{"id":59065,"date":"2018-01-26T17:09:43","date_gmt":"2018-01-26T15:09:43","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=59065"},"modified":"2018-01-23T07:59:36","modified_gmt":"2018-01-23T05:59:36","slug":"30-09-18","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=59065","title":{"rendered":"Wolno\u015b\u0107 i przera\u017cenie."},"content":{"rendered":"
\"\"<\/a>Wolno\u015b\u0107 i przera\u017cenie.<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

Kazimierz Kamie\u0144ski<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

fot. EAST NEWS\/LASKI DIFFUSION \/ \u017ar\u00f3d\u0142o: East News<\/em><\/span><\/p>\n

Z prawdziwym koszmarem zetkn\u0119li si\u0119 Amerykanie i Brytyjczycy, wyzwalaj\u0105cy obozy, do kt\u00f3rych zwo\u017cono wi\u0119\u017ani\u00f3w ewakuowanych ze wschodu. \u017bo\u0142nierze i oficerowie zar\u00f3wno w relacjach spisywanych na gor\u0105co, jak wiele lat po wojnie powtarzali, \u017ce byli oswojeni ze \u015bmierci\u0105. Widzieli porozrywane cia\u0142a koleg\u00f3w i wrog\u00f3w, ale to co zobaczyli w Dachau, przekracza\u0142o granice ich wytrzyma\u0142o\u015bci. Dzi\u015b 72. rocznica wyzwolenia nazistowskiego obozu koncentracyjnego Auschwitz oraz Dzie\u0144 Pami\u0119ci o Ofiarach Holocaustu.<\/strong><\/p>\n

\u201eTak, zrobi\u0142em to\u201d \u2013 porucznik Jack Bushyhead potwierdzi\u0142 przed prokuratorem wojskowym, \u017ce rozstrzela\u0142 346 je\u0144c\u00f3w. Przes\u0142uchuj\u0105cy go podpu\u0142kownik Joseph Whitaker sporz\u0105dzi\u0142 raport, w kt\u00f3rym domaga\u0142 si\u0119 postawienia sprawcy masakry i jego prze\u0142o\u017conego Felixa Sparksa przed s\u0105dem wojennym. Do procesu nie dosz\u0142o. Dow\u00f3dca 7. Armii genera\u0142 George Patton odrzuci\u0142 akt oskar\u017cenia, a raport kaza\u0142 utajni\u0107. Ujawniono go dopiero w 1991 roku. Bushyhead nie poczuwa\u0142 si\u0119 do winy. Owszem, z\u0142ama\u0142 regulamin i konwencj\u0119 genewsk\u0105, ale wymierzy\u0142 sprawiedliwo\u015b\u0107. Dzia\u0142a\u0142 w afekcie, gdy\u017c to, co zobaczy\u0142, przekracza\u0142o granice ludzkiej wytrzyma\u0142o\u015bci.<\/span><\/p>\n

\u015alady prawie pozacierane<\/strong><\/p>\n

Gdy na ziemie polskie wkracza\u0142a Armia Czerwona po obozach zag\u0142ady w Be\u0142\u017ccu, Sobiborze i Treblince nie by\u0142o ju\u017c \u015bladu. Do Majdanka Rosjanie wkroczyli 23 lipca 1944 r. i zastali tylko tysi\u0105c wi\u0119\u017ani\u00f3w. Wyzwolenia Auschwitz-Birkenau doczeka\u0142o oko\u0142o 7 tys., ponad 58 tys. nazi\u015bci zd\u0105\u017cyli wyprowadzi\u0107. Co pi\u0105ty nie prze\u017cy\u0142 trwaj\u0105cego dziesi\u0119\u0107 dni \u201emarszu \u015bmierci\u201d.<\/span><\/p>\n

\u201ePada\u0142 mokry \u015bnieg. Pierwsz\u0105 rzecz\u0105, jak\u0105 zobaczyli\u015bmy, by\u0142y p\u0142oty z rz\u0119dami drutu kolczastego (\u2026). Kiedy pojawi\u0142y si\u0119 grupy wi\u0119\u017ani\u00f3w, nasi \u017co\u0142nierze bali si\u0119 do nich podej\u015b\u0107, byli prawie niepodobni do ludzi \u2013 wspomina\u0142 lejtnant Iwan Martynuszkin, dow\u00f3dca kompanii karabin\u00f3w maszynowych, kt\u00f3ra 27 stycznia 1945 r. wkroczy\u0142a do Auschwitz. \u2013 Nie widzia\u0142em, co wyzwolili\u015bmy, co to by\u0142 za ob\u00f3z. Na post\u00f3j nie mieli\u015bmy czasu. Ju\u017c nast\u0119pnego dnia ruszyli\u015bmy dalej\u201d.<\/span><\/p>\n

