{"id":124251,"date":"2025-09-19T17:09:00","date_gmt":"2025-09-19T15:09:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=124251"},"modified":"2025-09-18T10:14:21","modified_gmt":"2025-09-18T08:14:21","slug":"17-09-99","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=124251","title":{"rendered":"Francja: Godzina populist\u00f3w"},"content":{"rendered":"<hr>\n<h3 style=\"text-align: center;\"><a href=\"http:\/\/www.listyznaszegosadu.pl\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><img decoding=\"async\" class=\"center alignleft\" src=\"http:\/\/www.reunion68.com\/Biuletyn\/img\/z-naszego.jpg\" alt=\"\" width=\"50%\"><\/a><span style=\"text-decoration: underline; color: #000080;\"><strong><a style=\"color: #000080; text-decoration: underline;\" href=\"http:\/\/www.listyznaszegosadu.pl\/notatki\/francja-godzina-populistalw\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Francja: Godzina populist\u00f3w<\/a><\/strong><\/span><\/h3>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #000000;\"><strong>Amir Taheri<\/strong><\/span><\/p>\n<hr style=\"height: 15px; background: #d0e6fa; width: 100%;\">\n<p><img decoding=\"async\" class=\"alignleft\" src=\"http:\/\/www.listyznaszegosadu.pl\/upload\/article\/bild\/208\/1085113\/Obraz1_s.png\"><span style=\"color: #000080;\">Jedno pozostaje pewne: problem\u00f3w Francji nie rozwi\u0105\u017c\u0105 zamieszki, strajki ani to, co Francuzi nazywaj\u0105 <em>jacquerie<\/em>&nbsp;(ch\u0142opsk\u0105 rebeli\u0105).<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Po zaledwie dziewi\u0119ciu miesi\u0105cach urz\u0119dowania, premier Fran\u00e7ois Bayrou ust\u0105pi\u0142 ze stanowiska, gdy Zgromadzenie Narodowe przeg\u0142osowa\u0142o wotum nieufno\u015bci ogromn\u0105 wi\u0119kszo\u015bci\u0105 g\u0142os\u00f3w. Tym samym prezydent Emmanuel Macron dosta\u0142 \u201egor\u0105cy kartofel\u201d \u2013 konieczno\u015b\u0107 powo\u0142ania kolejnego premiera. Zosta\u0142 nim S\u00e9bastien Lecornu, ust\u0119puj\u0105cy minister si\u0142 zbrojnych \u2013 pi\u0105ty szef rz\u0105du w ci\u0105gu zaledwie dw\u00f3ch lat \u2013 bez \u017cadnej pewno\u015bci, \u017ce oka\u017ce si\u0119 tym szcz\u0119\u015bliwym, kt\u00f3ry zostanie na d\u0142u\u017cej.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Zazwyczaj rewolucje wybuchaj\u0105 po to, by dokona\u0107 zmian. Francuzi, w trybie populistycznym, bij\u0105 jednak w rewolucyjny b\u0119ben, aby tych zmian unikn\u0105\u0107.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Macronowi si\u0119 spieszy, bo planuje wylot do Nowego Jorku, by rozwi\u0105za\u0107 konflikt na Ukrainie, zapewni\u0107 uznanie pa\u0144stwa palesty\u0144skiego, rozwi\u0105za\u0107 problem ira\u0144skiego programu nuklearnego i przedstawi\u0107 plan odbudowy Libanu i Syrii.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Tymczasem Francuzi wracaj\u0105 do swojej klasycznej reakcji na kryzys polityczny: wychodz\u0105 na ulice, sabotuj\u0105 linie kolejowe, pl\u0105druj\u0105 luksusowe sklepy i, rzecz jasna, organizuj\u0105 strajki w stylu \u201eruchomych pikiet\u201d na terenie ca\u0142ego kraju.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Coraz cz\u0119\u015bciej m\u00f3wi si\u0119 o strajku generalnym \u2013 w powietrzu unosi si\u0119 rewolucyjna atmosfera.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Francuski j\u0119zyk polityczny pe\u0142en jest termin\u00f3w wojskowych, takich jak \u201ewalka\u201d, \u201eop\u00f3r\u201d, \u201eobl\u0119\u017cenie\u201d, a przede wszystkim \u201erewolucja\u201d, co sprawia, \u017ce narracja bie\u017c\u0105cych wydarze\u0144 mo\u017ce brzmie\u0107 gro\u017aniej, ni\u017c jest w rzeczywisto\u015bci.