{"id":69803,"date":"2019-04-28T17:09:06","date_gmt":"2019-04-28T15:09:06","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=69803"},"modified":"2019-04-28T07:01:41","modified_gmt":"2019-04-28T05:01:41","slug":"06-09-32","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=69803","title":{"rendered":"By\u0142a ambasador o “s\u0105dzie nad Judaszem”"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/a>By\u0142a ambasador o “s\u0105dzie nad Judaszem”: to jest antysemityzm, kt\u00f3ry w Polsce zyska\u0142 nowe cechy<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

Jacek G\u0105dek<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

– Ten obrz\u0119d s\u0142u\u017cy\u0142 nienawi\u015bci. Dlaczego tak ochoczo uczestnicy “s\u0105du” ok\u0142adali kuk\u0142\u0119 \u017byda, a na przyk\u0142ad nie pomy\u015bleli o upami\u0119tnieniu zgodnego wsp\u00f3\u0142\u017cycia przed wojn\u0105 albo swoich heroicznych czyn\u00f3w z okresu Holocaustu, o kt\u00f3rych pisze pan burmistrz? – m\u00f3wi Agnieszka Magdziak-Miszewska*, by\u0142a ambasador Polski w Izraelu.<\/strong><\/p>\n

<\/p>\n

Jacek G\u0105dek: Pani jest znawczyni\u0105 stosunk\u00f3w polsko-\u017cydowskich, ale z wykszta\u0142cenia tak\u017ce teatrologiem. Czy w “S\u0105dzie nad Judaszem” odegranym w Pruchniku jest co\u015b z\u0142ego, czy to po prostu niewinny teatrzyk?<\/strong><\/span><\/p>\n

Agnieszka Magdziak-Miszewska:<\/strong> – Teatralizacja wydarze\u0144 opisanych w Ewangelii, zw\u0142aszcza tych dotycz\u0105cych Triduum Paschalnego, ma w Europie bardzo d\u0142ug\u0105 tradycj\u0119 si\u0119gaj\u0105c\u0105 XII w. Cel by\u0142 jasny: przybli\u017cy\u0107 ludziom, kt\u00f3rzy nie umieli czyta\u0107 i pisa\u0107, fundamentalne dla chrze\u015bcija\u0144stwa wydarzenia. A wi\u0119c przede wszystkim m\u0119k\u0119 Jezusa i Jego zmartwychwstanie. Miejscem, w kt\u00f3rym wci\u0105\u017c si\u0119 kultywuje te obrz\u0119dy, jest Kalwaria Zebrzydowska.<\/span><\/p>\n

Ale jest i druga tradycja zwi\u0105zana wy\u0142\u0105cznie z Wielkim Pi\u0105tkiem: w czytanej tego dnia Ewangelii s\u0142yszymy, \u017ce \u017bydzi (Judasz) nie tylko wydali Jezusa, ale tak\u017ce kategorycznie domagali si\u0119 Jego \u015bmierci. Podkre\u015blano to w kazaniach i pie\u015bniach pasyjnych. Efektem by\u0142y pogromy na \u017bydach odbywaj\u0105ce si\u0119 po zako\u0144czeniu nabo\u017ce\u0144stw w\u0142a\u015bnie w Wielki Pi\u0105tek. S\u0105d i karanie Judasza jest fragmentem tej w\u0142a\u015bnie tradycji.<\/span><\/p>\n

Przy okazji “S\u0105du nad Judaszem” ginie jednak ca\u0142y kontekst ewangeliczny i kulturowy.<\/span><\/p>\n

Czyli?<\/b><\/p>\n

Gdyby zapyta\u0107 dzieci z Pruchnika, czy kto\u015b im powiedzia\u0142, \u017ce Jezus by\u0142 \u017bydem, Matka Boska \u017byd\u00f3wk\u0105, podobnie te\u017c i aposto\u0142owie byli \u017bydami, to obawiam si\u0119, \u017ce uznaliby to za herezj\u0119. Uczestnicy “s\u0105du” na obraz zdrajcy – Judasza – nak\u0142adaj\u0105 jego narodowo\u015b\u0107, kt\u00f3ra w prze\u015bwiadczeniu tych ludzi jest inna ni\u017c Jezusa i Maryi, do kt\u00f3rych si\u0119 modl\u0105.<\/span><\/p>\n

