{"id":52404,"date":"2017-05-25T17:09:08","date_gmt":"2017-05-25T15:09:08","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=52404"},"modified":"2017-05-22T07:57:43","modified_gmt":"2017-05-22T05:57:43","slug":"25-09-10","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=52404","title":{"rendered":"Dokumenty z oboz\u00f3w i gett – Trafi\u0142y do Muzeum Auschwitz"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/a>Ocala\u0142 z Holocaustu, ca\u0142e \u017cycie zbiera\u0142 dokumenty z oboz\u00f3w i gett. Trafi\u0142y do Muzeum Auschwitz<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

mmw\/gp \/
\n<\/strong>\u0179r\u00f3d\u0142o: PAP\/ TVN24 Krak\u00f3w<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

Obszern\u0105 kolekcj\u0119 dokument\u00f3w zwi\u0105zanych z niemieckimi obozami, w tym Auschwitz, oraz gettami, zgromadzon\u0105 przez ocala\u0142ego z Holokaustu W\u0142adys\u0142awa Ratha przekaza\u0142a do Muzeum Auschwitz jego rodzina. Zbi\u00f3r sk\u0142ada si\u0119 z 1893 dokument\u00f3w i 29 fotografii. (http:\/\/www.tvn24.pl)<\/strong><\/span><\/p>\n

– M\u00f3j m\u0105\u017c ca\u0142e \u017cycie co\u015b kolekcjonowa\u0142. Na pocz\u0105tku lat 70. XX w. zacz\u0105\u0142 zbiera\u0107 m.in. listy i dokumenty zwi\u0105zane z obozami koncentracyjnymi. Jako kto\u015b, kto przeszed\u0142 te straszne czasy, widzia\u0142 rzeczy, kt\u00f3re s\u0105 niewyobra\u017calne, rozpocz\u0105\u0142 tworzenie kolekcji sk\u0142adaj\u0105cej si\u0119 finalnie z bardzo wielu r\u00f3\u017cnych materialnych \u015bwiadectw – powiedzia\u0142a mieszkaj\u0105ca w Wiedniu Ewa Rath, wdowa po W\u0142adys\u0142awie Rath.<\/span><\/p>\n

Dokumenty i fotografie<\/strong><\/span><\/p>\n

Jak podkre\u015bli\u0142a, wsp\u00f3lnie z m\u0119\u017cem uwa\u017cali, \u017ce zbi\u00f3r powinien trafi\u0107 do muzeum. – Wiem, \u017ce istnieje wielkie Muzeum Yad Vashem w Izraelu, ale uwa\u017cam, \u017ce ta kolekcja powinna powr\u00f3ci\u0107 do miejsca, w kt\u00f3rym \u017cycie straci\u0142 ojciec mojego m\u0119\u017ca i kt\u00f3re jest wielkim symbolem zbrodni tamtych czas\u00f3w. Auschwitz-Birkenau to co\u015b szczeg\u00f3lnego w dziejach wojny i nazizmu, to by\u0142a maszyna do mordowania ludzi \u2013 podkre\u015bli\u0142a Ewa Rath. Pawe\u0142 Sawicki z biura prasowego muzeum m\u00f3wi\u0142, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 dokument\u00f3w dotyczy zag\u0142ady i prze\u015bladowa\u0144 ludno\u015bci \u017cydowskiej w Trzeciej Rzeszy i na terenach okupowanych przez Niemc\u00f3w, los\u00f3w deportowanych do oboz\u00f3w, w tym do Auschwitz, a tak\u017ce przetrzymywanych w gettach. W kolekcji znajduj\u0105 si\u0119 te\u017c dokumenty dotycz\u0105ce wi\u0119\u017ani\u00f3w przebywaj\u0105cych w obozach pracy przymusowej, obozach internowania, jak i je\u0144c\u00f3w osadzonych w oflagach i stalagach. W zbiorach jest m.in. korespondencja obozowa Eryka Pawliczka, kt\u00f3ry uciek\u0142 z Auschwitz 21 kwietnia 1944 r., a tak\u017ce list wys\u0142any z tego obozu przez wi\u0119\u017ania pierwszego transportu Polak\u00f3w z 14 czerwca 1940 r. Edwarda Holzchakera.<\/span><\/p>\n

