{"id":70631,"date":"2021-12-08T17:09:43","date_gmt":"2021-12-08T15:09:43","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=70631"},"modified":"2021-12-04T18:05:20","modified_gmt":"2021-12-04T16:05:20","slug":"04-09-36","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=70631","title":{"rendered":"Wyzwolenie KL Dachau."},"content":{"rendered":"<h5 style=\"text-align: center;\"><a href=\"http:\/\/wyborcza.pl\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><img decoding=\"async\" width=\"30%\" class=\"center alignleft\" alt=\"\" src=\"http:\/\/www.reunion68.com\/Biuletyn\/img\/wyborcza-ale.png\"><\/a><span style=\"text-decoration: underline; color: #000080;\"><strong><a style=\"color: #000080; text-decoration: underline;\" href=\"http:\/\/wyborcza.pl\/alehistoria\/7,121681,24789996,wyzwolenie-kl-dachau-masz-swoj-proces-gnoju-jestes-winny-i.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Wyzwolenie KL Dachau. &#8220;Masz sw\u00f3j proces, gnoju. Jeste\u015b winny&#8221;. I strzeli\u0142 mu w g\u0142ow\u0119<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #000000;\"><strong>Marta Grzywacz<\/strong><\/span><\/p>\n<hr style=\"height: 15px; background: #d0e6fa; width: 100%;\">\n<p style=\"text-align: center;\"><img decoding=\"async\" width=\"100%\" class=\"aligncenter\" src=\"https:\/\/bi.im-g.pl\/im\/b7\/a4\/17\/z24790967Q,Samosad-na-jednym-z-esesmanow-w-skladzie-weglowym-.jpg\"><span style=\"color: #999999;\"><em>Samos\u0105d na jednym z esesman\u00f3w w sk\u0142adzie w\u0119glowym. Wi\u0119\u017aniowie zaatakowali swych oprawc\u00f3w natychmiast po wkroczeniu Amerykan\u00f3w do obozu. Zw\u0142oki wielu zlinczowanych esesman\u00f3w wrzucili do okalaj\u0105cego ob\u00f3z kana\u0142u (Fot. archiwum)<\/em><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><strong>&#8211; Nie mieli\u015bmy \u017cadnych wyrzut\u00f3w sumienia, zabijaj\u0105c ich &#8211; m\u00f3wi\u0142 jeden z ameryka\u0144skich \u017co\u0142nierzy o samos\u0105dzie dokonanym na esesmanach przez wyzwolicieli obozu koncentracyjnego Dachau 29 maja 1945 r. &#8211; To nie byli je\u0144cy wojenni, tylko bestie.<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Pewnej&nbsp;<a style=\"color: #000080;\" href=\"http:\/\/wyborcza.pl\/7,75400,24583351,noc-nie-jest-czarna-jest-zielona-niebieska-i-czasem-czerwona.html#anchorLink\"><span style=\"text-decoration: underline;\"><strong>nocy<\/strong><\/span><\/a>&nbsp;w szpitalu Queens General w Nowym Jorku jeden z pacjent\u00f3w zacz\u0105\u0142 krzycze\u0107 i majaczy\u0107 po niemiecku. Cierpia\u0142 na zapalenie opon m\u00f3zgowo-rdzeniowych. Mia\u0142 gor\u0105czk\u0119. Kiedy atak min\u0105\u0142, zaniepokojony doktor Alvin \u201eDoc\u201d Weinstein zapyta\u0142, co mu si\u0119 sta\u0142o. M\u0119\u017cczyzna wyja\u015bni\u0142, \u017ce 10 lat wcze\u015bniej, w 1933 r. by\u0142 liderem partii, kt\u00f3ra przeciwstawi\u0142a si\u0119 nazistom, i trafi\u0142 do obozu koncentracyjnego w miejscowo\u015bci Dachau. W 1938 r. uda\u0142o mu si\u0119 przekupi\u0107 komendanta i uciek\u0142. Opowiada\u0142 o rzeczach tak strasznych, \u017ce \u201eDoc\u201d z trudem mu wierzy\u0142.