{"id":133799,"date":"2026-09-15T17:00:00","date_gmt":"2026-09-15T15:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=133799"},"modified":"2026-09-15T13:37:44","modified_gmt":"2026-09-15T11:37:44","slug":"18-05-120","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=133799","title":{"rendered":"Zmar\u0142 Jehuda Widawski, wi\u0119zie\u0144 Auschwitz, najstarszy w Izraelu ocala\u0142y z Holokaustu"},"content":{"rendered":"<hr \/>\n<h3 style=\"text-align: center;\"><a href=\"https:\/\/dzieje.pl\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><img decoding=\"async\" class=\"center alignleft\" src=\"http:\/\/www.reunion68.com\/Biuletyn\/img\/dzieje_logo.png\" alt=\"\" width=\"35%\" \/><\/a><span style=\"text-decoration: underline; color: #000080;\"><span style=\"text-decoration: underline;\"><strong><a style=\"color: #000080; text-decoration: underline;\" href=\"https:\/\/dzieje.pl\/wiadomosci\/zmarl-jehuda-widawski-wiezien-auschwitz-najstarszy-w-izraelu-ocalaly-z-holokaustu\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Zmar\u0142 Jehuda Widawski, wi\u0119zie\u0144 Auschwitz, najstarszy w Izraelu ocala\u0142y z Holokaustu<\/a><\/strong><\/span><\/span><\/h3>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #000000;\"><strong>adj\/ mal\/<\/strong><\/span><\/p>\n<hr style=\"height: 15px; background: #d0e6fa; width: 100%;\" \/>\n<p style=\"text-align: center;\"><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" src=\"https:\/\/dzieje.pl\/sites\/default\/files\/styles\/open_article_750x0_\/public\/202609\/pap_20190829_0J8%20%282%29.jpg?itok=szHj__hA\" width=\"100%\" \/><span style=\"color: #808080;\"><em>Jehuda Widawski podczas g\u0142\u00f3wnych uroczysto\u015bci upami\u0119tniaj\u0105cych 75. rocznic\u0119 likwidacji Litzmannstadt Getto, 2019 r. Fot. PAP\/Grzegorz Micha\u0142owski<\/em><\/span><\/p>\n<h4><strong>W wieku 107 lat zmar\u0142 Jehuda Widawski, najstarszy w Izraelu ocala\u0142y z Holokaustu. Widawski mieszka\u0142 w \u0141odzi, w czasie II wojny \u015bwiatowej nazi\u015bci deportowali go do Auschwitz, gdzie zamordowano wi\u0119kszo\u015b\u0107 jego rodziny. Po wojnie wyjecha\u0142 do Izraela. Wraca\u0142 do Polski i po\u015bwi\u0119ci\u0142 si\u0119 renowacji \u017cydowskich cmentarzy.<\/strong><\/h4>\n<div class=\"field field--name-body field--type-text-with-summary field--label-hidden field__item\">\n<p><span style=\"color: #000080;\">Widawski zmar\u0142 w niedziel\u0119; by\u0142 najstarszym \u017cyj\u0105cym w Izraelu ocala\u0142ym z Holokaustu &#8211; podkre\u015bli\u0142y izraelskie media.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Jehuda Widawski urodzi\u0142 si\u0119 w Turku w 1919 r. w rodzinie przedsi\u0119biorc\u00f3w tekstylnych. W 1933 r. rodzina przenios\u0142a si\u0119 do \u0141odzi i po zaj\u0119ciu miasta przez Niemc\u00f3w zosta\u0142a zmuszona do przeprowadzenia si\u0119 do getta. Widawscy nadal produkowali tekstylia i zajmowali si\u0119 dzia\u0142alno\u015bci\u0105 spo\u0142eczn\u0105, w tym prowadzeniem jad\u0142odajni dla potrzebuj\u0105cych.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">W sierpniu 1944 r. podczas likwidacji getta \u0142\u00f3dzkiego Jehud\u0119 deportowano do Auschwitz wraz z rodzicami, Abrahamem i Le\u0105, oraz rodze\u0144stwem. Jego rodzice i najstarszy brat Gabriel zostali zamordowani w komorze gazowej zaraz po przybyciu do obozu. Jehud\u0119 i jego m\u0142odszego brata Jehoszu\u0119 przeniesiono do obozu pracy przymusowej we Friedlandzie, gdzie doczekali wyzwolenia przez Armi\u0119 Czerwon\u0105 w maju 1945 r. &#8211; przekazano we wspomnieniu muzeum Auschwitz-Birkenau.