{"id":135384,"date":"2026-11-15T17:09:00","date_gmt":"2026-11-15T15:09:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=135384"},"modified":"2026-11-15T12:27:54","modified_gmt":"2026-11-15T10:27:54","slug":"18-09-114","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=135384","title":{"rendered":"Katar przez ponad trzy dekady prosperowa\u0142, graj\u0105c na wszystkie strony. Czy jego czas wreszcie dobiega ko\u0144ca?"},"content":{"rendered":"

Strategia oparta na \u015brodkach, a nie na celach.<\/em><\/span><\/p>\n

\n

\"\"<\/a>Katar przez ponad trzy dekady prosperowa\u0142, graj\u0105c na wszystkie strony. Czy jego czas wreszcie dobiega ko\u0144ca?<\/a><\/strong><\/span><\/span><\/h3>\n

Hussein Aboubakr Mansour<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

Strategia oparta na \u015brodkach, a nie na celach.<\/strong><\/p>\n

\n

W ubieg\u0142ym miesi\u0105cu ponad 75 ameryka\u0144skich ekspert\u00f3w wojskowych – w wi\u0119kszo\u015bci emerytowanych genera\u0142\u00f3w i admira\u0142\u00f3w – opublikowa\u0142o list otwarty, w kt\u00f3rym przeanalizowali dzia\u0142ania Izraela podczas wojny w \u015bwietle prawa konflikt\u00f3w zbrojnych i odrzucili zarzut, jakoby Izrael dopu\u015bci\u0142 si\u0119 ludob\u00f3jstwa w Strefie Gazy.<\/span><\/p>\n

Wkr\u00f3tce potem ameryka\u0144ski sekretarz zdrowia i opieki spo\u0142ecznej Robert F. Kennedy Jr. podj\u0105\u0142 ten argument na platformie X, pisz\u0105c, \u017ce \u201eoskar\u017cenie Izraela o ludob\u00f3jstwo jest na pierwszy rzut oka \u015bmieszne, ale stanowi skuteczne usprawiedliwienie dla antysemityzmu\u201d. Sukces tego oskar\u017cenia przypisa\u0142 \u201eglobalnej kampanii propagandowej Bractwa Muzu\u0142ma\u0144skiego finansowanej przez Katar\u201d. Wieczorem 7 pa\u017adziernika, gdy wpis zgromadzi\u0142 oko\u0142o 336 tysi\u0119cy wy\u015bwietle\u0144, Kennedy usun\u0105\u0142 go bez komentarza. Usuni\u0119cie wpisu wywo\u0142a\u0142o spekulacje, \u017ce otrzyma\u0142 telefon z Bia\u0142ego Domu Trumpa, kt\u00f3rego relacje z Katarem sta\u0142y si\u0119 wyj\u0105tkowo bliskie.<\/span><\/p>\n

Jest wysoce prawdopodobne, \u017ce ambasada Kataru szybko uruchomi\u0142a kontakty telefoniczne, aby opanowa\u0107 kryzys wizerunkowy. Znaczenie tego epizodu polega jednak przede wszystkim na tym, \u017ce po raz kolejny obna\u017ca on zagadk\u0119 Kataru i jego polityki zagranicznej. Katar jest bliskim sojusznikiem Stan\u00f3w Zjednoczonych – w 2022 roku uzyska\u0142 po\u017c\u0105dany status g\u0142\u00f3wnego sojusznika spoza NATO \u2013 i jest gospodarzem bazy lotniczej Al-Udeid, w kt\u00f3rej mie\u015bci si\u0119 wysuni\u0119ta kwatera g\u0142\u00f3wna ameryka\u0144skiego Dow\u00f3dztwa Centralnego. Jednocze\u015bnie, za po\u015brednictwem Al-D\u017caziry, jest najwi\u0119kszym sponsorem antyameryka\u0144skiej i antyizraelskiej propagandy na Bliskim Wschodzie. Jako najwi\u0119kszy zagraniczny darczy\u0144ca ameryka\u0144skich uniwersytet\u00f3w pe\u0142ni funkcj\u0119 oficjalnego patrona akademickiego czerwono-zielonego domu wariat\u00f3w. Finansuje ruchy islamistyczne, a nierzadko r\u00f3wnie\u017c d\u017cihadystyczne. Jest tak\u017ce znacz\u0105cym inwestorem w zachodnich przedsi\u0119biorstwach i instytucjach.<\/span><\/p>\n

Od 7 pa\u017adziernika Katar zmaga si\u0119 na Zachodzie z kryzysem wizerunkowym por\u00f3wnywalnym – je\u015bli nie powa\u017cniejszym – do tego, kt\u00f3rego do\u015bwiadczy\u0142a Arabia Saudyjska po zamachach z 11 wrze\u015bnia, kiedy okaza\u0142o si\u0119, \u017ce pi\u0119tnastu spo\u015br\u00f3d dziewi\u0119tnastu porywaczy samolot\u00f3w by\u0142o obywatelami saudyjskimi. Doha go\u015bci polityczne kierownictwo Hamasu od 2012 roku, a po masakrze bliskie stosunki Kataru z Hamasem zacz\u0119\u0142y by\u0107 postrzegane przez niekt\u00f3rych w Waszyngtonie jako zapewnianie ochrony terrorystycznym organizatorom tej zbrodni. Jednocze\u015bnie – i z pewno\u015bci\u0105 w ramach strategii przeciwdzia\u0142ania temu kryzysowi – Katar stawa\u0142 si\u0119 coraz bardziej widoczny w interesach prowadzonych z rodzin\u0105 prezydenta i jego bliskimi wsp\u00f3\u0142pracownikami. Qatari Diar, sp\u00f3\u0142ka nieruchomo\u015bciowa nale\u017c\u0105ca do pa\u0144stwowego funduszu maj\u0105tkowego Kataru, wsp\u00f3\u0142pracuje z Trump Organization przy budowie o\u015brodka golfowego, a Qatar Investment Authority zainwestowa\u0142 \u015brodki w Affinity Partners Jareda Kushnera. Doha zaoferowa\u0142a r\u00f3wnie\u017c prezydentowi wystawny prezent w postaci Boeinga 747-8, kt\u00f3ry Pentagon przyj\u0105\u0142 z przeznaczeniem do wykorzystania jako Air Force One.<\/span><\/p>\n

