziny osiad\u0142e tam od pokole\u0144, a oko\u0142o jednej trzeciej ludno\u015bci stanowili uchod\u017acy, g\u0142\u00f3wnie z miast takich jak Jafa, Ramla czy Hajfa. Uchod\u017acy ci cz\u0119\u015bciej byli wch\u0142aniani w miejskie \u017cycie i otrzymywali obywatelstwo jorda\u0144skie.<\/span><\/p>\n W ten spos\u00f3b powsta\u0142y dwie palesty\u0144skie populacje: jedna zdefiniowana przez trwa\u0142e przesiedlenie i poczucie krzywdy, druga zakorzeniona w polityce i integracji spo\u0142ecznej.<\/span><\/p>\n Chocia\u017c oba terytoria by\u0142y gospodarczo powi\u0105zane z Izraelem, to demograficzne r\u00f3\u017cnice wp\u0142yn\u0119\u0142y na odmienny rozw\u00f3j ekonomiczny. Po 7 pa\u017adziernika gospodarka Gazy si\u0119 za\u0142ama\u0142a, a gospodarka Zachodniego Brzegu uleg\u0142a pogorszeniu, cho\u0107 brak dok\u0142adnych danych. Dla cel\u00f3w por\u00f3wnawczych znaczenie maj\u0105 dane sprzed tego okresu.<\/span><\/p>\n PKB per capita w Gazie oscylowa\u0142 wok\u00f3\u0142 800\u20131000 dolar\u00f3w rocznie, podczas gdy na Zachodnim Brzegu osi\u0105ga\u0142 poziom 3500\u20134000 dolar\u00f3w. Bezrobocie w Gazie wynosi\u0142o 46% og\u00f3\u0142em i ponad 65% w\u015br\u00f3d m\u0142odzie\u017cy, w por\u00f3wnaniu do 13\u201317% na Zachodnim Brzegu. Ta dysproporcja wynika jednak g\u0142\u00f3wnie z polityki bezpiecze\u0144stwa, a nie z wewn\u0119trznych r\u00f3\u017cnic. Przed 2007 rokiem ponad 100 000 mieszka\u0144c\u00f3w Gazy codziennie pracowa\u0142o w Izraelu \u2013 podobnie jak mieszka\u0144cy Zachodniego Brzegu przed 7 pa\u017adziernika. Tu\u017c przed tym dniem w Izraelu pracowa\u0142o 17 000 Gaza\u0144czyk\u00f3w.<\/span><\/p>\n Obostrzenia wprowadzone po przej\u0119ciu Gazy przez Hamas w 2007 roku przekszta\u0142ci\u0142y j\u0105 z gospodarki zintegrowanej w ca\u0142kowicie zale\u017cn\u0105 od pomocy mi\u0119dzynarodowej enklaw\u0119, podczas gdy Zachodni Brzeg utrzyma\u0142 bardziej stabilne relacje handlowe i mobilno\u015b\u0107 si\u0142y roboczej. Oba terytoria pozostaj\u0105 gospodarczo zale\u017cne od Izraela, ale dost\u0119p Gazy jest znacznie bardziej ograniczony ze wzgl\u0119du na obawy dotycz\u0105ce przemytu broni i dzia\u0142alno\u015bci bojownik\u00f3w.<\/span><\/p>\n Populacja Gazy, w du\u017cej mierze bedui\u0144ska i pod silnymi wp\u0142ywami kultury egipskiej, tak bardzo nasi\u0105k\u0142a desperacj\u0105, \u017ce jej kultura polityczna wyros\u0142a na gruncie oporu i religijno\u015bci. Dialekt, kuchnia, a nawet praktyki religijne w Gazie r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 subtelnie od lewanty\u0144skiej, g\u00f3rskiej kultury Zachodniego Brzegu.<\/span><\/p>\n Powstanie Hamasu nie by\u0142o przypadkiem. Islamizm dostarczy\u0142 j\u0119zyka zar\u00f3wno krzywdy, jak i porz\u0105dku spo\u0142ecznego.<\/span><\/p>\n Zachodni Brzeg, b\u0119d\u0105cy pod administracj\u0105 jorda\u0144sk\u0105, rozwin\u0105\u0142 bardziej biurokratyczn\u0105 i \u015bwieck\u0105 klas\u0119 polityczn\u0105 o orientacji nacjonalistycznej. Fatah, OWP i w ko\u0144cu Autonomia Palesty\u0144ska wyros\u0142y z tego ekosystemu. Cho\u0107 PA jest autorytarna, jej geneza tkwi\u0142a w budowie pa\u0144stwowo\u015bci, a nie w islamistycznym oporze.<\/span><\/p>\n Porozumienia z Oslo z 1993 roku zak\u0142ada\u0142y utworzenie jednej Autonomii Palesty\u0144skiej zarz\u0105dzaj\u0105cej zar\u00f3wno Gaz\u0105, jak i Zachodnim Brzegiem. Przez chwil\u0119 wydawa\u0142o si\u0119, \u017ce mit jedno\u015bci mo\u017ce si\u0119 urzeczywistni\u0107.