Kuk\u0142a by\u0142a jak stereotypowy \u017byd\u2026<\/b><\/p>\n

\u2026jak z karykatur “Der St\u00fcrmera”.<\/span><\/p>\n

Czy to by\u0142 wi\u0119c obrz\u0119dowy s\u0105d nad \u017bydem czy nad Judaszem?<\/b><\/p>\n

To jest istota sprawy.<\/p>\n

Si\u0119gaj\u0105c do przedwojennej tradycji – jak wida\u0107 wci\u0105\u017c obecnej – w Pruchniku, to by\u0142 to s\u0105d nad \u017bydem. Judasz jest przede wszystkim \u017bydem, a nie konkretnym cz\u0142owiekiem o imieniu Judasz. Zdrajc\u0105 jest \u017byd. Jak wynika z ustale\u0144 badaczy Holocaustu, takie nastawienie mieszka\u0144c\u00f3w Pruchnika i okolic mia\u0142o swoje prze\u0142o\u017cenie na zachowania w czasie Zag\u0142ady. Wbrew temu, co twierdzi burmistrz Pruchnika, Sprawiedliwych stamt\u0105d niewielu.<\/span><\/p>\n

Burmistrz m\u00f3wi co\u015b zupe\u0142nie innego: “Spo\u0142eczno\u015b\u0107 Pruchnika przez dziesi\u0119ciolecia \u017cy\u0142a zgodnie ze spo\u0142eczno\u015bci\u0105 \u017cydowsk\u0105, niejednokrotnie ukrywaj\u0105c s\u0105siad\u00f3w przed hitlerowskimi prze\u015bladowaniami podczas II wojny \u015bwiatowej, a na naszych terenach wyst\u0119powa\u0142y liczne przyk\u0142ady odwagi, po\u015bwi\u0119cenia i bohaterstwa w przeciwstawianiu si\u0119 zbrodni Holokaustu”.<\/b><\/p>\n

Przypadki ratowania \u017byd\u00f3w si\u0119 w tych rejonach zdarza\u0142y – to prawda. Pan burmistrz mo\u017ce nie\u015bwiadomie m\u00f3wi o ich wyj\u0105tkowej heroiczno\u015bci, nie wiedz\u0105c, z czego ona wynika\u0142a: ot\u00f3\u017c nastawienie okolicznych mieszka\u0144c\u00f3w do os\u00f3b ratuj\u0105cych \u017byd\u00f3w by\u0142o zdecydowanie wrogie. Paradoksalnie burmistrz m\u00f3wi wi\u0119c prawd\u0119, bo Polacy ratuj\u0105cy \u017byd\u00f3w w tym rejonie stawali si\u0119 pariasami w swoich spo\u0142eczno\u015bciach.<\/span><\/p>\n

Zupe\u0142nie si\u0119 nie dziwi\u0119, \u017ce 10 lat temu Ko\u015bci\u00f3\u0142 zakaza\u0142 organizowania “s\u0105d\u00f3w nad Judaszem”.<\/span><\/p>\n

Burmistrz m\u00f3wi o mo\u017cliwej prowokacji, kt\u00f3ra mia\u0142a uderzy\u0107 w miasto i spo\u0142eczno\u015b\u0107 miasta i Polski.<\/b><\/p>\n

To brzmi jak j\u0119zyk propagandy komunistycznej: jacy\u015b prowokatorzy za tym stoj\u0105.<\/span><\/p>\n