Chocia\u017c najwi\u0119ksze nazistowskie obozy znajdowa\u0142y si\u0119 na terenach zajmowanych przez Armi\u0119 Czerwon\u0105, jej \u017co\u0142nierze niewiele w nich widzieli. Esesmani i stra\u017cnicy w wi\u0119kszo\u015bci uciekli, krematoria i komory gazowe by\u0142y zdemontowane, magazyny spalone, baraki niemal puste. Z prawdziwym koszmarem zetkn\u0119li si\u0119 Amerykanie i Brytyjczycy wyzwalaj\u0105cy obozy, do kt\u00f3rych zwo\u017cono wi\u0119\u017ani\u00f3w z ewakuowanych plac\u00f3wek na wschodzie.<\/span><\/p>\n

<\/p>\n

20 tysi\u0119cy trup\u00f3w<\/strong><\/p>\n

\u201eRynsztoki by\u0142y pe\u0142ne martwych cia\u0142, ale stosy trup\u00f3w i pojedyncze zw\u0142oki le\u017ca\u0142y wsz\u0119dzie. (\u2026) W pobli\u017cu krematorium zobaczy\u0142em \u015bwie\u017co zasypane masowe groby, na lewo od nich olbrzymi d\u00f3\u0142 do po\u0142owy wype\u0142niony cia\u0142ami. Wkr\u00f3tce mia\u0142em go zacz\u0105\u0107 zape\u0142nia\u0107 (\u2026). Tylko w niekt\u00f3rych barakach znajdowa\u0142y si\u0119 prycze, w wi\u0119kszo\u015bci ludzie le\u017celi na pod\u0142odze. Tak ciasno, \u017ce nie mogli si\u0119 wyprostowa\u0107. W pomieszczeniach przewidzianych dla stu wi\u0119\u017ani\u00f3w t\u0142oczy\u0142o si\u0119 ich od sze\u015bciuset do tysi\u0105ca. Prycz nie by\u0142o tak\u017ce w barakach dla chorych kobiet. Niekt\u00f3re le\u017ca\u0142y na cienkich materacach, wi\u0119kszo\u015b\u0107 nie mia\u0142a nawet tego\u201d \u2013 relacjonowa\u0142 kieruj\u0105cy akcj\u0105 ratunkow\u0105 w Bergen-Belsen brygadier Llewellyn Glyn-Hughes.<\/span><\/p>\n

Pierwszy Polak, kt\u00f3ry spacerowa\u0142 w skafandrze nurka po dnie morza WI\u0118CEJ \u276f<\/span>
\n Jego pierwsze zadanie sprowadza\u0142o si\u0119 do oddzielania \u017cywych od martwych. O cywilizowanym poch\u00f3wku nie by\u0142o mowy, zw\u0142oki sk\u0142adano do ju\u017c wykopanych zbiorowych grob\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Komendant obozu Hauptsturmf\u00fchrer Josef Kramer nie wykona\u0142 rozkazu szefa G\u0142\u00f3wnego Urz\u0119du Bezpiecze\u0144stwa Rzeszy (RSHA) Ernsta Kaltenbrunnera i nie wymordowa\u0142 wszystkich wi\u0119\u017ani\u00f3w. Nie dlatego, \u017ce nagle odezwa\u0142y si\u0119 w nim ludzkie uczucia. Zabrak\u0142o mocy przerobowych.<\/span><\/p>\n

Na pocz\u0105tku 1945 r. do Bergen-Belsen zwieziono z innych oboz\u00f3w ponad 60 tys. ludzi, g\u0142\u00f3wnie \u017byd\u00f3w. W zat\u0142oczonych barakach wybuch\u0142a epidemia tyfusu. Chorym nie podawano nawet wody, komu wystarcza\u0142o si\u0142, czo\u0142ga\u0142 si\u0119 do basen\u00f3w przeciwpo\u017carowych i tam dogorywa\u0142. Po nich przychodzili nast\u0119pni i pili wod\u0119 ska\u017con\u0105 rozk\u0142adaj\u0105cymi si\u0119 zw\u0142okami.<\/span><\/p>\n

Krematoria stan\u0119\u0142y, poniewa\u017c zabrak\u0142o w\u0119gla. Usta\u0142y dostawy \u017cywno\u015bci. Oszaleli z g\u0142odu ludzie dopuszczali si\u0119 kanibalizmu. Gdy do obozu zbli\u017ca\u0142a si\u0119 2. Armia brytyjska marsza\u0142ka Montgomery’ego, liczba zmar\u0142ych i niepochowanych si\u0119ga\u0142a 20 tysi\u0119cy. Drugie tyle chorowa\u0142o. Komendantura dosz\u0142a wi\u0119c do wniosku, \u017ce skoro nie da si\u0119 wymordowa\u0107 wszystkich, a tym bardziej zatrze\u0107 \u015blad\u00f3w zbrodni, nale\u017cy si\u0119 podda\u0107. Decyduj\u0105cy argument przedstawi\u0142 dow\u00f3dca stacjonuj\u0105cych w pobli\u017cu oddzia\u0142\u00f3w Wehrmachtu: je\u017celi dojdzie do walk o ob\u00f3z, cz\u0119\u015b\u0107 wi\u0119\u017ani\u00f3w ucieknie i rozniesie zaraz\u0119 po okolicy.<\/span><\/p>\n