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Dwa lata p\u00f3\u017aniej, 29 kwietnia 1945 r., lekarz wojskowy Alvin \u201eDoc\u201d Weinstein pod\u0105\u017ca\u0142 utwardzon\u0105, bawarsk\u0105 drog\u0105 razem z \u201eT\u0119cz\u0105\u201d \u2013 42. Dywizj\u0105 Piechoty Armii Ameryka\u0144skiej, gdy zobaczy\u0142 przed sob\u0105 drogowskaz: \u201e5 km nach Dachau\u201d. Przypomnia\u0142 sobie w\u00f3wczas niemieckiego wi\u0119\u017ania i opowiedzia\u0142 o nim dow\u00f3dcy. Genera\u0142 major Harry J. Collins wys\u0142a\u0142 na miejsce grup\u0119 zwiadowcz\u0105 pod dow\u00f3dztwem genera\u0142a brygady Henninga Lindena. By\u0142a godz. 11, gdy \u017co\u0142nierze podeszli pod g\u0142\u00f3wn\u0105 bram\u0119 obozu.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Tymczasem od strony miasta zbli\u017ca\u0142a si\u0119 45. Dywizja Piechoty, znana jako \u201eZwiastun Burzy\u201d. Jedn\u0105 z jej kompanii dowodzi\u0142 p\u0142k Felix Sparks. Bohaterowie tych wydarze\u0144, a po nich historycy b\u0119d\u0105 si\u0119 spiera\u0107, kt\u00f3ra dywizja 7. Armii Ameryka\u0144skiej zdoby\u0142a Dachau, ale nie ma w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce obie wzi\u0119\u0142y udzia\u0142 w wydarzeniach, kt\u00f3re si\u0119 tam rozegra\u0142y.<\/span><\/p>\n<p class=\"art_sub_title\" style=\"text-align: left;\"><strong>KL Dachau &#8211; wzorcowy ob\u00f3z koncentracyjny<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Dwa tygodnie wcze\u015bniej do ostatniego komendanta Dachau Wilhelma Weitera przysz\u0142a depesza.&nbsp;<i>\u017baden wi\u0119zie\u0144 nie mo\u017ce wpa\u015b\u0107 \u017cywy w<\/i><i>&nbsp;r\u0119ce nieprzyjaciela<\/i>&nbsp;\u2013 pisa\u0142 Heinrich Himmler, \u015bwiadomy, \u017ce Amerykanie dotr\u0105 do Bawarii lada chwila.&nbsp;<i>W<\/i><i>&nbsp;razie konieczno\u015bci nale\u017cy u\u015bmierci\u0107 wi\u0119\u017ani\u00f3w za pomoc\u0105 bomb gazowych.&nbsp;<\/i>Weiter w obawie przed aliantami zignorowa\u0142 rozkaz, oznajmi\u0142 swoim ludziom, \u017ce Dachau nale\u017cy odda\u0107 Amerykanom za po\u015brednictwem Czerwonego Krzy\u017ca, i uciek\u0142. A za nim reszta esesman\u00f3w, kt\u00f3ra nie wysz\u0142a wcze\u015bniej w marszach \u015bmierci.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Ob\u00f3z koncentracyjny w Dachau powsta\u0142 w 1933 r. na terenie zamkni\u0119tej po I wojnie \u015bwiatowej fabryki amunicji. Miasto wdzi\u0119czne za t\u0119 inwestycj\u0119 \u2013 w perspektywie by\u0142 zbyt na towary i us\u0142ugi \u2013 ch\u0119tnie pomog\u0142o przy budowie. Ze swoimi r\u00f3wno ustawionymi barakami, placem apelowym i okrucie\u0144stwem, od kt\u00f3rego nie by\u0142o ucieczki, Dachau sta\u0142 si\u0119 wzorcowym obozem dla innych, kt\u00f3re wkr\u00f3tce powsta\u0142y w ca\u0142ych Niemczech, a potem w krajach okupowanych. Po 12 latach zadawania tortur i \u015bmierci powoli przechodzi\u0142 do historii.