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Do\u015bwiadczony politolog Roland Cayrol stwierdza: \u201eFrancuski system jest sparali\u017cowany\u201d.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Inni komentatorzy sugeruj\u0105, \u017ce Francji potrzebna jest instytucjonalna \u201erewolucja\u201d. Lider skrajnie lewicowego Nowego Frontu Ludowego, Jean-Luc M\u00e9lenchon, przemawiaj\u0105c na wiecu z powiewaj\u0105c\u0105 za plecami flag\u0105 palesty\u0144sk\u0105, domaga si\u0119 \u201ezniesienia V Republiki i ustanowienia VI Republiki\u201d, stawiaj\u0105c si\u0119 w roli wybawcy.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">\u2013 Francji potrzebny jest zbawca \u2013 m\u00f3wi pewien wysoko postawiony europejski dyplomata, zaniepokojony mo\u017cliwymi skutkami francuskiego kryzysu dla Unii Europejskiej.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Od czas\u00f3w Wielkiej Rewolucji, Francja zachowuje si\u0119 jak bezg\u0142owa kura \u2013 nieustannie szukaj\u0105c zbawcy.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Wybitny historyk Jean Garrigues twierdzi, \u017ce zniesienie monarchii pozostawi\u0142o w \u017cyciu narodowym ogromn\u0105 pustk\u0119, kt\u00f3rej nie by\u0142y w stanie wype\u0142ni\u0107 ani dwa imperia, ani dwie restauracje monarchii, ani pi\u0119\u0107 republik.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Macron si\u0119 z tym zgadza \u2013 od lat pr\u00f3buje wype\u0142ni\u0107 t\u0119 luk\u0119, nalegaj\u0105c, by wszelka odpowiedzialno\u015b\u0107 ostatecznie spada\u0142a na niego, co daje krytykom pretekst do nazywania go \u201eJowiszem\u201d.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Czy wi\u0119c Francja znajduje si\u0119 dzi\u015b w nastroju populistycznym i rzeczywi\u015bcie szuka zbawcy?<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Na pierwszy rzut oka, podstawowe warunki dla wzrostu populizmu s\u0105 \u0142atwe do zauwa\u017cenia.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Pierwszym z nich jest bunt \u201edo\u0142\u00f3w\u201d wobec elity, kt\u00f3ra \u2013 s\u0142usznie czy nie \u2013 postrzegana jest jako niekompetentna, skorumpowana i oderwana od \u201eprawdziwego ludu\u201d, cokolwiek by to mia\u0142o znaczy\u0107. Jako d\u0142ugoletni obserwator francuskiej polityki, mog\u0119 stwierdzi\u0107, \u017ce \u017cadne z tych oskar\u017ce\u0144 nie jest prawdziwe.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Ale co z tego?<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">W polityce percepcja cz\u0119sto jest silniejsza ni\u017c rzeczywisto\u015b\u0107.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Drugim warunkiem jest poczucie wykluczenia w znacz\u0105cej cz\u0119\u015bci spo\u0142ecze\u0144stwa. M\u00f3wi si\u0119 o tym w kontek\u015bcie ruchu \u201e\u017c\u00f3\u0142tych kamizelek\u201d, kt\u00f3ry kilka lat temu niemal doprowadzi\u0142 Francj\u0119 do rewolucji. Rzecz w tym, \u017ce osoby rzekomo \u201ewykluczone\u201d by\u0142y w rzeczywisto\u015bci do\u015b\u0107 dobrze sytuowanymi przedstawicielami prowincjonalnej bur\u017cuazji, kt\u00f3rzy sami si\u0119 z \u017cycia publicznego wykluczyli.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Trzeci warunek to strukturalna s\u0142abo\u015b\u0107 partii politycznych \u2013 instytucji niezb\u0119dnych do prawid\u0142owego funkcjonowania demokracji.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">I ten warunek jest dzi\u015b we Francji spe\u0142niony, poniewa\u017c tradycyjne partie rz\u0105dz\u0105ce skurczy\u0142y si\u0119 do w\u0105skich klik.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Kolejnym czynnikiem, r\u00f3wnie\u017c obecnym, jest rozpad dawnych elektorat\u00f3w.