{"id":43559,"date":"2016-06-22T17:09:16","date_gmt":"2016-06-22T15:09:16","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=43559"},"modified":"2016-06-21T16:08:43","modified_gmt":"2016-06-21T14:08:43","slug":"trzeba-wreszcie-nad-tym-zaplakac","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=43559","title":{"rendered":"Trzeba wreszcie nad tym zap\u0142aka\u0107"},"content":{"rendered":"
\"Logotyp<\/a>Trzeba wreszcie nad tym zap\u0142aka\u0107<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

Janusz Poniewierski<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

70. rocznica zbrodni w Kielcach, kt\u00f3ra r\u00f3wnie dobrze mog\u0142a wydarzy\u0107 si\u0119 w ka\u017cdym innym miejscu w Polsce, to najwy\u017csza pora na rzetelny rachunek sumienia, wyznanie winy i podj\u0119cie pokuty.<\/span><\/strong><\/p>\n

A\u017c do publikacji S\u0105siad\u00f3w Jana T. Grossa my, Polacy, \u017cyli\u015bmy w poczuciu wzgl\u0119dnej niewinno\u015bci. Owszem \u2013 m\u00f3wili ci najwra\u017cliwsi \u2013 obci\u0105\u017ca nas przedwojenny antysemityzm i p\u00f3\u017aniejsza oboj\u0119tno\u015b\u0107 na tragiczny los \u017byd\u00f3w (jej symbolem jest karuzela stoj\u0105ca w 1943 r. na pl. Krasi\u0144skich, tu\u017c za murem p\u0142on\u0105cego getta), ale nie wsp\u00f3\u0142uczestnictwo w zbrodni Holokaustu. Bo przecie\u017c \u2013 jak z przekonaniem powtarzali\u015bmy \u2013 trudno ca\u0142y nar\u00f3d wini\u0107 za czyny pojedynczych os\u00f3b: szmalcownik\u00f3w i zwyczajnych bandyt\u00f3w, kt\u00f3rzy mordowali \u017byd\u00f3w. I nawet Jan B\u0142o\u0144ski, autor niezwykle wa\u017cnego dla naszej samo\u015bwiadomo\u015bci eseju Biedni Polacy patrz\u0105 na getto, pisa\u0142 w roku 1987: \u201eKiedy czyta si\u0119 to, co o \u017bydach wypisywano przed wojn\u0105, kiedy si\u0119 odkrywa, ile by\u0142o w polskim spo\u0142ecze\u0144stwie nienawi\u015bci, mo\u017cna nieraz si\u0119 zdziwi\u0107, \u017ce za s\u0142owami nie posz\u0142y czyny. Ale nie posz\u0142y (albo sz\u0142y rzadko). B\u00f3g t\u0119 r\u0119k\u0119 zatrzyma\u0142. Tak, B\u00f3g, bo je\u015bli nie wzi\u0119li\u015bmy udzia\u0142u w tej zbrodni, to dlatego, \u017ce byli\u015bmy jeszcze troch\u0119 chrze\u015bcijanami, \u017ce w ostatniej chwili poj\u0119li\u015bmy, jak szata\u0144skie to by\u0142o przedsi\u0119wzi\u0119cie\u2026\u201d.<\/span><\/p>\n

Byli\u015bmy jeszcze troch\u0119 chrze\u015bcijanami, w ostatniej chwili poj\u0119li\u015bmy\u2026 Rozwa\u017caj\u0105c te s\u0142owa \u2013 dosy\u0107 surowe, cho\u0107 ostatecznie zwalniaj\u0105ce nas od odpowiedzialno\u015bci za zbrodni\u0119 \u2212 trudno nie zapyta\u0107 o Kielce. O pogrom, podczas kt\u00f3rego \u2013 rok po zako\u0144czeniu wojny! \u2013 zamordowano 42 osoby narodowo\u015bci \u017cydowskiej, w tym: dziecko, niemowl\u0119 i kobiet\u0119 w ci\u0105\u017cy, a ok. 80 os\u00f3b pobito, poraniono, okaleczono. Pisze Bo\u017cena Szaynok, autorka ksi\u0105\u017cki o tym wydarzeniu: \u201eNienawi\u015b\u0107 i okrucie\u0144stwo w dniu pogromu przekazuj\u0105 relacje \u015bwiadk\u00f3w; wspomina si\u0119 w nich mi\u0119dzy innymi o strzelaniu do niewinnych ofiar, o wyrzuceniu przez milicjant\u00f3w z II pi\u0119tra m\u0142odych dziewcz\u0105t, kt\u00f3re zosta\u0142y nast\u0119pnie dobite przez t\u0142um znajduj\u0105cy si\u0119 na dole, o ukamienowaniu m\u0142odego m\u0119\u017cczyzny. Wydarzenia anty\u017cydowskie rozgrywa\u0142y si\u0119 przede wszystkim w budynku przy ulicy Planty, jak i w jego okolicach. Ale do mord\u00f3w na \u017bydach dochodzi\u0142o na terenie ca\u0142ego miasta, tak\u017ce w poci\u0105gach przeje\u017cd\u017caj\u0105cych tego dnia przez Kielce\u201d.<\/span><\/p>\n