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">W niemieckich obozach zabito tak\u017ce m\u0142odszego brata Jehudy, Chaima Moszego i jego m\u0142odsz\u0105 siostr\u0119 Jochewed. Gdy Jehuda Widawski wr\u00f3ci\u0142 wraz z Jehoszu\u0105 i ich wujem po wojnie do \u0141odzi byli jedynymi ocala\u0142ymi cz\u0142onkami ca\u0142ej rodziny &#8211; doda\u0142 portal Times of Israel w sylwetce zmar\u0142ego.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Widawski wr\u00f3ci\u0142 do \u0141odzi w 1945 r. Odbudowa\u0142 rodzinne przedsi\u0119biorstwo tekstylne, o\u017ceni\u0142 si\u0119, dzia\u0142a\u0142 w organizacjach syjonistycznych, a w 1950 r. wyemigrowa\u0142 do Izraela, gdzie r\u00f3wnie\u017c zajmowa\u0142 si\u0119 biznesem w r\u00f3\u017cnych bran\u017cach.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">W 1978 r. Widawski wr\u00f3ci\u0142 do Polski, by odszuka\u0107 gr\u00f3b prababci na \u0142\u00f3dzkim cmentarzu \u017cydowskim. Poruszony z\u0142ym stanem nekropolii, po\u015bwi\u0119ci\u0142 si\u0119 badaniu, dokumentowaniu i renowacji \u017cydowskich miejsc poch\u00f3wku na terenie ca\u0142ej Polski. Jego praca przyczyni\u0142a si\u0119 do zidentyfikowania ponad 3 tys. grob\u00f3w i odrestaurowania tysi\u0119cy kolejnych.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">\u017bycie Jehudy Widawskiego by\u0142o \u201ewspania\u0142ym \u015bwiadectwem \u017cycia, pami\u0119ci i odrodzenia\u201d &#8211; napisa\u0142 prezydent Izraela Icchak Hercog w wiadomo\u015bci na platformie X. Doda\u0142, \u017ce Widawski powiedzia\u0142 niegdy\u015b, \u017ce jego zemst\u0105 na nazistach by\u0142o to, \u017ce \u201eoni przegrali, a my mamy pa\u0144stwo Izrael\u201d.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Holokaust by\u0142 zorganizowanym przez nazistowskie Niemcy w czasie II wojny \u015bwiatowej ludob\u00f3jstwem \u017byd\u00f3w, w kt\u00f3rym zabito ok. 6 mln z nich. Na \u015bwiecie \u017cyje jeszcze ok. 200 tys. ocala\u0142ych z Holokaustu, z czego ok. 110 tys. &#8211; w Izraelu. (PAP)<\/span><\/p>\n<\/div>\n<hr style=\"height: 15px; background: #d0e6fa; width: 100%;\" \/>\n<div id=\"content\" class=\"content-alignment\">\n<div id=\"watch-description\" class=\"yt-uix-button-panel\">\n<div id=\"watch-description-text\" style=\"text-align: center;\">\n<p><em>Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion&#8217;68,<\/em><em><br \/>\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion&#8217;68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.<br \/>\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:<br \/>\n<\/em><span style=\"color: #000080;\"><strong><em><a style=\"color: #000080;\" href=\"mailto:webmaster@reunion68.com\"><span style=\"text-decoration: underline;\">webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<hr style=\"width: 100%;\" \/>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zmar\u0142 Jehuda Widawski, wi\u0119zie\u0144 Auschwitz, najstarszy w Izraelu ocala\u0142y z Holokaustu adj\/ mal\/ Jehuda Widawski podczas g\u0142\u00f3wnych uroczysto\u015bci upami\u0119tniaj\u0105cych 75. rocznic\u0119 likwidacji Litzmannstadt Getto, 2019 r. Fot. PAP\/Grzegorz Micha\u0142owski W wieku 107 lat zmar\u0142 Jehuda Widawski, najstarszy w Izraelu ocala\u0142y z Holokaustu. Widawski mieszka\u0142 w \u0141odzi, w czasie II wojny \u015bwiatowej nazi\u015bci deportowali go do [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[33,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/133799"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=133799"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/133799\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":133815,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/133799\/revisions\/133815"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=133799"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=133799"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=133799"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}