{"id":49801,"date":"2017-12-27T17:09:12","date_gmt":"2017-12-27T15:09:12","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=49801"},"modified":"2017-12-26T09:33:25","modified_gmt":"2017-12-26T07:33:25","slug":"26-09-9","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=49801","title":{"rendered":"Rabin Samuel Rosenberg o chasydach, przemianach i Lag ba-Omer w Meron"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/a>Rabin Samuel Rosenberg o chasydach, przemianach i Lag ba-Omer w Meron<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

MICHA\u0141 BOJANOWSKI<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

\"CHIDUSZ-LAG-BA-OMER-MEROR-CHASIDIM-CHASYDZI\"<\/p>\n

MICHA\u0141 BOJANOWSKI: DLACZEGO PRZESTA\u0141 RABIN BY\u0106 CHASYDEM?<\/p>\n

Samuel Rosenberg: To nie tak, \u017ce przesta\u0142em by\u0107 chasydem, takie stwierdzenie nie by\u0142oby prawd\u0105. Opu\u015bci\u0142em wsp\u00f3lnot\u0119 (oraz jesziw\u0119), do kt\u00f3rej nale\u017ca\u0142em oraz praktyk\u0119 \u017cycia chasydzkiego, jednak\u017ce nadal czuj\u0119 si\u0119 chasydem, wiele pi\u0119knych element\u00f3w \u017cycia chasydzkiego pozosta\u0142o i pozostanie we mnie na zawsze.<\/span><\/p>\n

NA PRZYK\u0141AD?<\/p>\n

To, \u017ce kawana (hebr. intencja) jest najwa\u017cniejsza, \u017ce bez odpowiednich intencji praktyka \u017cycia \u017cydowskiego traci swoj\u0105 warto\u015b\u0107. \u017beby nie ocenia\u0107 ludzi po wygl\u0105dzie \u2013 kto\u015b o wygl\u0105dzie mordercy w rzeczywisto\u015bci mo\u017ce by\u0107 jego przeciwie\u0144stwem. I \u017ceby kocha\u0107 ka\u017cdego \u017byda (ahawat Israel). To s\u0105 og\u00f3lnie istotne warto\u015bci w judaizmie, ale chasydyzm uczyni\u0142 je bardzo wa\u017cnymi.<\/span><\/p>\n

A jednak nie czu\u0142em, \u017ce \u017cycie we wsp\u00f3lnocie chasydzkiej jest miejscem, w kt\u00f3rym mog\u0119 by\u0107 tak blisko Boga, jak bym chcia\u0142. Zrozumia\u0142em w pewnym momencie, \u017ce to nie jest droga, kt\u00f3r\u0105 chc\u0119 wielbi\u0107 Boga, to nie by\u0142o awodat Haszem szeli.<\/span><\/p>\n

ALE TO NIE BY\u0141A NAG\u0141A DECYZJA?<\/p>\n

Nie rozmy\u015bla\u0142em latami o odej\u015bciu. Jednak gdy by\u0142em m\u0142odzie\u0144cem, ju\u017c zaczyna\u0142em pow\u0105tpiewa\u0107, czy to aby na pewno droga dla mnie.<\/span><\/p>\n

ILE OS\u00d3B W IZRAELU OPUSZCZA NAJBARDZIEJ ORTODOKSYJNE NURTY W JUDAIZMIE?<\/p>\n

Niewiele.<\/span><\/p>\n

DLACZEGO?<\/p>\n

Wydaje mi si\u0119, \u017ce jest taka zasada w \u017cyciu ludzi, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nas \u017cyje takim \u017cyciem, w jakim si\u0119 wychowa\u0142o. Edukacja, m\u0142odo\u015b\u0107, przyk\u0142ad rodzic\u00f3w i znajomych \u2013 to wszystko sprawia, \u017ce bardzo rzadko porzucamy ten wyuczony, przej\u0119ty niejako z mlekiem matki wz\u00f3r \u017cycia. To nawet mocniej dzia\u0142a w przypadku \u015brodowisk ultraortodoksyjnych w Izraelu, gdy\u017c nikt tam publicznie nie poddaje w w\u0105tpliwo\u015b\u0107 s\u0142uszno\u015bci obranej drogi. Dlaczego mieliby wi\u0119c opuszcza\u0107 sw\u00f3j dom, swoj\u0105 wsp\u00f3lnot\u0119? Ma\u0142o kto jest zdolny do radykalnych zmian, ma\u0142o kto ich tak naprawd\u0119 chce.<\/span><\/p>\n

