{"id":25687,"date":"2015-08-27T18:05:59","date_gmt":"2015-08-27T16:05:59","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=25687"},"modified":"2015-08-26T07:11:12","modified_gmt":"2015-08-26T05:11:12","slug":"25687","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=25687","title":{"rendered":"Ameryka, Izrael i problem tolerancji"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/a>Ameryka, Izrael i problem tolerancji<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

Andrzej Koraszewski<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

\"\"
\nCzy zastanawia\u0142a si\u0119 Pani nad dziwacznym podobie\u0144stwem wielkiej Ameryki i male\u0144kiego Izraela? Spo\u0142ecze\u0144stwo ameryka\u0144skie powstawa\u0142o jako zlepek uciekinier\u00f3w z r\u00f3\u017cnych kraj\u00f3w i r\u00f3\u017cnych kultur. Ludzie uciekali do Ameryki przed bied\u0105, przed prze\u015bladowaniami religijnymi i politycznymi, czasem przed wyrokiem. Dominacja kolonizator\u00f3w z Wysp Brytyjskich nadawa\u0142a temu bigosowi pewn\u0105 minimaln\u0105 jednolito\u015b\u0107, ale nar\u00f3d ameryka\u0144ski w \u017caden spos\u00f3b nie pasowa\u0142 do koncepcji narodu, jak\u0105 znali\u015bmy w Europie. Wielokulturowo\u015b\u0107 by\u0142a sam\u0105 podstaw\u0105 tworzenia si\u0119 ameryka\u0144skiego spo\u0142ecze\u0144stwa. Przyst\u0119puj\u0105c do budowy niepodleg\u0142ego pa\u0144stwa obawiano si\u0119 wa\u015bni religijnych i narodowych. Nar\u00f3d ameryka\u0144ski oparty jest na konstytucji, a nie na wyznaniu, tradycji czy dominacji takiej lub innej elity.<\/span><\/p>\n

Je\u015bli gdzie\u015b teoria umowy spo\u0142ecznej nie jest metafor\u0105, to chyba g\u0142\u00f3wnie w Ameryce.<\/span><\/p>\n

Konstytucja mia\u0142a zabezpiecza\u0107 przed porwaniem w\u0142adzy przez jak\u0105kolwiek grup\u0119 religijn\u0105, polityczn\u0105 czy uprzywilejowan\u0105 z tytu\u0142u posiadania.<\/span><\/p>\n

Ta kulturowa mieszanka przybysz\u00f3w do Nowego \u015awiata nie by\u0142a w \u017caden spos\u00f3b zaplanowana, problemem by\u0142o zapanowanie nad tym \u017cywio\u0142em.<\/span><\/p>\n

Oczywi\u015bcie, wszyscy dzi\u015b pot\u0119piamy zar\u00f3wno bezwzgl\u0119dny stosunek do rdzennej ludno\u015bci, jak i niewolnictwo, jednak w tym por\u00f3wnaniu Ameryki i Izraela chcia\u0142em si\u0119 skoncentrowa\u0107 na wielokulturowo\u015bci jako konstytucyjnej zasadzie budowania narodu.<\/span><\/p>\n

Ameryka powstawa\u0142a jako republika farmerska (nie folwarczna, a farmerska w\u0142a\u015bnie, republika oparta na gospodarstwach rodzinnych).<\/span><\/p>\n

Od pierwszej chwili przybysze tworzyli jednostki produkcyjno-obronne. W Ameryce w\u0142adze pa\u0144stwowe zosta\u0142y za oceanem, a w\u0142adze kolonialne mia\u0142y stosunkowo ma\u0142y wp\u0142yw na \u017cycie codzienne. \u0141ad spo\u0142eczny wy\u0142ania\u0142 si\u0119 spontanicznie, czasem w atmosferze terroru, skrytob\u00f3jczych mord\u00f3w i zbiorowych samos\u0105d\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Jakim cudem wy\u0142ania\u0142 si\u0119 z tego cz\u0119\u015bciej \u0142ad ni\u017c anarchia? Wielu Amerykan\u00f3w gotowych jest twierdzi\u0107, \u017ce rozstrzygaj\u0105cym czynnikiem by\u0142 powszechny dost\u0119p do w\u0142asno\u015bci ziemi i powszechny dost\u0119p do broni. Nie by\u0142o to oczywi\u015bcie spo\u0142ecze\u0144stwo ca\u0142kowicie egalitarne, ale najbardziej egalitarne z dotychczas znanych.<\/span><\/p>\n

