{"id":54149,"date":"2018-01-19T17:09:45","date_gmt":"2018-01-19T15:09:45","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=54149"},"modified":"2018-01-18T15:09:35","modified_gmt":"2018-01-18T13:09:35","slug":"26-09-15","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=54149","title":{"rendered":"Co wiemy o pogromie w Kielcach?"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/a>Co wiemy o pogromie w Kielcach?<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

MICHA\u0141 BOJANOWSKI<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

Fragment ok\u0142adki “Chiduszu” 6\/2016. Autorka: Edyta Marciniak<\/em><\/span><\/p>\n

4 LIPCA 1946 ROKU PODCZAS POGROMU PRZY ULICY PLANTY 7\/9 W KIELCACH ZOSTA\u0141O ZAMORDOWANYCH 37 \u017bYD\u00d3W, A KOLEJNYCH KILKADZIESI\u0104T OS\u00d3B ZOSTA\u0141O RANNYCH. PO DWUKROTNYM \u015aLEDZTWIE INSTYTUTU PAMI\u0118CI NARODOWEJ KWESTIA ODPOWIEDZIALNO\u015aCI ZA T\u0118 ZBRODNI\u0118 NADAL POZOSTAJE PRZEDMIOTEM O\u017bYWIONEJ DYSKUSJI.<\/p>\n

Dr hab. Bo\u017cena Szaynok \u2013 adiunkt w Zak\u0142adzie Historii Najnowszej Uniwersytetu Wroc\u0142awskiego. Jest pierwszym historykiem, kt\u00f3ry podj\u0105\u0142 si\u0119 pe\u0142nego opracowania historii pogromu kieleckiego.<\/em><\/p>\n

Micha\u0142 Bojanowski: Znika ch\u0142opiec.<\/strong><\/p>\n

Bo\u017cena Szaynok: Materia\u0142 \u017ar\u00f3d\u0142owy bardzo wyra\u017anie pokazuje, \u017ce przebywa on w wiosce pod Kielcami, po czym wraca do domu i opowiada histori\u0119 o tym, \u017ce zosta\u0142 porwany. Na pocz\u0105tku nie m\u00f3wi, kim byli porywacze, stwierdza tylko, \u017ce kto\u015b go porwa\u0142. Dopiero za sugestiami s\u0105siad\u00f3w dodaje, \u017ce byli to \u017bydzi.<\/span><\/p>\n

Po prostu \u017bydzi.<\/strong><\/span><\/p>\n

Nie ma w sugestiach s\u0105siad\u00f3w, \u017ce \u017bydzi porwali polskie dziecko, niczego dziwnego, bo takie my\u015blenie by\u0142o obecne na co dzie\u0144 w powojennej przestrzeni publicznej w naszym kraju. Dokument Biuletynu \u017bydowskiej Agencji Prasowej z kwietnia 1946 roku bardzo wyra\u017anie pokazuje, \u017ce w sytuacji zagini\u0119cia dziecka bardzo szybko pojawia si\u0119 plotka, \u017ce odpowiedzialni s\u0105 za to \u017bydzi albo Cyganie.<\/span><\/p>\n

Dlatego Henryk B\u0142aszczyk \u0142atwo si\u0119 tym sugestiom poddaje?<\/strong><\/span><\/p>\n

Pami\u0119tajmy, \u017ce ch\u0142opiec ma wtedy osiem lat. Dokumenty wyra\u017anie pokazuj\u0105, \u017ce zachowuje si\u0119 w\u0142a\u015bnie jak ma\u0142e dziecko. Gdy przechodz\u0105 obok budynku przy ulicy Planty 7\/9, o kt\u00f3rym w Kielcach wszyscy wiedz\u0105, \u017ce mieszkaj\u0105 tam \u017bydzi, s\u0105siad pyta go, czy to w\u0142a\u015bnie w tym budynku go przetrzymywano. Ch\u0142opiec szybko chwyta t\u0119 sugesti\u0119 i potwierdza, \u017ce w\u0142a\u015bnie tam sp\u0119dzi\u0142 ostatnie dni. Podobnie \u0142atwo przyjmuje sugesti\u0119, \u017ce przypadkowy \u017byd, kt\u00f3rego spotykaj\u0105 przed kamienic\u0105, jest t\u0105 osob\u0105, kt\u00f3ra go przetrzymywa\u0142a.<\/span><\/p>\n