JAKA BY\u0141A REAKCJA MAMY?<\/p>\n

Jak ka\u017cdy rodzic by\u0142aby szcz\u0119\u015bliwa, gdybym wyznawa\u0142 wiar\u0119 w Boga w ten sam spos\u00f3b, w jaki ona to robi. Ale jest szcz\u0119\u015bliwa, widz\u0105c, \u017ce i ja jestem szcz\u0119\u015bliwy w moim \u2013 religijnym przecie\u017c \u2013 \u017cyciu. Nadal studiuj\u0119 Talmud, co prawda na uniwersytecie a nie w jesziwie, ale mama widzi, \u017ce jest to dobre dla mnie.<\/span><\/p>\n

JAK WYGL\u0104DA\u0141O RABINA \u017bYCIE W WIEKU 20 LAT?<\/p>\n

By\u0142em w jesziwie. Chasyd studiuje w jesziwie a\u017c do wzi\u0119cia \u015blubu. Potem albo kontynuujesz nauk\u0119 albo zaczynasz prac\u0119. Dni student\u00f3w jesziwy wygl\u0105daj\u0105 do\u015b\u0107 monotonnie. Wstajesz rano i idziesz do mykwy, co jest bardzo typow\u0105 chasydzk\u0105 praktyk\u0105. Po obmyciu rytualnym jest czas na studiowanie, modlitw\u0119 porann\u0105, \u015bniadanie i powr\u00f3t do studiowania Talmudu. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 dnia sp\u0119dzasz nad studiami. Oczywi\u015bcie s\u0105 przerwy. Obiad, kolacja. Wieczorna modlitwa i znowu studiowanie. Dzie\u0144 ko\u0144czy si\u0119 o 22. Jeste\u015b ju\u017c do\u015b\u0107 zm\u0119czony, wi\u0119c idziesz spa\u0107.<\/span><\/p>\n

I ZAWSZE W TAKIM TRYBIE?<\/p>\n

Tak. Na szabat i pozosta\u0142e \u015bwi\u0119ta mo\u017cesz wr\u00f3ci\u0107 do domu. Jednak tygodnie w jesziwie wygl\u0105daj\u0105 w\u0142a\u015bnie w ten spos\u00f3b.<\/span><\/p>\n

A JAKI\u015a SPORT? GRY ZESPO\u0141OWE?<\/p>\n

W jesziwie nie ma miejsca na sport, ani gry i zabawy. Jednak\u017ce spotykali\u015bmy si\u0119 na wsp\u00f3lnym \u015bpiewaniu, czy ta\u0144czeniu.<\/span><\/p>\n

A KONTAKT Z ZEWN\u0118TRZNYM \u015aWIATEM?<\/p>\n

Moja jesziwa by\u0142a w Bnej Brak. To do\u015b\u0107 religijne miasto. Wi\u0119cej tam fast food\u00f3w ni\u017c restauracji. Podobnie jak w niekt\u00f3rych dzielnicach Jerozolimy, r\u00f3wnie\u017c tam nale\u017cy by\u0107 ubranym skromnie. Na co dzie\u0144 studenci jesziwy nie maj\u0105 kontaktu z r\u00f3wie\u015bnikami z niereligijnych szk\u00f3\u0142. Nie wida\u0107 tam nastolatk\u00f3w pal\u0105cych papierosy czy ca\u0142uj\u0105cych si\u0119 w bramach budynk\u00f3w. W mie\u015bcie s\u0105 tylko religijne szko\u0142y.<\/span><\/p>\n

WI\u0118C NAG\u0141A ZMIANA MUSI BY\u0106 SZOKIEM?<\/p>\n

Dla innych os\u00f3b pewnie tak, ale musisz pami\u0119ta\u0107, \u017ce ja przecie\u017c pochodz\u0119 z samego centrum Tel Awiwu i tam w\u0142a\u015bnie wraca\u0142em chocia\u017cby na szabaty, wi\u0119c nie by\u0142em tak odci\u0119ty od nieortodoksyjnego \u015bwiata, jakby to si\u0119 mog\u0142o wydawa\u0107. Po opuszczeniu jesziwy wr\u00f3ci\u0142em wi\u0119c do Tel Awiwu, do rodzinnego domu. Zacz\u0105\u0142em przygotowania do matury i pracowa\u0142em.<\/span><\/p>\n