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Cz\u0119\u015b\u0107 wyborc\u00f3w komunistycznych i skrajnie lewicowych przesz\u0142a do obozu radykalnej prawicy, kt\u00f3rej przewodzi Zjednoczenie Narodowe Marine Le Pen. Segment lewicy skr\u0119ci\u0142 natomiast ku tradycyjnej autorytarnej lewicy, idealizuj\u0105c W\u0142adimira Putina i przyjmuj\u0105c antysemickie postawy pod pretekstem poparcia dla \u201esprawy palesty\u0144skiej\u201d.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">W kontek\u015bcie populistycznym, uczestnicy walki o w\u0142adz\u0119 maj\u0105 interes w wyolbrzymianiu problem\u00f3w, sianiu strachu przed przysz\u0142o\u015bci\u0105, podsycaniu resentyment\u00f3w wobec \u201einnych\u201d \u2013 zw\u0142aszcza imigrant\u00f3w, starych i nowych \u2013 oraz zazdro\u015bci wobec \u201ebogatych\u201d.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Najwi\u0119kszym straszakiem, jakim pos\u0142uguj\u0105 si\u0119 populi\u015bci z prawa i z lewa, s\u0105 reformy zagra\u017caj\u0105ce \u201enabytym \u015bwiadczeniom spo\u0142ecznym\u201d \u2013 wcze\u015bniejszym emeryturom i d\u0142ugim urlopom.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Plan skr\u00f3cenia liczby \u015bwi\u0105t o dwa dni \u2013 w celu zmniejszenia deficytu \u2013 by\u0142 przys\u0142owiowym srebrnym pociskiem, kt\u00f3ry zabi\u0142 rz\u0105d Bayrou. W tle pozostawa\u0142a niech\u0119\u0107 w\u0142adz do obni\u017cenia wieku emerytalnego do 62 lat, podczas gdy populi\u015bci domagaj\u0105 si\u0119 emerytury ju\u017c w wieku 60 lat.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Paradoksalnie, podczas gdy inne narody dokonuj\u0105 rewolucji, aby co\u015b zmieni\u0107, Francuzi \u2013 w populistycznym nastroju \u2013 wywo\u0142uj\u0105 rewolucj\u0119 po to, by zmian unikn\u0105\u0107.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Ironi\u0105 ca\u0142ej tej sytuacji jest fakt, \u017ce francuska demokracja \u2013 mimo wszystkich swoich niedoskona\u0142o\u015bci \u2013 zawsze ostatecznie zwyci\u0119\u017ca\u0142a z populizmem, ale nigdy nie uda\u0142o si\u0119 jej prze\u0142o\u017cy\u0107 tych zwyci\u0119stw na trwa\u0142e instytucje.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Niekt\u00f3rzy francuscy demokraci mog\u0105 dzi\u015b pope\u0142nia\u0107 ten sam b\u0142\u0105d, kt\u00f3ry pope\u0142nili, gromadz\u0105c si\u0119 wok\u00f3\u0142 samozwa\u0144czych zbawc\u00f3w.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Inni, bardziej konstruktywni, proponuj\u0105 r\u00f3\u017cne rozwi\u0105zania \u2013 w tym ordynacj\u0119 proporcjonaln\u0105 i powr\u00f3t do s\u0142abych rz\u0105d\u00f3w w stylu IV Republiki.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Prawdziwym wyzwaniem pozostaje jednak wype\u0142nienie pustki, kt\u00f3r\u0105 dostrzegaj\u0105 Garrigues, a w pewnym stopniu tak\u017ce Macron \u2013 pustki w sercu V Republiki, systemu, kt\u00f3ry nie jest ani w pe\u0142ni prezydencki, ani parlamentarny.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">System ten zosta\u0142 stworzony z my\u015bl\u0105 o generale Charles\u2019u de Gaulle\u2019u \u2013 i dzia\u0142a\u0142 dobrze, dop\u00f3ki Francuzi postrzegali prezydenta jako zbawc\u0119: najpierw od kl\u0119ski w II wojnie \u015bwiatowej, a potem od kosztownych wojen kolonialnych w Indochinach i Algierii.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">V Republika dzia\u0142a\u0142a tak\u017ce dlatego, \u017ce Fran\u00e7ois Mitterrand i Jacques Chirac potrafili zarz\u0105dza\u0107 ni\u0105 dzi\u0119ki silnym koalicjom wyborczym. Za czas\u00f3w Nicolasa Sarkozy\u2019ego i Fran\u00e7ois Hollande\u2019a te koalicje si\u0119 rozpad\u0142y, a prezydenci ugrz\u0119\u017ali w bagnie drobnych gierek politycznych.