Oczywi\u015bcie wyznaniowe i etniczne antagonizmy bez trudu przeskoczy\u0142y przez ocean, ale w Nowym \u015awiecie nie by\u0142y tak st\u0142oczone i tak okopane. Religijne grupy trzyma\u0142y si\u0119 w swoich enklawach, ale mia\u0142y ma\u0142e szanse na stworzenie wi\u0119kszych struktur, Anglicy patrzyli z g\u00f3ry na Irlandczyk\u00f3w, protestanci na katolik\u00f3w, meltingpot bulgota\u0142, ale je\u015bli cz\u0142owiek nie by\u0142 Indianinem, czarnym lub \u017c\u00f3\u0142tym, to od zorganizowanej dyskryminacji dawa\u0142o si\u0119 uciec \u0142atwiej ni\u017c w Starym \u015awiecie. Wojna o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 by\u0142a ju\u017c pod has\u0142em spo\u0142ecze\u0144stwa r\u00f3wnych przed prawem.<\/span><\/p>\n

W kilka stuleci p\u00f3\u017aniej osadnictwo \u017cydowskie w Palestynie \u015bci\u0105ga\u0142o uciekinier\u00f3w przed koszmarem z r\u00f3\u017cnych kraj\u00f3w i z r\u00f3\u017cnych kultur. Przynale\u017cno\u015b\u0107 do r\u00f3\u017cnych kultur, przywi\u0105zanie do r\u00f3\u017cnych j\u0119zyk\u00f3w, zr\u00f3\u017cnicowany poziom wykszta\u0142cenia, to wszystko nie wr\u00f3\u017cy\u0142o dobrze, a pomys\u0142 z reanimacj\u0105 staro\u017cytnego j\u0119zyka zakrawa\u0142 na barokow\u0105 utopi\u0119 zrodzon\u0105 w g\u0142owie jakiego\u015b romantyka.<\/span><\/p>\n

Pr\u00f3ba sklejenia europejskich \u017byd\u00f3w w jeden nar\u00f3d zakrawa\u0142a na kiepski \u017cart. Niebawem jednak po\u0142ow\u0119 izraelskiego spo\u0142ecze\u0144stwa mieli stanowi\u0107 uciekinierzy z kraj\u00f3w muzu\u0142ma\u0144skich.<\/span><\/p>\n

W pocz\u0105tkach lat dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych rozmawia\u0142em w Londynie z izraelskim prawnikiem i dziennikarzem polskiego pochodzenia, kt\u00f3ry przekonywa\u0142 mnie, \u017ce w ci\u0105gu dziesi\u0119ciu lat Izrael mo\u017ce si\u0119 za\u0142ama\u0107 i to nie z powodu islamskiego terroru, czy wojny, ale z powodu przej\u0119cia sceny politycznej przez \u017byd\u00f3w sefardyjskich.<\/span><\/p>\n

\u017bydzi aszkenazyjscy nie tylko grali pierwsze skrzypce w walce o zaakceptowanie idei \u017cydowskiego pa\u0144stwa przez mi\u0119dzynarodowe gremia, byli g\u0142\u00f3wnymi budowniczymi struktur przedpa\u0144stwowych i g\u0142\u00f3wnie oni tworzyli fundamenty niepodleg\u0142ego pa\u0144stwa.<\/span><\/p>\n

Zarzut (czort wie dlaczego niby ma to by\u0107 zarzut), \u017ce Izrael jest europejskim tworem, jest o tyle uzasadniony, \u017ce Izraelska Deklaracja Niepodleg\u0142o\u015bci wyrasta\u0142a z europejskiej i ameryka\u0144skiej tradycji konstytucyjnej.<\/span><\/p>\n