Leslie Hardman z 8. Korpusu 2. Armii w \u201eThe Survivors: the Story of the Belsen Remnant\u201d pisa\u0142: \u201eJu\u017c trzy mile od bram obozu w powietrzu unosi\u0142 si\u0119 tak straszliwy smr\u00f3d, \u017ce z trudem powstrzymywali\u015bmy si\u0119 od wymiot\u00f3w\u201d. Wojskowi lekarze byli bezradni. Prac\u0119 zaczynali od spryskiwania wi\u0119\u017ani\u00f3w dezynfekuj\u0105cym DDT. Cz\u0119sto nic wi\u0119cej ju\u017c dla nich zrobi\u0107 nie mogli. Po wej\u015bciu Brytyjczyk\u00f3w zmar\u0142o ponad 13 tys. zara\u017conych tyfusem. Jeden z lekarzy wyzna\u0142: \u201eGdyby\u015bmy si\u0119 co wiecz\u00f3r nie upijali, wszyscy by\u015bmy zwariowali\u201d .<\/span><\/p>\n

Zabrak\u0142o nawet s\u0142\u00f3w<\/strong><\/p>\n

Alianci nie musieli zdobywa\u0107 Buchenwaldu. Tu\u017c przed ich wkroczeniem uciek\u0142a wi\u0119kszo\u015b\u0107 esesman\u00f3w i ob\u00f3z opanowali wi\u0119\u017aniowie.<\/span>
\n \u201eCzuli\u015bmy Buchenwald na d\u0142ugo, zanim go zobaczyli\u015bmy \u2013 wspomina\u0142 w wywiadzie dla \u201eConcord Monitor\u201d sier\u017cant Warren Priest. \u2013 Ca\u0142a okolica cuchn\u0119\u0142a odorem \u015bmierci, nie mo\u017cna by\u0142o od niego uciec (\u2026). Potem zobaczy\u0142em ludzkie sylwetki. Uczono nas, \u017ceby si\u0119 nie fraternizowa\u0107, bo grozi\u0142o to zara\u017ceniem si\u0119 jakimi\u015b chorobami, wi\u0119c tylko \u015bciska\u0142em sw\u00f3j karabin i nic nie m\u00f3wi\u0142em. A oni zeszli na pobocze, padli na kolana, unie\u015bli r\u0119ce jak do modlitwy, spogl\u0105dali w g\u00f3r\u0119 i pr\u00f3bowali si\u0119 u\u015bmiecha\u0107. To by\u0142a jedna z tych chwil, gdy wszystko wyra\u017ca si\u0119 bez s\u0142\u00f3w\u201d.<\/span><\/p>\n

Czo\u0142gista Harry Herder w relacji \u201eLiberation of Buchenwald\u201d dla portalu Remember.org lapidarnie uj\u0105\u0142 to, co powtarza si\u0119 w opowie\u015bciach \u017co\u0142nierzy wyzwalaj\u0105cych obozy: \u201eWidzia\u0142em po wojnie wiele film\u00f3w i zdj\u0119\u0107. Ale \u017caden czarno-bia\u0142y obraz nie odda przera\u017caj\u0105cego, sinozielonego koloru nagich zw\u0142ok, a przede wszystkim potwornego smrodu rozk\u0142adaj\u0105cych si\u0119 cia\u0142 i ekskrement\u00f3w\u201d.<\/span><\/p>\n

Co najmniej od dw\u00f3ch lat na Zach\u00f3d dociera\u0142y informacje o nazistowskich fabrykach \u015bmierci, ale jak wyznaje Herder: \u201eNie byli\u015bmy przygotowani na to, co zobaczymy. Troch\u0119 s\u0142ysza\u0142em o obozach, lecz niewiele o nich wiedzia\u0142em. Teraz mia\u0142em si\u0119 dowiedzie\u0107 (\u2026) Przed nami le\u017ca\u0142y ludzkie cia\u0142a u\u0142o\u017cone jak k\u0142ody drewna. Martwe, nagie, poprzek\u0142adane warstwami; jedna w kierunku p\u00f3\u0142noc-po\u0142udnie, druga poprzecznie. Sterta mia\u0142a oko\u0142o 5 st\u00f3p wysoko\u015bci, mo\u017ce troch\u0119 wi\u0119cej, ale widzia\u0142em jej wierzcho\u0142ek. Ramiona u\u0142o\u017cone r\u00f3wno przy torsie, tylko niekt\u00f3re zwisa\u0142y (\u2026) Dalej by\u0142o przej\u015bcie i nast\u0119pny stos, i zn\u00f3w przej\u015bcie, i zn\u00f3w stos. Ci ludzie umarli z g\u0142odu, to by\u0142y ko\u015bci pokryte sk\u00f3r\u0105. Niekt\u00f3rzy mieli otwarte oczy. Bill, Tom i ja milczeli\u015bmy. Pami\u0119tam, \u017ce zdo\u0142a\u0142em jedynie wykrztusi\u0107: Jezu Chryste\u201d.<\/span><\/p>\n

