{"id":65949,"date":"2018-12-21T17:09:15","date_gmt":"2018-12-21T15:09:15","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=65949"},"modified":"2018-12-20T09:59:49","modified_gmt":"2018-12-20T07:59:49","slug":"19-09-36","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=65949","title":{"rendered":"Dawid Ben Gurion: tw\u00f3rca Izraela, kt\u00f3ry niekiedy szybciej m\u00f3wi\u0142, ni\u017c my\u015bla\u0142"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/a>Dawid Ben Gurion: tw\u00f3rca Izraela, kt\u00f3ry niekiedy szybciej m\u00f3wi\u0142, ni\u017c my\u015bla\u0142<\/a><\/span><\/span><\/strong><\/h5>\n

Pawe\u0142 Smole\u0144ski<\/span><\/strong><\/p>\n

\n

<\/strong>Dawid Ben Gurion (Fot. domena publiczna)
\n<\/em><\/span><\/p>\n

W Izraelu trwa sp\u00f3r, czy rzeczywi\u015bcie Dawid Ben Gurion powiedzia\u0142, \u017ce Ocaleni musz\u0105 mie\u0107 co\u015b na sumieniu, bo inaczej by nie prze\u017cyli, albo czy to jego my\u015bl, \u017ce gdyby mia\u0142 do wyboru: uratowa\u0107 10 tys. \u017cydowskich dzieci, wywo\u017c\u0105c je do Anglii, lub 5 tys. ewakuowa\u0107 do Palestyny, wybra\u0142by to drugie.<\/strong><\/span><\/p>\n

Pawe\u0142 Smole\u0144ski – pisarz, publicysta i reporter “Gazety Wyborczej”<\/i><\/p>\n

Jad\u0105c drog\u0105 nr 40 przez pustyni\u0119 Negew od Beer Szewy w kierunku Mitzpe Ramon, trzeba skr\u0119ci\u0107 w prawo i ju\u017c si\u0119 jest na miejscu. To kibuc Sede Boker za\u0142o\u017cony u progu lat 50. XX w. \u017byje z rolnictwa i uprawy winoro\u015bli. To miejsce historyczne, dlatego do Sede Boker przyje\u017cd\u017caj\u0105 wycieczki. Winnice zak\u0142ada\u0142 tu sam Dawid Ben Gurion, ojciec za\u0142o\u017cyciel, pierwszy i wieloletni premier Izraela<\/a>.<\/strong><\/span> W Erec Israel by\u0142 nie tylko politykiem, ale te\u017c zwi\u0105zkowcem, dziennikarzem, rolnikiem i sadownikiem. W maju 1948 r. odczyta\u0142 deklaracj\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci pa\u0144stwa i jako pierwszy z\u0142o\u017cy\u0142 pod ni\u0105 podpis. Mieszka\u0142 w kibucu Sede Boker przez kilka lat tu\u017c po powstaniu osady, a p\u00f3\u017aniej w latach 70. a\u017c do \u015bmierci w grudniu 1973 r.<\/span><\/p>\n

Niski, z du\u017c\u0105 g\u0142ow\u0105 i stercz\u0105c\u0105 na wszystkie strony, nawet w zaawansowanym wieku, czupryn\u0105. Przyszed\u0142 na \u015bwiat w 1886 r. w P\u0142o\u0144sku w rodzinie niedoko\u0144czonego prawnika jako Dawid Grun. Matka umar\u0142a, gdy by\u0142 dzieckiem. Nigdy nie m\u00f3wi\u0142 dobrze po polsku, wychodzi\u0142 z za\u0142o\u017cenia, \u017ce nie ma sensu uczy\u0107 si\u0119 lokalnego j\u0119zyka narodu \u017cyj\u0105cego na zachodnim skraju imperium Romanow\u00f3w. Zdeklarowany syjonista (ka\u017cdy inny pogl\u0105d na spraw\u0119 \u017cydowsk\u0105 uwa\u017ca\u0142 za zdrad\u0119), lewicowiec, marzyciel. Uwa\u017ca\u0142, \u017ce Izrael ma by\u0107 demokratyczny, a wi\u0119c r\u00f3wnie\u017c dla wszystkich mniejszo\u015bci, w tym rzecz jasna Arab\u00f3w, cho\u0107 by\u0142 got\u00f3w wojowa\u0107 z nimi o ziemi\u0119.<\/span><\/p>\n