Z dystansem, niech\u0119ci\u0105, a nawet pogard\u0105 polskich (i nie tylko polskich) Izraelczyk\u00f3w do irackich (i nie tylko irackich) Izraelczyk\u00f3w spotka\u0142em si\u0119 znacznie wcze\u015bniej i wygl\u0105da\u0142o to na powa\u017cniejszy problem ni\u017c niech\u0119\u0107 \u017cydowskich internacjonalist\u00f3w, kt\u00f3rzy pozostali w diasporze, do syjonist\u00f3w, kt\u00f3rzy wyjechali do Palestyny.<\/span><\/p>\n

T\u0142umaczono mi, \u017ce \u017bydzi sefardyjscy s\u0105 znacznie gorzej wykszta\u0142ceni, bardziej roszczeniowi, bardziej religijni, okupuj\u0105 zwi\u0105zki zawodowe i chodz\u0105 na pasku populist\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Troch\u0119 te skargi puszcza\u0142em mimo uszu, ale kiedy dowiedzia\u0142em si\u0119 od znanego dziennikarza pisuj\u0105cego w Haaretz, \u017ce jest to najwi\u0119ksze zagro\u017cenie Izraela zacz\u0105\u0142em zwraca\u0107 wi\u0119ksz\u0105 uwag\u0119 na ten problem.<\/span><\/p>\n

Prawie \u0107wier\u0107 wieku p\u00f3\u017aniej okazuje si\u0119, \u017ce dzisiejsze izraelskie trzydziestolatki rzadko zastanawiaj\u0105 si\u0119 nad pytaniem czyj dziadek sk\u0105d przyjecha\u0142. Przygl\u0105daj\u0105c si\u0119 sytuacji mam wra\u017cenie, \u017ce coraz trudniej m\u00f3wi\u0107 o dominacji \u017byd\u00f3w aszkenazyjskich w wojsku, w nauce, w polityce. Z ka\u017cdym rokiem ta sprawa bardziej spada z wokandy.<\/span><\/p>\n

Wykszta\u0142cenie zaciera r\u00f3\u017cnice kulturowe w drugim pokoleniu. Kolejne fale imigrant\u00f3w stawiaj\u0105 nowe wyzwania. Spotka\u0142em si\u0119 z twierdzeniem, \u017ce obecno\u015b\u0107 rosyjskich imigrant\u00f3w brutalizuje IDF. Prasa zachodnia jest rozkochana w k\u0142opotach imigrant\u00f3w o ciemniejszym kolorze sk\u00f3ry.<\/span><\/p>\n

Czy s\u0105dzi Pani, \u017ce sze\u015b\u0107dziesi\u0105t lat temu, czy nawet trzydzie\u015bci lat temu, integracja w Izraelu by\u0142a \u0142atwiejsza? To bardzo prawdopodobne . Przybywaj\u0105cy do pionierskiego spo\u0142ecze\u0144stwa maj\u0105 ni\u017csze oczekiwania i \u0142atwiej akceptuj\u0105 trudno\u015bci, w pionierskim spo\u0142ecze\u0144stwie jest mniej dyplomowanych specjalist\u00f3w od integracji, a to mo\u017ce bardzo pomaga\u0107, nie ma r\u00f3wnie\u017c organizacji wyspecjalizowanych w poszukiwaniu niezadowolonych. Imigracja i zaadoptowanie si\u0119 do nowego spo\u0142ecze\u0144stwa jest zawsze z natury rzeczy trudnym wyzwaniem. Obserwuj\u0119 m\u0142odzie\u017c przenosz\u0105c\u0105 si\u0119 z ma\u0142ego miasteczka do wielkich miast, to rzadko jest taniec po r\u00f3\u017cach.<\/span><\/p>\n