Czego chce Katar? Dlaczego pa\u0144stwo ca\u0142kowicie uzale\u017cnione od ameryka\u0144skich gwarancji bezpiecze\u0144stwa finansuje ruchy i media dzia\u0142aj\u0105ce przeciwko ameryka\u0144skim interesom? Na czym polega podw\u00f3jna gra Dohy i jaki jest jej cel?<\/span><\/p>\n

Odpowied\u017a na ka\u017cde z tych pal\u0105cych pyta\u0144 jest trudna, a ka\u017cda odpowied\u017a pozostanie spekulacj\u0105, poniewa\u017c motywy polityczne s\u0105 z natury nieprzejrzyste i niemo\u017cliwe do zweryfikowania. Cho\u0107 wielu podejrzewa, \u017ce katarska rodzina panuj\u0105ca odczuwa pewn\u0105 ideologiczn\u0105 blisko\u015b\u0107 z Bractwem Muzu\u0142ma\u0144skim, katarscy urz\u0119dnicy stanowczo temu zaprzeczaj\u0105. Utrzymuj\u0105, \u017ce Katar jest po prostu bardzo bogatym i bardzo ma\u0142ym krajem po\u0142o\u017conym w niezwykle trudnym s\u0105siedztwie, a jego strategia przetrwania polega na obstawianiu wszystkich koni jednocze\u015bnie, tak aby niezale\u017cnie od tego, kt\u00f3ry wygra, Katar r\u00f3wnie\u017c zwyci\u0119\u017cy\u0142.<\/span><\/p>\n

W tej kwestii sk\u0142onny jestem zgodzi\u0107 si\u0119 z katarskimi dyplomatami. Nie mam w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce niekt\u00f3rzy cz\u0142onkowie rodziny panuj\u0105cej i elity s\u0105 autentycznie ideologicznie zauroczeni. Jedn\u0105 z takich os\u00f3b jest minister edukacji Lolwah al-Khater, elokwentna i wp\u0142ywowa kobieta, kt\u00f3rej podziw dla Hamasu znajduje wyraz w niezwyk\u0142ych arabskich wierszach. W lutym 2025 roku opublikowa\u0142a na swoim oficjalnym koncie poemat wychwalaj\u0105cy Mohammada Deifa, zabitego dow\u00f3dc\u0119 zbrojnego skrzyd\u0142a Hamasu. Jej ideologiczny entuzjazm jest nie mniej wymowny przez to, \u017ce jest szczery. Jestem jednak got\u00f3w uwierzy\u0107, \u017ce najwy\u017csze kr\u0119gi rodziny kr\u00f3lewskiej i katarskiej elity s\u0105 w wi\u0119kszo\u015bci \u015bwieckie i zeuropeizowane. Patronuj\u0105 zachodniej sztuce i kulturze wysokiej, a pod wzgl\u0119dem elitaryzmu i sposobu bycia s\u0105 r\u00f3wnie wyrafinowane i kosmopolityczne jak sam Edward Said – i r\u00f3wnie swobodnie jak on \u0142\u0105cz\u0105 zachodnie wykszta\u0142cenie z antyzachodni\u0105 polityk\u0105. Ci m\u0119\u017cczy\u017ani i kobiety po prostu realizuj\u0105 to, co uwa\u017caj\u0105 za optymalny zestaw strategii i dzia\u0142a\u0144 s\u0142u\u017c\u0105cych maksymalizacji ich w\u0142adzy i bogactwa, zar\u00f3wno na Bliskim Wschodzie, jak i na Zachodzie. Gdybym mia\u0142 zgadywa\u0107, powiedzia\u0142bym, \u017ce przekonania ideowe odgrywaj\u0105 w tym niewielk\u0105 rol\u0119.<\/span><\/p>\n

Przyczyny katarskiego post\u0119powania maj\u0105 jednak co najwy\u017cej drugorz\u0119dne znaczenie. Motywy s\u0105 w najlepszym razie przedmiotem ciekawo\u015bci. Waszyngton musi zajmowa\u0107 si\u0119 tym, co finansuje Doha, a nie tym, w co Doha wierzy. Fakty s\u0105 bowiem znane: Katar jest jednym z najwi\u0119kszych zwolennik\u00f3w i sponsor\u00f3w islamizmu, antysyjonizmu i antyamerykanizmu w regionie i na \u015bwiecie. Takie post\u0119powanie wymaga zdecydowanej polityki ze strony Waszyngtonu – wymogu, kt\u00f3remu \u017cadna ameryka\u0144ska administracja nie pr\u00f3bowa\u0142a dot\u0105d powa\u017cnie sprosta\u0107.<\/span><\/p>\n

Je\u015bli na pytanie o motywy nie mo\u017cna odpowiedzie\u0107, a kwestia reakcji musi poczeka\u0107, a\u017c wybierzemy tych, kt\u00f3rzy b\u0119d\u0105 ni\u0105 zainteresowani, to czy istniej\u0105 pytania, na kt\u00f3re mo\u017cemy – a by\u0107 mo\u017ce powinni\u015bmy – odpowiedzie\u0107? Owszem, istniej\u0105. Charakterystyczn\u0105 cech\u0105 wsp\u00f3\u0142czesnego sposobu my\u015blenia jest zwracanie si\u0119 ku pytaniu o \u015brodki, gdy milknie pytanie o cele – pytanie o to, jak co\u015b si\u0119 robi, kiedy nikt nie potrafi powiedzie\u0107, dlaczego si\u0119 to robi. Co wi\u0119cej, je\u015bli moje wcze\u015bniejsze przypuszczenie jest s\u0142uszne i katarska elita w niewiele rzeczy naprawd\u0119 wierzy, w\u00f3wczas technika dzia\u0142ania mo\u017ce by\u0107 wszystkim, co pozostaje. Jak pa\u0144stwo mniejsze od Connecticut, licz\u0105ce oko\u0142o 300 tysi\u0119cy obywateli, zdo\u0142a\u0142o zdoby\u0107 tak ogromne wp\u0142ywy na \u015bwiecie w ci\u0105gu zaledwie 30 lat? Jak male\u0144ki nar\u00f3d, kt\u00f3remu brakuje zasob\u00f3w ludzkich nawet do obsadzenia pe\u0142nego korpusu dyplomatycznego, sta\u0142 si\u0119 jednym z najbardziej wp\u0142ywowych dyplomatycznie pa\u0144stw \u015bwiata?<\/span><\/p>\n