\n

Nie cierpia\u0142 prawicy, tak\u017ce syjonistycznej. \u015awiecki do b\u00f3lu.<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n

Gdy studiowa\u0142 na uniwersytecie w Stambule, widzia\u0142, jak tureccy nacjonali\u015bci eliminuj\u0105 islam<\/strong><\/span><\/a> z \u017cycia politycznego kraju, ale on sam docenia\u0142 rol\u0119 judaizmu w utrzymaniu przez lata diaspory \u017cydowskiej to\u017csamo\u015bci narodowej.<\/span><\/p>\n

Tylko jedna rzecz by\u0142a dla niego warta ka\u017cdej ceny \u2013 niepodleg\u0142e pa\u0144stwo \u017cydowskie.<\/span><\/p>\n

Niekiedy szybciej m\u00f3wi\u0142, ni\u017c my\u015bla\u0142, wi\u0119c jest autorem (czasami tylko domniemanym) wielu opinii co najmniej niesprawiedliwych albo krzywdz\u0105cych, jak np. niekt\u00f3re s\u0142owa o \u017bydach uratowanych z Zag\u0142ady. Ben Gurion uwa\u017ca\u0142, \u017ce \u017bydzi powinni by\u0107 w Ziemi Obiecanej, a nie w Europie. Zreszt\u0105 w Izraelu trwa sp\u00f3r, czy rzeczywi\u015bcie powiedzia\u0142, \u017ce Ocaleni musz\u0105 mie\u0107 co\u015b na sumieniu, bo inaczej by nie prze\u017cyli, albo czy to jego my\u015bl, \u017ce gdyby mia\u0142 do wyboru: uratowa\u0107 10 tys. \u017cydowskich dzieci, wywo\u017c\u0105c je do Anglii, lub 5 tys. ewakuowa\u0107 do Palestyny<\/strong><\/span><\/a>, wybra\u0142by to drugie.<\/span><\/p>\n

Zarzucano mu wydanie rozkazu zatopienia statku \u201eAltalena\u201d, kt\u00f3ry wi\u00f3z\u0142 do Palestyny bro\u0144 dla radykalnej \u017cydowskiej prawicy (by\u0142y ofiary \u015bmiertelne), oraz sekowanie syjonist\u00f3w rewizjonist\u00f3w (dzisiaj tak m.in. t\u0142umaczy si\u0119 niech\u0119\u0107 urz\u0119duj\u0105cego premiera \u201eBibiego\u201d Netanjahu do pami\u0119ci o Ben Gurionie). \u017be nawi\u0105za\u0142 kontakty z powojennymi Niemcami. A gdy jego kariera dobiega\u0142a ko\u0144ca, nie znoszono go za stworzenie pa\u0144stwa etatystycznego, w kt\u00f3rym o awansach mo\u017cna by\u0142o zapomnie\u0107, je\u015bli nie by\u0142o si\u0119 cz\u0142onkiem lubianej przez niego organizacji.<\/span><\/p>\n

Nadto Ben Gurion by\u0142 kapry\u015bny, po izraelsku ba\u0142aganiarski, pami\u0119tliwy, arogancki, przem\u0105drza\u0142y i wybuchowy. S\u0142owem \u2013 m\u0105\u017c stanu, co si\u0119 zowie. Lecz innego Bena Guriona Izrael nie mia\u0142. I mo\u017ce dobrze, \u017ce mia\u0142 takiego.<\/span><\/p>\n

Do jego biografii zabra\u0142 si\u0119 Tom Segev, historyk i pisarz, kt\u00f3rego ksi\u0105\u017cki (np. \u201eSi\u00f3dmy milion\u201d \u2013 o stosunku Izraela do Ocalonych i Zag\u0142ady) budz\u0105 w Tel Awiwie takie nami\u0119tno\u015bci jak plotki o kolejnym romansie jakiej\u015b hollywoodzkiej gwiazdeczki w\u015br\u00f3d czytelnik\u00f3w tabloid\u00f3w. Ksi\u0105\u017cka \u201ePa\u0144stwo za wszelk\u0105 cen\u0119\u201d, mimo \u017ce \u015bwie\u017cutka, ju\u017c wywo\u0142uje spory. Nic dziwnego, bo cho\u0107 Ben Gurion nie \u017cyje od 45 lat, ci\u0105gle prowokuje do awantur. Biografia uka\u017ce si\u0119 niebawem w j\u0119zyku polskim. I dobrze, bowiem historyczne pisarstwo Segeva nie tylko przybli\u017ca przesz\u0142o\u015b\u0107 i ukazuje nieznane, ale te\u017c uczy, \u017ce historii si\u0119 nie zmieni, wi\u0119c nie ma co jej lukrowa\u0107 i dosmacza\u0107. Historia jest, jaka jest, i kwita.<\/span><\/p>\n

