{"id":50960,"date":"2017-03-22T17:09:29","date_gmt":"2017-03-22T15:09:29","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=50960"},"modified":"2017-03-20T16:59:22","modified_gmt":"2017-03-20T14:59:22","slug":"24-09-14","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=50960","title":{"rendered":"AKCJA \u201eREINHARDT\u201d \u2013 WYMORDOWANIE POLSKICH \u017bYD\u00d3W"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/a>AKCJA \u201eREINHARDT\u201d \u2013 WYMORDOWANIE POLSKICH \u017bYD\u00d3W<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

Krzysztof Persak<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

W nocy z 16 na 17 marca 1942 r. Niemcy rozpocz\u0119li deportacj\u0119 \u017byd\u00f3w z getta w Lublinie do obozu zag\u0142ady w Be\u0142\u017ccu. Jednocze\u015bnie zacz\u0119li tam wywozi\u0107 tak\u017ce \u017byd\u00f3w lwowskich. Tak zacz\u0119\u0142a si\u0119 operacja, kt\u00f3rej celem by\u0142o wymordowanie ludno\u015bci \u017cydowskiej z pi\u0119ciu dystrykt\u00f3w Generalnego Gubernatorstwa (warszawskiego, radomskiego, krakowskiego, lubelskiego i galicyjskiego). Pod koniec 1942 r. akcj\u0119 rozszerzono na wcielony do Prus Wschodnich okr\u0119g bia\u0142ostocki.<\/strong><\/span><\/p>\n

Decyzja o wymordowaniu wszystkich europejskich \u017byd\u00f3w zapad\u0142a jesieni\u0105 1941 roku. Aby skoordynowa\u0107 dzia\u0142ania poszczeg\u00f3lnych segment\u00f3w aparatu pa\u0144stwowego III Rzeszy 20 stycznia 1942 r. zorganizowano konferencj\u0119 w Wannsee w Berlinie. Josef B\u00fchler, przedstawiciel generalnego gubernatora Hansa Franka domaga\u0142 si\u0119 na niej, aby \u201eostateczne rozwi\u0105zanie kwestii \u017cydowskiej\u201d zacz\u0105\u0107 od teren\u00f3w Generalnego Gubernatorstwa . Na wykonawc\u0119 tego zadania Heinrich Himmler wyznaczy\u0142 Odilo Globocnika, szefa SS i policji w Lublinie. Tam te\u017c mie\u015bci\u0142 si\u0119 sztab operacji, kt\u00f3rej nadano kryptonim \u201eReinhardt\u201d, najprawdopodobniej na cze\u015b\u0107 szefa G\u0142\u00f3wnego Urz\u0119du Bezpiecze\u0144stwa Rzeszy Reinharda Heydricha. Nazwa operacji w dokumentach pojawia si\u0119 zar\u00f3wno jako \u201eReinhardt\u201d, jak i \u201eReinhard\u201d. Ze strony tego urz\u0119du akcj\u0119 nadzorowa\u0142 Adolf Eichmann.<\/span><\/p>\n

Likwidacja getta w Opocznie, 1942\/1943, fot. \u017bydowski Instytut Historyczny im. Emanuela Ringelbluma<\/em><\/span><\/p>\n

Do realizacji zbrodniczego planu Niemcy skierowali esesman\u00f3w zaanga\u017cowanych wcze\u015bniej w akcj\u0119 T4 (mordowanie os\u00f3b niepe\u0142nosprawnych). Jej szef, Christian Wirth, nadzorowa\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 utworzonych specjalnie na potrzeby akcji \u201eReinhardt\u201d oboz\u00f3w zag\u0142ady, gdzie \u015bmier\u0107 zadawano w komorach gazowych. Ob\u00f3z w Be\u0142\u017ccu funkcjonowa\u0142 od marca do grudnia 1942 r. (zlikwidowany w kwietniu 1943 r.), w Sobiborze \u2013 od maja 1942 r. do pa\u017adziernika 1943 r., a Treblinka II \u2013 od lipca 1942 r. do sierpnia 1943 r. (zlikwidowany w listopadzie 1943 r.). Tylko w tych trzech obozach zamordowano ponad 1,5 mln istnie\u0144 ludzkich. Ofiary akcji \u201eReinhardt\u201d mordowano r\u00f3wnie\u017c w obozie koncentracyjnym i zag\u0142ady na Majdanku.<\/span><\/p>\n

