{"id":52853,"date":"2017-06-04T17:09:07","date_gmt":"2017-06-04T15:09:07","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=52853"},"modified":"2017-06-03T13:28:02","modified_gmt":"2017-06-03T11:28:02","slug":"50-rocznica-wojny-szesciodniowej-dlaczego-historia-sie-liczy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=52853","title":{"rendered":"50. rocznica wojny sze\u015bciodniowej: dlaczego historia si\u0119 liczy"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/a>50. rocznica wojny sze\u015bciodniowej: dlaczego historia si\u0119 liczy<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

David Harris<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

Izraelskie czo\u0142gi podczas wojny sze\u015bciodniowej<\/em><\/span><\/p>\n

Wspomnij o historii, a tw\u00f3j rozm\u00f3wca mo\u017ce zacz\u0105\u0107 przewraca\u0107 oczami. Dodaj do r\u00f3wnania Bliski Wsch\u00f3d, a s\u0142uchacze mog\u0105 si\u0119 zacz\u0105\u0107 ewakuowa\u0107, nie chc\u0105c uton\u0105\u0107 w odm\u0119tach szczeg\u00f3\u0142\u00f3w i spor\u00f3w.<\/strong><\/p>\n

Jednak\u017ce bez zrozumienia tego, co si\u0119 wydarzy\u0142o kiedy\u015b, nie uchwycimy tego, gdzie znajdujemy si\u0119 obecnie \u2013 a nasze tutaj ma ogromne znaczenie dla regionu i \u015bwiata.<\/span><\/p>\n

W tym miesi\u0105cu obchodzimy 50. rocznic\u0119 wybuchu wojny sze\u015bciodniowej.<\/span><\/p>\n

Niekt\u00f3re wojny popadaj\u0105 w zapomnienie, ta natomiast pozostaje r\u00f3wnie wa\u017cna, jak by\u0142a w roku 1967.<\/span><\/p>\n

Politycy, dyplomaci i dziennikarze wci\u0105\u017c mierz\u0105 si\u0119 z jej konsekwencjami, ale zazwyczaj pomijaj\u0105, a mo\u017ce nawet nie s\u0105 \u015bwiadomi, jej kontekstu. Tymczasem bez owego kontekstu nie da si\u0119 zrozumie\u0107 kilku kluczowych spraw.<\/span><\/p>\n

Po pierwsze<\/strong>, w czerwcu 1967 r. pa\u0144stwo palesty\u0144skie nie istnia\u0142o. Nie istnia\u0142o ani wtedy, ani kiedykolwiek wcze\u015bniej. Propozycja utworzenia takiego pa\u0144stwa, wysuni\u0119ta przez ONZ w 1947 r., zosta\u0142a odrzucona przez kraje arabskie, bo wi\u0105za\u0142a si\u0119 r\u00f3wnie\u017c z ustanowieniem pa\u0144stwa \u017cydowskiego.<\/span><\/p>\n

Po drugie<\/strong>, Zachodni Brzeg i wschodnia Jerozolima znajdywa\u0142y si\u0119 pod\u00f3wczas na terenie Jordanii. \u0141ami\u0105c uroczyste porozumienia, Jorda\u0144czycy zablokowali \u017bydom wst\u0119p do naj\u015bwi\u0119tszych miejsc we wschodniej Jerozolimie. Jakby tego by\u0142o ma\u0142o, wiele z owych miejsc zosta\u0142o zbezczeszczonych b\u0105d\u017a zniszczonych.<\/span><\/p>\n

W tym samym czasie Strefa Gazy by\u0142a kontrolowana przez Egipt, a jej mieszka\u0144cy poddani zostali rygorystycznym rz\u0105dom wojskowych.<\/span><\/p>\n

Z kolei Wzg\u00f3rza Golan, z kt\u00f3rych regularnie ostrzeliwano izraelskie osady u ich podn\u00f3\u017cy, nale\u017ca\u0142y do Syrii.<\/span><\/p>\n

Po trzecie<\/strong>, kraje arabskie mog\u0142y w dowolnym momencie stworzy\u0107 pa\u0144stwo palesty\u0144skie na terytorium Zachodniego Brzegu, wschodniej Jerozolimy i Strefy Gazy. Nie zrobi\u0142y tego. Taka ewentualno\u015b\u0107 nie by\u0142a nawet rozwa\u017cana. A przyw\u00f3dcy arabskiego \u015bwiata deklaruj\u0105cy ogromne przywi\u0105zanie do wschodniej Jerozolimy, rzadko \u2013 je\u015bli w og\u00f3le \u2013 tam zagl\u0105dali; miejsce uchodzi\u0142o za arabski za\u015bcianek.<\/span><\/p>\n