“Wystrzelona kula przesz\u0142a mu po czaszce”<\/strong><\/span><\/p>\n

Szczeg\u00f3lne miejsce zajmuj\u0105 cztery karty pocztowe wys\u0142ane z Auschwitz w ramach tzw. Briefaktion. Aby uspokoi\u0107 nastroje panuj\u0105ce w\u015br\u00f3d \u017byd\u00f3w przebywaj\u0105cych w getcie Theresienstadt w Protektoracie Czech i Moraw, w\u0142adze KL Auschwitz zezwoli\u0142y wi\u0119\u017aniom deportowanym stamt\u0105d na wys\u0142anie kart pocztowych z kr\u00f3tk\u0105 informacj\u0105, i\u017c nadawcy przebywaj\u0105 w obozie pracy w Birkenau.<\/span><\/p>\n

– Karty pocztowe na rozkaz w\u0142adz obozowych by\u0142y antydatowane, co esesmani uzasadniali tym, \u017ce czas ich wys\u0142ania op\u00f3\u017ani si\u0119 z uwagi na konieczno\u015b\u0107 poddania korespondencji cenzurze. W chwili, kiedy trafi\u0142y do odbiorc\u00f3w, ich nadawcy ju\u017c zgin\u0119li, zg\u0142adzeni w komorach gazowych w Birkenau \u2013 powiedzia\u0142 szef archiwum Muzeum Wojciech P\u0142osa. W\u015br\u00f3d dokument\u00f3w jest m.in. ksi\u0105\u017ceczka wojskowa urodzonego w Wiedniu Amona Goetha, organizatora i komendanta obozu w P\u0142aszowie, kt\u00f3ry by\u0142 odpowiedzialny za nadzorowanie akcji likwidacyjnej krakowskiego getta. Goeth charakteryzowa\u0142 si\u0119 niezwyk\u0142ym okrucie\u0144stwem wobec wi\u0119\u017ani\u00f3w. <\/span><\/p>\n

– W getcie m\u00f3j m\u0105\u017c by\u0142 \u015bwiadkiem tego, jak Goeth strzela\u0142 do ludzi. Kaza\u0142 im nosi\u0107 belki i m\u00f3j m\u0105\u017c, w\u00f3wczas 16-letni ch\u0142opiec, kt\u00f3ry by\u0142 ni\u017cszy od doros\u0142ych m\u0119\u017cczyzn, te\u017c te belki nosi\u0142. Dlatego, \u017ce by\u0142 ni\u017cszy, pewnego razu wystrzelona kula przesz\u0142a mu po czaszce, nie naruszaj\u0105c ko\u015bci, ale zabijaj\u0105c osob\u0119 id\u0105c\u0105 przed nim \u2013 powiedzia\u0142a Ewa Rath. Wiele dokument\u00f3w dotyczy gett. – Interesuj\u0105cymi dokumentami s\u0105 talony na posi\u0142ki wydawane w getcie \u0142\u00f3dzkim dla \u017byd\u00f3w zatrudnionych w miejscowych zak\u0142adach pracy i warsztatach. Znakomit\u0105 ilustracj\u0105 codzienno\u015bci getta w Terezinie mog\u0105 by\u0107 przyk\u0142ady banknot\u00f3w, jakie wy\u0142\u0105cznie na potrzeby tego getta w\u0142adze nazistowskie wprowadzi\u0142y tam do obiegu \u2013 powiedzia\u0142 Wojciech P\u0142osa. W kolekcji W\u0142adys\u0142awa Ratha s\u0105 te\u017c dokumenty ilustruj\u0105ce losy \u017byd\u00f3w uciekaj\u0105cych przez nazizmem z Niemiec i Austrii. To karty pocztowe wysy\u0142ane z Szanghaju do rodzin w Wiedniu przez osoby, kt\u00f3rym uda\u0142o si\u0119 szcz\u0119\u015bliwie dotrze\u0107 do Azji. Dyrektor Muzeum Piotr Cywi\u0144ski podkre\u015bli\u0142, \u017ce jest to najwi\u0119kszy zbi\u00f3r dokument\u00f3w, jaki pozyska\u0142o archiwum plac\u00f3wki od wielu dekad.<\/span><\/p>\n

“Bardzo cenne”<\/strong><\/span><\/p>\n

– S\u0105 bardzo cenne. Ukazuj\u0105 zar\u00f3wno dzieje oboz\u00f3w, jak i gett. Niezwyk\u0142a pasja, z kt\u00f3r\u0105 ocala\u0142y z Zag\u0142ady W\u0142adys\u0142aw Rath zgromadzi\u0142 tak niesamowit\u0105 kolekcj\u0119, budzi olbrzymi podziw \u2013 powiedzia\u0142. – To jedno z najwi\u0119kszych pozyska\u0144. Postanowili\u015bmy, \u017ce powstanie specjalny zesp\u00f3\u0142 archiwalny nazwany imieniem pana W\u0142adys\u0142awa, a to po to, by zachowa\u0107 pami\u0119\u0107 o tych wszystkich ludziach ale te\u017c i o tej osobie, kt\u00f3ra postanowi\u0142a zebra\u0107 t\u0105 unikaln\u0105 kolekcj\u0119 \u2013 m\u00f3wi Sawicki.<\/span><\/p>\n

