{"id":19348,"date":"2015-05-06T18:09:35","date_gmt":"2015-05-06T16:09:35","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=19348"},"modified":"2015-05-05T13:42:42","modified_gmt":"2015-05-05T11:42:42","slug":"19348","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=19348","title":{"rendered":"Jak Polacy \u017byd\u00f3w w Gniewoszowie mordowali [cz. IV ]"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/a>Jak Polacy \u017byd\u00f3w w Gniewoszowie mordowali [cz. IV ]
\nWywiad z Pani\u0105 Helen\u0105 o mordzie na jej \u017cydowskich s\u0105siadach<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

Micha\u0142 Bojanowski<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

A jednak wci\u0105\u017c nie mog\u0119 zrozumie\u0107, dlaczego dosz\u0142o do mordu. Pytam wi\u0119c po raz kolejny.<\/strong><\/span><\/p>\n

Dlaczego zabito tych \u017byd\u00f3w?<\/span>
\n<\/span><\/strong>– No jak to, dlaczego? \u0179le \u017cyli Polacy z \u017bydami i odwrotnie, konkurencj\u0119 robili, prosz\u0119 pana, i dlatego.<\/span><\/em><\/p>\n

Ale dlaczego Wajnberg\u00f3w zabito w Gniewoszowie?<\/span>
\n<\/span><\/strong>– Pisali w gazecie, \u017ce z\u0142ota od nich chcieli. A oni byli biedni, niemo\u017cliwe, \u017ceby cokolwiek mieli. Wajnbergowa jedno dziecko podrzuci\u0142a, Janek te\u017c gdzie\u015b by\u0142 w czasie wojny, bo dobrze wygl\u0105da\u0142. Trzeba by\u0142o za to co\u015b da\u0107. Nie mogli mie\u0107 wiele. Ich rodzice, nie wiem, czy jego, czy jej, tartak mieli, to im dom przed wojn\u0105 zbudowali. W domu nie by\u0142o nic, przecie\u017c to frontowa linia by\u0142a.<\/em><\/span><\/p>\n

To dlaczego ich zabili?<\/span>
\n<\/span><\/strong>– Dlatego, \u017ce \u017bydzi. \u017beby si\u0119 usun\u0119li, powiedzieli im.<\/span><\/em><\/p>\n

Ale i tak mieli ju\u017c odje\u017cd\u017ca\u0107?<\/span>
\n<\/span><\/strong>(milczy)<\/span><\/p>\n

I chce si\u0119 pani spotka\u0107 z Jankiem?<\/span>
\n<\/span><\/strong>– Tak.<\/span><\/em><\/p>\n

Co mu pani powie?<\/span>
\n<\/span><\/strong>– On wie, \u017ce ich rozstrzelali, ale nie wie nic wi\u0119cej. Jakby wiedzia\u0142, to zna\u0142by miejsce, gdzie ich zakopali. Opowiem mu wszystko.<\/span><\/em><\/p>\n

Dla ludzi we wsi to by\u0142o normalne, \u017ce \u017byd\u00f3w zabili?<\/span>
\n<\/span><\/strong>– Tak, normalne. Bo \u017bydzi, to zastrzelili ich i dobra. To niemo\u017cliwe, \u017ceby oni cokolwiek mieli. Gdybym wcze\u015bniej si\u0119 z wami spotka\u0142a, to by\u015bcie doszli tego Ma\u0144ka w Jeleniej G\u00f3rze. On by wszystko powiedzia\u0142.<\/span><\/em><\/p>\n

My\u015bl\u0119, \u017ce ludzie w miasteczku wiedz\u0105.<\/span>
\n<\/span><\/strong>– Z tych dom\u00f3w obok wiedz\u0105 na pewno, przyjecha\u0142 w\u00f3z konny z trupami, to co maj\u0105 nie widzie\u0107? Widz\u0105. Kto\u015b kopie do\u0142y. To trwa. A jak pyta\u0142am, kto zakopywa\u0142, to S. na piekarza i na odwr\u00f3t, m\u00f3wili na siebie.\u00a0<\/span>A w tej chwili jakby odkopywali, chustka b\u0119dzie, bo to we\u0142na, nie gnije, i sk\u00f3rzane buty sznurowane. Oj, ja dobrze si\u0119 przygl\u0105da\u0142am.<\/span><\/em><\/p>\n