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><img decoding=\"async\" width=\"100%\" class=\"aligncenter\" src=\"https:\/\/bi.im-g.pl\/im\/66\/a4\/17\/z24791910Q,Wiezniowie-KL-Dachau-ciesza-sie-z-odzyskanej-wolno.jpg\"><span style=\"color: #999999;\"><em>Wi\u0119\u017aniowie KL Dachau ciesz\u0105 si\u0119 z odzyskanej wolno\u015bci. 29 kwietnia 1945 r. ob\u00f3z koncentracyjny wyzwolili \u017co\u0142nierze ameryka\u0144scy Domena publiczna<\/em><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Na miejscu zosta\u0142y niedobitki esesman\u00f3w i oddzia\u0142 Waffen-SS, kt\u00f3ry mia\u0142 podda\u0107 ob\u00f3z, a tak\u017ce wypuszczeni z karnych cel niemieccy \u017co\u0142nierze przetrzymywani tam za niesubordynacj\u0119 albo inne przest\u0119pstwa. Wielu Niemc\u00f3w przebra\u0142o si\u0119 w pasiaki i czeka\u0142o na Amerykan\u00f3w.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Jednak gdy grupa wi\u0119\u017ani\u00f3w, widz\u0105c wyzwolicieli, pobieg\u0142a w ich stron\u0119, esesmani z wie\u017cy wartowniczej B zacz\u0119li do nich strzela\u0107. Na moment przed kapitulacj\u0105 postanowili mimo wszystko udaremni\u0107 t\u0119 rzekom\u0105 ucieczk\u0119. Amerykanie od razu otworzyli ogie\u0144. Wartownicy, kt\u00f3rzy nie zgin\u0119li na wie\u017cy, zeszli na d\u00f3\u0142 z podniesionymi r\u0119koma i zostali rozstrzelani na miejscu.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Nie chc\u0105c czeka\u0107, a\u017c kto\u015b otworzy bram\u0119, na rozkaz dow\u00f3dcy szeregowy John Degro przestrzeli\u0142 k\u0142\u00f3dk\u0119 i wszed\u0142 na teren obozu. Reszta \u017co\u0142nierzy ruszy\u0142a za nim. Wszyscy mieli w pami\u0119ci s\u0142owa genera\u0142a George\u2019a Pattona, kt\u00f3ry ostrzega\u0142 przed \u201ebrudnymi trickami\u201d Niemc\u00f3w:&nbsp;<i>Pami\u0119tajcie, oni mog\u0105 tylko udawa\u0107, \u017ce si\u0119 poddaj\u0105, rzuc\u0105 bro\u0144, b\u0119d\u0105 podnosi\u0107 do g\u00f3ry r\u0119ce, wymachiwa\u0107 bia\u0142\u0105 flag\u0105, a&nbsp;<\/i><i>gdy si\u0119 zbli\u017cycie, druga grupa wyskoczy z&nbsp;<\/i><i>ukrycia i&nbsp;<\/i><i>otworzy ogie\u0144.&nbsp;<\/i>W Dachau nic takiego nie nast\u0105pi\u0142o. Niemcy nie stawiali oporu.<\/span><\/p>\n<p class=\"art_sub_title\" style=\"text-align: left;\"><strong>W Dachau zobaczyli\u015bmy rzeczy straszne, straszne<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Amerykanie nie byli przygotowani na to, co zastan\u0105 na miejscu.