Po czwarte<\/strong>, granica w momencie wybuchu wojny sze\u015bciodniowej, o kt\u00f3rej tyle si\u0119 m\u00f3wi teraz w mediach, wytyczona zosta\u0142a zgodnie z ustaleniami rozejmu z 1949 r. \u2013 zwana jest tak\u017ce zielon\u0105 lini\u0105. Wytyczona zosta\u0142a po tym, jak wojska pi\u0119ciu kraj\u00f3w arabskich zaatakowa\u0142y Izrael w 1948 r. celem zniszczenia nowo powsta\u0142ego pa\u0144stwa \u017cydowskiego. Celu nie uda\u0142o im si\u0119 osi\u0105gn\u0105\u0107. Po zawieszeniu broni wyznaczono linie demarkacyjne, kt\u00f3re nie by\u0142y jednak oficjalnymi granicami. Nie mog\u0142y nimi by\u0107, jako \u017ce pa\u0144stwa arabskie, nawet po doznanej kl\u0119sce, odmawia\u0142y Izraelowi prawa do istnienia.<\/span><\/p>\n

Po pi\u0105te<\/strong>, Organizacja Wyzwolenia Palestyny (OWP), kt\u00f3ra wspiera\u0142a wysi\u0142ek wojenny, zosta\u0142a utworzona w 1964 roku, na trzy lata przed wybuchem wojny. Powsta\u0142a w celu zmiecenia Izraela z powierzchni ziemi. Warto pami\u0119ta\u0107, \u017ce w 1964 r. jedyne “osiedla” istnia\u0142y wy\u0142\u0105cznie w samym Izraelu.<\/span><\/p>\n

Po sz\u00f3ste<\/strong>, w tygodniach poprzedzaj\u0105cych wojn\u0119 sze\u015bciodniow\u0105, przyw\u00f3dcy Egiptu i Syrii wielokrotnie deklarowali, \u017ce ich celem jest zetrze\u0107 Izrael z mapy \u015bwiata. Nie by\u0142o tu \u017cadnych dwuznaczno\u015bci. Dwadzie\u015bcia dwa lata po Holokau\u015bcie kolejny wr\u00f3g m\u00f3wi\u0142 o eksterminacji \u017byd\u00f3w. Dowod\u00f3w na to jest a\u017c nadto.<\/span><\/p>\n

R\u00f3wnie jasne jest to, \u017ce na kilka dni przed wybuchem konfliktu, Izrael za po\u015brednictwem ONZ i USA skontaktowa\u0142 si\u0119 z Jordani\u0105, aby nak\u0142oni\u0107 Amman do nieanga\u017cowania si\u0119 w potencjalny konflikt. Jorda\u0144ski kr\u00f3l Hussein zignorowa\u0142 ten apel i zwi\u0105za\u0142 sw\u00f3j los z Egiptem i Syri\u0105. Jego wojsko zosta\u0142o przez Izrael pokonane, a terytoria Zachodniego Brzegu i wschodniej Jerozolimy zaanektowane przez Izrael. P\u00f3\u017aniej mia\u0142 przyzna\u0107, \u017ce przyst\u0105pienie do wojny by\u0142o katastrofalnym b\u0142\u0119dem z jego strony.<\/span><\/p>\n