Poci\u0105g \u015bmierci<\/strong><\/p>\n

Jeszcze silniejszy wstrz\u0105s prze\u017cyli wyzwoliciele Dachau. 29 kwietnia 1945 r. ju\u017c ka\u017cdy Niemiec wiedzia\u0142, \u017ce wojna jest przegrana. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 oprawc\u00f3w przebra\u0142a si\u0119 w cywilne ubrania i uciek\u0142a. Reszta uzna\u0142a, \u017ce walka nie ma sensu i nale\u017cy si\u0119 podda\u0107. Liczyli, \u017ce Amerykanie potraktuj\u0105 ich jak je\u0144c\u00f3w wojennych. Sta\u0142o si\u0119 inaczej.<\/span>
\n Porucznik William J. Cowling. Adiutant dow\u00f3dcy 42. Dywizji w li\u015bcie do rodzic\u00f3w pisa\u0142: \u201ePierwsz\u0105 rzecz\u0105, jak\u0105 zobaczyli\u015bmy, by\u0142 stoj\u0105cy na bocznicy poci\u0105g z wagonami bez dach\u00f3w. Gdy \u017co\u0142nierze otworzyli drzwi, zobaczy\u0142em najstraszniejszy widok. Wagony by\u0142y wy\u0142adowane martwymi lud\u017ami. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 zw\u0142ok by\u0142a naga, straszliwie wychudzona, te cia\u0142a nie mia\u0142y po\u015bladk\u00f3w ani mi\u0119\u015bni\u201d. Kilku \u017co\u0142nierzy zwymiotowa\u0142o. Inni zaciskali pi\u0119\u015bci.<\/span><\/p>\n

<\/p>\n

W \u201epoci\u0105gu \u015bmierci\u201d \u2013 jak nazwali go Amerykanie \u2013 znajdowa\u0142o si\u0119 wed\u0142ug r\u00f3\u017cnych \u017ar\u00f3de\u0142 1500-2500 zw\u0142ok. Trzy tygodnie wcze\u015bniej w Buchenwaldzie do kolejowych w\u0119glarek zap\u0119dzono oko\u0142o 6 tys. ludzi. Mieli jecha\u0107 dwa-trzy dni, wi\u0119c nie zabrano \u017cywno\u015bci ani wody. Dezorganizacja, priorytet dla transport\u00f3w wojskowych, zbombardowane przez aliant\u00f3w tory pokrzy\u017cowa\u0142y te plany, ale nie wp\u0142yn\u0119\u0142y na postaw\u0119 esesman\u00f3w. Strzelali do ka\u017cdego, kto wychyli\u0142 si\u0119 z wagonu. Konaj\u0105cy z g\u0142odu i zimna wi\u0119\u017aniowie zdejmowali z zabitych odzie\u017c, by cho\u0107 troch\u0119 si\u0119 ogrza\u0107. Po dw\u00f3ch tygodniach zacz\u0119li masowo umiera\u0107. Kiedy poci\u0105g dotar\u0142 do Dachau, \u017cy\u0142o ich niespe\u0142na 1300. Wszystkich pop\u0119dzono w stron\u0119 krematorium.<\/span><\/p>\n

W tym samym czasie Amerykanie zbli\u017caj\u0105cy si\u0119 do Dachau z innych kierunk\u00f3w odkrywali makabryczne \u015blady po \u201emarszach \u015bmierci\u201d.<\/span><\/p>\n

\u201eBy\u0142o zimno, pada\u0142 deszcz ze \u015bniegiem\u201d \u2013 wspomina\u0142 sier\u017cant George Oiye \u2013 \u201eZobaczy\u0142em mn\u00f3stwo jakich\u015b ciemnych bry\u0142. Gdy zacz\u0119li\u015bmy zgarnia\u0107 z nich \u015bnieg, ukazywa\u0142y si\u0119 ludzkie cia\u0142a. By\u0142y zamarzni\u0119te, wi\u0119c nie rozk\u0142ada\u0142y si\u0119 i nie cuchn\u0119\u0142y. Okropnie \u015bmierdzia\u0142y jedynie \u0142achmany, kt\u00f3re mieli na sobie\u201d.<\/span><\/p>\n