I w takiej formie milicja dostaje zg\u0142oszenie o uprowadzeniu?<\/strong><\/span><\/p>\n

Milicja przyjmuje meldunek, gdy\u017c rzeczywi\u015bcie dosz\u0142o do zagini\u0119cia dziecka, musi wi\u0119c t\u0119 spraw\u0119 wyja\u015bni\u0107. Nale\u017cy jednak doda\u0107, \u017ce jej dzia\u0142ania s\u0105 tak\u017ce odbiciem przekonania, \u017ce \u017bydzi naprawd\u0119 porywaj\u0105 polskie dzieci. Plotka o mordzie rytualnym jest dla nich na tyle wiarygodna, \u017ce od razu wysy\u0142aj\u0105 patrol na ulic\u0119 Planty, gdzie przeprowadzana jest rewizja. Szukaj\u0105 miejsca, gdzie dziecko by\u0142o przetrzymywane. Wszystko dzieje si\u0119 w centrum miasta, wi\u0119c od razu zaczyna gromadzi\u0107 si\u0119 t\u0142um. Zreszt\u0105 ju\u017c samo przej\u015bcie z komisariatu budzi zainteresowanie, poniewa\u017c milicjanci opowiadaj\u0105 po drodze mieszka\u0144com Kielc, co przydarzy\u0142o si\u0119 m\u0142odemu B\u0142aszczykowi i po co id\u0105 na Planty. Przy\u0142\u0105czaj\u0105 si\u0119 do nich przypadkowi ludzie.<\/span><\/p>\n

\u017bydzi mieszkaj\u0105cy przy Planty niczego nie podejrzewaj\u0105?<\/strong><\/span><\/p>\n

W kamienicy zd\u0105\u017cy\u0142o si\u0119 ju\u017c zrobi\u0107 do\u015b\u0107 niespokojnie. Do mieszka\u0144c\u00f3w dociera informacja, \u017ce jest jakie\u015b dziecko, kt\u00f3re twierdzi, \u017ce by\u0142o przez nich przetrzymywane, aresztowany jest ju\u017c w tej sprawie Singer Ka\u0142aman. Przewodnicz\u0105cy komitetu \u017cydowskiego w Kielcach, Seweryn Kahane, idzie na milicj\u0119 i bezskutecznie prosi o jego zwolnienie. Mocno si\u0119 niepokoi, gdy\u017c nic nie za\u0142atwia, a oskar\u017cenie milicjant\u00f3w pada w stron\u0119 ca\u0142ej spo\u0142eczno\u015bci.<\/span><\/p>\n

poleci\u0142:
\nLeon Rozenbaum<\/strong><\/em><\/span><\/p>\n

\"\"<\/span>Wraca na Planty.<\/span><\/strong><\/p>\n

Od tego momentu dysponujemy relacjami wielu os\u00f3b, kt\u00f3re znajduj\u0105 si\u0119 w r\u00f3\u017cnych miejscach wewn\u0105trz domu, zar\u00f3wno pracownik\u00f3w komitetu \u017cydowskiego, kt\u00f3ry tam si\u0119 mie\u015bci\u0142, jak i mieszka\u0144c\u00f3w. Nie wy\u0142ania si\u0119 z tego sp\u00f3jna narracja, s\u0105 jednak pewne istotne wsp\u00f3lne elementy tych opowie\u015bci. \u015awiadkowie zgadzaj\u0105 si\u0119, \u017ce wojsko wchodzi do budynku i domaga si\u0119 od \u017byd\u00f3w wydania broni, po czym rozpoczyna si\u0119 strzelanina, rabunek, bicie, mordowanie. Seweryn Kahane zostaje zastrzelony przez \u017co\u0142nierzy z zimn\u0105 krwi\u0105 w momencie, gdy dzwoni po pomoc. Dopiero kolejnym etapem jest wtargni\u0119cie do budynku cywil\u00f3w, czy te\u017c wyprowadzanie \u017byd\u00f3w na zewn\u0105trz i upokarzanie, bicie, dobijanie i mordowanie ich przez ludzi zebranych wok\u00f3\u0142 tego domu.<\/span><\/p>\n