ONZ przystaje na \u017c\u0105dania Egiptu<\/strong><\/p>\n

Po si\u00f3dme<\/strong>, prezydent Egiptu Gamal Abdel Nasser za\u017c\u0105da\u0142 usuni\u0119cia si\u0142 pokojowych ONZ, obecnych na tym obszarze od poprzedniej dekady. Haniebnym faktem by\u0142a przystanie na to \u017c\u0105danie ze strony ONZ, bez nawet grzeczno\u015bciowej konsultacji ze stron\u0105 izraelsk\u0105. W rezultacie zlikwidowana zosta\u0142a strefa buforowa mi\u0119dzy zbroj\u0105cymi si\u0119 wojskami kraj\u00f3w arabskich a si\u0142ami izraelskimi w kraju stanowi\u0105cym jedn\u0105 pi\u0119\u0107dziesi\u0105t\u0105 (czyli 2 proc.) powierzchni Egiptu, kt\u00f3rego najw\u0119\u017cszy przesmyk ma zaledwie 15 kilometr\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Po \u00f3sme<\/strong>, Egipt zablokowa\u0142 izraelskie drogi wodne na Morzu Czerwonym, jedyny dost\u0119p Izraela do szlak\u00f3w handlowych z Azj\u0105 i Afryk\u0105. Jak \u0142atwo zrozumie\u0107, taki krok zosta\u0142 odebrany jako akt wojny przez Jerozolim\u0119. Stany Zjednoczone zapowiada\u0142y, \u017ce z pomoc\u0105 innych kraj\u00f3w prze\u0142ami\u0105 blokad\u0119 morsk\u0105, ale \u2013 niestety \u2013 ostatecznie nie podj\u0119\u0142y \u017cadnych krok\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Po dziewi\u0105te<\/strong>, Francja, kt\u00f3ra by\u0142a g\u0142\u00f3wnym dostawc\u0105 broni Izraela, og\u0142osi\u0142a embargo na jej sprzeda\u017c tu\u017c przed czerwcowym wybuchem wojny. Tym samym, gdyby wojna mia\u0142a trwa\u0107 d\u0142u\u017cej, Izraelowi grozi\u0142oby \u015bmiertelne niebezpiecze\u0144stwo w sytuacji wymagaj\u0105cej uzupe\u0142nienia arsena\u0142u. Dopiero rok p\u00f3\u017aniej Stany Zjednoczone zainterweniowa\u0142y i sprzeda\u0142y Izraelowi konieczne systemy zbrojeniowe.<\/span><\/p>\n

I wreszcie<\/strong>, po wygranej wojnie obronnej, Izrael mia\u0142 nadziej\u0119, \u017ce nowo nabyte terytoria kosztem Egiptu, Jordanii i Syrii stanowi\u0107 b\u0119d\u0105 podstaw\u0119 uk\u0142adu pokojowego na zasadzie “ziemia za pok\u00f3j”. Wys\u0142ano zwiadowc\u00f3w. Oficjalna odpowied\u017a przysz\u0142a 1 wrze\u015bnia 1967 r., kiedy na Szczycie Pa\u0144stw Arabskich w Chartumie pad\u0142a s\u0142ynna deklaracja “trzy razy nie” \u2013 \u017cadnego pokoju, \u017cadnego uznania dla Izraela i \u017cadnych negocjacji z nim.<\/span><\/p>\n

Na trzech “nie” si\u0119 nie sko\u0144czy\u0142o. Niech za \u015bwiadectwo pos\u0142u\u017cy wypowied\u017a ambasadora Arabii Saudyjskiej w USA, kt\u00f3ry na \u0142amach czasopisma “The New Yorker” stwierdzi\u0142, co nast\u0119puje: “Serce mi si\u0119 kraja\u0142o, gdy (przyw\u00f3dca OWP) Arafat nie przyj\u0105\u0142 oferty (stworzenia dw\u00f3ch pa\u0144stw, z inicjatywy Izraela przy poparciu USA z 2001 r.). Od 1948 r. m\u00f3wimy “nie” na cokolwiek, co by nam proponowano. Potem m\u00f3wimy “tak”, ale jest ju\u017c za p\u00f3\u017ano i musimy si\u0119 godzi\u0107 na jeszcze mniej. Czy nie czas ju\u017c powiedzie\u0107 “tak”?”<\/span><\/p>\n

Istniej\u0105 dzi\u015b tacy, kt\u00f3rzy chcieliby pisa\u0107 histori\u0119 na nowo.<\/span><\/p>\n

Chc\u0105 oni, aby \u015bwiat uwierzy\u0142, \u017ce pa\u0144stwo palesty\u0144skie kiedykolwiek istnia\u0142o. A ono nie istnia\u0142o nigdy.<\/span><\/p>\n

Chc\u0105, aby \u015bwiat uwierzy\u0142, \u017ce granice mi\u0119dzy owym pa\u0144stwem a Izraelem by\u0142y ustalone. Tymczasem istnia\u0142a tylko linia demarkacyjna mi\u0119dzy Izraelem a znajduj\u0105cymi si\u0119 pod w\u0142adz\u0105 jorda\u0144sk\u0105 obszarami Zachodniego Brzegu rzeki Jordan i wschodniej Jerozolimy.<\/span><\/p>\n