Chuck Ferree by\u0142 jednym z jedenastu pilot\u00f3w wo\u017c\u0105cych oficer\u00f3w ze sztabu Eisenhowera do wyzwolonych oboz\u00f3w, \u017ceby na w\u0142asne oczy zobaczyli bestialstwo nazist\u00f3w. Tak opisywa\u0142 swoje wra\u017cenia: \u201eMin\u0119li\u015bmy komory gazowe i weszli\u015bmy do dw\u00f3ch pomieszcze\u0144 wype\u0142nionych zw\u0142okami. Stosy trup\u00f3w le\u017ca\u0142y na pod\u0142odze wysypanej piaskiem, w kt\u00f3ry wsi\u0105ka\u0142a krew, ekskrementy i wyp\u0142ywaj\u0105ca z rozk\u0142adaj\u0105cych si\u0119 cia\u0142 cuchn\u0105ca ciecz. Smr\u00f3d by\u0142 nie do wytrzymania, moja sk\u00f3rzana kurtka tak nim nasi\u0105k\u0142a, \u017ce musia\u0142em j\u0105 zmieni\u0107. Za tymi pomieszczeniami znajdowa\u0142o si\u0119 krematorium z jeszcze otwartymi drzwiami pieca. Na zewn\u0105trz pi\u0119trzy\u0142y si\u0119 zwa\u0142y popio\u0142u i zw\u0119glonych ko\u015bci. Zrozumia\u0142em, \u017ce piece by\u0142y wielokrotnie opr\u00f3\u017cniane, a popio\u0142\u00f3w ju\u017c nie zd\u0105\u017cono rozrzuci\u0107. Obok sta\u0142a zbryzgana krwi\u0105 szopa, w kt\u00f3rej dokonywano egzekucji\u201d.<\/span><\/p>\n

H\u00e4nde hoch i pod mur<\/strong><\/p>\n

W przeddzie\u0144 przybycia Amerykan\u00f3w komendant Martin Weiss i wi\u0119kszo\u015b\u0107 esesman\u00f3w potajemnie wyjecha\u0142a z Dachau. Tymczasow\u0105 w\u0142adz\u0119 przej\u0105\u0142 Obersturmf\u00fchrer Heinrich Skodzensky. 29 kwietnia, o 6.00 rano na codziennym apelu poinformowa\u0142, \u017ce zamierza podda\u0107 ob\u00f3z. Starannie ogolony, uczesany, ubrany w odprasowany mundur stan\u0105\u0142 przed bram\u0105 i czeka\u0142 na oficer\u00f3w alianckich. Pojawili si\u0119 oko\u0142o 11.00.<\/span><\/p>\n

\u201ePrzekazuj\u0119 ob\u00f3z pod wasz\u0105 komend\u0119. Stan liczebny 32 tysi\u0105ce wi\u0119\u017ani\u00f3w, w tym 2 340 chorych\u201d \u2013 wyrecytowa\u0142, wyrzuci\u0142 do przodu prawe rami\u0119 i krzykn\u0105\u0142 \u201eHeil Hitler!\u201d. Amerykanin splun\u0105\u0142 mu twarz i wepchn\u0105\u0142 do jeepa, za kt\u00f3rego kierownic\u0105 siedzia\u0142 podporucznik William Walsh. Ten wyjecha\u0142 poza teren obozu i albo osobi\u015bcie zastrzeli\u0142 Niemca, albo da\u0142 karabin kt\u00f3remu\u015b z wi\u0119\u017ani\u00f3w. O szczeg\u00f3\u0142y nikt nie dopytywa\u0142.<\/span><\/p>\n

\u017bo\u0142nierze i oficerowie zar\u00f3wno w relacjach spisywanych na gor\u0105co, jak wiele lat po wojnie powtarzali, \u017ce byli oswojeni ze \u015bmierci\u0105. Widzieli porozrywane cia\u0142a koleg\u00f3w i wrog\u00f3w, ale to co zobaczyli w Dachau, przekracza\u0142o granice ich wytrzyma\u0142o\u015bci.<\/span><\/p>\n

W gazecie 42. Dywizji James Creasman pisa\u0142, \u017ce spod zwa\u0142\u00f3w trup\u00f3w w poci\u0105gu \u015bmierci wydobyto cia\u0142o kilkuletniej dziewczynki. W innym wagonie znaleziono zw\u0142oki m\u0119\u017cczyzny \u015bciskaj\u0105cego w ramionach owini\u0119ty w gazet\u0119 kikut z\u017cartej przez gangren\u0119 nogi, kt\u00f3r\u0105 sam sobie odci\u0105\u0142.<\/span>
\n \u017bo\u0142nierze byli tak wstrz\u0105\u015bni\u0119ci, \u017ce puszcza\u0142y im nerwy. Gdy z wie\u017cy wartowniczej rozleg\u0142 si\u0119 pojedynczy wystrza\u0142, Niemcom nie pomog\u0142o ju\u017c to, \u017ce chwil\u0119 p\u00f3\u017aniej pokornie zeszli na d\u00f3\u0142 z r\u0119koma do g\u00f3ry. Wszystkich zaprowadzono pod mur i rozstrzelano. Tak zacz\u0119\u0142y si\u0119 wydarzenia nazwane przez historyk\u00f3w masakr\u0105 w Dachau.<\/span><\/p>\n

Czas zemsty<\/strong><\/p>\n

Po zaj\u0119ciu obozu Amerykanie sprowadzali esesman\u00f3w na plac przy sk\u0142adowisku w\u0119gla. Oko\u0142o po\u0142udnia w miejscu koncentracji rozleg\u0142 si\u0119 odg\u0142os strza\u0142\u00f3w z karabinu maszynowego.<\/span><\/p>\n