Czyta\u0142am w\u0142a\u015bnie relacj\u0119 jednego z mieszka\u0144c\u00f3w miasta, kt\u00f3ry twierdzi, \u017ce to po postu powr\u00f3t do starych obyczaj\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Na oficjalnej stronie gminy pisano, \u017ce “mieszka\u0144cy pieczo\u0142owicie piel\u0119gnuj\u0105 stare obrz\u0119dy i zwyczaje, np. rok rocznie odbywa si\u0119 ‘S\u0105d nad Judaszem'”.<\/b><\/p>\n

Z przebiegu tego wydarzenia jasno wynika, \u017ce chodzi\u0142o nie o Judasza, ale o \u017byd\u00f3w. Pojawi\u0142 si\u0119 tam zreszt\u0105 g\u0142os jednego z uczestnik\u00f3w “s\u0105du”, aby do\u0142o\u017cy\u0107 raz\u00f3w kukle, bo “oni” chc\u0105 odszkodowa\u0144.<\/span><\/p>\n

Ale to akurat jeden okrzyk. Wsz\u0119dzie mo\u017ce si\u0119 pojawi\u0107 g\u0142upiec, kt\u00f3ry wyr\u00f3\u017cni si\u0119 g\u0142upot\u0105 – inni, jak wynika z relacji, tego nie podchwytywali.<\/b><\/p>\n

S\u0105 \u015bwi\u0105teczne tradycje warte piel\u0119gnowania, a inne – zw\u0142aszcza po Holocau\u015bcie – polegaj\u0105ce na pi\u0119tnowaniu narodu \u017cydowskiego s\u0105 absolutnie niedopuszczalne. Nawet bez takich okrzyk\u00f3w w biciu i paleniu kuk\u0142y \u017byda z napisem “Judasz” nie ma niczego dobrego. Niczego. I s\u0142usznie, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 zakaza\u0142 tego wielowiekowego obrz\u0119du. O\u015bwiadczenia bp. Rafa\u0142a Markowskiego i rzecznika Episkopatu jednoznacznie podkre\u015blaj\u0105, \u017ce “s\u0105d nad Judaszem” jest sprzeczny z nauczaniem Ko\u015bcio\u0142a. A ci, kt\u00f3rzy ten obrz\u0119d reaktywowali, stawiaj\u0105 si\u0119 poza nim.<\/span><\/p>\n

Czy spalenie kuk\u0142y \u017byda to odleg\u0142e echo przedwojennego antysemityzmu?<\/b><\/p>\n

Nie. To \u017cadne echo, ale wydarzenie tu i teraz b\u0119d\u0105ce wyrazem przekonania jakiej\u015b cz\u0119\u015bci mieszka\u0144c\u00f3w miasteczka, \u017ce \u017byd jest wrogiem chrze\u015bcija\u0144stwa, wrogiem Polak\u00f3w, wrogiem Jezusa. Jest to wyraz antysemityzmu, kt\u00f3ry w Polsce by\u0142, jest i b\u0119dzie niestety. Po wojnie ten tradycyjny antysemityzm zyska\u0142 nowe cechy.<\/span><\/p>\n

W\u00a0Europie antysemityzm jest obecny g\u0142\u00f3wnie w\u015br\u00f3d spo\u0142eczno\u015bci muzu\u0142ma\u0144skiej pochodzenia arabskiego i jego kontekstem jest przede wszystkim konflikt izraelsko-palesty\u0144ski, a nie czynnik rasowy. W Polsce jest inaczej.<\/span><\/p>\n

Czyli jak?<\/b><\/p>\n

Kiedy pracowa\u0142am dla premiera Jerzego Buzka jako doradca ds. stosunk\u00f3w polsko-\u017cydowskich, bardzo du\u017co je\u017adzi\u0142am po Polsce – do niedu\u017cych miasteczek – bo tam ca\u0142y czas wybucha\u0142y konflikty zwi\u0105zane z cmentarzami \u017cydowskimi. A to burmistrz postanowi\u0142, \u017ce urz\u0105dzi park, a to \u017ce stacj\u0119 paliw. Moim zadaniem by\u0142o pojecha\u0107 i zbada\u0107 spraw\u0119 na miejscu. Wtedy zrozumia\u0142am, \u017ce antysemityzm jest silny i ma w Polsce dwa dodatkowe motywy, inne ni\u017c przed wojn\u0105.<\/span><\/p>\n