&nbsp;<i>M\u00f3wili nam, \u017ce b\u0119d\u0105 wszy, ale to wszystko&nbsp;<\/i>\u2013 wspomina\u0142 Dan Dogherty z 45. Dywizji. Nawet je\u015bli niekt\u00f3rzy mieli wi\u0119cej informacji, to co innego opowie\u015bci z drugiej r\u0119ki, a co innego zobaczy\u0107 to na w\u0142asne oczy. Par\u0119 dni przed wyzwoleniem Dachau, 4 Dywizja Pancerna wesz\u0142a do podobozu Ohrdruf przy Buchenwaldzie.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">\u017bo\u0142nierze znale\u017ali tysi\u0105ce wychudzonych, okaleczonych zw\u0142ok rozrzuconych na placu apelowym, sterty cia\u0142 oblanych \u0142ugiem i stosy niedopalonych szcz\u0105tk\u00f3w w otwartych do\u0142ach.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Byli tak przera\u017ceni, \u017ce wezwali wy\u017csze dow\u00f3dztwo, \u017c\u0105daj\u0105c wyt\u0142umaczenia, co si\u0119 tu w\u0142a\u015bciwie wydarzy\u0142o. Na miejsce przybyli genera\u0142owie Dwight Eisenhower, Omar Bradley i George Patton. Ten ostatni najpierw si\u0119 pochorowa\u0142, a potem zacz\u0105\u0142 kl\u0105\u0107: \u201eWidzicie, co te sukinsyny zrobi\u0142y?! Nie zamierzam bra\u0107 je\u0144c\u00f3w!\u201d W\u015bciek\u0142y Eisenhower wys\u0142a\u0142 depesz\u0119 do Departamentu Stanu w Waszyngtonie, \u017ceby na miejsce przys\u0142ano dziennikarzy i przedstawicieli rz\u0105du. Mieli obejrze\u0107 niemieckie obozy i opowiedzie\u0107 o nich \u015bwiatu. Nie wiadomo, czy ta informacja dotar\u0142a do \u017co\u0142nierzy Sparcka i Lindena.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">\u201eDoc\u201d Weinstein wspomina\u0142:&nbsp;<i>W<\/i><i>&nbsp;Dachau zobaczyli\u015bmy rzeczy straszne, straszne. Du\u017co straszniejsze ni\u017c najgorsze senne koszmary, ale nic nie mog\u0142o si\u0119 r\u00f3wna\u0107 ze smrodem, kt\u00f3ry roznosi\u0142 si\u0119 po obozie i&nbsp;<\/i><i>przy\u0107miewa\u0142 zmys\u0142y<\/i>.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Na terenie Dachau le\u017ca\u0142o kilka tysi\u0119cy cia\u0142 w r\u00f3\u017cnym stopniu rozk\u0142adu, a pomi\u0119dzy nimi przemieszczali si\u0119 na wp\u00f3\u0142 \u017cywi ludzie-szkielety. Cz\u0119\u015b\u0107 trup\u00f3w by\u0142a ju\u017c wrzucona do do\u0142\u00f3w, ale jeszcze nie zosta\u0142a pogrzebana.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">\u2013&nbsp;<i>Szli\u015bmy dalej<\/i>&nbsp;\u2013 wspomina\u0142 Ron Doda \u2013&nbsp;<i>gdy trafili\u015bmy na dwa du\u017ce pokoje, kt\u00f3re by\u0142y wypakowane, dos\u0142ownie, od pod\u0142ogi po sufit nagimi cia\u0142ami. Wiedzia\u0142em ju\u017c, z&nbsp;<\/i><i>kogo zdarto te pasiaste ubrania, kt\u00f3rych ca\u0142e g\u00f3ry widzia\u0142em wcze\u015bniej. Cia\u0142a le\u017ca\u0142y tak\u017ce w&nbsp;<\/i><i>barakach, na \u0142\u00f3\u017ckach, zakrwawione, we w\u0142asnych ekskrementach, pomi\u0119dzy \u017cywymi jeszcze wi\u0119\u017aniami. Inne w&nbsp;<\/i><i>stertach przy krematorium, niekt\u00f3re cz\u0119\u015bciowo w&nbsp;<\/i><i>piecach. \u017bo\u0142nierze szacowali, \u017ce by\u0142o ich oko\u0142o 10 tysi\u0119cy. Wliczaj\u0105c poci\u0105g.