{"id":67329,"date":"2019-01-30T17:09:22","date_gmt":"2019-01-30T15:09:22","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=67329"},"modified":"2019-01-29T09:39:03","modified_gmt":"2019-01-29T07:39:03","slug":"07-09-32","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=67329","title":{"rendered":"Pierwsza \u017byd\u00f3wka, jak\u0105 spotka\u0142em w Iranie"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/a>Pierwsza \u017byd\u00f3wka, jak\u0105 spotka\u0142em w Iranie<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

Majid Rafizadeh
\n<\/strong>T\u0142umaczenie: Ma\u0142gorzata Koraszewska<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

W m\u0142odo\u015bci uczy\u0142em na uniwersytecie w Iranie za rz\u0105d\u00f3w Mahmouda Ahmadine\u017cada I ajatollaha Alego Chameneiego. W tym czasie dyskusja o prawach cz\u0142owieka by\u0142a na uniwersytecie surowo zabroniona pod gro\u017ab\u0105 utraty pracy. Uzna\u0142em jednak za niemo\u017cliwe pomini\u0119cie tego tematu w jednym z moich wyk\u0142ad\u00f3w. M\u0142odzi ludzie musz\u0105 zna\u0107 prawd\u0119 i mia\u0142em nadziej\u0119, \u017ce ich reakcja na t\u0119 spraw\u0119 zrodzi nowe idee i now\u0105 nadziej\u0119 w ich pokoleniu. Kiedy opisywa\u0142em studentom tragedi\u0119 Holocaustu, co\u015b z ty\u0142u sali \u015bci\u0105gn\u0119\u0142o moj\u0105 uwag\u0119.<\/span><\/p>\n

\n

M\u0119\u017cczy\u017ani i kobiety w klasie byli rozdzieleni; ch\u0142opcy siedzieli w przednich \u0142awkach, dziewcz\u0119ta z ty\u0142u. Jedna ze studentek p\u0142aka\u0142a. P\u0142aka\u0142a tak cicho, \u017ce m\u00f3g\u0142bym tego nie zauwa\u017cy\u0107, gdyby nie jej dr\u017c\u0105ce ramiona. Niedu\u017ca, w szarej chu\u015bcie i w obowi\u0105zkowym ubiorze islamskim \u2013 nikt inny nie zauwa\u017cy\u0142 jej p\u0142aczu. Zdumia\u0142a mnie jej emocjonalno\u015b\u0107 i podszed\u0142em do niej z kilkoma chusteczkami do nosa. Zastanawia\u0142em si\u0119, co j\u0105 tak poruszy\u0142o. W\u00f3wczas nie wyja\u015bni\u0142a niczego i wr\u00f3ci\u0142em do wyk\u0142adu.<\/span><\/p>\n

Dopiero p\u00f3\u017aniej dowiedzia\u0142em si\u0119, \u017ce ta studentka, Sara, mia\u0142a krewnych ze strony dziadka, kt\u00f3rzy zgin\u0119li w Holocau\u015bcie. Zaskoczy\u0142o mnie to. Przez g\u0142ow\u0119 przelatywa\u0142y mi r\u00f3\u017cne my\u015bli: czy jest \u017byd\u00f3wk\u0105? Szok tej my\u015bli nasun\u0105\u0142 kolejne, wa\u017cne pytanie. Dlaczego zdziwi\u0142o mnie, \u017ce spotka\u0142em \u017byd\u00f3wk\u0119? Dlaczego nagle mia\u0142em uczucie, jakbym spotka\u0142 cudzoziemca, kogo\u015b z innego kraju? Jej krewni w rzeczywisto\u015bci \u017cyli w Iranie d\u0142u\u017cej ni\u017c moi krewni. Dlaczego waha\u0142a si\u0119 przed przyznaniem, \u017ce jest \u017byd\u00f3wk\u0105?<\/span><\/p>\n