\u201eJe\u0144c\u00f3w pilnowali \u017co\u0142nierze z mojej kompanii\u201d \u2013 raportowa\u0142 podpu\u0142kownik Felix Sparks \u2013 \u201eGdy us\u0142ysza\u0142em strza\u0142y, pobieg\u0142em w ich stron\u0119. Strzeli\u0142em w powietrze, zawo\u0142a\u0142em \u00bbCo do diab\u0142a robisz\u00ab i podbi\u0142em do g\u00f3ry luf\u0119 karabinu. M\u0142ody, 19-letni szeregowy Wiliam Curtin krzycza\u0142 histerycznie: \u00bbPanie pu\u0142kowniku. Oni chcieli uciec!\u00ab. Mia\u0142em co do tego w\u0105tpliwo\u015bci. Kaza\u0142em mu przesta\u0107 i zabezpieczy\u0107 bro\u0144\u201d.<\/span>
\n Curtin zabi\u0142 12 Niemc\u00f3w, kilkunastu rani\u0142.<\/span><\/p>\n

W tym czasie sprawiedliwo\u015b\u0107 oprawcom wymierzali tak\u017ce wi\u0119\u017aniowie. \u017bo\u0142nierze nie przeszkadzali. Porucznik George A. Jackson zanotowa\u0142, \u017ce widzia\u0142 kr\u0105g wychudzonych m\u0119\u017cczyzn kopi\u0105cych le\u017c\u0105cego na ziemi esesmana. \u201ePomy\u015bla\u0142em sobie, \u017ce je\u015bli wype\u0142ni\u0119 obowi\u0105zki i podejm\u0119 interwencj\u0119, zrobi\u0119 co\u015b bardzo nie na miejscu. Odwr\u00f3ci\u0142em si\u0119 i poszed\u0142em do innej cz\u0119\u015bci obozu. Gdy po pi\u0119tnastu minutach wr\u00f3ci\u0142em, Niemiec mia\u0142 zmasakrowan\u0105 g\u0142ow\u0119, by\u0142 martwy\u201d.<\/span><\/p>\n

Wi\u0119\u017aniowie zat\u0142ukli \u0142opatami, skopali na \u015bmier\u0107, utopili w latrynach co najmniej 40 stra\u017cnik\u00f3w. Amerykanie zastrzelili ponad 120.<\/span>
\n Po tych incydentach do obozu przyby\u0142 genera\u0142 Henning Linden, dow\u00f3dca 42. Dywizji Piechoty. Zruga\u0142 Sparksa, wys\u0142ucha\u0142 relacji przedstawicieli wi\u0119\u017ani\u00f3w i esesman\u00f3w. Kaza\u0142 przerwa\u0107 samos\u0105dy. O 12.45 genera\u0142 wyjecha\u0142 z Dachau przekonany, \u017ce opanowa\u0142 sytuacj\u0119.<\/span><\/p>\n

Dwie godziny p\u00f3\u017aniej na plac doprowadzono kilkuset \u017co\u0142nierzy Waffen-SS ze znajduj\u0105cego si\u0119 na terenie obozu szpitala wojskowego. Nie nale\u017celi do za\u0142ogi kacetu, nie odpowiadali za pope\u0142nione w nim zbrodnie. Ale nosili mundury SS, wi\u0119c ani wi\u0119\u017aniowie, ani Amerykanie nie widzieli r\u00f3\u017cnicy mi\u0119dzy nimi i bezpo\u015brednimi winowajcami.<\/span><\/p>\n

Naprzeciw tak licznej grupy Niemc\u00f3w wyszli wi\u0119\u017aniowie. Niekt\u00f3rzy zacz\u0119li strzela\u0107 z broni u\u017cyczonej przez roztrz\u0119sionych wyzwolicieli. Przera\u017ceni esesmani pr\u00f3bowali przekonywa\u0107, \u017ce nie maj\u0105 nic wsp\u00f3lnego z obozem, ale wznoszone po niemiecku okrzyki zadzia\u0142a\u0142y jak detonator. Strzelali ju\u017c wszyscy. Porucznik Jack Bushyhead wskoczy\u0142 na dach szopy, w kt\u00f3rej stra\u017cnicy przechowywali rowery, i poci\u0105gn\u0105\u0142 seri\u0105 z cekaemu. Gdy sko\u0144czy\u0142a si\u0119 ta\u015bma z nabojami, za\u0142o\u017cy\u0142 nast\u0119pn\u0105, potem jeszcze jedn\u0105. Przerwa\u0142 ogie\u0144, gdy na placu ju\u017c nikt si\u0119 nie rusza\u0142. O godzinie 18 wieczorem do obozu wprowadzono inne oddzia\u0142y US Army, kt\u00f3re przywr\u00f3ci\u0142y spok\u00f3j.<\/span><\/p>\n

Amerykanie w Dachau nie stracili ani jednego \u017co\u0142nierza, wsp\u00f3lnie z wi\u0119\u017aniami zabili oko\u0142o 560 Niemc\u00f3w. Cia\u0142a esesman\u00f3w wrzucono do masowych grob\u00f3w cz\u0119\u015bciowo ju\u017c wype\u0142nionych zw\u0142okami wi\u0119\u017ani\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Mniej pracy dla kata<\/strong><\/p>\n