Od lat interesowa\u0142y mnie szczeg\u00f3lnie izraelskie pr\u00f3by integracji mniejszo\u015bci arabskiej. To wygl\u0105da na tak z\u0142o\u017cony problem, \u017ce doprawdy trudno si\u0119 w tym rozezna\u0107. Arabowie nie s\u0105 obj\u0119ci obowi\u0105zkow\u0105 s\u0142u\u017cb\u0105 wojskow\u0105, tymczasem wojsko to nieprawdopodobnie skuteczne narz\u0119dzie integracji. Druzowie s\u0105 tu w innej sytuacji, pe\u0142nymi gar\u015bciami korzystaj\u0105 z izraelskich mo\u017cliwo\u015bci o\u015bwiatowych, s\u0142u\u017c\u0105 w wojsku, wielu czuje si\u0119 Izraelczykami na tych samych prawach co \u017bydzi. Arabscy chrze\u015bcijanie te\u017c maj\u0105 nieco \u0142atwiejsze \u017cycie ni\u017c muzu\u0142manie. Droga do integracji prowadzi przez wykszta\u0142cenie. Cz\u0119sto \u015brodowisko niech\u0119tnie patrzy na te pr\u00f3by, bo s\u0105 zagro\u017ceniem dla kolektywnej to\u017csamo\u015bci.<\/span><\/p>\n

Dawno temu przez pewien czas by\u0142em kuratorem kilku romskich rodzin w Szwecji. Dziewcz\u0119ta ko\u0144czy\u0142y nauk\u0119 w czternastym roku \u017cycia i mowy nie by\u0142o, \u017ceby przekona\u0107 rodzic\u00f3w, \u017ce to b\u0142\u0105d. Spo\u0142eczno\u015b\u0107 trzyma ludzi w kleszczach i m\u0142odzi ludzie stoj\u0105 czasem przed wyborem, albo ucieczka od swoich, albo rezygnacja z marze\u0144 o karierze i innym \u017cyciu.<\/span><\/p>\n

Obserwuj\u0105c arabsk\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107 w Izraelu z daleka mam wra\u017cenie, \u017ce widz\u0119 pewne przyspieszenie. Ju\u017c nie tylko pojedynczy ludzie uciekaj\u0105 do wolnych zawod\u00f3w, ale jest coraz wi\u0119cej arabskich przedsi\u0119biorc\u00f3w dzia\u0142aj\u0105cych w trudnych wyspecjalizowanych bran\u017cach, s\u0105 arabskie start-upy, nawet czyta\u0142em o przypadkach arabskich dziewcz\u0105t zg\u0142aszaj\u0105cych si\u0119 do wojska. To ju\u017c jest prawdziwa rewolucja.<\/span><\/p>\n

Ludzie patrz\u0105 z zainteresowaniem na wzrost liczby arabskich pos\u0142\u00f3w w Knessecie. Ja mam wra\u017cenie, \u017ce te arabskie partie polityczne s\u0105 straszliwie konserwatywne, \u017ce s\u0105 nastawione na hamowanie integracji i budowanie mur\u00f3w, zmian\u0119 postaw obserwuje si\u0119 raczej w zachowaniach jednostek.<\/span><\/p>\n

Znacznie poprawi\u0142y si\u0119 statystyki arabskich student\u00f3w. Czy dojdzie do jakiej\u015b warto\u015bci krytycznej i zobaczymy zmian\u0119 jako\u015bciow\u0105? Mog\u0119 by\u0107 w b\u0142\u0119dzie, ale mam wra\u017cenie, \u017ce wiele zale\u017cy od tego, czy dojdzie do buntu arabskich kobiet. Tu i \u00f3wdzie widzimy objawy tego buntu, co oczywi\u015bcie powoduje nasilenie si\u0119 fundamentalizmu ze strony stra\u017cnik\u00f3w tradycji.<\/span><\/p>\n