Pierwszy: dotycz\u0105cy w\u0142asno\u015bci, bo te miejscowo\u015bci najcz\u0119\u015bciej przed 1939 r. to by\u0142y sztetle (skupiska miejskie z du\u017c\u0105 liczb\u0105 \u017cydowskich mieszka\u0144c\u00f3w). Ludzie w tych miasteczkach wiedz\u0105, cho\u0107 cz\u0119sto to t\u0142umi\u0105, \u017ce mieszkaj\u0105 w nie swoich domach – \u017ce zagarn\u0119li cudz\u0105 w\u0142asno\u015b\u0107, a meble, pierzyny (“poduszka pani Marx”, jak pisa\u0142 Jan Tomasz Gross) nie by\u0142y ich. Jest wi\u0119c l\u0119k, \u017ce kiedy\u015b “oni” przyjd\u0105 i wszystko odbior\u0105. Dlatego rz\u0105d Buzka pracowa\u0142 nad tak\u0105 formu\u0142\u0105 reprywatyzacji – ale nie zwrotu w naturze – by raz na zawsze zamkn\u0105\u0107 spraw\u0119 rekompensat. Liczyli\u015bmy, \u017ce w\u00f3wczas zniknie tak\u017ce ten l\u0119k stanowi\u0105cy podstaw\u0119 niech\u0119ci wobec \u017byd\u00f3w.<\/span><\/p>\n

A drugi motyw polskiego antysemityzmu jest bardziej ukryty i subtelny: to poczucie winy, a przynajmniej dyskomfortu. Bo nawet je\u015bli sami \u017byd\u00f3w nie zabijali\u015bmy i nie donosili\u015bmy na nich, to byli\u015bmy \u015bwiadkami ich zag\u0142ady i nic nie zrobili\u015bmy. Oczywi\u015bcie s\u0105 tego racjonalne wyt\u0142umaczenia, ale trauma \u015bwiadka Holocaustu nie zosta\u0142a przepracowana. A dyskomfort sumienia cz\u0119sto “leczy si\u0119”, obwiniaj\u0105c ofiar\u0119.<\/span><\/p>\n

Te dwa motywy sprawiaj\u0105, \u017ce wsp\u00f3\u0142czesny antysemityzm w Polsce ma inny wymiar ni\u017c na Zachodzie.<\/span><\/p>\n

Dzieci ok\u0142adaj\u0105 kijami kuk\u0142\u0119 \u017byda. Mo\u017cna powiedzie\u0107: g\u0142upie, ale nikomu si\u0119 nic nie sta\u0142o?<\/b><\/p>\n

Sta\u0142o si\u0119. To jest wychowanie do nienawi\u015bci i przemocy. To niechrze\u015bcija\u0144skie i niemoralne.<\/span><\/p>\n

Mo\u017ce w ok\u0142adaniu przez dzieci i doros\u0142ych tej kuk\u0142y badylami jest jedynie ch\u0119\u0107 uczestniczenia w przedstawieniu? Mo\u017ce jest to zupe\u0142nie bezrefleksyjne zachowanie? Mo\u017ce nie ma w tym krzty antysemityzmu, ale – powt\u00f3rz\u0119 – jest tylko teatr?<\/b><\/p>\n

Ale\u017c nie. Wszystko, co s\u0142u\u017cy przemocy i nienawi\u015bci, jest antychrze\u015bcija\u0144skie. A ten obrz\u0119d s\u0142u\u017cy\u0142 nienawi\u015bci.<\/span><\/p>\n

