{"id":49059,"date":"2016-12-22T17:09:33","date_gmt":"2016-12-22T15:09:33","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=49059"},"modified":"2016-12-21T07:32:52","modified_gmt":"2016-12-21T05:32:52","slug":"22-09-6","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=49059","title":{"rendered":"43 tys. \u017byd\u00f3w mieszka\u0142o w Lublinie w 1939."},"content":{"rendered":"
\"\"<\/a>Tomasz Pietrasiewicz: 43 tys. \u017byd\u00f3w mieszka\u0142o w Lublinie w 1939. O ka\u017cdym chcemy co\u015b napisa\u0107<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

Pawe\u0142 Piotr Reszka<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

\"TomaszTomasz Pietrasiewicz \/ (Fot. Mateusz Skwarczek \/ Agencja Gazeta)<\/strong><\/span><\/em><\/p>\n

My, Polacy, ma\u0142o o sobie wiemy. By\u0107 mo\u017ce takie proste pytanie, o najwa\u017cniejszego cz\u0142owieka w \u017cyciu ka\u017cdego z nas, pozwoli nam si\u0119 lepiej zrozumie\u0107. Rozmowa z Tomaszem Pietrasiewiczem, dyrektorem O\u015brodka “Brama Grodzka – Teatr NN” w Lublinie<\/strong><\/span><\/p>\n

Najwa\u017cniejszy cz\u0142owiek w pana \u017cyciu to?<\/strong><\/span><\/p>\n

\u2013 To kto\u015b, kogo nigdy tak naprawd\u0119 nie pozna\u0142em. Kto\u015b, o kim niewiele wiem, ale kt\u00f3rego obecno\u015b\u0107 towarzyszy mi od bardzo wielu lat. Pewien ch\u0142opiec \u017cydowski.<\/span><\/p>\n

Chodzi o Henia \u017bytomirskiego? Urodzi\u0142 si\u0119 w Lublinie, mia\u0142 dziewi\u0119\u0107 lat, gdy zgin\u0105\u0142 w komorze gazowej Majdanka. Kierowany przez pana O\u015brodek \u201eBrama Grodzka \u2013 Teatr NN\u201d realizuje po\u015bwi\u0119conych mu kilka projekt\u00f3w.<\/strong><\/span><\/p>\n

\u2013 Chodzi o kogo\u015b innego. Nie wiem nawet, jak to dziecko si\u0119 nazywa. Mia\u0142em wtedy mo\u017ce dziesi\u0119\u0107 lat, chodzi\u0142em do podstaw\u00f3wki. Na matematyce nauczycielka opowiedzia\u0142a klasie histori\u0119 z czas\u00f3w swojej m\u0142odo\u015bci. Widzia\u0142a, jak w Kamionce pod Lubartowem niemiecki \u017candarm prowadzi\u0142 m\u0142odego \u017byda. Za chwil\u0119 mia\u0142 go rozstrzela\u0107. Przygl\u0105da\u0142a si\u0119 temu grupa Polak\u00f3w. Na oczach wszystkich ten ch\u0142opczyk osiwia\u0142. Za chwil\u0119 zgin\u0105\u0142. Wiele lat po tej lekcji spotka\u0142em si\u0119 ze znajomymi z dawnej klasy, pyta\u0142em ich o t\u0119 opowie\u015b\u0107. I tu zaskakuj\u0105ca rzecz. Nikt jej nie pami\u0119ta\u0142.<\/span><\/p>\n