Ameryka\u0144skie dow\u00f3dztwo stara\u0142o si\u0119 do nie dopuszcza\u0107 do samos\u0105d\u00f3w, ale przymyka\u0142o oko na te, kt\u00f3rych mimo wszystko dokonano. Lincz na podobn\u0105 skal\u0119 jak w Dachau nigdzie si\u0119 nie powt\u00f3rzy\u0142. W Mauthausen i jego podobozie Gusen zabito i spalono w krematoriach ok. 60 esesman\u00f3w. W Buchenwaldzie wi\u0119\u017aniowie, kt\u00f3rzy przej\u0119li kontrol\u0119 nad obozem, nie prowadzili \u017cadnych statystyk, wi\u0119c bilans ich odwetu pozostaje nieznany.<\/span>
\n Do znamiennej sytuacji dosz\u0142o w Bergen-Belsen, gdzie jeden z esesman\u00f3w odm\u00f3wi\u0142 wykonania polece\u0144 brytyjskiego kapitana. Powo\u0142a\u0142 si\u0119 przy tym na konwencj\u0119 genewsk\u0105. Anglik najpierw go ostrzeg\u0142, \u017ce za bunt grozi kara \u015bmierci, a nast\u0119pnie go zastrzeli\u0142. Gdy w sukurs Niemcowi rzuci\u0142o si\u0119 czterech innych je\u0144c\u00f3w potraktowa\u0142 ich identycznie. Pu\u0142kownik, do kt\u00f3rego dotar\u0142y informacje o samos\u0105dzie, powiedzia\u0142 egzekutorowi \u201e\u017ceby si\u0119 nie niepokoi\u0142, bo dzi\u0119ki niemu mniej pracy b\u0119dzie mia\u0142 kat\u201d. Tak zapami\u0119ta\u0142 przebieg tego zdarzenia porucznik Lawrence Alsen.<\/span><\/p>\n

Sprawcy zbrodni mieli zosta\u0107 os\u0105dzeni w majestacie prawa. Nie oznacza\u0142o to jednak, \u017ce do czasu procesu traktowano ich pob\u0142a\u017cliwie. Uj\u0119tych esesman\u00f3w i stra\u017cnik\u00f3w osadzano w obozowych barakach, \u017cywiono tym samym, czym do niedawna wi\u0119\u017ani\u00f3w. Gdy kazano im grzeba\u0107 zw\u0142oki, musieli je przenosi\u0107 go\u0142ymi r\u0119koma. Nie pozwalano na zak\u0142adanie r\u0119kawic, odm\u00f3wiono zaszczepienia przeciwko chorobom zaka\u017anym, a nawet spryskania zabijaj\u0105cym wszy DDT. Z 80 Niemc\u00f3w zatrzymanych w Bergen-Belsen co najmniej 20 zarazi\u0142o si\u0119 tyfusem i zmar\u0142o.<\/span><\/p>\n

W Dachau \u017cony esesman\u00f3w mieszkaj\u0105ce w okolicznych willach zap\u0119dzono do mycia wagon\u00f3w \u201epoci\u0105gu \u015bmierci\u201d. Nie by\u0142a to tylko z\u0142o\u015bliwa szykana. Tak zwani porz\u0105dni Niemcy zaklinali si\u0119, \u017ce nic nie wiedzieli o tym, co dzia\u0142o si\u0119 w obozach. Trudno w to uwierzy\u0107, gdy\u017c w samym Dachau znajdowa\u0142o si\u0119 dwana\u015bcie miejsc pracy, do kt\u00f3rych codziennie p\u0119dzono wi\u0119\u017ani\u00f3w. Uznano wi\u0119c, \u017ce niezb\u0119dna jest reedukacja cierpi\u0105cego na \u201eamnezj\u0119\u201d spo\u0142ecze\u0144stwa. Najlepiej za pomoc\u0105 terapii wstrz\u0105sowej.<\/span><\/p>\n

Zapraszam Pa\u0144stwa do piek\u0142a<\/strong><\/p>\n

\u201eTo, co tu zobaczycie, \u015bwiadczy o takim upadku narodu niemieckiego, \u017ce jego imi\u0119 powinno zosta\u0107 na zawsze wymazane z listy cywilizowanych narod\u00f3w. Ale dajemy wam szans\u0119 na jego odzyskanie (\u2026) Nast\u0105pi to jednak dopiero wtedy, gdy zostanie wychowane nowe pokolenie, niezdolne do pope\u0142niania podobnych zbrodni. A teraz zaczynamy nasz obch\u00f3d\u201d \u2013 m\u00f3wi\u0142 brytyjski oficer do sprowadzonych do Bergen-Belsen okolicznych mieszka\u0144c\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Ustawiano ich w szeregi i prowadzono do jeszcze niezasypanych grob\u00f3w, krematori\u00f3w, barak\u00f3w, miejsc ka\u017ani. Rol\u0119 przewodnik\u00f3w po zgotowanym im piekle pe\u0142nili uwolnieni \u017bydzi. Potem Niemcy musieli udost\u0119pni\u0107 by\u0142ym wi\u0119\u017aniom swoje domy, odda\u0107 na ich potrzeby wszystkie srebrne sztu\u0107ce, porcelanowe naczynia i po\u015bciel.<\/span><\/p>\n