Rozmawia\u0142a pani p\u00f3\u017aniej o tym z bratem?<\/span>
\n<\/span><\/strong>– Pyta\u0142am, sk\u0105d byli bandyci. On mi powiedzia\u0142, \u017ce ze wsi w stron\u0119 Pu\u0142aw.<\/span><\/em><\/p>\n

Dziadek s\u0142ysza\u0142 strza\u0142y?<\/strong><\/span>\"\"
\n<\/span>– Spa\u0142, na ten temat nic nie m\u00f3wi\u0142. Spa\u0142 od podw\u00f3rka, a od frontu strzelali. M\u00f3wi\u0142by co\u015b i pilnowa\u0142by mnie, czy wstaj\u0119, gdyby s\u0142ysza\u0142.<\/span><\/em><\/p>\n

Czyli z dziadkiem na ten temat nie rozmawiali\u015bcie?<\/span>
\n<\/span><\/strong>– Nie.<\/span><\/em><\/p>\n

A mo\u017ce trzeba by\u0142o krzycze\u0107, \u017ce zabijaj\u0105 \u017byd\u00f3w?<\/span>
\n<\/span><\/strong>– To mnie by zastrzelili! Nie ma mowy. \u017bebym tylko o tym gdzie\u015b powiedzia\u0142a, to mnie by znale\u017ali i rozwalili. Ba\u0142am si\u0119. Nikomu nic nie m\u00f3wi\u0142am d\u0142ugi czas.<\/span><\/em><\/p>\n

Dalej nie rozumiem, dlaczego zabijali?<\/span>
\n<\/span><\/strong>– O, jak ty nie rozumiesz! Bo \u017byd. I tyle. Zabi\u0107 go, a co on tutaj b\u0119dzie.<\/span><\/em><\/p>\n

Przed wojn\u0105 tak nie mordowali, bo \u017byd?<\/span>
\n<\/span><\/strong>– Nie mordowali. Nie mo\u017cna m\u00f3wi\u0107. Ale nienawidzili si\u0119. A ja chodzi\u0142am do \u017byd\u00f3wek po kryjomu, bo z \u017byd\u00f3wkami si\u0119 kolegowa\u0142am. Lubi\u0142am je. W chowanego, na bocznych ulicach, \u017ceby mnie kto\u015b nie widzia\u0142, bawi\u0142am si\u0119. Chowa\u0142am si\u0119 w chowanego. Bo dzieci si\u0119 \u015bmia\u0142y, \u017ce z \u017byd\u00f3wami si\u0119 bawi\u0119<\/span><\/em><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

twoje uwagi, linki, wlasne artykuly, lub wiadomosci przeslij do: webmaster@reunion68.com<\/a><\/span><\/span><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

 <\/p>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Jak Polacy \u017byd\u00f3w w Gniewoszowie mordowali [cz. IV ] Wywiad z Pani\u0105 Helen\u0105 o mordzie na jej \u017cydowskich s\u0105siadach Micha\u0142 Bojanowski A jednak wci\u0105\u017c nie mog\u0119 zrozumie\u0107, dlaczego dosz\u0142o do mordu. Pytam wi\u0119c po raz kolejny. Dlaczego zabito tych \u017byd\u00f3w? – No jak to, dlaczego? \u0179le \u017cyli Polacy z \u017bydami i odwrotnie, konkurencj\u0119 robili, prosz\u0119 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[4],"tags":[24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/19348"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=19348"}],"version-history":[{"count":15,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/19348\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":19364,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/19348\/revisions\/19364"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=19348"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=19348"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=19348"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}