<\/i><\/span><\/p>\n<p class=\"art_sub_title\" style=\"text-align: left;\"><strong>Poci\u0105g \u015bmierci<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Pierwsza dotar\u0142a do niego prawdopodobnie 45. Dywizja, kt\u00f3ra porusza\u0142a si\u0119 wzd\u0142u\u017c tor\u00f3w, gdzie sta\u0142o 39 wagon\u00f3w, cz\u0119\u015bciowo bez dach\u00f3w. Jeden z \u017co\u0142nierzy \u2013 m\u00f3wi si\u0119, \u017ce by\u0142 to John Lee \u2013 odsun\u0105\u0142 zasuw\u0119 jednego z nich i bro\u0144 wypad\u0142a mu z r\u0119ki. Upad\u0142 na kolana, zacz\u0105\u0142 wymiotowa\u0107. Stoj\u0105cy obok reagowali podobnie. Inni stali bez ruchu, w kompletnej ciszy.<\/span><\/p>\n<blockquote>\n<p style=\"text-align: left;\">W \u015brodku le\u017ca\u0142y tysi\u0105ce martwych wi\u0119\u017ani\u00f3w. Cz\u0119\u015b\u0107 z nich by\u0142a rozerwana na kawa\u0142ki, poniewa\u017c poci\u0105g jecha\u0142 przez stref\u0119 frontu, cz\u0119\u015b\u0107 cia\u0142 nosi\u0142a \u015blady kanibalizmu. Spomi\u0119dzy trup\u00f3w dochodzi\u0142y j\u0119ki jeszcze \u017cywych.<\/p>\n<\/blockquote>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">W wagonach odkryto ponad 5 tys. wi\u0119\u017ani\u00f3w. Oko\u0142o 1,3 tys. znajdowa\u0142o si\u0119 w stanie agonalnym. By\u0142 to transport z Buchenwaldu, kt\u00f3ry z powodu bombardowania tor\u00f3w jecha\u0142 do Dachau przez trzy tygodnie. W tym czasie wi\u0119\u017aniowie nie dostali jedzenia i picia. Uciekaj\u0105c, Niemcy zostawili wagony na torach.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">P\u00f3\u0142przytomny ze z\u0142o\u015bci porucznik William Walsh po wej\u015bciu na teren obozu pisa\u0142:&nbsp;<i>Jest tu wielka brama, przez kt\u00f3r\u0105 wychodzi do nas ten Niemiec. Ma mo\u017ce ze 190&nbsp;<\/i><i>cm wzrostu, pi\u0119kne blond w\u0142osy. I&nbsp;<\/i><i>ten przystojny sukinsyn obwieszony jest plakietkami cholernego Czerwonego Krzy\u017ca, a&nbsp;<\/i><i>w<\/i><i>r\u0119ku trzyma bia\u0142\u0105 flag\u0119&#8230; Chcia\u0142em zapyta\u0107: \u201eTy skurwysynu, gdzie by\u0142e\u015b jeszcze pi\u0119\u0107 minut temu, zanim weszli\u015bmy?\u201d. C\u00f3\u017c, wszyscy byli\u015bmy bardzo przygn\u0119bieni. I&nbsp;<\/i><i>jeszcze musieli\u015bmy patrze\u0107 na tego wielkiego, przystojnego skurwysyna, kt\u00f3ry wyszed\u0142 do nas obwieszony tym ca\u0142ym g\u00f3wnem z&nbsp;<\/i><i>Czerwonego Krzy\u017ca<\/i>.