Do 1990 roku Katar funkcjonowa\u0142 w praktyce pod saudyjskim parasolem. W istocie przez pierwszych dziesi\u0119\u0107 lat panowania Chalify ibn Hamada Al Saniego, kt\u00f3ry rz\u0105dzi\u0142 Katarem od 1972 roku (rok po uzyskaniu przez kraj niepodleg\u0142o\u015bci) a\u017c do obalenia przez w\u0142asnego syna w 1995 roku, emirat nie prowadzi\u0142 w\u0142asnej polityki zagranicznej. Chalifa musia\u0142 nie tylko stworzy\u0107 narodow\u0105 narracj\u0119 dla spo\u0142ecze\u0144stwa z\u0142o\u017conego z po\u0142awiaczy pere\u0142, Beduin\u00f3w i kupc\u00f3w – proces ten rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 w 1975 roku wraz z otwarciem muzeum narodowego w odrestaurowanym pa\u0142acu jego dziadka, Abdullaha ibn D\u017cassima – lecz tak\u017ce zbudowa\u0107 od podstaw ca\u0142\u0105 pa\u0144stwow\u0105 biurokracj\u0119. Finansowano j\u0105 z dochod\u00f3w naftowych, kt\u00f3re wzros\u0142y z oko\u0142o 300 milion\u00f3w dolar\u00f3w w 1971 roku do 2 miliard\u00f3w dolar\u00f3w w 1974 roku, po czterokrotnym wzro\u015bcie cen ropy w nast\u0119pstwie wojny Jom Kipur – wzro\u015bcie dochod\u00f3w wynikaj\u0105cym niemal wy\u0142\u0105cznie ze zwy\u017cki cen. Ten nieoczekiwany przyp\u0142yw pieni\u0119dzy sfinansowa\u0142 stworzenie nowoczesnego pa\u0144stwa, z ministerstwami, s\u0142u\u017cb\u0105 cywiln\u0105 i – po raz pierwszy – zdolno\u015bci\u0105 do prowadzenia polityki zagranicznej. Zdolno\u015b\u0107 ta ujawni\u0142a si\u0119 w 1988 roku, kiedy Katar nawi\u0105za\u0142 stosunki dyplomatyczne z Chinami i Zwi\u0105zkiem Radzieckim, podczas gdy Arabia Saudyjska nie uznawa\u0142a \u017cadnego z tych pa\u0144stw.<\/span><\/p>\n

Iracka inwazja na Kuwejt w sierpniu 1990 roku trwale zmieni\u0142a strategiczne my\u015blenie Kataru. B\u0142yskawiczna likwidacja emiratu mniejszego i bogatszego od swojego agresora – Saddam Husajn w ci\u0105gu miesi\u0105ca anektowa\u0142 Kuwejt jako dziewi\u0119tnast\u0105 prowincj\u0119 Iraku \u2014 pokaza\u0142a, \u017ce saudyjski p\u0142aszcz ochronny, kt\u00f3ry przez tyle lat os\u0142ania\u0142 Katar, by\u0142 bezwarto\u015bciowy. Saudyjczycy nie potrafili nawet obroni\u0107 samych siebie: potrzebowali ponad p\u00f3\u0142 miliona ameryka\u0144skich \u017co\u0142nierzy, aby chroni\u0107 w\u0142asne terytorium. W tamtym momencie Katar zrozumia\u0142, \u017ce tylko Stany Zjednoczone mog\u0105 zapewni\u0107 mu obron\u0119 i \u017ce konieczne jest nawi\u0105zanie bezpo\u015brednich stosunk\u00f3w z Waszyngtonem, bez saudyjskiego po\u015brednictwa. Porozumienie o wsp\u00f3\u0142pracy obronnej ze Stanami Zjednoczonymi podpisano w czerwcu 1992 roku. We wrze\u015bniu tego samego roku si\u0142y saudyjskie star\u0142y si\u0119 z katarskim posterunkiem granicznym w Al-Chafus, pokazuj\u0105c, jak niewiele Rijad liczy si\u0119 z suwerenno\u015bci\u0105 Kataru.<\/span><\/p>\n

Doha ju\u017c wcze\u015bniej zacz\u0119\u0142a lekcewa\u017cy\u0107 saudyjsk\u0105 hegemoni\u0119. Podczas gdy ambasada Arabii Saudyjskiej w Teheranie pozostawa\u0142a pusta (Rijad zerwa\u0142 stosunki dyplomatyczne z Iranem w 1988 roku i przywr\u00f3ci\u0142 je dopiero w 1991 roku), Katar piel\u0119gnowa\u0142 ciep\u0142e relacje z Republik\u0105 Islamsk\u0105, z kt\u00f3r\u0105 dzieli z\u0142o\u017ce gazowe North Field. Poniewa\u017c z\u0142o\u017ce rozci\u0105ga si\u0119 po obu stronach granicy morskiej mi\u0119dzy tymi pa\u0144stwami, przysz\u0142e bogactwo Kataru zale\u017ca\u0142o od tego, by nigdy nie da\u0107 Teheranowi powodu do ingerowania w jego eksploatacj\u0119. Podobnie, podczas gdy wi\u0119kszo\u015b\u0107 pozosta\u0142ych pa\u0144stw Zatoki trwa\u0142a w nieprzejednanym sprzeciwie wobec Izraela, Katar – by\u0107 mo\u017ce wraz z Omanem – wykorzysta\u0142 prze\u0142om w procesie pokojowym, jaki nast\u0105pi\u0142 po konferencji madryckiej w 1991 roku i porozumieniach z Oslo w 1993 roku, aby rozwija\u0107 stosunki z Jerozolim\u0105. \u00d3wczesny premier Szimon Peres odwiedzi\u0142 Katar w 1996 roku, a w tym samym roku w Dosze otwarto izraelskie biuro handlowe.<\/span><\/p>\n