Sama zapytam: dlaczego tak ochoczo uczestnicy “s\u0105du” ok\u0142adali kuk\u0142\u0119 \u017byda, a na przyk\u0142ad nie pomy\u015bleli o upami\u0119tnieniu zgodnego wsp\u00f3\u0142\u017cycia przed wojn\u0105 albo swoich heroicznych czyn\u00f3w z okresu Holocaustu, o kt\u00f3rych pisze pan burmistrz? Jak\u0105 i ci doro\u015bli, i te dzieci przeszli katechez\u0119?<\/span><\/p>\n

Wielki Pi\u0105tek 2019, godzina 15, a wi\u0119c godzina mi\u0142osierdzia, na s\u0142upie przy ulicy Jana Paw\u0142a II zawis\u0142a pejsata, z garbatym nosem kuk\u0142a \u017byda. Kto tak upiorn\u0105 scen\u0119 m\u00f3g\u0142 wymy\u015bli\u0107?<\/b><\/p>\n

Antysemici. Po prostu.<\/span><\/p>\n

Na nagraniu wideo z “s\u0105du nad Judaszem” jeden z uczestnik\u00f3w m\u00f3wi: “Za naszych czas\u00f3w by\u0142o wi\u0119cej wody i odp\u0142yn\u0105\u0142”. Wr\u00f3c\u0119 do tego pytania: mo\u017ce to nie antysemici bij\u0105 kuk\u0142\u0119 \u017byda, ale ludzie, w kt\u00f3rych ten obrz\u0119d sta\u0142 si\u0119 elementem to\u017csamo\u015bci? Bo ojciec i dziadek bi\u0142 t\u0119 kuk\u0142\u0119, to i ja teraz syna zach\u0119cam, by to robi\u0142?<\/b><\/p>\n

Je\u015bli faktycznie by\u0142oby tak, to znaczy\u0142oby to, \u017ce nikt nigdy nie u\u015bwiadomi\u0142 im z\u0142a tej tradycji. Ani proboszcz, ani katecheci.<\/span><\/p>\n

“Zaniepokojenie okropnym odrodzeniem \u015bredniowiecznego antysemityzmu, kt\u00f3ry doprowadzi\u0142 do niewyobra\u017calnej przemocy i cierpienia” – to s\u0142owa Roberta Singera, dyrektora generalnego \u015awiatowego Kongresu \u017byd\u00f3w. Przesada, czy takie bicie na alarm jest na miejscu?<\/b><\/p>\n

Trzeba bi\u0107 na alarm. Nie chodzi tylko o palenie kuk\u0142y \u017byda w Pruchniku czy kuk\u0142y \u017byda na rynku we Wroc\u0142awiu. Chodzi o ogromne zwi\u0119kszenie si\u0119 antysemickiej mowy nienawi\u015bci.\u00a0Pi\u0119\u0107 lat temu antysemityzm oczywi\u015bcie w Polsce by\u0142, ale by\u0142a te\u017c powszechna \u015bwiadomo\u015b\u0107 ludzi o takich uprzedzeniach, \u017ce publiczne prezentowanie antysemityzmu skazuje na ostracyzm. Od 2016 r. nie jest to pi\u0119tnowane, a jest wr\u0119cz usprawiedliwiane.<\/span><\/p>\n

Opowiem panu, co w\u0142a\u015bnie spotka\u0142o moj\u0105 c\u00f3rk\u0119. W\u00a0Wielk\u0105 Sobot\u0119<\/strong><\/span><\/a>. Zosta\u0142a zaproszona do przyjaci\u00f3\u0142, wi\u0119c posz\u0142a do sklepu kupi\u0107 wino na prezent. W kolejce sta\u0142a jeszcze jedna dziewczyna i sta\u0142 te\u017c pan, kt\u00f3ry mia\u0142 w klapie\u00a0marynarki<\/a><\/strong><\/span>\u00a0\u017conkila – symbol solidarno\u015bci z \u017bydami w rocznic\u0119 powstania w warszawskim getcie. Oraz, w du\u017cej liczbie, ju\u017c nietrze\u017awi kibice Legii. Zacz\u0119li tego pana z \u017conkilem wyzywa\u0107 od “parch\u00f3w”. C\u00f3rka powiedzia\u0142a mi, \u017ce ten ich antysemicki bluzg by\u0142 potworny.<\/span><\/p>\n