Chc\u0105, aby \u015bwiat uwierzy\u0142, \u017ce wojna 1967 r. by\u0142a aktem agresji ze strony Izraela. A by\u0142 to akt samoobrony w obliczu mro\u017c\u0105cych krew w \u017cy\u0142ach zapowiedzi unicestwienia pa\u0144stwa \u017cydowskiego, nie wspominaj\u0105c o blokadzie morskiej cie\u015bnin tira\u0144skich, niespodziewanego wycofania si\u0142 pokojowych ONZ oraz przegrupowa\u0144 wojsk egipskich i syryjskich ku granicy izraelskiej. Wszystkie wojny maj\u0105 swoje konsekwencje i ta nie by\u0142a wyj\u0105tkiem. W tym wypadku agresorzy nie wzi\u0119li odpowiedzialno\u015bci za dzia\u0142ania, kt\u00f3re sami sprowokowali.<\/span><\/p>\n

Chc\u0105, aby \u015bwiat uwierzy\u0142, \u017ce osadnictwo \u017cydowskie po 1967 r. stanowi g\u0142\u00f3wn\u0105 przeszkod\u0119 w procesie pokojowym. Wojna sze\u015bciodniowa jest potwierdzeniem tego, \u017ce kwesti\u0105 zasadnicz\u0105 jest \u2013 i zawsze by\u0142o \u2013 to, czy Palesty\u0144czycy i reszta arabskiego \u015bwiata uznaj\u0105 prawo narodu \u017cydowskiego do w\u0142asnego pa\u0144stwa. Je\u015bli tak, znajdzie si\u0119 rozwi\u0105zanie na wszystkie inne kwestie sporne. A je\u015bli nie, przysz\u0142o\u015b\u0107 jest, niestety, niejasna.<\/span><\/p>\n

Chc\u0105 r\u00f3wnie\u017c, aby \u015bwiat uwierzy\u0142, \u017ce pa\u0144stwa arabskie nie s\u0105 przeciwne samym \u017bydom, tylko Izraelowi, a mimo to tratowali bez opami\u0119tania miejsca \u015bwi\u0119te dla \u017byd\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Innymi s\u0142owy, w konflikcie arabsko-izraelskim nie da si\u0119 odrzuci\u0107 przesz\u0142o\u015bci jako czynnika w najlepszym wypadku dra\u017cliwego, a w najgorszym nieistotnego.<\/span><\/p>\n

Czy historia mo\u017ce i\u015b\u0107 do przodu? Jak najbardziej. Solidnym tego dowodem s\u0105 traktaty pokojowe podpisane przez Izrael z Egiptem w 1979 r. i Jordani\u0105 w 1994 r. Jednocze\u015bnie, lekcje wyci\u0105gni\u0119te z wojny sze\u015bciodniowej ukazuj\u0105, jak trudna i \u017cmudna mo\u017ce by\u0107 to droga, ale r\u00f3wnie\u017c uprzytamniaj\u0105, \u017ce owszem, historia si\u0119 liczy.
\n<\/span><\/p>\n

\n

David Harris jest dyrektorem wykonawczym American Jewish Committee. Jest to jedna z najstarszych organizacji \u017cydowskich w Stanach Zjednoczonych.<\/em><\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

twoje uwagi, linki, wlasne artykuly, lub wiadomosci przeslij do: webmaster@reunion68.com<\/a><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

 <\/p>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

50. rocznica wojny sze\u015bciodniowej: dlaczego historia si\u0119 liczy David Harris Izraelskie czo\u0142gi podczas wojny sze\u015bciodniowej Wspomnij o historii, a tw\u00f3j rozm\u00f3wca mo\u017ce zacz\u0105\u0107 przewraca\u0107 oczami. Dodaj do r\u00f3wnania Bliski Wsch\u00f3d, a s\u0142uchacze mog\u0105 si\u0119 zacz\u0105\u0107 ewakuowa\u0107, nie chc\u0105c uton\u0105\u0107 w odm\u0119tach szczeg\u00f3\u0142\u00f3w i spor\u00f3w. Jednak\u017ce bez zrozumienia tego, co si\u0119 wydarzy\u0142o kiedy\u015b, nie uchwycimy tego, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/52853"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=52853"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/52853\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":52861,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/52853\/revisions\/52861"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=52853"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=52853"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=52853"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}