Nie zamierzam w tym miejscu docieka\u0107 przyczyn, dla kt\u00f3rych mo\u017cliwy sta\u0142 si\u0119 \u00f3w pogrom \u2013 zainteresowanych odsy\u0142am do pracy Bo\u017ceny Szaynok. Do\u015b\u0107 powiedzie\u0107, \u017ce iskr\u0105 powoduj\u0105c\u0105 wybuch sta\u0142a si\u0119 pog\u0142oska o rzekomym mordzie rytualnym \u2212 kilkusetletni zabobon, kt\u00f3ry a\u017c do XX stulecia co i rusz od\u017cywa\u0142 w \u015bwiadomo\u015bci chrze\u015bcijan mimo zaprzeczaj\u0105cego mu oficjalnego nauczania Ko\u015bcio\u0142a (jeszcze kilka lat temu, ju\u017c w wieku XXI, przewodnik po katedrze w Sandomierzu przekonywa\u0142 mnie, \u017ce w mie\u015bcie tym istnia\u0142a kiedy\u015b \u017cydowska sekta, u\u017cywaj\u0105ca krwi chrze\u015bcija\u0144skich dzieci do wyrobu macy).<\/span><\/p>\n

Nie zamierzam r\u00f3wnie\u017c szuka\u0107 \u017cadnych okoliczno\u015bci \u0142agodz\u0105cych i dywagowa\u0107 o mo\u017cliwej prowokacji czy dwuznacznej roli, jak\u0105 odegra\u0142y w Kielcach milicja i wojsko. Zamiast tego chcia\u0142bym powt\u00f3rzy\u0107 pytanie, kt\u00f3re ju\u017c wtedy, latem 1946 r., zada\u0142a polskiej opinii publicznej pisarka Stefania Skwarczy\u0144ska: \u201eJak si\u0119 ustosunkowa\u0107 do faktu, \u017ce na ludzi spokojnych, straszliwie dopiero co skrzywdzonych przez czasy, kt\u00f3re\u015bmy prze\u017cyli, rzuca si\u0119 z rewolwerami i rurami od kaloryfer\u00f3w rozw\u015bcieczony t\u0142um. \u017be rzecz rozgrywa si\u0119 nie w jakim\u015b kwadransie podniecenia, ale przez sze\u015b\u0107 godzin, a wi\u0119c w czasie wystarczaj\u0105cym do opami\u0119tania\u201d . Pytam wi\u0119c: czy rozleg\u0142 si\u0119 w\u00f3wczas g\u0142os wzywaj\u0105cy ludzi do opami\u0119tania? Gdzie by\u0142y w tym czasie miejscowe autorytety? Przedstawiciele inteligencji (cho\u0107by znani kielczanom nauczyciele)? I ludzie Ko\u015bcio\u0142a?<\/span><\/p>\n

70. rocznica zbrodni, do kt\u00f3rej dosz\u0142o w Kielcach, ale kt\u00f3ra r\u00f3wnie dobrze mog\u0142a wydarzy\u0107 si\u0119 w ka\u017cdym innym miejscu w Polsce (przypomnijmy, \u017ce rok wcze\u015bniej do anty\u017cydowskiego pogromu dosz\u0142o w inteligenckim Krakowie \u2212 to najwy\u017csza pora na przeprowadzenie rzetelnego rachunku sumienia, wyznanie winy i podj\u0119cie pokuty. Dosy\u0107 ju\u017c usprawiedliwiania si\u0119, zrzucania winy na bezpiek\u0119 (i \u201e\u017cydokomun\u0119\u201d) i zas\u0142aniania si\u0119 heroizmem polskich Sprawiedliwych w\u015br\u00f3d Narod\u00f3w \u015awiata. Trzeba pos\u0142ucha\u0107 jasnego i jednoznacznego g\u0142osu ludzi sumienia: \u201eMiast si\u0119 targowa\u0107 i usprawiedliwia\u0107, winni\u015bmy najpierw pomy\u015ble\u0107 o sobie, o w\u0142asnym grzechu czy s\u0142abo\u015bci\u201d .<\/span><\/p>\n