Moja c\u00f3rka poprosi\u0142a wi\u0119c tego wyra\u017anie przestraszonego pana, aby da\u0142 jej kwiatka i przypi\u0119\u0142a sobie go do\u00a0sukienki<\/strong><\/span><\/a>, a dziewczyna przed ni\u0105 stanowczo zaprotestowa\u0142a przeciwko zachowaniu kiboli. Obie dziewczyny wysz\u0142y ze sklepu, bo grozi\u0142a im fizyczna agresja.<\/span><\/p>\n

Po upublicznieniu tego, co sta\u0142o si\u0119 w Pruchniku, g\u0142os zabra\u0142 bp Rafa\u0142 Markowski Przewodnicz\u0105cy Rady ds. Dialogu Religijnego z Judaizmem. Wyda\u0142 kr\u00f3tki komunikat. “Ko\u015bci\u00f3\u0142 jednoznacznie wyra\u017ca dezaprobat\u0119 wobec praktyk, kt\u00f3re godz\u0105 w godno\u015b\u0107 cz\u0142owieka” – napisa\u0142. Ale czy to nie jest za ma\u0142o?<\/b><\/p>\n

Rzecznik Episkopatu zapowiedzia\u0142, \u017ce komunikat to nie ostatnie s\u0142owo ze strony Episkopatu. Pami\u0119tajmy, \u017ce trwa\u0142y \u015awi\u0119ta Wielkiej Nocy, wi\u0119c trudno oczekiwa\u0107, \u017ceby w ich trakcie zwo\u0142ywa\u0107 posiedzenie Episkopatu. S\u0142owa bp. Markowskiego by\u0142y reakcj\u0105 ad hoc – one daj\u0105 jasny sygna\u0142, \u017ce obrz\u0119d z Pruchnika jest z\u0142em. Teraz czas na g\u0142os wszystkich biskup\u00f3w albo cho\u0107 prezydium Episkopatu. Czekamy.<\/span><\/p>\n

\n

*Agnieszka Magdziak-Miszewska<\/b>\u00a0– by\u0142a doradc\u0105 premiera Jerzego Buzka ds. polsko-\u017cydowskich (1997-1999). Pracowa\u0142a w polskiej dyplomacji: w Moskwie (1991-1995), Nowym Jorku (jako konsul generalny, 2001-2005) oraz jako ambasador Polski w Izraelu (2006-2012). W latach 2012-2016 pracowa\u0142a w Ministerstwie Obrony Narodowej jako doradca wiceministra Roberta Kupieckiego i wicedyrektor Departamentu Wojskowych Spraw Zagranicznych. Od roku 2000 do 2018 by\u0142a cz\u0142onkiem Mi\u0119dzynarodowej Rady O\u015bwi\u0119cimskiej. Jest cz\u0142onkiem kolegium kwartalnika “Wi\u0119\u017a”.<\/i><\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion’68,<\/em>
\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion’68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.
\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:
\n<\/em>webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

By\u0142a ambasador o “s\u0105dzie nad Judaszem”: to jest antysemityzm, kt\u00f3ry w Polsce zyska\u0142 nowe cechy Jacek G\u0105dek – Ten obrz\u0119d s\u0142u\u017cy\u0142 nienawi\u015bci. Dlaczego tak ochoczo uczestnicy “s\u0105du” ok\u0142adali kuk\u0142\u0119 \u017byda, a na przyk\u0142ad nie pomy\u015bleli o upami\u0119tnieniu zgodnego wsp\u00f3\u0142\u017cycia przed wojn\u0105 albo swoich heroicznych czyn\u00f3w z okresu Holocaustu, o kt\u00f3rych pisze pan burmistrz? – m\u00f3wi […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/69803"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=69803"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/69803\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":69822,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/69803\/revisions\/69822"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=69803"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=69803"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=69803"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}