Wkr\u00f3tce zrozumia\u0142em pow\u00f3d, dla kt\u00f3rego odczuwa\u0142a potrzeb\u0119 ukrywania si\u0119. To by\u0142y te same odczucia, kt\u00f3re ludzie powszechnie maj\u0105 w tym regionie, kiedy stoj\u0105 przed decyzj\u0105 czy ujawni\u0107, \u017ce s\u0105 \u017bydami.<\/span><\/p>\n

Po pierwsze, istnieje systematyczny i zorganizowany wysi\u0142ek od samej g\u00f3ry teokratycznego re\u017cimu i innych rz\u0105d\u00f3w w regionie, by wymaza\u0107 \u017cydowsk\u0105 histori\u0119. Istnieje r\u00f3wnie\u017c silne pod\u017ceganie antagonizmu wobec narodu \u017cydowskiego.<\/span><\/p>\n

Re\u017cim otwarcie zach\u0119ca do debat, kt\u00f3re obracaj\u0105 si\u0119 wok\u00f3\u0142 w\u0105tpliwo\u015bci i kwestionowania autentyczno\u015bci Holocaustu. Re\u017cim nasila antyizraelskie slogany i organizuje antyizraelskie \u015bwi\u0119ta narodowe, takie jak Dzie\u0144 Kuds. Promuje i akceptuje negacjonist\u00f3w Holocaustu, takich jak by\u0142y prezydent, Mahmoud Ahmadine\u017cad oraz zawi\u0142e nauczanie, kt\u00f3re sugeruje, \u017ce \u017bydzi s\u0105 nieczy\u015bci (nad\u017cis).<\/span><\/p>\n

Wszystkie te dzia\u0142ania w po\u0142\u0105czeniu z wieloma innymi formami zastraszania ze strony rz\u0105du nie tylko tworz\u0105 wrogie \u015brodowisko dla spo\u0142eczno\u015bci \u017cydowskich w Iranie, ale r\u00f3wnie\u017c za granic\u0105.<\/span><\/p>\n

Innym przyk\u0142adem dzia\u0142a\u0144 okazuj\u0105cych pogard\u0119 wobec \u017byd\u00f3w i wzbudzaj\u0105cych obawy jest zapraszanie przez re\u017cim ludzi z ca\u0142ego \u015bwiata do brania udzia\u0142u w konkursie na karykatury o Holocau\u015bcie, w kt\u00f3rym g\u0142\u00f3wna nagroda wynosi niemal 50 tysi\u0119cy dolar\u00f3w. Sponsoruj\u0105 to dwie organizacje, kt\u00f3re s\u0105 bezpo\u015brednio lub po\u015brednio zwi\u0105zane z ira\u0144skim rz\u0105dem. Organizacja Sztuki i Medi\u00f3w Owj jest finansowana przez Korpus Stra\u017cnik\u00f3w Rewolucji Islamskiej (IRGC), a O\u015brodek Kulturalny Sarcheszmeh jest wspierany przez Islamsk\u0105 Organizacj\u0119 Rozwoju, finansowan\u0105 przez parlament.<\/span><\/p>\n

Fakt, \u017ce przyw\u00f3dcy kraju w ten spos\u00f3b prze\u015bladuj\u0105 \u017byd\u00f3w, izoluje tylko jeszcze bardziej ira\u0144sk\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107 \u017cydowsk\u0105 i nara\u017ca j\u0105 na ataki zar\u00f3wno ekstremist\u00f3w, jak zwolennik\u00f3w re\u017cimu.<\/span><\/p>\n

Taka polityka zmusza wiele rodzin do prowadzenia innego \u017cycia prywatnie, a innego publiczne: dwa r\u00f3\u017cne imiona i mo\u017ce dwie r\u00f3\u017cne religie. To z kolei budzi g\u0142\u0119bok\u0105 nieufno\u015b\u0107 wobec spo\u0142eczno\u015bci \u017cydowskiej, kt\u00f3ra tylko wzmacnia budowan\u0105 przez dziesi\u0119ciolecia kultur\u0119 \u201emy kontra oni\u201d. W spo\u0142ecze\u0144stwie jest g\u0142\u0119boki podzia\u0142, kt\u00f3ry powoduje, \u017ce kontakty s\u0105 w najlepszym wypadku niepewne, a w najgorszym potencjalnie wybuchowe.<\/span><\/p>\n

