{"id":128021,"date":"2026-02-10T17:09:00","date_gmt":"2026-02-10T15:09:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=128021"},"modified":"2026-02-10T10:26:15","modified_gmt":"2026-02-10T08:26:15","slug":"13-09-95","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=128021","title":{"rendered":"100 lat temu Gdyni nadano prawa miejskie"},"content":{"rendered":"

Gdynia w okresie miedzywojennym. Fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe<\/em><\/span><\/p>\n

\n

\"\"<\/a>100 lat temu Gdyni nadano prawa miejskie<\/a><\/strong><\/span><\/span><\/h3>\n

dsok\/ aszw\/<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

100 lat temu – 10 lutego 1926 roku – decyzj\u0105 Rady Ministr\u00f3w nadano Gdyni prawa miejskie. Formalny akt zapocz\u0105tkowa\u0142 bezprecedensowy proces inwestycyjny, w wyniku kt\u00f3rego na wybrze\u017cu powsta\u0142o nowoczesne, modernistyczne miasto.<\/strong><\/p>\n

\n

Cho\u0107 pierwsza pisemna wzmianka o Gdyni \u2013 w\u00f3wczas wsi Gdina \u2013 pochodzi z 1253 roku, znaczenie miejscowo\u015bci zmieni\u0142o si\u0119 diametralnie dopiero po 1918 roku.<\/span><\/p>\n

Dla odrodzonej Polski budowa w\u0142asnego, nowoczesnego zaplecza morskiego sta\u0142a si\u0119 priorytetem gospodarczym i militarnym. Kluczowy moment nast\u0105pi\u0142 w 1920 roku, kiedy in\u017c. Tadeusz Wenda wskaza\u0142 Gdyni\u0119 jako optymaln\u0105 lokalizacj\u0119 dla przysz\u0142ego portu.<\/span><\/p>\n

Wenda argumentowa\u0142, \u017ce Gdynia posiada unikalne warunki naturalne: jest os\u0142oni\u0119ta P\u00f3\u0142wyspem Helskim, a gwa\u0142townie obni\u017caj\u0105ce si\u0119 dno morskie oraz niskie wybrze\u017ce znacz\u0105co u\u0142atwiaj\u0105 prace hydrotechniczne. Te argumenty przekona\u0142y decydent\u00f3w \u2013 23 wrze\u015bnia 1922 roku Sejm przyj\u0105\u0142 ustaw\u0119 o budowie portu, co nada\u0142o inwestycji rang\u0119 pa\u0144stwow\u0105.<\/span><\/p>\n

Projekt zyska\u0142 pot\u0119\u017cny impuls dzi\u0119ki zaanga\u017cowaniu in\u017c. Eugeniusza Kwiatkowskiego, pe\u0142ni\u0105cego w okresie mi\u0119dzywojennym m.in. funkcje ministra przemys\u0142u i handlu oraz wicepremiera.<\/span><\/p>\n

Kwiatkowski podkre\u015bla\u0142, \u017ce \u201ePolska bez w\u0142asnego wybrze\u017ca morskiego i bez w\u0142asnej floty nie b\u0119dzie nigdy ani zjednoczona, ani niepodleg\u0142a, ani samodzielna gospodarczo i politycznie, ani szanowana w wielkiej rodzinie pa\u0144stw i narod\u00f3w, ani zdolna do zabezpieczenia warunk\u00f3w bytu, pracy post\u0119pu i dobrobytu swym obywatelom\u201d.<\/span><\/p>\n

Pierwsze efekty prac in\u017cynieryjnych pojawi\u0142y si\u0119 ju\u017c wiosn\u0105 1923 roku, wraz z otwarciem tymczasowego portu wojennego i przystani rybackiej.<\/span><\/p>\n

Trzy lata p\u00f3\u017aniej, 10 lutego 1926 roku, zapad\u0142a kluczowa decyzja administracyjna o nadaniu Gdyni praw miejskich. Data ta, zbie\u017cna z sz\u00f3st\u0105 rocznic\u0105 symbolicznych za\u015blubin Polski z morzem, usankcjonowa\u0142a status dynamicznie rosn\u0105cego o\u015brodka.<\/span><\/p>\n

W latach 30. XX wieku miasto wkroczy\u0142o w okres najintensywniejszego rozwoju. R\u00f3wnolegle powstawa\u0142y kluczowe instytucje, w tym Pa\u0144stwowa Szko\u0142a Morska, oraz przemys\u0142 stoczniowy. Wyj\u0105tkowe tempo wzrostu potwierdzi\u0142y dane demograficzne: w 1936 roku, zaledwie dekad\u0119 po uzyskaniu praw miejskich, liczba mieszka\u0144c\u00f3w Gdyni przekroczy\u0142a 100 tysi\u0119cy os\u00f3b, przyci\u0105gaj\u0105c specjalist\u00f3w i robotnik\u00f3w z ca\u0142ego kraju.<\/span><\/p>\n

Wsp\u00f3\u0142czesna Gdynia to blisko \u0107wier\u0107milionowa metropolia, b\u0119d\u0105ca kluczowym o\u015brodkiem portowym, akademickim i kulturalnym. Miasto, kojarzone z unikatow\u0105 architektur\u0105 modernistyczn\u0105 oraz presti\u017cowymi festiwalami, wci\u0105\u017c buduje swoj\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107 w oparciu o silny zwi\u0105zek z gospodark\u0105 morsk\u0105.<\/span><\/p>\n

Doceniaj\u0105c historyczne i strategiczne znaczenie o\u015brodka, Senat Rzeczypospolitej Polskiej og\u0142osi\u0142 rok 2026 Rokiem Miasta Gdyni. W podj\u0119tej uchwale senatorowie podkre\u015blili szczeg\u00f3ln\u0105 rol\u0119 miasta w rozwoju gospodarczym kraju oraz p\u00f3\u017aniejszych przemianach ustrojowych. (PAP)<\/span><\/p>\n<\/div>\n

\n
\n
\n
\n

Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion’68,<\/em>
\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion’68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.
\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:
\n<\/em>webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Gdynia w okresie miedzywojennym. Fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe 100 lat temu Gdyni nadano prawa miejskie dsok\/ aszw\/ 100 lat temu – 10 lutego 1926 roku – decyzj\u0105 Rady Ministr\u00f3w nadano Gdyni prawa miejskie. Formalny akt zapocz\u0105tkowa\u0142 bezprecedensowy proces inwestycyjny, w wyniku kt\u00f3rego na wybrze\u017cu powsta\u0142o nowoczesne, modernistyczne miasto. Cho\u0107 pierwsza pisemna wzmianka o Gdyni \u2013 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[33,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/128021"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=128021"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/128021\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":128032,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/128021\/revisions\/128032"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=128021"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=128021"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=128021"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}