<\/span><\/p>\n Ale to by\u0142a fasada. Polityczna infrastruktura pozosta\u0142a podzielona. Rywalizacje trwa\u0142y. Kiedy Hamas wygra\u0142 wybory parlamentarne w 2006 roku, PA odm\u00f3wi\u0142a uznania jego w\u0142adzy. W 2007 Hamas przej\u0105\u0142 Gaz\u0119 si\u0142\u0105, a podzia\u0142 mi\u0119dzy dwoma regionami geograficznymi zosta\u0142 utrwalony instytucjonalnie.<\/span><\/p>\n Hamas rz\u0105dzi Gaz\u0105 \u017celazn\u0105 r\u0119k\u0105. PA kontroluje cz\u0119\u015bci Zachodniego Brzegu, utrzymywana jest przy \u017cyciu przez zagraniczn\u0105 pomoc i izraelsk\u0105 koordynacj\u0119 bezpiecze\u0144stwa. Obie strony aresztuj\u0105 cz\u0142onk\u00f3w przeciwnych frakcji. Wybory s\u0105 wielokrotnie odk\u0142adane. Rozmowy o jedno\u015bci ko\u0144cz\u0105 si\u0119 fiaskiem. Oba terytoria funkcjonuj\u0105 bardziej jak rywalizuj\u0105ce pa\u0144stwa ni\u017c prowincje jednego przysz\u0142ego kraju.<\/span><\/p>\n Podzia\u0142 nie jest wy\u0142\u0105cznie polityczny. Dzieci w Gazie i na Zachodnim Brzegu ucz\u0105 si\u0119 wed\u0142ug r\u00f3\u017cnych program\u00f3w, podlegaj\u0105 r\u00f3\u017cnym prawom i wychowywane s\u0105 w r\u00f3\u017cnych kulturach politycznych.<\/span><\/p>\n Oficjalnie oba terytoria stosuj\u0105 ten sam program nauczania PA, ale od 2007 roku r\u00f3\u017cnice w edukacji si\u0119 pog\u0142\u0119bi\u0142y. W szko\u0142ach prowadzonych przez Hamas w Gazie uzupe\u0142nia si\u0119 materia\u0142y podstawowe o dodatkowe \u0107wiczenia i arkusze podkre\u015blaj\u0105ce zbrojny op\u00f3r i motywy islamskie \u2013 odzwierciedlaj\u0105c ideologiczn\u0105 lini\u0119 Hamasu. Nawet po ponownym otwarciu szk\u00f3\u0142 w tym roku te tendencje zosta\u0142y pog\u0142\u0119bione. Cho\u0107 u\u017cywa si\u0119 tych samych podr\u0119cznik\u00f3w, dzieci w Gazie i na Zachodnim Brzegu otrzymuj\u0105 subtelnie odmienne przekazy o to\u017csamo\u015bci i przysz\u0142o\u015bci.<\/span><\/p>\n By\u0142y premier Naftali Bennett w 2012 roku w swoim \u201ePlanie Stabilizacji\u201d otwarcie postulowa\u0142 zapobie\u017cenie jakimkolwiek powi\u0105zaniom mi\u0119dzy Gaz\u0105 a Zachodnim Brzegiem. Opisywa\u0142 to jako spos\u00f3b na powstrzymanie przemocy Hamasu i zapewnienie bezpiecze\u0144stwa Izraelowi.<\/span><\/p>\n Zgodnie z tym planem izraelskie prawo mia\u0142o zosta\u0107 rozszerzone na obszar C Zachodniego Brzegu (Judei i Samarii), obszary A i B pozosta\u0142yby pod autonomi\u0105 PA, a Gaza traktowana by\u0142aby jako odr\u0119bny, izolowany podmiot \u2013 de facto kierowany w stron\u0119 Egiptu.<\/span><\/p>\n Plan ten nigdy nie zosta\u0142 formalnie rozpatrzony, ale odzwierciedla rzeczywisto\u015b\u0107, kt\u00f3r\u0105 niekt\u00f3rzy mog\u0105 zacz\u0105\u0107 akceptowa\u0107.<\/span><\/p>\n W 2015 roku Bassem Eid, sam b\u0119d\u0105cy palesty\u0144skim uchod\u017ac\u0105 z Jerozolimy, odpowiedzia\u0142 na pytanie w imieniu swoich rodak\u00f3w:<\/span><\/p>\n \u201eNie s\u0105dz\u0119, aby Palesty\u0144czycy wierzyli w rozwi\u0105zanie dwupa\u0144stwowe. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 Palesty\u0144czyk\u00f3w w Gazie i na Zachodnim Brzegu wierzy w rozwi\u0105zanie trzypa\u0144stwowe: jedno pa\u0144stwo w Gazie, jedno pa\u0144stwo na Zachodnim Brzegu i pa\u0144stwo Izrael.\u201d<\/span><\/p>\n Je\u015bli Gaza i Zachodni Brzeg s\u0105 tak r\u00f3\u017cne, dlaczego \u015bwiat wci\u0105\u017c m\u00f3wi o \u201ePalesty\u0144czykach\u201d jako o jednym narodzie?<\/span><\/p>\n Cz\u0119\u015bciowo to strategia polityczna oparta na przedstawianiu jedno\u015bci. Dyplomaci, NGO, agencje ONZ i media potrzebuj\u0105 jednego partnera do rozm\u00f3w, jednej populacji do wsparcia, jednej sprawy do poparcia. OWP w latach 60. spopularyzowa\u0142a to\u017csamo\u015b\u0107 pan-palesty\u0144sk\u0105, zacieraj\u0105c r\u00f3\u017cnice w celu zbudowania legitymacji mi\u0119dzynarodowej, a kwestia uchod\u017acza stworzy\u0142a wsp\u00f3lne poczucie krzywdy.