Za strzelanin\u0119 odpowiadaj\u0105 mundurowi?<\/span><\/strong><\/p>\n

Tak. Dokumenty opowiadaj\u0105ce o okoliczno\u015bciach rozbrojenia i rozpocz\u0119cia strzelaniny przekazuj\u0105 r\u00f3\u017cny opis wydarze\u0144. Moment otwarcia ognia nie zosta\u0142 nigdy w pe\u0142ni wyja\u015bniony. W ocenie mieszka\u0144c\u00f3w budynku wojsko po prostu zacz\u0119\u0142o do nich strzela\u0107.<\/span><\/p>\n

Pewna dziewczyna wraca do budynku i widzi, \u017ce na drugim pi\u0119trze kamienicy ukrywaj\u0105 si\u0119 ludzie. Do\u0142\u0105cza do nich. Pada dziesi\u0119\u0107 strza\u0142\u00f3w przez drzwi i jedna osoba, spo\u015br\u00f3d grupy ukrywaj\u0105cych si\u0119 tam \u017byd\u00f3w, ginie. Postrzelony zostaje r\u00f3wnie\u017c drugi cz\u0142owiek, kt\u00f3ry nied\u0142ugo potem umiera. Reszta jest wyprowadzana przed budynek i wydawana w r\u0119ce stoj\u0105cych tam os\u00f3b. Hanka Alpert relacjonuje, \u017ce \u017co\u0142nierze po wej\u015bciu do budynku zdj\u0119li mundury i zacz\u0119li strzela\u0107 do ludzi znajduj\u0105cych si\u0119 na zewn\u0105trz kamienicy. Faktem jest, \u017ce Polacy, kt\u00f3rzy zgin\u0119li w pogromie, mieli rany postrza\u0142owe. Relacji opowiadaj\u0105cych o tych wydarzeniach jest ca\u0142kiem sporo.<\/span><\/p>\n

Sk\u0105d niejasno\u015bci wprowadzane przez niekt\u00f3rych historyk\u00f3w?<\/strong><\/span><\/p>\n

Z braku dokument\u00f3w, kt\u00f3re pozwoli\u0142yby nam w pe\u0142ni zrekonstruowa\u0107 przebieg wydarze\u0144. Wiemy, \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 dokument\u00f3w zosta\u0142a zniszczona, m.in. te dotycz\u0105ce wojska. Poza tym nie mo\u017cemy wyja\u015bni\u0107 istniej\u0105cym materia\u0142em \u017ar\u00f3d\u0142owym przyczyn wyj\u0105tkowej indolencji decydent\u00f3w w dniu pogromu. St\u0105d liczne wci\u0105\u017c znaki zapytania.<\/span><\/p>\n

Na czym wi\u0119c zbudowana jest rekonstrukcja wydarze\u0144?<\/strong><\/span><\/p>\n

Dysponujemy bardzo wiarygodnymi dokumentami \u015bwiadk\u00f3w \u017cydowskich, kt\u00f3rzy nie maj\u0105 interesu w tym, \u017ceby k\u0142ama\u0107. Nie mo\u017cna wskaza\u0107 \u017cadnej przyczyny, dla kt\u00f3rej mieliby w swoich relacjach, sk\u0142adanych zaraz po pogromie, przek\u0142amywa\u0107 rzeczywisto\u015b\u0107. To dzieje si\u0119 p\u00f3\u017aniej, kiedy opowiadaj\u0105 o tym, co robi\u0142o wojsko. W ich zeznaniach pojawia si\u0119 wtedy informacja, \u017ce sugerowano im, aby jednak ju\u017c o wojsku nie wspomina\u0107. W\u0142adza pr\u00f3bowa\u0142a si\u0119 wybieli\u0107. Liczba os\u00f3b bior\u0105cych udzia\u0142 w pogromie i ich agresja wzrasta wtedy do niebotycznych rozmiar\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Czego dowiadujemy si\u0119 z zezna\u0144 nie\u017cydowskich?<\/strong><\/span><\/p>\n