Dlaczego ta historia jest dla pana tak wa\u017cna?<\/strong><\/span><\/p>\n

\u2013 Wraca\u0142a do mnie na r\u00f3\u017cnych etapach mojego \u017cycia. Nagle czu\u0142em jej obecno\u015b\u0107. Cho\u0107 by\u0142o i tak, \u017ce wyrzuci\u0142em j\u0105 z pami\u0119ci na lata. Dopiero jak zacz\u0119li\u015bmy dzia\u0142a\u0107 tutaj, w Bramie Grodzkiej w Lublinie, wr\u00f3ci\u0142a z ca\u0142\u0105 moc\u0105. By\u0142o to dla mnie w jaki\u015b spos\u00f3b niewyt\u0142umaczalne. Dopiero po latach posk\u0142ada\u0142em to sobie w pewn\u0105 ca\u0142o\u015b\u0107 i wszystko si\u0119 domkn\u0119\u0142o.<\/span><\/p>\n

Ale tym, co wp\u0142yn\u0119\u0142o na to, co i jak tutaj robimy, by\u0142 pewien wa\u017cny fakt. D\u0142ugo my\u015bla\u0142em o tej historii jak o niezwykle tragicznym wydarzeniu. Po prostu. Nie my\u015bla\u0142em o tym ch\u0142opcu jak o dziecku \u017cydowskim. Dopiero po pewnym czasie dotar\u0142o do mnie to, \u017ce musia\u0142 zgin\u0105\u0107, bo by\u0142 \u017bydem. Po prostu.<\/span><\/p>\n

No a potem faktycznie pojawi\u0142a si\u0119 historia Henia \u017bytomirskiego. O\u015brodek odwiedzi\u0142a jego ciocia Neta \u017bytomirska-Avidar, mia\u0142a ze sob\u0105 album. Co roku ojciec robi\u0142 Heniowi zdj\u0119cie. Ten album zobaczy\u0142em przypadkowo u kogo\u015b z naszych pracownik\u00f3w na biurku. Zacz\u0105\u0142em go przegl\u0105da\u0107. Ostatnie zdj\u0119cie, z lipca 1939 roku, pokazuje Henia na schodach gmachu w centrum miasta. U\u015bmiechni\u0119ty ch\u0142opiec, wakacje. To ostatnia fotografia. Potem nie ma ju\u017c nic, koniec. Cholernie mnie to uderzy\u0142o.<\/span><\/p>\n

To by\u0142o w okolicy 2000 roku, dzia\u0142ali\u015bmy ju\u017c jakie\u015b dziesi\u0119\u0107 lat. I do tej pory raczej nie opowiadali\u015bmy o Zag\u0142adzie. Koncentrowali\u015bmy si\u0119 na \u017cyciu. Zbierali\u015bmy relacje o tym, jak wygl\u0105da\u0142o w Lublinie \u017cycie w dzielnicy \u017cydowskiej do 1939 roku.<\/span><\/p>\n

A da si\u0119 opowiada\u0107 o spo\u0142eczno\u015bci, kt\u00f3rej ju\u017c nie ma, i nie m\u00f3wi\u0107 o Zag\u0142adzie?<\/span>
\n \u2013 Teraz ju\u017c wiem, \u017ce si\u0119 nie da. I pewnego dnia dotar\u0142o to do mnie bardzo mocno. Poza mn\u0105 nikt ju\u017c nie pami\u0119ta\u0142 historii ch\u0142opca z Kamionki, kt\u00f3ry osiwia\u0142, zrozumia\u0142em, \u017ce jak czego\u015b nie zrobimy, ona po prostu zniknie. Tak samo jak zniknie historia Henia \u017bytomirskiego.<\/span><\/p>\n

Wys\u0142ali\u015bmy maila do Instytutu Yad Vashem, opisali\u015bmy, co wiedzieli\u015bmy, Kamionka, akcja Reinhardt, 1942-43 rok, kilkuletni ch\u0142opiec. Mo\u017ce uda si\u0119 czego\u015b dowiedzie\u0107? Odpisali, \u017ce brak danych, \u017ce nie s\u0105 instytucj\u0105 od robienia cud\u00f3w. Du\u017co mnie to nauczy\u0142o. \u017be to my powinni\u015bmy odtwarza\u0107 losy, szuka\u0107 nitek, liczy\u0107 na cud.<\/span><\/p>\n