Szejk Hamad ibn Chalifa, kt\u00f3ry przej\u0105\u0142 w\u0142adz\u0119 w czerwcu 1995 roku w wyniku bezkrwawego zamachu stanu, odsuwaj\u0105c od rz\u0105d\u00f3w swojego ojca podczas jego wakacji w Szwajcarii, zawsze by\u0142 hazardzist\u0105, a jego najwi\u0119kszy zak\u0142ad przyni\u00f3s\u0142 ogromne zyski. Odk\u0105d geolodzy koncernu Shell odkryli w 1971 roku z\u0142o\u017ce North Field u p\u00f3\u0142nocno-wschodnich wybrze\u017cy Kataru – najwi\u0119ksze z\u0142o\u017ce gazu ziemnego na \u015bwiecie – w\u0142adcy kraju wiedzieli, \u017ce gaz b\u0119dzie mia\u0142 warto\u015b\u0107 tylko wtedy, gdy uda si\u0119 go skrapla\u0107 na miejscu. Gazu nie mo\u017cna po prostu pompowa\u0107 do zbiornikowc\u00f3w; trzeba go najpierw sch\u0142odzi\u0107 do temperatury minus 162 stopni Celsjusza, przewozi\u0107 specjalnie zbudowanymi statkami i sprzedawa\u0107 na podstawie d\u0142ugoterminowych kontrakt\u00f3w pa\u0144stwom, kt\u00f3re wybuduj\u0105 w\u0142asne terminale odbiorcze. Dlatego w 1984 roku Katar utworzy\u0142 przedsi\u0119biorstwo Qatargas. Min\u0119\u0142o trzyna\u015bcie lat, wydano miliardy dolar\u00f3w po\u017cyczonych pieni\u0119dzy i z wielkim trudem uzyskano w 1992 roku zobowi\u0105zanie japo\u0144skiego przedsi\u0119biorstwa energetycznego do zakupu gazu przez 25 lat, zanim w styczniu 1997 roku pierwszy \u0142adunek skroplonego gazu ziemnego (LNG) opu\u015bci\u0142 kompleks przemys\u0142owy Ras Laffan na p\u00f3\u0142nocnym wybrze\u017cu Kataru. Do 2006 roku Katar sta\u0142 si\u0119 najwi\u0119kszym eksporterem LNG na \u015bwiecie. Wi\u0119kszo\u015bci jego s\u0105siad\u00f3w znad Zatoki inwestycja ta wydawa\u0142a si\u0119 lekkomy\u015bln\u0105 rozrzutno\u015bci\u0105 ma\u0142ego emiratu.<\/span><\/p>\n

Dla Hamada ten zak\u0142ad mia\u0142 jednak sens. Podobnie jak zabieganie jednocze\u015bnie o wzgl\u0119dy Teheranu i Jerozolimy, wymaga\u0142 d\u0142ugiego oczekiwania na zyski. I podobnie jak w przypadku tamtych przedsi\u0119wzi\u0119\u0107, jego powodzeniu sprzyja\u0142 fakt, \u017ce katarska elita mo\u017ce dzia\u0142a\u0107 bez przejmowania si\u0119 czymkolwiek, co mo\u017cna by nazwa\u0107 opini\u0105 publiczn\u0105. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 spo\u015br\u00f3d kilkuset tysi\u0119cy obywateli kraju korzysta z hojnych pa\u0144stwowych wynagrodze\u0144, a a\u017c do 2021 roku nawet cz\u0142onkowie Zgromadzenia Konsultacyjnego byli mianowani przez emira. Kiedy wi\u0119c Katar postanowi\u0142 na pocz\u0105tku lat 90. otworzy\u0107 swoje drzwi przed Izraelem, nikt nie protestowa\u0142. Nie by\u0142o te\u017c protest\u00f3w, gdy Katar gwa\u0142townie zatrzasn\u0105\u0142 te drzwi w styczniu 2009 roku, nakazuj\u0105c Izraelowi zamkni\u0119cie biura handlowego w Dosze w trakcie operacji \u201eP\u0142ynny O\u0142\u00f3w\u201d, podczas gdy Al-D\u017cazira przez ca\u0142\u0105 dob\u0119 transmitowa\u0142a dla arabskiej publiczno\u015bci relacje z wojny w Strefie Gazy.<\/span><\/p>\n

Dwa najwi\u0119ksze projekty, kt\u00f3re mia\u0142y sta\u0107 si\u0119 dziedzictwem Hamada – Al-D\u017cazira oraz obecno\u015b\u0107 ameryka\u0144skich uniwersytet\u00f3w w Education City – powsta\u0142y w ci\u0105gu osiemnastu miesi\u0119cy od jego zamachu stanu. By\u0142y cz\u0119\u015bci\u0105 szerszego, sprytnie pomy\u015blanego planu stworzenia narodowej marki Kataru i wypromowania jej na ca\u0142ym \u015bwiecie, przy wykorzystaniu pot\u0119gi finansowej i medialnej w spos\u00f3b asymetryczny, aby zrekompensowa\u0107 niezdolno\u015b\u0107 kraju do projekcji twardej si\u0142y.<\/span><\/p>\n

W kwietniu 1996 roku BBC zamkn\u0119\u0142a sw\u00f3j nowy arabskoj\u0119zyczny kana\u0142 telewizyjny, uruchomiony we wsp\u00f3\u0142pracy z przedsi\u0119biorstwem medialnym nale\u017c\u0105cym do Saudyjczyk\u00f3w, po tym jak ci sprzeciwili si\u0119 sposobowi relacjonowania wydarze\u0144. Hamad natychmiast zatrudni\u0142 wielu jego dziennikarzy, kt\u00f3rzy dzi\u0119ki hojnej dotacji emira uruchomili Al-D\u017cazir\u0119, rozpoczynaj\u0105c\u0105 nadawanie w listopadzie tego samego roku. Przyj\u0119\u0142a ona motto \u201eopinia i opinia przeciwna\u201d i udost\u0119pnia\u0142a anten\u0119 najbardziej kontrowersyjnym dysydentom politycznym ze wszystkich arabskich stolic – z wyj\u0105tkiem Dohy. By\u0142a pierwsz\u0105 arabsk\u0105 stacj\u0105 telewizyjn\u0105, kt\u00f3ra zaprasza\u0142a izraelskich dziennikarzy do swoich program\u00f3w, daj\u0105c im dost\u0119p do arabskiej publiczno\u015bci, jakiego nigdy wcze\u015bniej nie mieli. Przyzna\u0142a r\u00f3wnie\u017c w\u0142asny program, Szariat i \u017cycie, Jusufowi al-Karadawiemu, egipskiemu duchownemu mieszkaj\u0105cemu w Dosze od 1961 roku i najbardziej wp\u0142ywowemu teologowi Bractwa Muzu\u0142ma\u0144skiego. Jego cotygodniowy program ogl\u0105da\u0142y dziesi\u0105tki milion\u00f3w widz\u00f3w. W 2006 roku Al-D\u017cazira uruchomi\u0142a kana\u0142 angloj\u0119zyczny, kt\u00f3ry przedstawia\u0142 zachodniej publiczno\u015bci r\u00f3wnie przekonuj\u0105cy obraz wolnej prasy.<\/span><\/p>\n