Od pocz\u0105tku grudnia 1941 r. funkcjonowa\u0142 ob\u00f3z zag\u0142ady Kulmhof w Che\u0142mnie nad Nerem, gdzie Niemcy mordowali ludno\u015b\u0107 \u017cydowsk\u0105 z terenu Kraju Warty. Wiosn\u0105 1942 r. rozpocz\u0119li systematyczne likwidacje skupisk \u017cydowskich w Generalnym Gubernatorstwie Oznacza\u0142o to nie tylko odbywaj\u0105c\u0105 si\u0119 w nieludzkich warunkach deportacj\u0119 wi\u0119\u017ani\u00f3w gett do oboz\u00f3w zag\u0142ady, ale r\u00f3wnie\u017c masowe mordy i egzekucje na miejscu. W ma\u0142ych miasteczkach, gdzie getta nie by\u0142y \u015bci\u015ble odizolowane, dzia\u0142o si\u0119 to na oczach miejscowej, polskiej ludno\u015bci.<\/span><\/p>\n

Deportacja getta w J\u0119drzejowie, 1943, fot. \u017bydowski Instytut Historyczny im. Emanuela Ringelbluma<\/em><\/span><\/p>\n

Niemiecki personel akcji \u201eReinhardt\u201d by\u0142 stosunkowo nieliczny. Sk\u0142ada\u0142 si\u0119 z 450 esesman\u00f3w i ponad 1000 cz\u0142onk\u00f3w s\u0142u\u017cby pomocniczej rekrutowanych spo\u015br\u00f3d wzi\u0119tych do niewoli czerwonoarmist\u00f3w (przewa\u017cnie Ukrai\u0144c\u00f3w, \u0141otyszy i Niemc\u00f3w rosyjskich). Szkolono ich w obozie w Trawnikach na Lubelszczy\u017anie i wykorzystywano r\u00f3wnie\u017c jako stra\u017cnik\u00f3w w obozach zag\u0142ady. Wobec braku ludzi do pomocy w akcjach deportacyjnych i udzia\u0142u w ob\u0142awach na uciekinier\u00f3w Niemcy mobilizowali si\u0142y miejscowe, zw\u0142aszcza granatowych policjant\u00f3w, czasem stra\u017cak\u00f3w czy junak\u00f3w s\u0142u\u017cby budowlanej (Baudienst). W wi\u0119kszych gettach odpowiedzialno\u015b\u0107 za dostarczenie kontyngent\u00f3w ludzi do rzekomej \u201eewakuacji do pracy na Wsch\u00f3d\u201d przerzucali na Rady \u017bydowskie i \u017bydowsk\u0105 S\u0142u\u017cb\u0119 Porz\u0105dkow\u0105.<\/span><\/p>\n

Akcje wysiedle\u0144cze koordynowa\u0142 szef sztabu operacji \u201eReinhardt\u201d, Hermann H\u00f6fle. Najwi\u0119ksza mia\u0142a miejsce w getcie warszawskim, sk\u0105d w ci\u0105gu dw\u00f3ch miesi\u0119cy (od 22 lipca do 21 wrze\u015bnia 1942 r.) Niemcy wywie\u017ali do Treblinki ponad 250 tys. ludzi.<\/span><\/p>\n

Akcja deportacyjna w getcie w Pabianicach w dniu 18 maja 1942 roku, fot. United States Holocaust Memorial Museum<\/em><\/span><\/p>\n

Dla III Rzeszy liczy\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c wymiar ekonomiczny operacji \u201eReinhardt\u201d. Sztabowi Globocnika podlega\u0142o ponad 150 oboz\u00f3w pracy dla \u017byd\u00f3w. Olbrzymi doch\u00f3d przyni\u00f3s\u0142 r\u00f3wnie\u017c rabunek mienia nale\u017c\u0105cego do pomordowanych. Wed\u0142ug ko\u0144cowego raportu Globocnika jego warto\u015b\u0107 wynios\u0142a 179 mln marek po odliczeniu wynosz\u0105cych 12 mln marek koszt\u00f3w operacji. Mordowanie \u017byd\u00f3w dawa\u0142o te\u017c okazj\u0119 do grabie\u017cy indywidualnej. W\u0142a\u015bnie nadu\u017cycia materialne by\u0142y powodem odwo\u0142ania Globocnika w sierpniu 1943 roku.<\/span><\/p>\n