Relacje polskich \u015bwiadk\u00f3w pokazuj\u0105 psychoz\u0119, jaka panowa\u0142a tego dnia w mie\u015bcie: szuka si\u0119 \u017byd\u00f3w, atakuje osoby, kt\u00f3re z wygl\u0105du podobne s\u0105 do \u017byd\u00f3w. Polacy musz\u0105 si\u0119 t\u0142umaczy\u0107, \u017ce nie s\u0105 \u017bydami. W zeznaniach opisana jest wrogo\u015b\u0107, nienawi\u015b\u0107 wobec \u017byd\u00f3w, przekonanie, \u017ce naprawd\u0119 porwali polskie dzieci.<\/span><\/p>\n

Dlaczego pogrom w Kielcach nie by\u0142 sowieck\u0105 prowokacj\u0105?<\/strong><\/span><\/p>\n

Materia\u0142 \u017ar\u00f3d\u0142owy do\u015b\u0107 jasno doprowadza nas do momentu wej\u015bcia wojska na ulic\u0119 Planty bez mo\u017cliwo\u015bci zbudowania na jego podstawie teorii o prowokacji. Moim zdaniem nie mo\u017cemy przyj\u0105\u0107, \u017ce znikni\u0119cie m\u0142odego Henryka B\u0142aszczyka by\u0142o cz\u0119\u015bci\u0105 jakiego\u015b planu Sowiet\u00f3w, kt\u00f3ry od 1 lipca 1946 roku by\u0142 systematycznie realizowany i ostatecznie doprowadzi\u0142 do tych tragicznych wydarze\u0144.<\/span><\/p>\n

Wiele os\u00f3b jednak powa\u017cnie my\u015bli o prowokacji Sowiet\u00f3w. Przyjmijmy na moment ten tok rozumowania.<\/strong><\/span><\/p>\n

Stworzenie takiego przebiegu wydarze\u0144, w kt\u00f3rych ojciec Henryka jest agentem, wymaga\u0142oby karko\u0142omnej spekulacji. S\u0142u\u017cby radzieckie musia\u0142yby nawi\u0105za\u0107 z nim wcze\u015bniej kontakt, poleci\u0107 mu przetrzymywanie dziecka i przeprowadzi\u0107 ca\u0142y skomplikowany spisek, anga\u017cuj\u0105c w niego r\u00f3\u017cne osoby, w tym milicjant\u00f3w. Z materia\u0142u \u017ar\u00f3d\u0142owego wiemy jednak, \u017ce w Kielcach istnia\u0142 konflikt mi\u0119dzy MO i UB. A to milicjanci rozpoczynaj\u0105 dzia\u0142ania, kt\u00f3rych cz\u0119\u015bci\u0105 dalsz\u0105 jest pogrom. Do tego dochodzi pytanie, jak wtedy traktowa\u0107 ca\u0142y materia\u0142 historyczny, kt\u00f3rym dysponujemy. Przyj\u0119cie, \u017ce jest w ca\u0142o\u015bci sfa\u0142szowany na potrzeby prowokacji, jest niemo\u017cliwe, gdy\u017c podrobienie tak r\u00f3\u017cnorodnych zezna\u0144 tak wielu \u015bwiadk\u00f3w by\u0142oby zbyt skomplikowane. Gdyby pogrom w Kielcach mia\u0142 by\u0107 wcze\u015bniej przygotowan\u0105 prowokacj\u0105, napisano by moim zdaniem zdecydowanie prostszy scenariusz.<\/span><\/p>\n

A jednak ta teoria zdaje si\u0119 rosn\u0105\u0107 w si\u0142\u0119.<\/span><\/strong><\/p>\n

Je\u017celi ktokolwiek chce m\u00f3wi\u0107 o prowokacji sowieckiej, musi przedstawi\u0107 dokumenty, kt\u00f3re jasno b\u0119d\u0105 prowadzi\u0142y do poszczeg\u00f3lnych decyzji i wyja\u015bnia\u0142y konkretne zachowania. Nie wystarczy stwierdzi\u0107, \u017ce z pogromu korzy\u015bci odnie\u015bli komuni\u015bci. To troch\u0119 za ma\u0142o.<\/span><\/p>\n