Nie pami\u0119tam, czy pisa\u0142em Pani o rewolucji obyczajowej dokonuj\u0105cej si\u0119 w Polsce na naszych oczach. W ma\u0142ym miasteczku m\u0142odzi ludzie coraz cz\u0119\u015bciej mieszkaj\u0105 ze sob\u0105 przed \u015blubem i na og\u00f3\u0142 nie budzi to protest\u00f3w ze strony starszego pokolenia. Tylko kazania w ko\u015bciele coraz cz\u0119\u015bciej zalatuj\u0105 siark\u0105, ale i tu wida\u0107, \u017ce niekt\u00f3rzy ksi\u0119\u017ca wol\u0105 kusi\u0107 u\u015bmiechem ni\u017c straszy\u0107 piekielnym ogniem.<\/span><\/p>\n

Czytam czasem, \u017ce polskie spo\u0142ecze\u0144stwo jest coraz bardziej rozbite, \u017ce podzia\u0142y s\u0105 coraz g\u0142\u0119bsze, emocje coraz bardziej gor\u0105ce. To jest w du\u017cej mierze prawd\u0105. R\u00f3wnocze\u015bnie polska wie\u015b wysz\u0142a z \u015bredniowiecza, nie dziel\u0105 jej ju\u017c stulecia od mieszka\u0144c\u00f3w miast. Cywilizacyjny skok polskiego spo\u0142ecze\u0144stwa jest ogromny. jeste\u015bmy jednak zagro\u017ceni ksenofobi\u0105, narastaniem religijnego fundamentalizmu, wzrostem niech\u0119ci do ludzi my\u015bl\u0105cych inaczej, do obcych. Wielka integracja, kt\u00f3r\u0105 niesie post\u0119p cywilizacyjny, zderza si\u0119 z trendem dezintegracji, podzia\u0142\u00f3w politycznych, \u015bwiatopogl\u0105dowych, etnicznych.<\/span><\/p>\n

Zapyta\u0142 mnie kiedy\u015b polski muzu\u0142manin, czy islam zagra\u017ca Polsce? Polska jest jedn\u0105 uliczk\u0105 w globalnej wiosce. Muzu\u0142ma\u0144ski ekstremizm zagra\u017ca \u015bwiatu, a l\u0119ki \u015bwiata mog\u0105 by\u0107 w Polsce s\u0142absze, ale s\u0105 oczywi\u015bcie obecne.<\/span><\/p>\n

Trend dezintegracyjny ma swoje korzenie w frustracjach. Post\u0119puj\u0105ca laicyzacja wyzwoli\u0142a reakcje obronne i wzrost fundamentalizmu. Poszukiwanie gwarancji dla pokoju religijnego zast\u0105pi\u0142y bu\u0144czuczne pohukiwania o wy\u017cszo\u015bci prawa bo\u017cego nad stanowionym. W Polsce otwarty katolicyzm nie by\u0142 nigdy g\u0142\u00f3wnym nurtem, a os\u0142awiona szlachecka tolerancja jest mo\u017ce nie tyle mitem, ile pi\u0119kn\u0105 tradycj\u0105 humanist\u00f3w, kt\u00f3rzy nieodmiennie byli spychani na margines i nigdy nie zdo\u0142ali w istotny spos\u00f3b wp\u0142yn\u0105\u0107 na kszta\u0142t \u0142adu spo\u0142ecznego w naszym kraju.<\/span><\/p>\n

Kiedy zastanawiamy si\u0119 nad podobie\u0144stwem Ameryki i Izraela, pytamy na ile rzeczywi\u015bcie s\u0105 to spo\u0142ecze\u0144stwa oparte na umowie spo\u0142ecznej, oparte na prawie? W obu tych spo\u0142ecze\u0144stwach widzimy oczywi\u015bcie sprzeczne tendencje. Obydwa te spo\u0142ecze\u0144stwa podziwiam nie tylko za umiej\u0119tno\u015b\u0107 wykorzystania ludzkiego potencja\u0142u. Chocia\u017c Ameryka maj\u0105c nadal najlepsze uniwersytety na \u015bwiecie, coraz cz\u0119\u015bciej przegrywa z innymi na polu reformowania masowej o\u015bwiaty. (Czy wie Pani, \u017ce w Izraelu tytu\u0142 najlepszej szko\u0142y zdoby\u0142a szko\u0142a w ma\u0142ej druzyjskiej wiosce? Jako\u015b\u0107 masowej o\u015bwiaty oceniamy nie po szko\u0142ach elitarnych, nie po przeci\u0119tnej wynik\u00f3w, a po sukcesach uczni\u00f3w w \u015brodowiskach uprzednio zaniedbanych.) M\u00f3j podziw dla Ameryki i Izraela dotyczy g\u0142\u00f3wnie wysi\u0142k\u00f3w, aby stworzy\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwo, w kt\u00f3rym ludzie maj\u0105 prawo by\u0107 r\u00f3\u017cni.<\/span><\/p>\n