Drugim wielkim przedsi\u0119wzi\u0119ciem Hamada, zapocz\u0105tkowanym w 1995 roku, by\u0142o sprowadzenie do Kataru czo\u0142owych ameryka\u0144skich uniwersytet\u00f3w. Zadanie to powierzy\u0142 swojej \u017conie, Mozie bint Nasser. Urodzona w jednym z najwa\u017cniejszych klan\u00f3w rywalizuj\u0105cych z rodem Al Sanich – jej ojciec, Nasser ibn Abdullah al-Misnad, \u017cy\u0142 na wygnaniu w Kuwejcie z powodu sprzeciwu wobec rodziny panuj\u0105cej – po\u015blubi\u0142a Hamada w 1977 roku w ramach pojednania obu rod\u00f3w. Od tamtej pory odgrywa\u0142a coraz bardziej publiczn\u0105 rol\u0119, staj\u0105c si\u0119 pierwsz\u0105 ma\u0142\u017conk\u0105 katarskiego w\u0142adcy, kt\u00f3ra samodzielnie anga\u017cowa\u0142a si\u0119 w sprawy publiczne. Kieruj\u0105c kilkoma fundacjami w Katarze, coraz cz\u0119\u015bciej wyst\u0119powa\u0142a na mi\u0119dzynarodowych konferencjach i zosta\u0142a mianowana specjaln\u0105 wys\u0142anniczk\u0105 UNESCO do spraw edukacji. Jako matka syna wybranego przez Hamada na nast\u0119pc\u0119 tronu sta\u0142a si\u0119 wa\u017cnym symbolem modernizacji Kataru w oczach zachodniej publiczno\u015bci.<\/span><\/p>\n

Utworzy\u0142a Qatar Foundation, kt\u00f3ra zbudowa\u0142a na obrze\u017cach Dohy rozleg\u0142y kampus nazwany Education City i zaprosi\u0142a czo\u0142owe ameryka\u0144skie uniwersytety do otwarcia tam filii na koszt Kataru. W 1998 roku School of the Arts przy Virginia Commonwealth University jako pierwsza rozpocz\u0119\u0142a tam dzia\u0142alno\u015b\u0107, a w 2001 roku do\u0142\u0105czy\u0142a szko\u0142a medyczna Uniwersytetu Cornella. Nast\u0119pnie powsta\u0142y kampusy Carnegie Mellon University, School of Foreign Service Uniwersytetu Georgetown i Northwestern University, a tak\u017ce Texas A&M University, kt\u00f3rego rada zarz\u0105dzaj\u0105ca przeg\u0142osowa\u0142a w 2024 roku zamkni\u0119cie katarskiego kampusu do 2028 roku. Dzi\u0119ki darowiznom i r\u00f3\u017cnego rodzaju formom wsp\u00f3\u0142pracy r\u00f3wnie\u017c macierzyste kampusy tych uniwersytet\u00f3w otrzymuj\u0105 hojne wyp\u0142aty. Wed\u0142ug dokumentacji ujawnianej ameryka\u0144skiemu Departamentowi Edukacji Katar jest obecnie najwi\u0119kszym zagranicznym darczy\u0144c\u0105 ameryka\u0144skich szk\u00f3\u0142 wy\u017cszych i uniwersytet\u00f3w. Fundacja kupi\u0142a Katarowi co\u015b, czego nie mog\u0142aby zapewni\u0107 \u017cadna ambasada: sta\u0142\u0105 obecno\u015b\u0107 wewn\u0105trz instytucji kszta\u0142c\u0105cych ameryka\u0144skich dyplomat\u00f3w, dziennikarzy i urz\u0119dnik\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Podczas gdy arabskoj\u0119zyczny kana\u0142 Al-D\u017caziry mia\u0142 promowa\u0107 wizerunek Kataru w\u015br\u00f3d arabskich mas, pos\u0142uguj\u0105c si\u0119 j\u0119zykiem islamizmu, uniwersytety – a p\u00f3\u017aniej tak\u017ce Al Jazeera English – mia\u0142y robi\u0107 to samo w\u015br\u00f3d zachodnich elit, pos\u0142uguj\u0105c si\u0119 j\u0119zykiem liberalizmu. Katar jest za\u015b jedynym uczestnikiem tej gry, kt\u00f3ry biegle w\u0142ada oboma tymi j\u0119zykami.<\/span><\/p>\n

Na d\u0142ugo przed 7 pa\u017adziernika katarska polityka balansowania mi\u0119dzy r\u00f3\u017cnymi stronami okaza\u0142a si\u0119 niebezpieczna. W 2011 roku rodzina panuj\u0105ca, pewna ochrony wynikaj\u0105cej z goszczenia najwi\u0119kszej ameryka\u0144skiej bazy wojskowej na Bliskim Wschodzie, postanowi\u0142a doprowadzi\u0107 do przej\u0119cia w\u0142adzy przez ruchy islamistyczne w ca\u0142ym regionie. Kiedy rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 powstania arabskiej wiosny, Katar wykorzysta\u0142 Al-D\u017cazir\u0119, swoj\u0105 finansowan\u0105 przez pa\u0144stwo sie\u0107 medialn\u0105, do ich popierania, a swoj\u0105 pot\u0119g\u0119 finansow\u0105 do wspierania islamist\u00f3w, kt\u00f3rzy spodziewali si\u0119 przej\u0105\u0107 po nich w\u0142adz\u0119. Relacje Al-D\u017caziry pomog\u0142y doprowadzi\u0107 do upadku Hosniego Mubaraka, kt\u00f3rego rz\u0105d zamkn\u0105\u0142 kairskie biuro stacji w styczniu 2011 roku. Gdy w 2012 roku prezydentem Egiptu zosta\u0142 Muhammad Mursi z Bractwa Muzu\u0142ma\u0144skiego, Katar wpompowa\u0142 w ten kraj oko\u0142o 7,5 miliarda dolar\u00f3w w postaci dotacji, po\u017cyczek i depozyt\u00f3w bankowych.<\/span><\/p>\n