Mo\u017cemy jednak m\u00f3wi\u0107 o pewnych elementach prowokacji, ale rozumianej jako prowokowanie do podejmowania jakich\u015b konkretnych dzia\u0142a\u0144 ju\u017c w trakcie pogromu. Na przyk\u0142ad decyzje dow\u00f3dcy kieleckiego Urz\u0119du Bezpiecze\u0144stwa, majora W\u0142adys\u0142awa Sobczy\u0144skiego mia\u0142y wp\u0142yw na zebrany t\u0142um; na to, czy dochodzi\u0142o do eskalacji, czy do uspokajania zaj\u015b\u0107. Podobnie widz\u0119 te\u017c dzia\u0142ania wojska. To te elementy historii pogromu stanowi\u0105 otwarte pole do stawiania hipotez, gdy\u017c nie zachowa\u0142y si\u0119 \u017cadne dokumenty wyja\u015bniaj\u0105ce poszczeg\u00f3lne decyzje w\u0142adz. Pytanie, na ile jednak by\u0142y one dyktowane antysemityzmem, a na ile mo\u017cliwo\u015bci\u0105 politycznego wykorzystania tej sytuacji, jest wci\u0105\u017c otwarte.<\/span><\/p>\n

Teoria o prowokacji zdaje si\u0119 mie\u0107 jeden cel: to pr\u00f3ba odwr\u00f3cenia uwagi od rzeczywistych sprawc\u00f3w zbrodni.<\/strong><\/span><\/p>\n

Ci, kt\u00f3rzy twierdz\u0105, \u017ce pogrom by\u0142 prowokacj\u0105 sowieck\u0105, m\u00f3wi\u0105, \u017ce nie ma o czym dyskutowa\u0107, nie by\u0142o antysemityzmu. W\u0142a\u015bciwie zabijali mundurowi z rozkazu rosyjskich w\u0142adz. I zamykaj\u0105 w ten spos\u00f3b temat. I podobnie, opisanie pogromu tylko antysemityzmem, bez wspomnienia o dzia\u0142aniach komunistycznych w\u0142adz jest kolejnym uproszczeniem. Opr\u00f3cz tego niepokoi mnie pojawianie si\u0119 takich narracji, kt\u00f3re zupe\u0142nie nie maj\u0105 uzasadnienia \u017ar\u00f3d\u0142owego. Przyk\u0142ad\u00f3w jest niezwykle du\u017co. Powtarza si\u0119, \u017ce pogrom mia\u0142 odwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 od sprawy Katynia na procesie w Norymberdze. Zapomina si\u0119 jednak, \u017ce sprawa Katynia zaistnia\u0142a na procesie w Norymberdze ju\u017c kilka miesi\u0119cy wcze\u015bniej.<\/span><\/p>\n

Przypomnijmy, co m\u00f3wi wynik \u015bledztwa IPN: materia\u0142 dowodowy nie wskaza\u0142 jednoznacznie na zaistnienie kt\u00f3rejkolwiek z hipotez o prowokacji (komunist\u00f3w, nazist\u00f3w, polskiego rz\u0105du emigracyjnego w Londynie, syjonist\u00f3w, czy Urz\u0119du Bezpiecze\u0144stwa). Uznano, \u017ce wydarzenia kieleckie z 4 lipca 1946 roku mia\u0142y charakter spontaniczny i zaistnia\u0142y wskutek nieszcz\u0119\u015bliwego zbiegu okoliczno\u015bci natury historycznej i wsp\u00f3\u0142czesnej. Tymczasem przegl\u0105dam pras\u0119 z okazji 70. rocznicy pogromu i mam wra\u017cenie, \u017ce nie na r\u0119k\u0119 jest wielu osobom takie zako\u0144czenie sprawy.<\/strong><\/span><\/p>\n