Mimo, \u017ce ich rodziny \u017cy\u0142y w tym kraju od pokole\u0144, mimo bogatej historii i wp\u0142ywu, jaki wywarli na ten region, wielu \u017byd\u00f3w nie czuje si\u0119 bezpieczn\u0105 ani mile widzian\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 spo\u0142ecze\u0144stwa. Rozmawia\u0142em z pewnym cz\u0142owiekiem, kt\u00f3ry prosi\u0142 o nieujawnianie jego nazwiska, i powiedzia\u0142 mi, \u017ce nie m\u00f3wi ludziom o swoim \u017cyciu. Ta izolacja nie jest tylko fizyczna, ale tak\u017ce psychiczna i emocjonalna, stan, kt\u00f3ry mo\u017ce powodowa\u0107 d\u0142ugotrwa\u0142\u0105 traum\u0119 psychologiczn\u0105.<\/span><\/p>\n

Po drugie, re\u017cim ira\u0144ski propaguje antysemityzm i antyizraelsk\u0105 narracj\u0119 rozmaitymi \u015brodkami, w\u0142\u0105cznie z programami szkolnymi, komentarzami w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych, wiadomo\u015bciami i rozrywk\u0105 w telewizji oraz nieustann\u0105 retoryk\u0105 nienawi\u015bci. Jego narracja nie zatrzymuje si\u0119 w granicach Bliskiego Wschodu. Ostatnio zdoby\u0142a publiczno\u015b\u0107 tak\u017ce na Zachodzie.<\/span><\/p>\n

Z punktu widzenia tych islamistycznych przyw\u00f3dc\u00f3w \u017bydzi, podobnie jak inne mniejszo\u015bci religijne, s\u0105 potencjalnym zagro\u017ceniem bezpiecze\u0144stwa narodowego i narodowej to\u017csamo\u015bci. Mog\u0105 by\u0107 widziani jako outsiderzy, kt\u00f3rzy zak\u0142\u00f3caj\u0105 pr\u00f3by re\u017cimu homogenizowania populacji, by \u0142atwiej j\u0105 by\u0142o kontrolowa\u0107.<\/span><\/p>\n

Jedn\u0105 z przyczyn takiego postrzegania \u017byd\u00f3w przez teokratyczny establishment Iranu jest to, \u017ce korzenie \u017cydowskiej spo\u0142eczno\u015bci w Iranie datuj\u0105 si\u0119 na er\u0119 przedislamsk\u0105, kt\u00f3r\u0105 rz\u0105d ira\u0144ski pr\u00f3buje zbagatelizowa\u0107 lub wymaza\u0107 z pami\u0119ci spo\u0142ecznej. Inna przyczyna jest zakorzeniona w tym, \u017ce w pojmowaniu ira\u0144skiego re\u017cimu \u017bydzi i Izrael mieszaj\u0105 si\u0119 w jedn\u0105 kategori\u0119; my\u015blenie jest tu nast\u0119puj\u0105ce: je\u015bli jeste\u015b \u017bydem, to jeste\u015b Izraelczykiem. Poniewa\u017c re\u017cim ira\u0144ski sprzeciwia si\u0119 istnieniu Izraela, w\u0142adze ira\u0144skie patrz\u0105 na \u017byd\u00f3w z podejrzliwo\u015bci\u0105. Uwa\u017caj\u0105 ich za sojusznik\u00f3w Izraela, ludzi lojalnych wobec Izraela i Stan\u00f3w Zjednoczonych zamiast wobec ira\u0144skiego rz\u0105du.<\/span><\/p>\n