CZYLI JEDNAK NIE BY\u0141O ZASKOCZENIA?<\/p>\n

Nie, w og\u00f3le. Uczy\u0142em si\u0119 w prywatnej szkole, gdzie nie panowa\u0142a atmosfera og\u00f3lniaka, a raczej s\u0105 ludzie powa\u017cnie skoncentrowani na przygotowaniach do egzamin\u00f3w. Nie znajomo\u015bci, pierwsze mi\u0142o\u015bci, czy wsp\u00f3lne sp\u0119dzanie czasu \u2013 a jedynie nauka. By\u0142o to momentami trudne, bo abstrakcyjne rozwa\u017cania nad Talmudem musia\u0142em nagle przenie\u015b\u0107 na grunt wyuczenia si\u0119 konkretnych zagadnie\u0144 do egzamin\u00f3w.<\/span><\/p>\n

I NIE CZU\u0141 SI\u0118 RABIN SAMOTNY PO OPUSZCZENIU JESZIWY?<\/p>\n

Nie mia\u0142em \u017cadnych bliskich przyjaci\u00f3\u0142, jedynie kilku starych znajomych z s\u0105siedztwa. Ale szybko to nadrobi\u0142em.<\/span><\/p>\n

ROZUMIEM, \u017bE TRADYCYJNYCH CHASYDZKICH NAKRY\u0106 G\u0141OWY RABIN NIE NOSI\u0141, ALE P\u0141ASZCZ \u2013 CHYBA TAK?<\/p>\n

Tak. Owe nakrycia g\u0142owy nosz\u0105 m\u0119\u017cczy\u017ani po \u015blubie, p\u0142aszcze za\u015b ch\u0142opcy po bar micwie.<\/span><\/p>\n

PEWNIE W TAKIM P\u0141ASZCZU MUSIA\u0141O BY\u0106 DO\u015a\u0106 GOR\u0104CO?<\/p>\n

Wszyscy nosz\u0105 takie same p\u0142aszcze, wi\u0119c to nie jest pytanie. Z zewn\u0105trz wydawa\u0107 si\u0119 mo\u017ce, \u017ce gotujemy si\u0119 w nich, jednak\u017ce gdy absolutnie wszyscy nosz\u0105 takie same okrycia, nie jest to poddawane pod dyskusj\u0119. Zak\u0142adasz i nie zadajesz pyta\u0144, bo zak\u0142adaj\u0105 je wszyscy. Da si\u0119 przyzwyczai\u0107.<\/span><\/p>\n

\u015aWI\u0118TOWALI\u015aCIE LAG BA-OMER W JESZIWIE?<\/p>\n

To bardzo radosne \u015bwi\u0119to na pami\u0105tk\u0119 ko\u0144ca zarazy, kt\u00f3ra panowa\u0142a po\u015br\u00f3d student\u00f3w rabiego Akiwy. To r\u00f3wnie\u017c dzie\u0144, w kt\u00f3rym umar\u0142 Raszbi (Szymon Bar Johaj), przez tradycj\u0119 uznany za tw\u00f3rc\u0119 Zoharu. Podobno zanim umar\u0142, mia\u0142 mie\u0107 wyja\u015bnionych wiele sekret\u00f3w Tory. Przekaza\u0142 je swoim uczniom. Dlatego te\u017c g\u0142\u00f3wnie to chasydzi przyje\u017cd\u017caj\u0105 do Meron, gdy\u017c nurt ten jest cz\u0119\u015bci\u0105 mistycyzmu \u017cydowskiego. A opr\u00f3cz chasyd\u00f3w wiele os\u00f3b g\u0142\u0119boko zaanga\u017cowanych w studia nad kaba\u0142\u0105.<\/span><\/p>\n

Moja jesziwa w ten dzie\u0144 organizowa\u0142a wyjazd autobusem do Meron. Podczas drogi studiowali\u015bmy Talmud oraz \u015bpiewali\u015bmy piosenki i niguny na specjalne, u\u017cywane w Meron, melodie.<\/span><\/p>\n

JAK WYGL\u0104DA\u0141A CELEBRACJA W MERON?<\/p>\n

Jedn\u0105 z tradycji w Lag ba-Omer jest rozpalanie ognisk. Na dachu grobowca, w kt\u00f3rym pochowany jest Raszbi, specjalnie wybrany do tego chasydzki rabin rozpala najwi\u0119ksze w mie\u015bcie ognisko. Chasydzi modl\u0105 si\u0119, ta\u0144cz\u0105 i \u015bpiewaj\u0105 b\u0105d\u017a to klezmerskie piosenki, b\u0105d\u017a niguny z Meron. Ale jest jeszcze jeden ciekawy element celebracji Lag ba-Omer w Meron.<\/span><\/p>\n