Wiem, coraz cz\u0119\u015bciej s\u0142ycha\u0107 opinie ca\u0142kiem przeciwne: \u017ce do\u015b\u0107 si\u0119 ju\u017c naprzepraszali\u015bmy. \u017be czas sko\u0144czy\u0107 z narracj\u0105, i\u017c (jak do uczestnik\u00f3w uroczysto\u015bci upami\u0119tniaj\u0105cej ofiary mordu w Jedwabnem pisa\u0142 prezydent Bronis\u0142aw Komorowski) \u201enar\u00f3d ofiar musi uzna\u0107 nie\u0142atw\u0105 prawd\u0119, \u017ce bywa\u0142 tak\u017ce sprawc\u0105\u201d. Jeszcze rok temu, w czasie debaty prezydenckiej, Andrzej Duda oskar\u017cy\u0142 Komorowskiego, \u017ce t\u0105 wypowiedzi\u0105 wpisuje si\u0119 w \u201ek\u0142amliwe oskar\u017cenia\u201d i niszczy polsk\u0105 pami\u0119\u0107 historyczn\u0105.<\/span><\/p>\n

Nie bardzo rozumiem, dlaczego m\u00f3wienie prawdy ma oznacza\u0107 niszczenie pami\u0119ci. Wiem jednak, \u017ce rachunku sumienia i \u201euznania nie\u0142atwej prawdy\u201d o grzechach ojc\u00f3w domaga si\u0119 od nas wyznawane przez nas chrze\u015bcija\u0144stwo.<\/span><\/strong><\/p>\n

Oczywi\u015bcie \u201ewina jest nieprzekazywalna. Z drugiej strony jednak nasze zbawienie spe\u0142ni\u0142o si\u0119 tak, \u017ce On, Jezus Chrystus, \u00bbwzi\u0105\u0142 na siebie nasze grzechy\u00ab. Je\u015bli m\u00f3wi\u0119, \u017ce nie obchodzi mnie grzech moich si\u00f3str i braci [i ojc\u00f3w \u2013 J.P], to uciekam od logiki zbawienia w Chrystusie\u201d (bp Grzegorz Ry\u015b).<\/span><\/p>\n

Ten rachunek sumienia musi przeprowadzi\u0107 nie tylko polski nar\u00f3d, ale i Ko\u015bci\u00f3\u0142. W dniu pogrzebu ofiar pogromu nad ich mogi\u0142ami przemawia\u0142 rabin Kahane: \u201eNie jest nasz\u0105 rzecz\u0105 w tej chwili analizowa\u0107, kto ten ohydny pogrom zorganizowa\u0142. Ale jedno chcia\u0142bym w tej uroczystej chwili, w obliczu ofiar (\u2026) powiedzie\u0107: Istnieje jedna kategoria ludzi, jeden stan w Polsce, kt\u00f3ry m\u00f3g\u0142by temu zaradzi\u0107. (\u2026) Stan duchowny, oficjalne czynniki Ko\u015bcio\u0142a katolickiego w Polsce. (\u2026) Kap\u0142ani ludu polskiego! (\u2026) Czy mo\u017cecie z czystym sumieniem po odej\u015bciu st\u0105d m\u00f3wi\u0107: Nasze r\u0119ce nie przela\u0142y tej niewinnej krwi, nasze oczy tego nie widzia\u0142y, \u00bbNie zabijaj\u00ab nie dotyczy\u0142o \u017byd\u00f3w?\u201d .<\/span><\/p>\n

Pewien m\u0105dry ksi\u0105dz powiedzia\u0142 mi niedawno, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 w Polsce podczas wojny w wi\u0119kszo\u015bci oboj\u0119tnie patrzy\u0142 na \u015bmier\u0107 Jezusa, obecnego w swoich \u017cydowskich braciach i siostrach. \u017be na ten widok umy\u0142 r\u0119ce jak Pi\u0142at. Ju\u017c po raz nie wiadomo kt\u00f3ry s\u0142ycha\u0107 dzi\u015b pianie koguta. Czy m\u00f3j Ko\u015bci\u00f3\u0142 u\u015bwiadomi sobie wreszcie, co uczyni\u0142 (i czego nie zrobi\u0142, co zaniedba\u0142), i czy zap\u0142acze jak Piotr?<\/span><\/p>\n