Niekt\u00f3rzy \u017bydzi w tajemnicy przyznaj\u0105, \u017ce istotnie maj\u0105 dwa oddzielne \u017cycia. W prywatnym \u017cyciu praktykuj\u0105 swoj\u0105 wiar\u0119, ale w publicznym s\u0105 niezwykle ostro\u017cni, unikaj\u0105c m\u00f3wienia czegokolwiek o sobie. Ze strachu lub \u017ceby przetrwa\u0107 ekonomicznie, spo\u0142ecznie i akademicko, niekt\u00f3rzy mog\u0105 przechodzi\u0107 na islam na zewn\u0105trz, ale kontynuowa\u0107 praktykowanie judaizmu w domu. Niekt\u00f3rzy maj\u0105 dwa imiona, jedno muzu\u0142ma\u0144skie, drugie \u017cydowskie.<\/span><\/p>\n

Mimo takich solidnych uprzedze\u0144 wobec \u017byd\u00f3w, dla zachowania mi\u0119dzynarodowej legitymacji w pewnych okoliczno\u015bciach, re\u017cim ira\u0144ski che\u0142pi si\u0119 tolerancj\u0105 i wskazuje na fakt, \u017ce w Iranie s\u0105 \u017bydzi, co ma by\u0107 oznak\u0105, \u017ce re\u017cim jest kosmopolityczny i cywilizowany. Zale\u017cnie od okoliczno\u015bci \u017cydowsk\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107 mo\u017cna pokazywa\u0107 zagranicznym rz\u0105dom jako przyk\u0142ad post\u0119pu, lub depta\u0107 jako toksyczn\u0105 obecno\u015b\u0107 w kraju i regionie.<\/span><\/p>\n

Jak mo\u017cna si\u0119 by\u0142o spodziewa\u0107, zosta\u0142em skarcony za m\u00f3wienie o prawach cz\u0142owieka i o Holocau\u015bcie. Po ostatnim dniu wyk\u0142ad\u00f3w nigdy wi\u0119cej nie widzia\u0142em Sary. Ostatniego dnia podesz\u0142a jednak, by da\u0107 mi kartk\u0119 z podzi\u0119kowaniem. Mia\u0142a w r\u0119ku ksi\u0105\u017ck\u0119 po angielsku z tytu\u0142em sugeruj\u0105cym religijn\u0105 tolerancj\u0119 i pokojow\u0105 koegzystencj\u0119. W tym momencie mia\u0142em nadziej\u0119, \u017ce uda\u0142o mi si\u0119 do niej dotrze\u0107 i \u017ce moja decyzja, by m\u00f3wi\u0107 o prawach cz\u0142owieka, pomog\u0142a w wyzwoleniu jej umys\u0142u i mo\u017ce te\u017c umys\u0142\u00f3w jej koleg\u00f3w i kole\u017canek.<\/span><\/p>\n

Kiedy otworzy\u0142em kartk\u0119, by j\u0105 przeczyta\u0107, \u0142zy nap\u0142yn\u0119\u0142y mi do oczu. Napisa\u0142a : \u201eMoim hebrajskim imieniem jest Jaffa\u201d.<\/span><\/p>\n

\n

Majid Rafizadeh<\/strong> – Ameryka\u0144ski politolog ira\u0144skiego pochodzenia. Wyk\u0142adowca na Harvard University, Przewodnicz\u0105cy International American Council. Cz\u0142onek zarz\u0105du Harvard International Review.<\/em><\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion’68,<\/em>
\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion’68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.
\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:
\n<\/em>webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Pierwsza \u017byd\u00f3wka, jak\u0105 spotka\u0142em w Iranie Majid Rafizadeh T\u0142umaczenie: Ma\u0142gorzata Koraszewska W m\u0142odo\u015bci uczy\u0142em na uniwersytecie w Iranie za rz\u0105d\u00f3w Mahmouda Ahmadine\u017cada I ajatollaha Alego Chameneiego. W tym czasie dyskusja o prawach cz\u0142owieka by\u0142a na uniwersytecie surowo zabroniona pod gro\u017ab\u0105 utraty pracy. Uzna\u0142em jednak za niemo\u017cliwe pomini\u0119cie tego tematu w jednym z moich wyk\u0142ad\u00f3w. M\u0142odzi […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/67329"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=67329"}],"version-history":[{"count":14,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/67329\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":67364,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/67329\/revisions\/67364"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=67329"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=67329"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=67329"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}