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Gdy przed Walshem pojawi\u0142o si\u0119 czterech esesman\u00f3w z podniesionymi r\u0119koma, poprowadzi\u0142 ich w stron\u0119 pustego wagonu i opr\u00f3\u017cni\u0142 magazynek. Zd\u0105\u017cy\u0142 wr\u00f3ci\u0107, gdy us\u0142ysza\u0142 za plecami g\u0142os: \u2013 Nazywam si\u0119 Heinrich Skodzensky, SS-Obersturmf\u00fchrer. Po ucieczce swojego poprzednika pe\u0142ni\u0142 prawdopodobnie funkcj\u0119 komendanta. \u2013 Melduj\u0119, \u017ce na terenie obozu jest 30 tys. wi\u0119\u017ani\u00f3w, z czego 2340 chorych&#8230; Nie uda\u0142o mu si\u0119 doko\u0144czy\u0107 zdania, bo Walsh splun\u0105\u0142 mu w twarz, wsadzi\u0142 do jeepa, wywi\u00f3z\u0142 poza bram\u0119 obozu i zastrzeli\u0142.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">W tym czasie ca\u0142y plac apelowy powoli zape\u0142nia\u0142 si\u0119 wi\u0119\u017aniami. Na widok zag\u0142odzonych, p\u00f3\u0142\u017cywych ludzi wielu Amerykan\u00f3w zacz\u0119\u0142o p\u0142aka\u0107.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">\u017bo\u0142nierze w zale\u017cno\u015bci od tego, do kt\u00f3rej cz\u0119\u015bci obozu weszli, m\u00f3wili p\u00f3\u017aniej, \u017ce przywita\u0142 ich krzyk rado\u015bci z kilku tysi\u0119cy garde\u0142, kt\u00f3ry trwa\u0142 oko\u0142o 10 minut i by\u0142 trudny do zniesienia, albo \u2013 wr\u0119cz przeciwnie \u2013 kompletna cisza. Jimmy Gentry z 42. Dywizji wspomina\u0142:&nbsp;<i>Wszyscy ci ludzie wygl\u0105dali jak nie\u017cywi. Naszemu pojawieniu si\u0119 nie towarzyszy\u0142y \u017cadne krzyki, wycie ani nic takiego. Przywita\u0142y nas twarze bez wyrazu, jakby zdziwione. Po chwili wi\u0119\u017aniowie zacz\u0119li podchodzi\u0107 i&nbsp;<\/i><i>obejmowa\u0107 nas. Nie chcieli\u015bmy sprawia\u0107 im przykro\u015bci, ale okropnie cuchn\u0119li. Kto\u015b z&nbsp;<\/i><i>mojego oddzia\u0142u powiedzia\u0142: \u201eNie pozw\u00f3lcie, \u017ceby ca\u0142owali was w&nbsp;<\/i><i>usta, s\u0105 chorzy na tyfus\u201d. A&nbsp;<\/i><i>oni padli na kolana, obejmowali nas za nogi i&nbsp;<\/i><i>ca\u0142owali nasze buty. Nie wiedzieli\u015bmy, co m\u00f3wi\u0105 ani w&nbsp;<\/i><i>jakim j\u0119zyku, wiedzieli\u015bmy tylko, \u017ce s\u0105 szcz\u0119\u015bliwi. To by\u0142 bardzo smutny widok. A&nbsp;<\/i><i>potem szli\u015bmy przez ca\u0142y ob\u00f3z, przeczesuj\u0105c po kolei wszystkie miejsca w&nbsp;<\/i><i>poszukiwaniu ukrywaj\u0105cych si\u0119 Niemc\u00f3w&nbsp;<\/i>(\u2026).&nbsp;<i>\u017baden nie mia\u0142 prawa nam uciec.<\/i><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><img decoding=\"async\" width=\"100%\" class=\"aligncenter\" src=\"https:\/\/bi.im-g.pl\/im\/b9\/a4\/17\/z24790969Q,Ciala-esesmanow--ktorzy-na-moment-przed-kapitulacj.jpg\"><span style=\"color: #999999;\"><em>Cia\u0142a esesman\u00f3w, kt\u00f3rzy na moment przed kapitulacj\u0105 obozu w Dachau otworzyli ogie\u0144 do wi\u0119\u017ani\u00f3w z wie\u017cy wartowniczej B (jej fragment wida\u0107 po prawej). Wartownicy, kt\u00f3rzy nie zgin\u0119li na wie\u017cy, zeszli na d\u00f3\u0142 z podniesionymi r\u0119koma i zostali rozstrzelani na miejscu Fot. Hulton-Deutsch