Histori\u0119 Henia \u017bytomirskiego pokazywali\u015bcie w spos\u00f3b, w jaki nikt przed wami tego nie robi\u0142. Mia\u0142 nawet swoje konto na Facebooku, odpowiada\u0142 na wiadomo\u015bci. To zreszt\u0105 spotka\u0142o si\u0119 te\u017c z g\u0142osami krytycznymi. W waszych projektach cz\u0119sto stawiacie na wywo\u0142anie emocji.
\n<\/strong><\/span>
\n \u2013 Oczywi\u015bcie. Chcieli\u015bmy, \u017ceby ta historia, jak i inne, kt\u00f3re opowiadamy, jako\u015b ludzi obesz\u0142a. Ale najpierw by\u0142y listy. Prosili\u015bmy m\u0142odych ludzi, by napisali do niego par\u0119 s\u0142\u00f3w. I to by\u0142o \u015bwietne, bo te listy by\u0142y czym\u015b bardzo szczerym. Kiedy\u015b do koperty kto\u015b w\u0142o\u017cy\u0142 kwiatek.<\/span><\/p>\n

W jaki spos\u00f3b pan trafi\u0142 do teatru?
\n<\/strong><\/span>
\n \u2013 Wstyd si\u0119 przyzna\u0107, ale przez mordobicie.<\/span><\/p>\n

Jak to?!
\n<\/strong><\/span>
\n \u2013 Studiowa\u0142em fizyk\u0119 na UMCS. Druga po\u0142owa lat 70. Mieli\u015bmy praktyki w Lubelskich Zak\u0142adach Naprawy Samochod\u00f3w. No i by\u0142 tam z nami taki jeden kolega, \u0107wiczy\u0142 taekwondo. Trenowa\u0142em kiedy\u015b podnoszenie ci\u0119\u017car\u00f3w, troch\u0119 boks. No to ten kolega m\u00f3wi: \u201eTo co, mo\u017ce si\u0119 sprawdzimy?\u201d. Dwa razy mi tego nie trzeba by\u0142o powtarza\u0107.<\/span><\/p>\n

Zacz\u0119li\u015bmy si\u0119 t\u0142uc. Przygl\u0105da\u0142a nam si\u0119 grupka student\u00f3w. Kibicowali. W jaki\u015b spos\u00f3b w tej walce mi si\u0119 powiod\u0142o. Po wszystkim podchodzi do mnie jeden z widz\u00f3w i m\u00f3wi: \u201eNo nie\u017ale. A wiesz, my mamy taki teatr studencki i potrzebujemy w\u0142a\u015bnie takich wysportowanych jak ty. Mo\u017ce by\u015b przyszed\u0142 na pr\u00f3b\u0119?\u201d. Ja mu na to: \u201eCz\u0142owieku, przecie\u017c ja w \u017cyciu w teatrze nie by\u0142em\u201d.<\/span><\/p>\n

Z klas\u0105 te\u017c nie?<\/strong><\/span>
\n<\/span>
\n \u2013 Rzeczywi\u015bcie. Raz z klas\u0105 byli\u015bmy w Warszawie, balet czy jaka\u015b opera. Pami\u0119tam, \u017ce z kolegami strzelali\u015bmy do aktor\u00f3w z procy.<\/span><\/p>\n

Wtedy na pr\u00f3b\u0119 pan poszed\u0142.
\n<\/strong><\/span>
\n \u2013 Z ciekawo\u015bci. Mia\u0142em na sobie dres. Tym go\u015bciem, co mnie zaprosi\u0142, by\u0142 Antek Mierzwi\u0144ski, a teatr to Grupa Chwilowa. Zmieni\u0142 moje \u017cycie. Nagle w nim eksplodowa\u0142. Teatr sta\u0142 si\u0119 dla mnie wszystkim.<\/span><\/p>\n