W Libii Katar pom\u00f3g\u0142 obali\u0107 Muammara Kaddafiego: by\u0142 pierwszym pa\u0144stwem arabskim, kt\u00f3re uzna\u0142o Narodow\u0105 Rad\u0119 Tymczasow\u0105 rebeliant\u00f3w za prawowity rz\u0105d, wys\u0142a\u0142 my\u015bliwce Mirage do udzia\u0142u w natowskiej kampanii lotniczej przeciwko si\u0142om Kaddafiego, a p\u00f3\u017aniej przyzna\u0142, \u017ce rozmie\u015bci\u0142 na miejscu setki w\u0142asnych \u017co\u0142nierzy. Znaczna cz\u0119\u015b\u0107 uzbrojenia dostarczonego przez Katar trafi\u0142a do islamistycznych milicji, a Karadawi, radykalny duchowny powszechnie uwa\u017cany za nieoficjalnego ideologa Kataru, wykorzysta\u0142 swoj\u0105 pozycj\u0119 w Al-D\u017cazirze, aby og\u0142osi\u0107, \u017ce ka\u017cdy, kto mo\u017ce zastrzeli\u0107 Kaddafiego, powinien to zrobi\u0107.<\/span><\/p>\n

Nast\u0119pnie Katar skierowa\u0142 uwag\u0119 na Syri\u0119. Hamad, b\u0119d\u0105cy w\u00f3wczas emirem, zosta\u0142 pierwszym arabskim przyw\u00f3dc\u0105, kt\u00f3ry publicznie wezwa\u0142 do wys\u0142ania arabskich wojsk do walki z re\u017cimem Asada. Katar przekazywa\u0142 pieni\u0105dze i bro\u0144 ugrupowaniom rebelianckim, z kt\u00f3rych cz\u0119\u015b\u0107 walczy\u0142a u boku syryjskiej filii Al-Kaidy, Frontu an-Nusra – kt\u00f3rego przyw\u00f3dca jest obecnie prezydentem Syrii. By\u0142 to najwi\u0119kszy ekonomiczny zak\u0142ad, jaki Katar kiedykolwiek podj\u0105\u0142, i przez kr\u00f3tk\u0105 chwil\u0119 wydawa\u0142o si\u0119, \u017ce ruchy, kt\u00f3rym Doha udziela\u0142a schronienia przez p\u00f3\u0142 wieku, wkr\u00f3tce stan\u0105 si\u0119 rz\u0105dami \u015bwiata arabskiego.<\/span><\/p>\n

Jednak w 2013 roku wygl\u0105da\u0142o na to, \u017ce Katar posun\u0105\u0142 si\u0119 za daleko. W czerwcu Hamad abdykowa\u0142 na rzecz swojego syna Tamima, maj\u0105cego w\u00f3wczas trzydzie\u015bci trzy lata. Osiem dni p\u00f3\u017aniej egipskie wojsko obali\u0142o Mursiego, a w ci\u0105gu kilku dni Arabia Saudyjska i Zjednoczone Emiraty Arabskie zadeklarowa\u0142y miliardy dolar\u00f3w pomocy dla rz\u0105du, kt\u00f3ry go zast\u0105pi\u0142. Nowy egipski rz\u0105d uwi\u0119zi\u0142 dziennikarzy Al-D\u017caziry; Libia pogr\u0105\u017cy\u0142a si\u0119 w wojnie domowej, podsycanej cz\u0119\u015bciowo przez katarskie wsparcie dla islamistycznych milicji; a re\u017cim Asada, uratowany przez Iran, Hezbollah i Rosj\u0119, utrzyma\u0142 si\u0119 u w\u0142adzy przez kolejnych jedena\u015bcie lat. Tymczasem s\u0105siedzi Kataru doszli do wniosku, \u017ce finansowane przez Doh\u0119 ruchy islamistyczne s\u0105 wymierzone przeciwko nim. W marcu 2014 roku Arabia Saudyjska, Zjednoczone Emiraty Arabskie i Bahrajn odwo\u0142a\u0142y swoich ambasador\u00f3w z Dohy. W czerwcu 2017 roku te trzy pa\u0144stwa, do kt\u00f3rych do\u0142\u0105czy\u0142 Egipt, zerwa\u0142y stosunki dyplomatyczne z Katarem i na\u0142o\u017cy\u0142y na niego blokad\u0119, zamykaj\u0105c jego jedyn\u0105 granic\u0119 l\u0105dow\u0105 i zakazuj\u0105c katarskim samolotom korzystania ze swojej przestrzeni powietrznej. Koalicja przedstawi\u0142a trzyna\u015bcie \u017c\u0105da\u0144, kt\u00f3re Katar musia\u0142 spe\u0142ni\u0107, aby blokada zosta\u0142a zniesiona. Obejmowa\u0142y one zamkni\u0119cie Al-D\u017caziry, usuni\u0119cie wojsk tureckich z terytorium Kataru, ograniczenie stosunk\u00f3w z Iranem oraz zerwanie wi\u0119zi z Bractwem Muzu\u0142ma\u0144skim.<\/span><\/p>\n

Blokada mog\u0142a okaza\u0107 si\u0119 katastrofalna dla Kataru, kt\u00f3ry importuje niemal ca\u0142\u0105 \u017cywno\u015b\u0107, wcze\u015bniej w znacznej cz\u0119\u015bci przewo\u017con\u0105 ci\u0119\u017car\u00f3wkami przez granic\u0119 z Arabi\u0105 Saudyjsk\u0105. Uratowa\u0142a go jednak osobliwa polityka dyplomatycznego balansowania, prowadzona przez poprzednie 30 lat. Katar zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 najpierw do Iranu, kt\u00f3ry otworzy\u0142 swoj\u0105 przestrze\u0144 powietrzn\u0105 dla Qatar Airways i zacz\u0105\u0142 dostarcza\u0107 \u017cywno\u015b\u0107. W sierpniu 2017 roku Doha przywr\u00f3ci\u0142a swojego ambasadora w Teheranie, odwo\u0142anego rok wcze\u015bniej. Turecki parlament w po\u015bpiechu uchwali\u0142 ustaw\u0119 zezwalaj\u0105c\u0105 na rozmieszczenie tureckich \u017co\u0142nierzy w tureckiej bazie w Katarze.<\/span><\/p>\n