Dawid Ben Gurion jest w Izraelu szanowany, jednak nawet najwi\u0119ksi jego wyznawcy nie wmawiaj\u0105 publiczno\u015bci, \u017ce by\u0142 zast\u0119pc\u0105 Pana Boga, a nawet niekiedy wa\u017cniejszy od Stw\u00f3rcy. Cieszy si\u0119 nale\u017cn\u0105 estym\u0105, chocia\u017c jego my\u015bli o pa\u0144stwie poddawane s\u0105 nieustannej krytyce, niekiedy z najwy\u017cszych foteli w\u0142adzy. Moim zdaniem to nierozs\u0105dne i szkodzi \u017cydowskiemu pa\u0144stwu, kt\u00f3re tak ukocha\u0142.<\/span><\/p>\n

\n

Ben Gurionowi nie wpad\u0142oby do g\u0142owy, by deklaracj\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci zast\u0105pi\u0107 ciasn\u0105 intelektualnie ustaw\u0105 o narodzie \u017cydowskim przyj\u0119t\u0105 niedawno przez Kneset, a podaj\u0105c\u0105 w w\u0105tpliwo\u015b\u0107 pe\u0142noprawne obywatelstwo izraelskich mniejszo\u015bci.<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n

Przeciwnicy nowego maj\u0105 nadziej\u0119, \u017ce parlament jednak p\u00f3jdzie po rozum do g\u0142owy, a s\u0105d najwy\u017cszy Izraela naka\u017ce politykom opami\u0119tanie. S\u0105 jeszcze takie s\u0105dy na \u015bwiecie.<\/span><\/p>\n

W kraju tocz\u0105 si\u0119 mniejsze lub wi\u0119ksze rozgrywki polityczne, tymczasem do Sede Boker wci\u0105\u017c je\u017cd\u017c\u0105 wycieczki, ma Ben Gurion lotnisko swojego imienia, a na nim popiersie, kt\u00f3re ze wzgl\u0119du na skromny rozmiar mog\u0142oby stan\u0105\u0107 na wi\u0119kszym biurku. Nikt nie bije mu pok\u0142on\u00f3w i cho\u0107 s\u0105 tacy, kt\u00f3rzy \u0142ajaj\u0105 go nies\u0142usznie, to jednak brak w Izraelu lizus\u00f3w wychwalaj\u0105cych go jak \u015bwi\u0119tego.<\/span><\/p>\n

Ma wi\u0119c Ben Gurion niew\u0105tpliwe ogromne zas\u0142ugi oraz worek wad. Nie przypisuje mu si\u0119 urz\u0119dowego statusu demiurga i p\u00f3\u0142boga jak co poniekt\u00f3rym w bratnim, zimnym kraju. Jakie to mi\u0142e, nieprawda\u017c?<\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion’68,<\/em>
\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion’68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.
\n<\/em>Twoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:<\/em>
\n<\/em>webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/span><\/strong><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Dawid Ben Gurion: tw\u00f3rca Izraela, kt\u00f3ry niekiedy szybciej m\u00f3wi\u0142, ni\u017c my\u015bla\u0142 Pawe\u0142 Smole\u0144ski Dawid Ben Gurion (Fot. domena publiczna) W Izraelu trwa sp\u00f3r, czy rzeczywi\u015bcie Dawid Ben Gurion powiedzia\u0142, \u017ce Ocaleni musz\u0105 mie\u0107 co\u015b na sumieniu, bo inaczej by nie prze\u017cyli, albo czy to jego my\u015bl, \u017ce gdyby mia\u0142 do wyboru: uratowa\u0107 10 tys. \u017cydowskich […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/65949"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=65949"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/65949\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":66144,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/65949\/revisions\/66144"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=65949"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=65949"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=65949"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}