W roku 1980 robili\u015bmy \u201eMartw\u0105 natur\u0119\u201d, wtedy po raz pierwszy poczu\u0142em si\u0119 wsp\u00f3\u0142tw\u00f3rc\u0105, pracowali\u015bmy metod\u0105 kreacji zbiorowej. Wa\u017cnym elementem tego przedstawienia by\u0142a poezja Josifa Brodskiego. Dla mnie spotkanie z ni\u0105 by\u0142o rodzajem wstrz\u0105su. Ta historia odrzuconego poety, kt\u00f3ry musi emigrowa\u0107, kt\u00f3ry nie mie\u015bci si\u0119 w systemie, trafi\u0142a w moje emocje. Ten spektakl wr\u00f3ci\u0142 do mnie 20 lat p\u00f3\u017aniej. Przygotowuj\u0105c go, potrzebowali\u015bmy mn\u00f3stwa p\u0142aszczy jako rekwizyt\u00f3w. Dali\u015bmy og\u0142oszenie do prasy z pro\u015bb\u0105, by ludzie przynosili nam stare i niepotrzebne. Mieli\u015bmy dy\u017cury i odbierali\u015bmy p\u0142aszcze. Do mnie przysz\u0142a pewna pani. Przynios\u0142a be\u017cowy jesienny p\u0142aszcz. Mia\u0142 go na sobie jej brat, gdy 22 lipca 1944 roku zosta\u0142 rozstrzelany przez Niemc\u00f3w w wi\u0119zieniu na Zamku Lubelskim. Siostra wypra\u0142a go z krwi, trzyma\u0142a przez lata. Czu\u0142a, \u017ce powinna go nam odda\u0107, bo jej brat zawsze chcia\u0142 by\u0107 aktorem.<\/span><\/p>\n

P\u0142aszcz zagra\u0142 w przedstawieniu, u\u017cywa\u0142em go. Wci\u0105\u017c go mam. Jest tutaj, w miejscu oddalonym o sto metr\u00f3w od wi\u0119zienia, w kt\u00f3rym zacz\u0119\u0142a si\u0119 jego historia.<\/span><\/p>\n

Gdyby nie tamte praktyki, nie ta b\u00f3jka, by\u0107 mo\u017ce dzi\u015b uczy\u0142bym fizyki w jakie\u015b szkole. Zreszt\u0105 te studia to te\u017c wcale nie by\u0142y dla mnie czym\u015b oczywistym. Bo ja mocno chuligani\u0142em. Czu\u0142em si\u0119 obcy i nieakceptowany, chcia\u0142em pokaza\u0107, \u017ce potrafi\u0119.<\/span><\/p>\n

Pochodzi pan z Siedlec, ojciec by\u0142 wojskowym.<\/span><\/strong><\/p>\n

czytaj dalej: Tomasz Pietrasiewicz: 43 tys. \u017byd\u00f3w mieszka\u0142o w Lublinie w 1939. O ka\u017cdym chcemy co\u015b napisa\u0107<\/a><\/span><\/strong><\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

twoje uwagi, linki, wlasne artykuly, lub wiadomosci przeslij do: webmaster@reunion68.com<\/a><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

 <\/p>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Tomasz Pietrasiewicz: 43 tys. \u017byd\u00f3w mieszka\u0142o w Lublinie w 1939. O ka\u017cdym chcemy co\u015b napisa\u0107 Pawe\u0142 Piotr Reszka Tomasz Pietrasiewicz \/ (Fot. Mateusz Skwarczek \/ Agencja Gazeta) My, Polacy, ma\u0142o o sobie wiemy. By\u0107 mo\u017ce takie proste pytanie, o najwa\u017cniejszego cz\u0142owieka w \u017cyciu ka\u017cdego z nas, pozwoli nam si\u0119 lepiej zrozumie\u0107. Rozmowa z Tomaszem Pietrasiewiczem, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49059"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=49059"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49059\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":49072,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49059\/revisions\/49072"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=49059"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=49059"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=49059"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}