Mam wra\u017cenie, \u017ce wielokulturowo\u015b\u0107 zagro\u017cona jest przez multikulti, przez rezygnacj\u0119 z wymogu wzajemnej tolerancji. Rezygnuj\u0105c ze stanowczego \u017c\u0105dania tolerancji, stajemy si\u0119 zagro\u017ceniem dla samych siebie.<\/span><\/p>\n

Burmistrzem Rotterdamu jest muzu\u0142manin, Ahmed Aboutaleb. W Holandii \u017cyje dzi\u015b milion muzu\u0142man\u00f3w, to jest sze\u015b\u0107 procent spo\u0142ecze\u0144stwa. Burmistrz Rotterdamu ma dla nich brutalne przes\u0142anie: \u201ezaakceptujcie zachodnie warto\u015bci, albo wracajcie do domu\u201d. Kiedy to samo m\u00f3wi jego rodak Geert Wilders, krzyczymy, \u017ce to rasizm. Kiedy m\u00f3wi to muzu\u0142ma\u0144ski polityk, kt\u00f3ry zosta\u0142 wybrany przy pot\u0119\u017cnym wsparciu muzu\u0142ma\u0144skich wsp\u00f3\u0142wyznawc\u00f3w, nie pozostaje nic innego, jak pr\u00f3bowa\u0107 go przemilcze\u0107.<\/span><\/p>\n

Bezpo\u015brednio po zamachu na redakcj\u0119 \u201eCharlie Hebdu\u201d urodzony w Maroku Ahmed Aboutaleb m\u00f3wi\u0142 mi\u0119dzy innymi: \u201eJe\u015bli nie podoba wam si\u0119 tu, bo jacy\u015b satyrycy maj\u0105 swoje pismo, to ja m\u00f3wi\u0119 wam \u2013 spierdalajcie st\u0105d!\u201d<\/span><\/p>\n

W p\u00f3\u017aniejszym wywiadzie dla telewizji CNN, nie u\u017cywa\u0142 ju\u017c tak mocnych s\u0142\u00f3w, ale w najmniejszym stopniu ich nie \u017ca\u0142owa\u0142, ani nie cofa\u0142:<\/span><\/p>\n

Moje przem\u00f3wienie po zamachach w Pary\u017cu by\u0142o dobrze przyj\u0119te przez w\u0142a\u015bciwie 17 milion\u00f3w ludzi w Holandii. Otrzyma\u0142em tysi\u0105ce e-maili z ca\u0142ego \u015bwiata, od ludzi popieraj\u0105cych przem\u00f3wienie i jego tre\u015b\u0107.<\/span><\/em><\/strong><\/p>\n

Holenderska konstytucja i holenderskie spo\u0142ecze\u0144stwo jest oparte na podstawie bardzo wa\u017cnych warto\u015bci, a s\u0105 nimi tolerancja i akceptacja. W chwili, kiedy przybywasz do Holandii sk\u0105dkolwiek na \u015bwiecie i otrzymujesz obywatelstwo, musisz przynajmniej zaakceptowa\u0107 konstytucj\u0119 i warto\u015bci tego kraju. Jeste\u015bmy zr\u00f3\u017cnicowanym krajem. W moim mie\u015bcie s\u0105 ludzie z 174 narodowo\u015bci. A to znaczy, \u017ce rz\u0105dy prawa s\u0105 nad wszystkimi. Jakiekolwiek masz przekonania, jak\u0105kolwiek masz religi\u0119, lub orientacj\u0119 seksualn\u0105, akceptacja i tolerancja jest bardzo wa\u017cn\u0105 rzecz\u0105.<\/span><\/em><\/strong><\/p>\n