Ostatnia osob\u0105, kt\u00f3ra mia\u0142a wszystkie dost\u0119pne materia\u0142y w r\u0119ku, by\u0142 prokurator wydaj\u0105cy decyzj\u0119 o umorzeniu \u015bledztwa. Aby dobrze przeprowadzi\u0107 swoj\u0105 prac\u0119, musia\u0142 trzyma\u0107 si\u0119 bardzo \u015bci\u015ble materia\u0142u dowodowego. Natomiast historycy zwracaj\u0105 uwag\u0119 na wiele innych rzeczy, kt\u00f3re umiejscawiaj\u0105 ten materia\u0142 w jego historycznej rzeczywisto\u015bci. Pewne w\u0105tki, wydarzenia, kt\u00f3re pojawi\u0142y si\u0119 w uzasadnieniu o umorzeniu \u015bledztwa, mo\u017cna dzisiaj pe\u0142niej opisa\u0107 ani\u017celi w 2004 roku. Decyzj\u0119 prokuratora nale\u017cy jednak przyj\u0105\u0107. Nie mo\u017cna jej zignorowa\u0107, gdy\u017c to on mia\u0142 w najwi\u0119kszym stopniu dost\u0119p do materia\u0142\u00f3w i ju\u017c nikt inny po nim nie wykona\u0142 takiej pracy na \u017ar\u00f3d\u0142ach. Mo\u017cna nie zgadza\u0107 si\u0119 z r\u00f3\u017cnymi jego sformu\u0142owaniami, natomiast, aby odrzuci\u0107 w ca\u0142o\u015bci jego postanowienie, nale\u017cy zaproponowa\u0107 inn\u0105 narracj\u0119 opart\u0105 o wiarygodny materia\u0142 historyczny. I o tym chyba zwolennicy teorii prowokacji zdaj\u0105 si\u0119 nie pami\u0119ta\u0107.<\/span><\/p>\n

Tym bardziej wydaje si\u0119 ta teoria nieprawdopodobna, gdy do wydarze\u0144 przy Planty 7\/9 do\u0142\u0105czymy inne zaj\u015bcia anty\u017cydowskie w Kielcach i okolicach, kt\u00f3re rozgrywa\u0142y si\u0119 w tym samym czasie. Mam wra\u017cenie, \u017ce zbyt ma\u0142o uwagi po\u015bwi\u0119ca si\u0119 temu, do czego dosz\u0142o poza centrum miasta.<\/strong><\/span><\/p>\n

Wynika to z faktu, \u017ce w badaniach nad pogromem do tej pory skupili\u015bmy si\u0119 przede wszystkim na wydarzeniach z ulicy Planty, poza tym mamy niewiele \u017ar\u00f3de\u0142, kt\u00f3re m\u00f3wi\u0105 o mordowaniu w poci\u0105gach i innych zaj\u015bciach anty\u017cydowskich w tym czasie. Nie wiemy te\u017c przez to, jaka jest liczba ofiar. Istniej\u0105 tylko pojedyncze zapisy, m\u00f3wi\u0105ce o tym, \u017ce kogo\u015b wyci\u0105gni\u0119to z wagonu, \u017ce gdzie\u015b krzyczano o \u017bydach porywaj\u0105cych dzieci.<\/span><\/p>\n

Ile os\u00f3b zgin\u0119\u0142o poza pogromem?<\/strong><\/span><\/p>\n

W Centralnym Komitecie \u017byd\u00f3w Polskich pojawia si\u0119 liczba oko\u0142o 30 ofiar zabitych w poci\u0105gach. Tylko w poci\u0105gach. To jest jedyne \u017ar\u00f3d\u0142o, kt\u00f3re m\u00f3wi o tak du\u017cej liczbie ofiar i nie zosta\u0142o to dot\u0105d w \u017caden spos\u00f3b potwierdzone. Natomiast relacje, do kt\u00f3rych dotar\u0142am, m\u00f3wi\u0105 o kilku osobach, ale materia\u0142 ten jest niepe\u0142ny. Na przyk\u0142ad pojawia si\u0119 informacja, \u017ce kto\u015b zosta\u0142 wyprowadzony z poci\u0105gu, ale nie wiemy, co sta\u0142o si\u0119 p\u00f3\u017aniej. Jest te\u017c relacja, kt\u00f3ra m\u00f3wi o jeszcze jednej zabitej osobie w mie\u015bcie. Nie zapominajmy te\u017c o Reginie Fisz i jej dziecku, kt\u00f3rych czw\u00f3rka m\u0119\u017cczyzn postanawia zabi\u0107 na tle rabunkowym.<\/span><\/p>\n

PRENUMERATA<\/span><\/strong><\/a><\/span>
\n <\/span><\/p>\n

Nawet gdyby\u015bmy uznali t\u0119 alternatywn\u0105 wersj\u0119, \u017ce wydarzenia w Kielcach by\u0142y prowokacj\u0105 sowieck\u0105, w kt\u00f3rej uczestniczy\u0142o nie 500 a 50 os\u00f3b i zabijali g\u0142\u00f3wnie mundurowi, to przecie\u017c nadal jest to ta sama zbrodnia na kilkudziesi\u0119ciu osobach, kt\u00f3ra dokona\u0142a si\u0119 polskimi r\u0119kami.<\/strong><\/span><\/p>\n