W tradycji chasydzkiej nie \u015bcina si\u0119 w\u0142os\u00f3w ch\u0142opcom do trzeciego roku \u017cycia. W\u0142a\u015bnie w Meron w \u015bwi\u0119to Lag ba-Omer odbywa si\u0119 chalake \u2013 \u015bcinanie w\u0142os\u00f3w m\u0142odym ch\u0142opcom oraz pozostawianie im tradycyjnych pejs\u00f3w. R\u00f3wnie\u017c i ja, gdy by\u0142em dzieckiem, mia\u0142em \u015bci\u0119te tam w\u0142osy. Do tej pory zachowa\u0142em kopert\u0119, w kt\u00f3rej s\u0105 schowane.<\/span><\/p>\n

W Meron jest wtedy bardzo wiele os\u00f3b \u2013 w tym wieku szanowanych rabin\u00f3w i cadyk\u00f3w, dlatego zwyczajem jest, \u017ce podchodzi si\u0119 do nich i prosi, aby odci\u0119li no\u017cycami troch\u0119 w\u0142os\u00f3w z g\u0142owy dziecka. Nie jest to w \u017caden spos\u00f3b zorganizowane, widzisz cadyka albo rabina i podchodzisz do niego z pro\u015bb\u0105 o \u015bci\u0119cie w\u0142os\u00f3w.<\/span><\/p>\n

MIN\u0118\u0141Y CZASY, \u017bE DZIECI W CHEDERZE RAZ W ROKU TYLKO MOG\u0141Y ODERWA\u0106 SI\u0118 OD STUDIOWANIA TORY I P\u00d3J\u015a\u0106 ZA MIASTO NA BITW\u0118?<\/p>\n

We wsp\u00f3\u0142czesnym Izraelu w wi\u0119kszo\u015bci ortodoksyjnych cheder\u00f3w dzieci maj\u0105 na co dzie\u0144 mo\u017cliwo\u015b\u0107 oderwania si\u0119 od nauki. Bawi\u0105 si\u0119 razem, uprawiaj\u0105 sporty. W\u0142a\u015bciwie cheder to tak, jak szko\u0142a podstawowa<\/span>.<\/p>\n

CZYLI W DZIECI\u0143STWIE RABIN NIE ODRYWA\u0141 SI\u0118 RAZ W ROKU NA ZABAW\u0118 W LAG BA-OMER?<\/p>\n

Nie. Ale pami\u0119tam pot\u0119\u017cne ogniska, budowane przez doros\u0142ych poza miastem. To w\u0142a\u015bciwie by\u0142y ca\u0142e misternie zaplanowane wielkie konstrukcje. Pami\u0119tam, \u017ce u\u017cywali\u015bmy \u0142uk\u00f3w, kt\u00f3rymi celowali\u015bmy w te w\u0142a\u015bnie ogniska.<\/span><\/p>\n

ALE NIE BY\u0141A TO JEDYNA AKTYWNO\u015a\u0106 FIZYCZNA W CI\u0104GU ROKU?<\/p>\n

Zdecydowanie nie. Na pewno znajdziesz takie chedery w Izraelu, ale wi\u0119kszo\u015b\u0107 religijnych cheder\u00f3w zapewnia dzieciom nie tylko nauk\u0119 angielskiego i matematyki, ale r\u00f3wnie\u017c r\u00f3\u017cnorodne aktywno\u015bci fizyczne.<\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

twoje uwagi, linki, wlasne artykuly, lub wiadomosci przeslij do: webmaster@reunion68.com<\/a><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

 <\/p>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Rabin Samuel Rosenberg o chasydach, przemianach i Lag ba-Omer w Meron MICHA\u0141 BOJANOWSKI MICHA\u0141 BOJANOWSKI: DLACZEGO PRZESTA\u0141 RABIN BY\u0106 CHASYDEM? Samuel Rosenberg: To nie tak, \u017ce przesta\u0142em by\u0107 chasydem, takie stwierdzenie nie by\u0142oby prawd\u0105. Opu\u015bci\u0142em wsp\u00f3lnot\u0119 (oraz jesziw\u0119), do kt\u00f3rej nale\u017ca\u0142em oraz praktyk\u0119 \u017cycia chasydzkiego, jednak\u017ce nadal czuj\u0119 si\u0119 chasydem, wiele pi\u0119knych element\u00f3w \u017cycia chasydzkiego […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49801"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=49801"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49801\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":58337,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49801\/revisions\/58337"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=49801"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=49801"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=49801"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}