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Przej\u015bcie na model re\u0144ski \u2013 z ordynacj\u0105 proporcjonaln\u0105, tworzeniem koalicji i kompromisami parlamentarnymi \u2013 mog\u0142oby zaj\u0105\u0107 lata i szybko si\u0119 skompromitowa\u0107 z powodu nieuniknionych trudno\u015bci pocz\u0105tkowych. Alternatyw\u0105 jest pe\u0142ny system prezydencki, cz\u0119\u015bciowo wzorowany na systemie ameryka\u0144skim.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Jedno jest pewne: problem\u00f3w Francji nie rozwi\u0105\u017c\u0105 ani zamieszki, ani strajki, ani to, co we Francji nazywane jest&nbsp;<em>jacquerie<\/em>.<\/span><\/p>\n<hr>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #808080;\"><em>Link do orygina\u0142u:&nbsp;<a style=\"color: #808080;\" href=\"https:\/\/www.gatestoneinstitute.org\/21904\/france-populism\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/www.gatestoneinstitute.org\/21904\/france-populism<\/a>&nbsp;<\/em><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #808080;\"><em><strong>Amir Taheri &#8211; <\/strong>Pochodz\u0105cy z Iranu dziennikarz ameryka\u0144ski, znany publicysta, kt\u00f3rego artyku\u0142y publikowane s\u0105 cz\u0119sto w \u201dInternational Herald Tribune\u201d, \u201dNew York Times\u201d, \u201dWashington Post\u201d, komentuje w CNN, wielokrotnie &nbsp;przeprowadza\u0142 wywiady z g\u0142owami pa\u0144stw (Nixon, Frod, Clinton, Gorbaczow, Sadat, Kohl i inni) jest r\u00f3wnie\u017c prezesem Gatestone Institute).<\/em><\/span><\/p>\n<hr style=\"height: 15px; background: #d0e6fa; width: 100%;\">\n<div id=\"content\" class=\"content-alignment\">\n<div id=\"watch-description\" class=\"yt-uix-button-panel\">\n<div id=\"watch-description-text\" style=\"text-align: center;\">\n<p><em>Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion&#8217;68,<\/em><em><br \/>\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion&#8217;68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.<br \/>\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:<br \/>\n<\/em><span style=\"color: #000080;\"><strong><em><a style=\"color: #000080;\" href=\"mailto:webmaster@reunion68.com\"><span style=\"text-decoration: underline;\">webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<hr style=\"width: 100%;\">\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Francja: Godzina populist\u00f3w Amir Taheri Jedno pozostaje pewne: problem\u00f3w Francji nie rozwi\u0105\u017c\u0105 zamieszki, strajki ani to, co Francuzi nazywaj\u0105 jacquerie&nbsp;(ch\u0142opsk\u0105 rebeli\u0105). Po zaledwie dziewi\u0119ciu miesi\u0105cach urz\u0119dowania, premier Fran\u00e7ois Bayrou ust\u0105pi\u0142 ze stanowiska, gdy Zgromadzenie Narodowe przeg\u0142osowa\u0142o wotum nieufno\u015bci ogromn\u0105 wi\u0119kszo\u015bci\u0105 g\u0142os\u00f3w. Tym samym prezydent Emmanuel Macron dosta\u0142 \u201egor\u0105cy kartofel\u201d \u2013 konieczno\u015b\u0107 powo\u0142ania kolejnego premiera. Zosta\u0142 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[33,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/124251"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=124251"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/124251\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":124292,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/124251\/revisions\/124292"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=124251"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=124251"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=124251"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}