* * *<\/span><\/strong><\/p>\n

Dwuznaczne i niezr\u0119czne by\u0142y o\u015bwiadczenia prymasa Augusta Hlonda i biskupa kieleckiego Czes\u0142awa Kaczmarka, opublikowane po pogromie kieleckim. W moim najg\u0142\u0119bszym przekonaniu honor polskiego episkopatu uratowa\u0142 w\u00f3wczas bp Teodor Kubina z Cz\u0119stochowy, wsp\u00f3\u0142autor odezwy, w kt\u00f3rej nazwano zbrodni\u0119 w Kielcach \u201estrasznym w swej formie pogwa\u0142ceniem chrze\u015bcija\u0144skiego przykazania mi\u0142o\u015bci bli\u017aniego i og\u00f3lnoludzkiej zasady: \u00bbNie zabijaj\u00ab\u201d. I jednoznacznie powiedziano, i\u017c \u201ewszelkie twierdzenia o istnieniu mord\u00f3w rytualnych s\u0105 k\u0142amstwem. Nikt ze spo\u0142eczno\u015bci chrze\u015bcija\u0144skiej ani w Kielcach, ani gdzie indziej w Polsce nie zosta\u0142 skrzywdzony przez \u017byd\u00f3w dla cel\u00f3w religijnych i rytualnych. Nie jest nam znany ani jeden wypadek porwania dziecka chrze\u015bcija\u0144skiego przez \u017byd\u00f3w. Wszystkie szerzone w tej materii wiadomo\u015bci i wersje s\u0105 wymys\u0142em \u015bwiadomym zbrodniarzy lub nie\u015bwiadomym \u2013 ludzi oba\u0142amuconych i zmierzaj\u0105 do wywo\u0142ania zbrodni\u201d .<\/span><\/p>\n

Mo\u017cna by s\u0105dzi\u0107 \u2013 pisze Adam Michnik \u2013 \u201e\u017ce odezwa biskupa Kubiny, \u015bwiadectwo duchowej wielko\u015bci Ko\u015bcio\u0142a katolickiego w Polsce, b\u0119dzie stale obecna, wci\u0105\u017c przypominana i podawana za wz\u00f3r\u201d. Niestety\u2026 W czasie konferencji plenarnej episkopatu Polski, nied\u0142ugo po pogromie, \u201ezobowi\u0105zano poszczeg\u00f3lnych biskup\u00f3w, a\u017ceby powstrzymali si\u0119 od zajmowania indywidualnie stanowiska wobec wszystkich bez wyj\u0105tku wydarze\u0144 w kraju i nie stwarzali sytuacji jak po wypadkach kieleckich (\u2026), \u017ce ordynariusz jednej z diecezji (\u2026) wsp\u00f3\u0142uczestniczy w wydawaniu odezw, kt\u00f3rych tre\u015b\u0107 i intencje inni ordynariusze diecezji uznali za niemo\u017cliwe do przyj\u0119cia z zasadniczych za\u0142o\u017ce\u0144 my\u015blowych i kanonicznych Ko\u015bcio\u0142a katolickiego\u201d .<\/span><\/p>\n

Logika ko\u015bcielnej dyplomacji okaza\u0142a si\u0119 wa\u017cniejsza ni\u017c krystaliczny g\u0142os p\u0142yn\u0105cy z wn\u0119trza Ewangelii. By\u0142o tak, jakby Jan, kt\u00f3ry stan\u0105\u0142 pod krzy\u017cem, zosta\u0142 upomniany przez pozosta\u0142ych aposto\u0142\u00f3w za to, \u017ce wyszed\u0142 przed szereg.<\/span><\/p>\n

Czy dzi\u015b, w 70. rocznic\u0119 pogromu, Ko\u015bci\u00f3\u0142 w Polsce stanie przy dawnym biskupie cz\u0119stochowskim? Czy zap\u0142acze nad ofiarami Zag\u0142ady? \u201eCzy spogl\u0105daj\u0105c na twarze zamordowanych \u017cydowskich kobiet, m\u0119\u017cczyzn i dzieci, dostrze\u017ce jaki\u015b refleks losu Tego, co by\u0142 \u00bbum\u0119czon pod Ponckim Pi\u0142atem\u00ab \u2212 jaki\u015b \u015blad tamtego cierpienia, p\u0142aczu, tortury ukrzy\u017cowania?\u201d .<\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

twoje uwagi, linki, wlasne artykuly, lub wiadomosci przeslij do: webmaster@reunion68.com<\/a><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

 <\/p>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Trzeba wreszcie nad tym zap\u0142aka\u0107 Janusz Poniewierski 70. rocznica zbrodni w Kielcach, kt\u00f3ra r\u00f3wnie dobrze mog\u0142a wydarzy\u0107 si\u0119 w ka\u017cdym innym miejscu w Polsce, to najwy\u017csza pora na rzetelny rachunek sumienia, wyznanie winy i podj\u0119cie pokuty. A\u017c do publikacji S\u0105siad\u00f3w Jana T. Grossa my, Polacy, \u017cyli\u015bmy w poczuciu wzgl\u0119dnej niewinno\u015bci. Owszem \u2013 m\u00f3wili ci najwra\u017cliwsi […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43559"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=43559"}],"version-history":[{"count":14,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43559\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":43566,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43559\/revisions\/43566"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=43559"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=43559"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=43559"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}