Nast\u0119pnie Katar zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do administracji Trumpa, kt\u00f3ra pocz\u0105tkowo wydawa\u0142a si\u0119 popiera\u0107 blokad\u0119 – sam prezydent nawet pochwali\u0142 j\u0105 w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych. Jednak zaledwie dziewi\u0119\u0107 dni p\u00f3\u017aniej Katar podpisa\u0142 wart 12 miliard\u00f3w dolar\u00f3w kontrakt na zakup ameryka\u0144skich my\u015bliwc\u00f3w F-15. Sekretarz stanu Rex Tillerson i sekretarz obrony Jim Mattis podejmowali dzia\u0142ania zmierzaj\u0105ce do os\u0142abienia blokady, a Katar radykalnie zwi\u0119kszy\u0142 wydatki na lobbing w Waszyngtonie. Do lata 2018 roku Doha zgodzi\u0142a si\u0119 sfinansowa\u0107 rozbudow\u0119 bazy Al-Udeid, w kt\u00f3rej stacjonowa\u0142o oko\u0142o 10 tysi\u0119cy ameryka\u0144skich \u017co\u0142nierzy. Katar go\u015bci\u0142 r\u00f3wnie\u017c negocjacje, kt\u00f3re doprowadzi\u0142y do zawarcia ameryka\u0144skiego porozumienia z talibami, podpisanego w Dosze w lutym 2020 roku. Kiedy blokada zako\u0144czy\u0142a si\u0119 w styczniu 2021 roku, Katar nie spe\u0142ni\u0142 \u017cadnego z trzynastu \u017c\u0105da\u0144. W nast\u0119pnym roku Stany Zjednoczone nada\u0142y Katarowi status g\u0142\u00f3wnego sojusznika spoza NATO, a Katar by\u0142 gospodarzem pi\u0142karskich mistrzostw \u015bwiata.<\/span><\/p>\n

Katar wyci\u0105gn\u0105\u0142 z tamtych lat wa\u017cn\u0105 lekcj\u0119: sama mi\u0119kka si\u0142a nie wystarcza\u0142a do osi\u0105gni\u0119cia jego cel\u00f3w, ale dop\u00f3ki mia\u0142 po swojej stronie Teheran i Waszyngton, m\u00f3g\u0142 przetrwa\u0107 nawet najpowa\u017cniejsze zagro\u017cenia. Potem nadszed\u0142 7 pa\u017adziernika. Hamas przeni\u00f3s\u0142 swoje biuro polityczne do Dohy w 2012 roku, po zerwaniu z Baszarem al-Asadem – wed\u0142ug katarskich urz\u0119dnik\u00f3w na pro\u015bb\u0119 Stan\u00f3w Zjednoczonych. Kiedy Hamas dokona\u0142 jednej z najgorszych masakr tego stulecia, katarskie ministerstwo spraw zagranicznych uzna\u0142o Izrael za wy\u0142\u0105cznie odpowiedzialny za eskalacj\u0119. Ismail Hanija, szef biura politycznego Hamasu, oraz inni przedstawiciele organizacji zostali sfilmowani w swoim biurze w Dosze, gdy padali na twarz w radosnej modlitwie, ogl\u0105daj\u0105c masakr\u0119 w telewizji. Siedem tygodni p\u00f3\u017aniej Katar, wsp\u00f3lnie z Egiptem i Stanami Zjednoczonymi, wynegocjowa\u0142 rozejm, kt\u00f3ry doprowadzi\u0142 do uwolnienia ponad stu zak\u0142adnik\u00f3w przetrzymywanych przez Hamas, a kolejne rundy katarskiej mediacji przynios\u0142y nowe porozumienia w styczniu i pa\u017adzierniku 2025 roku. (Hanija zosta\u0142 zlikwidowany w Teheranie w lipcu 2024 roku i pochowany w Katarze). Doha by\u0142a jednocze\u015bnie po\u015brednikiem w uwalnianiu zak\u0142adnik\u00f3w i gospodarzem ludzi, kt\u00f3rzy wydali rozkaz ich uprowadzenia – balansowanie, kt\u00f3re gdziekolwiek indziej by\u0142oby absurdem.<\/span><\/p>\n

Kiedy Amerykanie odkryli, \u017ce pi\u0119tnastu spo\u015br\u00f3d dziewi\u0119tnastu porywaczy samolot\u00f3w, kt\u00f3rzy zaatakowali ich kraj 11 wrze\u015bnia, by\u0142o obywatelami Arabii Saudyjskiej, pierwsza reakcja kr\u00f3lestwa przypomina\u0142a zachowanie Kataru po 7 pa\u017adziernika: zmasowan\u0105 ofensyw\u0119 lobbyst\u00f3w i firm public relations skierowan\u0105 do Bia\u0142ego Domu Busha. Saudyjczycy zrozumieli jednak, \u017ce musz\u0105 zmieni\u0107 kurs po tym, jak Al-Kaida przeprowadzi\u0142a w maju 2003 roku zamachy bombowe na osiedla mieszkalne w Rijadzie. Kr\u00f3lestwo zda\u0142o sobie spraw\u0119, \u017ce ugrupowania d\u017cihadystyczne, kt\u00f3re finansowa\u0142o przez dziesi\u0119ciolecia, chcia\u0142y zniszczy\u0107 dynasti\u0119. Saudyjczycy rozpocz\u0119li walk\u0119 z d\u017cihadystami na w\u0142asnym terytorium. Pod rz\u0105dami Muhammada ibn Salmana w 2016 roku odebrali policji religijnej uprawnienia do dokonywania aresztowa\u0144, usun\u0119li znaczn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 anty\u017cydowskich i antychrze\u015bcija\u0144skich tre\u015bci z podr\u0119cznik\u00f3w szkolnych i przed 7 pa\u017adziernika znale\u017ali si\u0119 o krok od uznania Izraela. Kr\u00f3lestwo potrafi\u0142o dostrzec, \u017ce polityka maj\u0105ca wzmocni\u0107 jego pozycj\u0119 – przekupywanie islamist\u00f3w i kierowanie wewn\u0119trznego niezadowolenia przeciwko Ameryce i Izraelowi – przynios\u0142a katastrofalne skutki, i zmieni\u0142o kurs.<\/span><\/p>\n