Dziennikarz: “Je\u015bli ci si\u0119 nie podoba, wyjed\u017a” – by\u0142o tym zwrotem, kt\u00f3ry<\/span><\/em><\/strong>
\n wyr\u00f3\u017cnia\u0142 si\u0119.<\/span><\/em><\/strong><\/p>\n

Ahmed Aboutaleb: Je\u015bli odrzucasz spo\u0142ecze\u0144stwo, je\u015bli nie chcesz by\u0107 cz\u0142onkiem tego, co nazywam “spo\u0142ecze\u0144stwem-my”, odrzucasz konstytucj\u0119 i odrzucasz r\u00f3wno\u015b\u0107 mi\u0119dzy lud\u017ami i wolno\u015b\u0107, to do ciebie nale\u017cy zastanowienie si\u0119, czy chcesz by\u0107 z nami. Istnieje inny wyb\u00f3r, a jest nim wyjazd, opuszczenie naszego spo\u0142ecze\u0144stwa. Nie jeste\u015b zmuszony do bycia z nami, masz wyb\u00f3r. To w\u0142a\u015bnie m\u00f3wi\u0119 ludziom – nikogo nie zmuszam do opuszczenia naszego spo\u0142ecze\u0144stwa. To jest wolny wyb\u00f3r: b\u0105d\u017a z nami, pracuj razem z nami nad zbudowaniem spo\u0142ecze\u0144stwa “my”. Ale je\u015bli chcesz pozosta\u0107 poza spo\u0142ecze\u0144stwem “my”, je\u015bli grozisz nam, je\u015bli jedziesz do Jemenu, uczysz si\u0119 jak u\u017cywa\u0107 ka\u0142asznikowa i wracasz, \u017ceby grozi\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwu, no c\u00f3\u017c, nie jeste\u015b cz\u0142onkiem mojego spo\u0142ecze\u0144stwa “my” i lepiej odejd\u017a.<\/span><\/em><\/strong><\/p>\n

Dziennikarz: Jest pan muzu\u0142maninem, jest pan Maroka\u0144czykiem, przyby\u0142 pan do Holandii dopiero w wieku 15 lat.<\/span><\/em><\/strong><\/p>\n

Ahmed Aboutaleb: Jestem jednym z tych ludzi, kt\u00f3rzy wiedz\u0105, co znaczy \u017cycie w n\u0119dzy. 15 lat mojego \u017cycia w Maroku prze\u017cy\u0142em na jednym posi\u0142ku dziennie, chodz\u0105c bez but\u00f3w. Przyjecha\u0142em do Holandii bez p\u0142aszcza, kt\u00f3ry chroni\u0142by mnie przed zimnem. Wiem, co to znaczy by\u0107 produktem n\u0119dzy. Nie mog\u0119 zaakceptowa\u0107 twierdzenia, \u017ce bieda prowadzi do terroryzmu. Bieda musi prowadzi\u0107 do szukania wiedzy, do nauki, do bycia lepszym, do wspinania si\u0119 po drabinie spo\u0142ecznej. Wiem wi\u0119c, jak to jest. To jest inwestowanie przede wszystkim w siebie, a przez to inwestowanie tak\u017ce w spo\u0142ecze\u0144stwo. To jest przes\u0142anie, jakie staram si\u0119 przekaza\u0107. Tak, istotnie, jestem muzu\u0142maninem, i to daje mi dodatkowy autorytet do m\u00f3wienia rzeczy, kt\u00f3rych mo\u017ce moje koledzy w Europie i w USA mog\u0105 nie m\u00f3c powiedzie\u0107.<\/span><\/em><\/strong><\/p>\n