Patrz\u0105c na t\u0119 zbrodni\u0119, trzeba mie\u0107 na uwadze dwa czynniki, kt\u00f3re zadecydowa\u0142y o przyczynach, skali i zasi\u0119gu tej zbrodni: antysemityzm i zachowanie w\u0142adz. Jedno bez drugiego by nie zadzia\u0142a\u0142o. Ludzie nie pojawiliby si\u0119 na ulicy Planty, gdyby nie milicjanci rozg\u0142aszaj\u0105cy plotki. Nie dosz\u0142o by do pogromu, gdyby wojskowi zablokowali t\u0119 bardzo \u0142atw\u0105 do zablokowania ulic\u0119. I z drugiej strony: udzia\u0142 w mordowaniu bior\u0105 Polacy, zar\u00f3wno mieszka\u0144cy Kielc jak i mundurowi. Odpowiedzialno\u015b\u0107 przedstawicieli w\u0142adz i spo\u0142ecze\u0144stwa to dwa r\u00f3\u017cne zagadnienia dla historyk\u00f3w, dla ofiar nie mia\u0142o znaczenia, kto jest morderc\u0105. Mordowali Polacy. Wznosili wrogie okrzyki, rzucali kamieniami, bili. Ta wrogo\u015b\u0107 wobec \u017byd\u00f3w jest potwierdzona w my\u015bleniu i dzia\u0142aniu niekt\u00f3rych Polak\u00f3w jeszcze przed lipcem 1946 roku. To, co si\u0119 dzia\u0142o w Rzeszowie czy Krakowie, pokazywa\u0142o gotowo\u015b\u0107 cz\u0119\u015bci spo\u0142ecze\u0144stwa do rabowania czy mordowania \u017byd\u00f3w. I to wybuch\u0142o na nowo w Kielcach. Dlatego niezale\u017cnie od tego, jakie dokumenty jeszcze znajdziemy, nawet je\u015bli b\u0119dzie to rozkaz Stalina, kt\u00f3ry powie: \u201etak, zorganizujcie pogrom w Kielcach\u201d, to wci\u0105\u017c pozostaje kwestia antysemityzmu w Polsce po Zag\u0142adzie, z kt\u00f3r\u0105 musimy si\u0119 zmierzy\u0107.<\/span><\/p>\n

Nic wi\u0119c by nie zmieni\u0142o odnalezienie takiego dokumentu?<\/strong><\/span><\/p>\n

Mogliby\u015bmy wtedy powiedzie\u0107, \u017ce w jakim\u015b jeszcze wi\u0119kszym stopniu Sowieci kontrolowali Polsk\u0119. Ale przecie\u017c i tak nas bardzo mocno kontrolowali. Prawie po\u0142owa wszystkich wojsk NKWD, kt\u00f3re stacjonowa\u0142y w Europie \u015arodkowo \u2013 Wschodniej, znajdowa\u0142a si\u0119 na terenie Polski. I nie by\u0142a to obecno\u015b\u0107 neutralna, co pokazuje chocia\u017cby ob\u0142awa augustowska. W sierpniu 1945 roku wojska NKWD przeprowadzi\u0142y pacyfikacj\u0119 wiosek w okolicach Augustowa. Do dzisiaj nie mo\u017cemy doliczy\u0107 si\u0119 600 ofiar. Tylu Polak\u00f3w nagle znikn\u0119\u0142o i nie wiadomo, co si\u0119 z nimi sta\u0142o. Mamy aresztowanie 16 przyw\u00f3dc\u00f3w polskiego pa\u0144stwa podziemnego, sfa\u0142szowanie referendum z pomoc\u0105 specjalist\u00f3w z Moskwy.<\/span><\/p>\n

Co zmieni kolejny dokument, kt\u00f3ry poka\u017ce, \u017ce Sowieci zorganizowali dodatkowo pogrom? Wyja\u015bni bardziej jeden z istniej\u0105cych tak\u017ce dzi\u015b mechanizm\u00f3w pogromu, dotycz\u0105cych w\u0142adzy komunistycznej: wojska, MO czy UB, ale fakt pozostanie faktem, \u017ce antysemityzm i wrogo\u015b\u0107 Polak\u00f3w wobec \u017byd\u00f3w by\u0142a innym znacz\u0105cym czynnikiem zbrodni z 4 lipca 1946 roku.<\/span><\/p>\n