Mimo opor\u00f3w ze strony przemys\u0142u wojennego korzystaj\u0105cego z niewolniczej pracy \u017byd\u00f3w priorytetem dla SS by\u0142o doko\u0144czenie \u201eostatecznego rozwi\u0105zania\u201d. Po buntach wi\u0119\u017ani\u00f3w w Treblince (2 sierpnia 1943 r.) i Sobiborze (14 pa\u017adziernika 1943 r.) nast\u0119pca Globocnika, Jakob Sporrenberg, przeprowadzi\u0142 na osobisty rozkaz Himmlera akcj\u0119 pod kryptonimem \u201eErntefest\u201d (\u201eDo\u017cynki\u201d). W dniach 3-4 listopada 1943 r. w obozach na Majdanku, w Trawnikach i Poniatowej Niemcy rozstrzelali 42 tys. wi\u0119\u017ani\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Rynek w \u0141osicach po deportacji getta w sierpniu 1942 roku, fot. \u017bydowski Instytut Historyczny im. Emanuela Ringelbluma<\/em><\/span><\/p>\n

\u0141\u0105cznie podczas operacji \u201eReinhardt\u201d w ci\u0105gu 18 miesi\u0119cy \u2013 od 17 marca 1942 r. do 4 listopada 1943 r. \u2013 Niemcy wymordowali ok. 2 mln \u017byd\u00f3w. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 zgin\u0119\u0142a jeszcze przed ko\u0144cem 1942 r. (ju\u017c latem tego roku Himmler nakazywa\u0142 zako\u0144czenie \u201ewysiedlenia\u201d \u017byd\u00f3w z GG do 31 grudnia). W\u015br\u00f3d ofiar by\u0142o tak\u017ce ponad 100 tys. \u017byd\u00f3w z Francji, Holandii, Niemiec, Austrii, Czech i S\u0142owacji oraz okupowanych przez Bu\u0142gari\u0119 Macedonii i Tracji, kt\u00f3rych Niemcy deportowali do Sobiboru, Be\u0142\u017cca i Treblinki.<\/span><\/p>\n

Spo\u015br\u00f3d g\u0142\u00f3wnych organizator\u00f3w akcji \u201eReinhardt\u201d tylko Jakob Sporrenberg odpowiedzia\u0142 za pope\u0142nione zbrodnie. Aresztowany przez Brytyjczyk\u00f3w, zosta\u0142 wydany Polsce, skazany na \u015bmier\u0107 przez s\u0105d w Warszawie i stracony w 1952 roku. Globocnik, przeniesiony z Lublina na stanowisko dow\u00f3dcy SS i policji w Trie\u015bcie, w ostatnich dniach wojny przedosta\u0142 si\u0119 do rodzinnej Karyntii. Wkr\u00f3tce po zatrzymaniu przez Brytyjczyk\u00f3w pope\u0142ni\u0142 samob\u00f3jstwo przegryzaj\u0105c kapsu\u0142k\u0119 z cyjankiem. Hermann H\u00f6fle wpad\u0142 w r\u0119ce aliant\u00f3w razem z Globocnikiem, ale po dw\u00f3ch latach zosta\u0142 zwolniony. Na wie\u015b\u0107 o polskim wniosku o ekstradycj\u0119 uciek\u0142 do W\u0142och. Ponownie aresztowany w Austrii w 1961 r., powiesi\u0142 si\u0119 w wiede\u0144skim wi\u0119zieniu, zanim postawiono go przed s\u0105dem. Wirth, kt\u00f3ry po zako\u0144czeniu akcji \u201eReinhardt\u201d r\u00f3wnie\u017c trafi\u0142 do Triestu, zgin\u0105\u0142 w 1944 r. zabity przez jugos\u0142owia\u0144skich partyzant\u00f3w.<\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

twoje uwagi, linki, wlasne artykuly, lub wiadomosci przeslij do: webmaster@reunion68.com<\/a><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

 <\/p>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

AKCJA \u201eREINHARDT\u201d \u2013 WYMORDOWANIE POLSKICH \u017bYD\u00d3W Krzysztof Persak W nocy z 16 na 17 marca 1942 r. Niemcy rozpocz\u0119li deportacj\u0119 \u017byd\u00f3w z getta w Lublinie do obozu zag\u0142ady w Be\u0142\u017ccu. Jednocze\u015bnie zacz\u0119li tam wywozi\u0107 tak\u017ce \u017byd\u00f3w lwowskich. Tak zacz\u0119\u0142a si\u0119 operacja, kt\u00f3rej celem by\u0142o wymordowanie ludno\u015bci \u017cydowskiej z pi\u0119ciu dystrykt\u00f3w Generalnego Gubernatorstwa (warszawskiego, radomskiego, krakowskiego, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/50960"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=50960"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/50960\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":50970,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/50960\/revisions\/50970"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=50960"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=50960"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=50960"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}