Dziennikarz: Czy pana zdaniem mo\u017cna mie\u0107 zarazem tradycyjne warto\u015bci muzu\u0142ma\u0144skie i warto\u015bci holenderskie, czy te\u017c jest to wszystko lub nic?<\/span><\/em><\/strong><\/p>\n

Ahmed Aboutaleb: Jest du\u017co mo\u017cliwo\u015bci \u0142\u0105czenia wielu rzeczy. W moim mie\u015bcie mieszkaj\u0105 ludzie z 174 narodowo\u015bci, wszystkie religie obecne w Holandii, s\u0105 tak\u017ce w moim mie\u015bcie. Mamy meczety, synagogi i ko\u015bcio\u0142y wszystkich mo\u017cliwych wyzna\u0144. Je\u015bli zestawiasz to razem, musi istnie\u0107 r\u00f3wnowaga i jest to mo\u017cliwe. M\u00f3j przypadek pokazuje, \u017ce jest to mo\u017cliwe.<\/span><\/em><\/strong><\/p>\n

Wielokulturowo\u015b\u0107 jest mo\u017cliwa i mo\u017ce by\u0107 wspania\u0142a. Jednak warunkiem prawdziwej wielokulturowo\u015bci s\u0105 rz\u0105dy prawa, akceptacja konstytucyjnego porz\u0105dku. Nie tylko muzu\u0142ma\u0144scy duchowni gotowi s\u0105 twierdzi\u0107, \u017ce prawo boskie jest ponad prawem ludzkim. Nie musimy daleko szuka\u0107 takich przyw\u00f3dc\u00f3w duchowych, mamy ich r\u00f3wnie\u017c w Polsce i to w\u015br\u00f3d najwy\u017cszych hierarch\u00f3w Ko\u015bcio\u0142a katolickiego. R\u00f3\u017cnica polega na tym, \u017ce islam zosta\u0142 dzi\u015b zdominowany przez duchownych wzywaj\u0105cych ka\u017cdego dnia do kwestionowania porz\u0105dku prawnego i do u\u017cywania przemocy w imi\u0119 narzucenia praw boskich, kt\u00f3re oni rzekomo znaj\u0105. Odwracanie g\u0142owy i udawanie, \u017ce religie zawsze s\u0105 dobre i nie mog\u0105 by\u0107 przyczyn\u0105 cywilizacyjnej katastrofy, to samob\u00f3jstwo.<\/span><\/p>\n

Ameryka i Izrael oparte s\u0105 na idei spo\u0142ecze\u0144stwa \u201emy\u201d. W jednym i drugim kraju jest dzi\u015b zbyt wielu ludzi roszcz\u0105cych sobie monopol na prawd\u0119 i g\u0142osz\u0105cych taki lub inny fundamentalizm. Rozmawiamy o Izraelu, dla mnie jest to spo\u0142ecze\u0144stwo, kt\u00f3re podziwiam za odmow\u0119 nienawidzenia mimo sta\u0142ego i rosn\u0105cego zagro\u017cenia samego istnienia.<\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

twoje uwagi, linki, wlasne artykuly, lub wiadomosci przeslij do: webmaster@reunion68.com<\/a><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

 <\/p>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ameryka, Izrael i problem tolerancji Andrzej Koraszewski Czy zastanawia\u0142a si\u0119 Pani nad dziwacznym podobie\u0144stwem wielkiej Ameryki i male\u0144kiego Izraela? Spo\u0142ecze\u0144stwo ameryka\u0144skie powstawa\u0142o jako zlepek uciekinier\u00f3w z r\u00f3\u017cnych kraj\u00f3w i r\u00f3\u017cnych kultur. Ludzie uciekali do Ameryki przed bied\u0105, przed prze\u015bladowaniami religijnymi i politycznymi, czasem przed wyrokiem. Dominacja kolonizator\u00f3w z Wysp Brytyjskich nadawa\u0142a temu bigosowi pewn\u0105 minimaln\u0105 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25687"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=25687"}],"version-history":[{"count":17,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25687\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":25705,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25687\/revisions\/25705"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=25687"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=25687"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=25687"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}