{"id":34062,"date":"2016-01-09T18:09:25","date_gmt":"2016-01-09T16:09:25","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=34062"},"modified":"2016-01-08T13:21:34","modified_gmt":"2016-01-08T11:21:34","slug":"34062","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=34062","title":{"rendered":"Sztuka teatralna oparta na wspomnieniach pie\u015bniarza jidysz Libera Tauba"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/a>Sztuka teatralna oparta na wspomnieniach pie\u015bniarza jidysz Libera Tauba<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

(JaS)<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

Na podstawie wspomnie\u0144 pochodz\u0105cego z P\u0142ocka pie\u015bniarza jidysz Libera Tauba (1923-2013) oraz jego dzieci, urodzonych i mieszkaj\u0105cych w Izraelu, powsta\u0142a sztuka teatralna “Czarne czere\u015bnie”. Jej premiera odb\u0119dzie si\u0119 w dzi\u015b w p\u0142ockim Muzeum \u017byd\u00f3w Mazowieckich.<\/strong><\/span>
\n\"Sztuka<\/p>\n

Foto: Shutterstock<\/em><\/span><\/p>\n

– To opowie\u015b\u0107 o \u017bydzie, p\u0142occzaninie, a przede wszystkim o cz\u0142owieku, kt\u00f3ry zas\u0142u\u017cy\u0142, by narodzi\u0107 si\u0119 na nowo poprzez swoje wspomnienia i swoje pie\u015bni \u2013 powiedzia\u0142 PAP autor sztuki Rafa\u0142 Kowalski, na co dzie\u0144 zast\u0119pca kierownika p\u0142ockiego muzeum po\u015bwi\u0119conego historii i kulturze mazowieckich \u017byd\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Liber Taub urodzi\u0142 si\u0119 w P\u0142ocku w 1923 r. Mieszka\u0142 w istniej\u0105cym do dzi\u015b domu przy ul. Jerozolimskiej w pobli\u017cu p\u0142ockiego Starego Rynku. Opr\u00f3cz niego i starszego brata Herszela nikt z rodziny nie prze\u017cy\u0142 Holocaustu – rodzice i rodze\u0144stwo zgin\u0119li w niemieckim obozach zag\u0142ady Auschwitz i Treblinka.<\/span><\/p>\n

Liber wraz z bratem po zako\u0144czeniu II wojny \u015bwiatowej powr\u00f3cili na kr\u00f3tko do P\u0142ocka. Nast\u0119pnie wyemigrowali do Izraela. Liber Taub mieszka\u0142 tam do \u015bmierci w 2013 r. Przez lata w swoim domu w Ramat Gan pod Tel-Avivem nagrywa\u0142 amatorsko \u015bpiewane a capella pie\u015bni jidysz, kt\u00f3re jeszcze jako dziecko s\u0142ysza\u0142 na p\u0142ockich ulicach i w swym rodzinnym domu.<\/span><\/p>\n

W 2014 r. c\u00f3rka Libera Tauba, Hana, przekaza\u0142a Muzeum \u017byd\u00f3w Mazowieckich zbi\u00f3r 50. utwor\u00f3w zarejestrowanych przez ojca, z kt\u00f3rych wi\u0119kszo\u015b\u0107 jest obecnie cz\u0119\u015bci\u0105 sta\u0142ej, multimedialnej ekspozycji plac\u00f3wki. Rodzina Taub\u00f3w jest spokrewniona z chasydzk\u0105 dynasti\u0105 Modrzyc z okolic D\u0119blina pod Lublinem, za\u0142o\u017con\u0105 pod koniec XIX wieku przez rabina Israela Tauba (1849-1920).<\/span><\/p>\n

Sztuka “Czarne czere\u015bnie” powsta\u0142a w oparciu, o spisane przez Libera Tauba wspomnienia oraz rozmowy autora scenariusza z Han\u0105 i Avrahamem, dzie\u0107mi pie\u015bniarza, a tak\u017ce na podstawie korespondencji, jak\u0105 prowadzi\u0142 on z Ryszardem Bielawskim, pasjonatem kultury \u017cydowskiej z Wroc\u0142awia. W spektaklu wyst\u0119puj\u0105 aktorzy Teatru Dramatycznego w P\u0142ocku: Szymon Cempura \u2013 w roli Libera Tauba i Hanna Chojnacka \u2013 wykonawczyni pie\u015bni jidysz w t\u0142umaczeniu na j\u0119z. polski. Oboje odtwarzaj\u0105 te\u017c role dzieci pie\u015bniarza.<\/span><\/p>\n

Przedstawiona w sztuce historia rozpoczyna si\u0119 od pie\u015bni “Jidysze mame”. Nast\u0119pnie pojawiaj\u0105 si\u0119 wspomnienia Libera Tauba z dzieci\u0144stwa, pejza\u017c i klimat p\u0142ockiej dzielnicy \u017cydowskiej z lat 30. XX wieku, rodzinnego domu z postaci\u0105 dziadka Bera, rodzic\u00f3w Chany i Tuvie, braci Herszela, Icchaka i Szlomo oraz siostry Beli, a tak\u017ce szkolnych koleg\u00f3w Barucha i Fajwysa. Niezabli\u017anion\u0105 ran\u0105 s\u0105 wspomnienia z likwidacji p\u0142ockiego getta, utraconych bliskich i grozy Auschwitz. Jest tak\u017ce relacja dzieci Libera Tauba ze wsp\u00f3lnej wizyty w P\u0142ocku w 1998 r., o kt\u00f3rym, b\u0119d\u0105c ju\u017c w Izraelu, on sam m\u00f3wi\u0142: – do tego P\u0142ocka serce ci\u0105gle mi si\u0119 rwie. Na koniec wybrzmiewa pie\u015b\u0144: “A ja tylko o jedno prosz\u0119 Boga: sk\u0105d wzi\u0105\u0107 troch\u0119 szcz\u0119\u015bcia?”.<\/span><\/p>\n