Na Plantach istnia\u0142a mo\u017cliwo\u015b\u0107 wyboru: mo\u017cna by\u0142o bi\u0107, mo\u017cna by\u0142o nie bi\u0107. Mo\u017cna by\u0142o wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 w mordowaniu, a mo\u017cna by\u0142o odej\u015b\u0107. Nie by\u0142o przymuszenia do mordowania. Tu mamy przestrze\u0144 wolnego wyboru. Ka\u017cdy mia\u0142 prawo nie wzi\u0119cia udzia\u0142u w pogromie. Co wi\u0119cej, ka\u017cdy mia\u0142 prawo spr\u00f3bowa\u0107 jako\u015b opanowa\u0107 t\u0119 sytuacj\u0119. Przyj\u0119cie tezy o prowokacji pozwala nie zajmowa\u0107 si\u0119 zachowaniem os\u00f3b bior\u0105cych udzia\u0142 w pogromie i chyba taki jest w\u0142a\u015bnie jej cel.<\/span><\/p>\n

Nie jest przera\u017caj\u0105ce, \u017ce w 70 lat po pogromie coraz g\u0142o\u015bniejsze s\u0105 teorie konspiracyjne?<\/strong><\/span><\/p>\n

S\u0105 g\u0142o\u015bne, poniewa\u017c mamy okr\u0105g\u0142\u0105 rocznic\u0119, st\u0105d pretekst do rozmowy o pogromie. Ale obok r\u00f3\u017cnych niem\u0105drych wypowiedzi w radiu czy w telewizji, mamy wiele wa\u017cnych inicjatyw. Ju\u017c w kwietniu Stowarzyszenie im. Jana Karskiego w Kielcach zorganizowa\u0142o konferencj\u0119 na temat pogromu dla ponad stu nauczycieli. W maju odby\u0142a si\u0119 konferencja \u201ePojednanie i dialog\u201d z udzia\u0142em prymasa Henryka Muszy\u0144skiego, rabina Abrahama Sk\u00f3rki, czy premiera Cimoszewicza. W rocznic\u0119 pogromu odby\u0142y si\u0119 wa\u017cne uroczysto\u015bci z udzia\u0142em prezydenta RP, przedstawicieli rz\u0105du, debaty historyk\u00f3w, modlitwy \u017byd\u00f3w i chrze\u015bcijan na cmentarzu \u017cydowskim w Kielcach, gdzie pochowane s\u0105 ofiary pogromu. W Kielcach dzieje si\u0119 bardzo du\u017co. Skupiamy si\u0119 cz\u0119sto na niem\u0105drych wypowiedziach w radiu czy telewizji, ich b\u0119dzie zawsze du\u017co, musimy jednak dostrzega\u0107 r\u00f3wnie\u017c dobre inicjatywy.<\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

twoje uwagi, linki, wlasne artykuly, lub wiadomosci przeslij do: webmaster@reunion68.com<\/a><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

 <\/p>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Co wiemy o pogromie w Kielcach? MICHA\u0141 BOJANOWSKI Fragment ok\u0142adki “Chiduszu” 6\/2016. Autorka: Edyta Marciniak 4 LIPCA 1946 ROKU PODCZAS POGROMU PRZY ULICY PLANTY 7\/9 W KIELCACH ZOSTA\u0141O ZAMORDOWANYCH 37 \u017bYD\u00d3W, A KOLEJNYCH KILKADZIESI\u0104T OS\u00d3B ZOSTA\u0141O RANNYCH. PO DWUKROTNYM \u015aLEDZTWIE INSTYTUTU PAMI\u0118CI NARODOWEJ KWESTIA ODPOWIEDZIALNO\u015aCI ZA T\u0118 ZBRODNI\u0118 NADAL POZOSTAJE PRZEDMIOTEM O\u017bYWIONEJ DYSKUSJI. Dr hab. […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/54149"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=54149"}],"version-history":[{"count":15,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/54149\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":58474,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/54149\/revisions\/58474"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=54149"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=54149"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=54149"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}