W\u0142adys\u0142aw Rath urodzi\u0142 si\u0119 20 marca 1924 r. Dzieci\u0144stwo sp\u0119dzi\u0142 w Krakowie. W chwili wybuchu wojny mia\u0142 15 lat. Ca\u0142a jego rodzina zosta\u0142a przeniesiona do krakowskiego getta. Jego ojciec zosta\u0142 deportowany do Auschwitz, gdzie zgin\u0105\u0142, a matka zosta\u0142a zamordowana w nieznanym miejscu. W czasie pobytu w getcie W\u0142adys\u0142aw Rath m.in. zmuszony by\u0142 do zajmowania si\u0119 psami Amona Goetha, komendanta obozu koncentracyjnego w P\u0142aszowie. Wraz z siostr\u0105 Dorot\u0105 pracowa\u0142 w fabryce Emalia Oskara Schindlera. Oboje uratowali si\u0119 dzi\u0119ki wpisaniu na “List\u0119 Schindlera”, dzi\u0119ki czemu zostali przeniesieni z Krakowa do fabryki w Bruennlitz i doczekali wyzwolenia. Dorota Rath by\u0142a jedn\u0105 z os\u00f3b, kt\u00f3re po zako\u0144czeniu dzia\u0142a\u0144 wojennych przeprowadzi\u0142y Oskara Schindlera do strefy ameryka\u0144skiej z obawy, i\u017c Sowieci mog\u0105 go zaaresztowa\u0107.<\/span><\/p>\n

Po wojnie W\u0142adys\u0142aw Rath wr\u00f3ci\u0142 do Krakowa, a w 1951 r. przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do Wiednia. Zmar\u0142 w 1996 r. Muzeum apeluje o przekazywanie wszelkiego rodzaju dokument\u00f3w i przedmiot\u00f3w zwi\u0105zanych z histori\u0105 i ofiarami KL Auschwitz. Jak podkre\u015bli\u0142 Pawe\u0142 Sawicki ka\u017cdy obiekt mo\u017ce mie\u0107 swoje olbrzymie znaczenie i powinien odnale\u017a\u0107 swoje miejsce w zbiorach Miejsca Pami\u0119ci. Tu b\u0119d\u0105 one chronione, konserwowane, badane i eksponowane. Niemcy za\u0142o\u017cyli ob\u00f3z Auschwitz w 1940 r., aby wi\u0119zi\u0107 w nim Polak\u00f3w. Auschwitz II-Birkenau powsta\u0142 dwa lata p\u00f3\u017aniej. Sta\u0142 si\u0119 miejscem zag\u0142ady \u017byd\u00f3w. W kompleksie obozowym funkcjonowa\u0142a tak\u017ce sie\u0107 podoboz\u00f3w. W Auschwitz Niemcy zg\u0142adzili co najmniej 1,1 mln ludzi, g\u0142\u00f3wnie \u017byd\u00f3w, a tak\u017ce Polak\u00f3w, Rom\u00f3w, je\u0144c\u00f3w sowieckich i os\u00f3b innej narodowo\u015bci.<\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

twoje uwagi, linki, wlasne artykuly, lub wiadomosci przeslij do: webmaster@reunion68.com<\/a><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

 <\/p>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ocala\u0142 z Holocaustu, ca\u0142e \u017cycie zbiera\u0142 dokumenty z oboz\u00f3w i gett. Trafi\u0142y do Muzeum Auschwitz mmw\/gp \/ \u0179r\u00f3d\u0142o: PAP\/ TVN24 Krak\u00f3w Obszern\u0105 kolekcj\u0119 dokument\u00f3w zwi\u0105zanych z niemieckimi obozami, w tym Auschwitz, oraz gettami, zgromadzon\u0105 przez ocala\u0142ego z Holokaustu W\u0142adys\u0142awa Ratha przekaza\u0142a do Muzeum Auschwitz jego rodzina. Zbi\u00f3r sk\u0142ada si\u0119 z 1893 dokument\u00f3w i 29 fotografii. […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/52404"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=52404"}],"version-history":[{"count":13,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/52404\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":52430,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/52404\/revisions\/52430"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=52404"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=52404"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=52404"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}