Na pomys\u0142 pokazywania cywilom prawdy o fabrykach \u015bmierci wpad\u0142 genera\u0142 Walton Walker, kt\u00f3ry kaza\u0142 burmistrzowi miasta Ohrdurf stawi\u0107 si\u0119 4 kwietnia 1945 r. wraz z \u017con\u0105 w tamtejszym obozie. Wezwani wykonali rozkaz, a po powrocie do domu pope\u0142nili samob\u00f3jstwo.<\/span><\/p>\n

Osiem dni p\u00f3\u017aniej Ohrdurf wizytowa\u0142 genera\u0142 Patton. Wys\u0142ucha\u0142 relacji Walkera i\u2026 zaproponowa\u0142, by do obozu sp\u0119dzi\u0107 wszystkich mieszka\u0144c\u00f3w miasteczka, a nast\u0119pnie zastosowa\u0107 t\u0119 form\u0119 reedukacji w kolejnych miejscowo\u015bciach.<\/span><\/p>\n

Do Buchenwaldu wyekspediowano kilka tysi\u0119cy mieszka\u0144c\u00f3w oddalonego o 8 km Weimaru. Gdy stawali nad do\u0142ami wype\u0142nionymi setkami rozk\u0142adaj\u0105cych si\u0119 zw\u0142ok, pozwalano im na pod\u0142o\u017cenie pod nos chusteczek, ale odmawiano dezynfekcji. Wszyscy alianccy \u017co\u0142nierze byli ju\u017c wtedy zaszczepieni.<\/span><\/p>\n

Do Dachau najpierw wezwano lokalnych notabli. Jak pisze Peter Wyden w \u201eThe Hitler Virus\u201d: \u201eKilku zemdla\u0142o, niekt\u00f3rzy p\u0142akali, wszyscy odwracali g\u0142owy i powtarzali: Unglaublich, Unglaublich\u201d (niemo\u017cliwe). Potem pod \u201epoci\u0105g \u015bmierci\u201d zaprowadzono nastoletnich ch\u0142opc\u00f3w z Hitlerjugend. Najbardziej bezwzgl\u0119dnie potraktowano mieszka\u0144c\u00f3w miasteczka Nummering, gdzie podczas d\u0142ugiego postoju esesmani kazali wi\u0119\u017aniom wynie\u015b\u0107 z wagon\u00f3w ponad 800 cia\u0142 i wrzuci\u0107 je do wykopanego w po\u015bpiechu do\u0142u.<\/span><\/p>\n

17 maja, a wi\u0119c niemal miesi\u0105c p\u00f3\u017aniej, Amerykanie zmusili cywil\u00f3w z Nummering do ekshumowania zw\u0142ok i pogrzebania ich w indywidualnych grobach. Czy by\u0142a to jeszcze reedukacja, czy ju\u017c bliska sadyzmu represja?<\/span><\/p>\n

Dzi\u015b nasuwaj\u0105 si\u0119 w\u0105tpliwo\u015bci, ale wtedy nikt nie zadawa\u0142 podobnych pyta\u0144. Tak jak nie dociekano, czy rozstrzeliwuj\u0105c kilkuset je\u0144c\u00f3w porucznik Bushyhead pope\u0142ni\u0142 zbrodni\u0119 wojenn\u0105. Uwa\u017cano to po prostu za dziejow\u0105 sprawiedliwo\u015b\u0107.<\/span><\/p>\n

Artyku\u0142 ukaza\u0142 si\u0119 w numerze specjalnym \u201eNewsweek Historia Extra. Piek\u0142o Auschwitz\u201d wydanego na 70. rocznic\u0119 wyzwolenia obozu.<\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

twoje uwagi, linki, wlasne artykuly, lub wiadomosci przeslij do: webmaster@reunion68.com<\/a><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

 <\/p>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wolno\u015b\u0107 i przera\u017cenie. Kazimierz Kamie\u0144ski fot. EAST NEWS\/LASKI DIFFUSION \/ \u017ar\u00f3d\u0142o: East News Z prawdziwym koszmarem zetkn\u0119li si\u0119 Amerykanie i Brytyjczycy, wyzwalaj\u0105cy obozy, do kt\u00f3rych zwo\u017cono wi\u0119\u017ani\u00f3w ewakuowanych ze wschodu. \u017bo\u0142nierze i oficerowie zar\u00f3wno w relacjach spisywanych na gor\u0105co, jak wiele lat po wojnie powtarzali, \u017ce byli oswojeni ze \u015bmierci\u0105. Widzieli porozrywane cia\u0142a koleg\u00f3w i […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/59065"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=59065"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/59065\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":59075,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/59065\/revisions\/59075"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=59065"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=59065"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=59065"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}