Katar natomiast nadal jedynie zabezpiecza si\u0119 na wszystkie mo\u017cliwe sposoby. W listopadzie 2024 roku og\u0142osi\u0142, \u017ce przyw\u00f3dcy Hamasu opu\u015bcili kraj, ale nigdy nie zamkn\u0119li biura politycznego organizacji. Dlatego kierownictwo Hamasu ponownie znajdowa\u0142o si\u0119 w Dosze, kiedy Izrael zaatakowa\u0142 miejsce jego spotkania we wrze\u015bniu 2025 roku. Al-D\u017cazira nadal przedstawia\u0142a wojn\u0119 \u015bwiatu arabskiemu przez pryzmat Hamasu. Katar wci\u0105\u017c pompuje pieni\u0105dze w ameryka\u0144skie uniwersytety, kt\u00f3re sta\u0142y si\u0119 jednymi z najbardziej wrogich \u017bydom \u015brodowisk na ca\u0142ym Zachodzie. Nadal te\u017c kupuje sobie kolejnych przyjaci\u00f3\u0142 na wysokich stanowiskach, czego dowodz\u0105 jego relacje z przedsi\u0119biorstwami i cz\u0142onkami rodziny prezydenta Trumpa. Podczas gdy Muhammad ibn Salman ma wizj\u0119 przekszta\u0142cenia Arabii Saudyjskiej, a Iran, Izrael i Turcja maj\u0105 konkurencyjne wizje przebudowy Bliskiego Wschodu, Katar nie ma \u017cadnej wizji. Ma \u015brodki, a nie cele. Jednak polityka oparta wy\u0142\u0105cznie na \u015brodkach nie jest zdolna dostosowa\u0107 si\u0119 do zmieniaj\u0105cych si\u0119 okoliczno\u015bci. Wszystko, co Katar potrafi zrobi\u0107, to obstawia\u0107 kolejne konie.<\/span><\/p>\n

Jak dot\u0105d polityka ta si\u0119 sprawdza\u0142a. 29 wrze\u015bnia 2025 roku, niespe\u0142na trzy tygodnie po izraelskim ataku na Doh\u0119, prezydent podpisa\u0142 rozporz\u0105dzenie wykonawcze nr 14353, zobowi\u0105zuj\u0105c Stany Zjednoczone do traktowania ka\u017cdego zbrojnego ataku na Katar jako zagro\u017cenia dla w\u0142asnego pokoju i bezpiecze\u0144stwa. Katar nigdy nie by\u0142 bogatszy, pot\u0119\u017cniejszy ani bezpieczniejszy.<\/span><\/p>\n

Ale Katar nigdy te\u017c nie by\u0142 bardziej nara\u017cony na niebezpiecze\u0144stwo – ani bardziej znienawidzony. W czerwcu 2025 roku Iran wystrzeli\u0142 rakiety w kierunku Al-Udeid, najwi\u0119kszej ameryka\u0144skiej bazy wojskowej na Bliskim Wschodzie, po\u0142o\u017conej na terytorium Kataru. Trzy miesi\u0105ce p\u00f3\u017aniej Izrael zbombardowa\u0142 sam\u0105 Doh\u0119. Abu Zabi prowadzi nieustaj\u0105c\u0105 wojn\u0119 propagandow\u0105 przeciwko Katarowi w arabskich mediach. \u015aledczy Kongresu zacz\u0119li bada\u0107 katarskie pr\u00f3by wywierania wp\u0142ywu na ameryka\u0144skie uniwersytety. A prowadzona przez sam Katar kampania pod\u017cegania doprowadzi\u0142a w reakcji do powstania w ameryka\u0144skiej polityce silnego \u015brodowiska, kt\u00f3re uwa\u017ca emirat za faktycznego przeciwnika. To w\u0142a\u015bnie dzi\u0119ki temu \u015brodowisku wpis Kennedy\u2019ego wywo\u0142a\u0142 tak wielkie poruszenie – ale nie wystarczy\u0142o to, aby m\u00f3g\u0142 pozosta\u0107 w sieci.<\/span><\/p>\n

Katar jest doskona\u0142ym przyk\u0142adem postmodernistycznego pa\u0144stwa Zatoki Perskiej: przekszta\u0142ci\u0142 przekonania, budowanie marki, patronat, media, islamizm, akademickie obsesje, liberalizm elit i kapita\u0142 w narz\u0119dzia. Je\u015bli jest co\u015b, do czego katarscy urz\u0119dnicy nigdy nie wstydzili si\u0119 przyzna\u0107, to w\u0142a\u015bnie to, \u017ce ich polityka polega na obstawianiu ka\u017cdego konia. Stany Zjednoczone s\u0105 zaledwie jednym z tych koni, biegn\u0105cym obok Bractwa Muzu\u0142ma\u0144skiego, Iranu i Hamasu. Poniewa\u017c Katar prowadzi polityk\u0119 opart\u0105 wy\u0142\u0105cznie na \u015brodkach, bez \u017cadnych cel\u00f3w, ten cykl mo\u017ce przerwa\u0107 tylko pa\u0144stwo, kt\u00f3re ma cele – i si\u0142\u0119. Tym pa\u0144stwem s\u0105 Stany Zjednoczone. Maj\u0105 one cele: zapewni\u0107 bezpiecze\u0144stwo swoim sojusznikom, pokona\u0107 terrorystyczn\u0105 organizacj\u0119 odpowiedzialn\u0105 za masowe mordy i chroni\u0107 swoje uniwersytety przed deprawuj\u0105cymi wp\u0142ywami zagranicznymi. Stany Zjednoczone maj\u0105 w r\u0119ku wszystkie karty potrzebne, aby zmusi\u0107 Katar do zmiany post\u0119powania. Czy to zrobi\u0105?<\/span><\/p>\n

\n

Link do orygina\u0142u: https:\/\/ideas.tikvah.org\/mosaic\/columns\/via-maris\/for-more-than-three-decades-qatar-has-flourished-by-playing-all-sides-is-its-time?gift=b8zthmf04xgk&utm_source=substack&utm_medium=email<\/a><\/em><\/span><\/p>\n

Mosaic, 9 listopada 2026<\/span><\/em><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion’68,<\/em>
\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion’68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.
\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:
\n<\/em>webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Strategia oparta na \u015brodkach, a nie na celach. Katar przez ponad trzy dekady prosperowa\u0142, graj\u0105c na wszystkie strony. Czy jego czas wreszcie dobiega ko\u0144ca? Hussein Aboubakr Mansour Strategia oparta na \u015brodkach, a nie na celach. W ubieg\u0142ym miesi\u0105cu ponad 75 ameryka\u0144skich ekspert\u00f3w wojskowych – w wi\u0119kszo\u015bci emerytowanych genera\u0142\u00f3w i admira\u0142\u00f3w – opublikowa\u0142o list otwarty, w […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[33,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/135384"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=135384"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/135384\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":135393,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/135384\/revisions\/135393"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=135384"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=135384"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=135384"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}