<\/span><\/p>\n Ale krzywda to nie rz\u0105dzenie. A ideologia to nie to\u017csamo\u015b\u0107. Dzi\u015b te dwa terytoria palesty\u0144skie funkcjonuj\u0105 jak odr\u0119bne pa\u0144stwa z przeciwstawnym przyw\u00f3dztwem, niekompatybilnymi systemami i by\u0107 mo\u017ce coraz bardziej rozbie\u017cnymi \u015bwiatopogl\u0105dami.<\/span><\/p>\n S\u0105 sygna\u0142y, \u017ce dawniej \u015bwiecki Zachodni Brzeg staje si\u0119 coraz bardziej konserwatywny, a sonda\u017ce pokazuj\u0105 wzrost poparcia dla Hamasu \u2013 nawet je\u015bli w Gazie zm\u0119czenie wojn\u0105 to poparcie os\u0142abia. Mo\u017ce to sugerowa\u0107 zacieranie si\u0119 granic ideologicznych, ale nie zaciera to r\u00f3\u017cnic kulturowych i spo\u0142ecznych, kt\u00f3re wci\u0105\u017c tkwi\u0105 g\u0142\u0119boko \u2013 w strukturach klanowych i odmienno\u015bci mi\u0119dzy bedui\u0144sk\u0105 Gaz\u0105 a lewanty\u0144skim Zachodnim Brzegiem.<\/span><\/p>\n M\u00f3wi\u0107 o mieszka\u0144cach Gazy i Zachodniego Brzegu jako o jednym narodzie \u2013 to myli\u0107 wsp\u00f3lne poczucie krzywdy z narodow\u0105 jedno\u015bci\u0105. Ich historie od 1948 roku s\u0105 skrajnie odmienne. Ich polityczna przysz\u0142o\u015b\u0107 mo\u017ce by\u0107 niemo\u017cliwa do pogodzenia.<\/span><\/p>\n To nie tylko rozbita wsp\u00f3lnota narodowa. To nar\u00f3d podzielony jeszcze zanim si\u0119 narodzi\u0142.<\/span><\/p>\n Sheri Oz<\/strong> prowadzi blog Israel Diaries.<\/em><\/span><\/p>\n Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion’68,<\/em> Gaza i Zachodni Brzeg \u2013 jeden nar\u00f3d? Naprawd\u0119? Sheri Oz \u201ePalesty\u0144czycy\u201d w retoryce dyplomacji, w relacjach medialnych i w mi\u0119dzynarodowych rezolucjach s\u0105 cz\u0119sto przedstawiani jako jednolita wsp\u00f3lnota narodowa: jeden nar\u00f3d z jedn\u0105 spraw\u0105. Ale rzeczywisto\u015b\u0107 codziennego \u017cycia opowiada znacznie bardziej podzielon\u0105 histori\u0119. Podzia\u0142 mi\u0119dzy Gaz\u0105 a Zachodnim Brzegiem nie jest jedynie polityczny. Ma on charakter geograficzny, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[33,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/124103"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=124103"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/124103\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":124116,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/124103\/revisions\/124116"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=124103"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=124103"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=124103"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\n\n
\n<\/div>\nGaza i Zachodni Brzeg nigdy nie by\u0142y jedno\u015bci\u0105<\/strong><\/h4>\n
\n
\n<\/div>\nUchod\u017acy w Gazie kontra mieszka\u0144cy Zachodniego Brzegu<\/strong><\/h4>\n
\n
\n<\/div>\nZakorzenienie r\u00f3\u017cnic kulturowych i politycznych<\/strong><\/h4>\n
\n
\n<\/div>\nPorozumienia z Oslo i iluzja jedno\u015bci<\/strong><\/h4>\n
\n
\n<\/div>\nPlan stabilizacji Naftalego Bennetta i koncepcja \u201etrzech pa\u0144stw\u201d<\/strong><\/h4>\n
\n
\n<\/div>\nDlaczego wi\u0119c mit jedno\u015bci?<\/strong><\/h4>\n
\n
\n<\/div>\nZako\u0144czenie: Dwie flagi ukryte pod jedn\u0105<\/strong><\/h4>\n
\n
\n\n\n\n
\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion’68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.
\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:
\n<\/em>webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n
\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"