– Kiedy jecha\u0142em do Izraela, by spotka\u0107 si\u0119 z mieszkaj\u0105cymi tam p\u0142occzanami pochodzenia \u017cydowskiego i ich potomkami, Liber nie \u017cy\u0142 od kilku miesi\u0119cy. Przed wizyt\u0105 u Hany i Avrahama pomy\u015bla\u0142em: nie zd\u0105\u017cy\u0142em, ale przynajmniej porozmawiam z dzie\u0107mi Libera i dowiem si\u0119, czy i co opowiada\u0142 im o swoim \u017cyciu. Na miejscu, opr\u00f3cz rozmowy, czeka\u0142y na mnie dwie niespodzianki. Otrzyma\u0142em wspomnienia spisane przez samego Libera oraz maile, kt\u00f3re za \u017cycia wymieni\u0142 z Ryszardem Bielawskim, pasjonatem kultury \u017cydowskiej z Wroc\u0142awia \u2013 powiedzia\u0142 Kowalski, opisuj\u0105c, jak powstawa\u0142 pomys\u0142 na sztuk\u0119.<\/span><\/p>\n

Przypomnia\u0142 te\u017c wizyt\u0119 Hany w p\u0142ockim Muzeum \u017byd\u00f3w Mazowieckich, kt\u00f3ra w 2014 r. przekaza\u0142a tam nagrania pie\u015bni jidysz w wykonaniu Libera Tauba. – Hana poprosi\u0142a, by przed oficjaln\u0105 uroczysto\u015bci\u0105 w\u0142\u0105czy\u0107 jej piosenk\u0119 “Jidysze mame” \u015bpiewan\u0105 przez ojca. S\u0142ucha\u0142a wzruszona, w skupieniu. To by\u0142 magiczny moment. Opowiedzia\u0142em o tym Hannie Chojnackiej, aktorce p\u0142ockiego teatru. Uzna\u0142a, \u017ce w\u0142a\u015bnie ta scena mog\u0142aby by\u0107 pocz\u0105tkiem spektaklu. Zachwyci\u0142a si\u0119 pie\u015bniami Libera, a swym zachwytem zarazi\u0142a Szymona Cempur\u0119, te\u017c aktora p\u0142ockiej sceny. I sta\u0142o si\u0119. Powsta\u0142 scenariusz, spektakl. Historia Libera jest jak drzewo wypuszczaj\u0105ce kolejne ga\u0142\u0119zie \u2013 powiedzia\u0142 Kowalski.<\/span><\/p>\n

Doda\u0142, \u017ce scenariusz sztuki “Czarne czere\u015bnie” zostanie zamieszczony w ksi\u0105\u017cce, nad kt\u00f3r\u0105 obecnie pracuje, jako jedna z 33. opowie\u015bci o p\u0142occzanach pochodzenia \u017cydowskiego \u2013 publikacja wydawnictwa planowana jest na wrzesie\u0144.<\/span><\/p>\n

Przed II wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105 w P\u0142ocku ludno\u015b\u0107 pochodzenia \u017cydowskiego stanowi\u0142a 9 tys. os\u00f3b, blisko jedn\u0105 trzeci\u0105 wszystkich mieszka\u0144c\u00f3w. Holocaust prze\u017cy\u0142a nieliczna grupa, kt\u00f3ra w wi\u0119kszo\u015bci opu\u015bci\u0142a miasto, emigruj\u0105c pod koniec lat 50., a nast\u0119pnie 60. XX wieku, g\u0142\u00f3wnie do Izraela i USA. P\u0142occy \u017bydzi stanowili jedn\u0105 z najstarszych spo\u0142eczno\u015bci \u017cydowskich na ziemiach polskich – tu\u017c przed wybuchem II wojny \u015bwiatowej przygotowywali si\u0119 do obchod\u00f3w jubileuszu 700-lecia osiedlenia si\u0119 w tym mie\u015bcie.<\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

twoje uwagi, linki, wlasne artykuly, lub wiadomosci przeslij do: webmaster@reunion68.com<\/a><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

 <\/p>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Sztuka teatralna oparta na wspomnieniach pie\u015bniarza jidysz Libera Tauba (JaS) Na podstawie wspomnie\u0144 pochodz\u0105cego z P\u0142ocka pie\u015bniarza jidysz Libera Tauba (1923-2013) oraz jego dzieci, urodzonych i mieszkaj\u0105cych w Izraelu, powsta\u0142a sztuka teatralna “Czarne czere\u015bnie”. Jej premiera odb\u0119dzie si\u0119 w dzi\u015b w p\u0142ockim Muzeum \u017byd\u00f3w Mazowieckich. Foto: Shutterstock – To opowie\u015b\u0107 o \u017bydzie, p\u0142occzaninie, a przede […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/34062"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=34062"}],"version-history":[{"count":11,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/34062\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":34150,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/34062\/revisions\/34150"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=34062"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=34062"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=34062"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}