Collection\/CORBIS\/Corbis via Getty Images<\/em><\/span><\/p>\n<p class=\"art_sub_title\" style=\"text-align: left;\"><strong>Wyzwolenie KL Dachau &#8211; wi\u0119\u017aniowie si\u0119 budz\u0105<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Z\u0142apanych zacz\u0119to gromadzi\u0107 na placu przed sk\u0142adem w\u0119gla. Pod \u015bcian\u0105 stan\u0119\u0142o oko\u0142o 50 Niemc\u00f3w. Pilnowa\u0142o ich kilku \u017co\u0142nierzy ameryka\u0144skich z karabinami gotowymi do strza\u0142u. Pu\u0142kownik Sparks:&nbsp;<i>Sta\u0142em tam z&nbsp;<\/i><i>nimi przez kilka minut, a&nbsp;<\/i><i>potem odszed\u0142em w&nbsp;<\/i><i>stron\u0119 sektora dla wi\u0119\u017ani\u00f3w. Zd\u0105\u017cy\u0142em zrobi\u0107 par\u0119 krok\u00f3w, kiedy us\u0142ysza\u0142em strza\u0142y z&nbsp;<\/i><i>karabinu maszynowego. Podskoczy\u0142em do tego, kt\u00f3ry strzela\u0142, kopn\u0105\u0142em go, wytr\u0105caj\u0105c karabin, z\u0142apa\u0142em za ko\u0142nierz i&nbsp;<\/i><i>wrzasn\u0105\u0142em: \u201eCo ty do cholery robisz!?\u201d. Mia\u0142 mo\u017ce 19 lat i<\/i><i>&nbsp;krzycza\u0142 histerycznie: \u201ePu\u0142kowniku, oni pr\u00f3bowali uciec!\u201d. Nie wierzy\u0142em w&nbsp;<\/i><i>to.<\/i><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">M\u0142ody \u017co\u0142nierz William C. Curtin tego dnia zabi\u0142 wed\u0142ug Sparksa 12 Niemc\u00f3w.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Wed\u0142ug innych relacji \u017co\u0142nierzy rozw\u015bcieczy\u0142a postawa Niemc\u00f3w, kt\u00f3rzy kpili z nich, obra\u017cali i \u015bmiali si\u0119 arogancko, wi\u0119c strzelali do nich, dop\u00f3ki nie opr\u00f3\u017cnili magazynk\u00f3w.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Wi\u0119\u017aniowie, widz\u0105c esesman\u00f3w w ka\u0142u\u017cach krwi, jakby si\u0119 przebudzili. Zacz\u0119li odzyskiwa\u0107 si\u0142y. Kilku z nich podesz\u0142o do \u017co\u0142nierzy ameryka\u0144skich i poprosi\u0142o o bro\u0144. Amerykanie wr\u0119czyli im par\u0119 na\u0142adowanych pistolet\u00f3w i ofiary ruszy\u0142y na poszukiwanie swoich oprawc\u00f3w. Dw\u00f3ch Polak\u00f3w z\u0142apa\u0142o jednego ze stra\u017cnik\u00f3w i przestrzeli\u0142o mu oba kolana, a potem rozp\u0142ata\u0142o g\u0142ow\u0119 \u0142opat\u0105. Ci, kt\u00f3rzy nie dostali broni, zacz\u0119li zabija\u0107 tym, co im wpad\u0142o w r\u0119ce \u2013 siekierami, motykami, stalowymi pr\u0119tami. Z r\u0105k wi\u0119\u017ani\u00f3w gin\u0119li tak\u017ce kapo i donosiciele. Kilku najbardziej znienawidzonych utopili w latrynach. Jeden ze stra\u017cnik\u00f3w zacz\u0105\u0142 ucieka\u0107. Amerykanie go z\u0142apali. \u2013 Oddajcie go nam \u2013 prosili wi\u0119\u017aniowie zza p\u0142otu. Widz\u0105c z\u0142o\u015bliwy u\u015bmiech na twarzy Niemca, jeden z \u017co\u0142nierzy ameryka\u0144skich otworzy\u0142 bramk\u0119 i popchn\u0105\u0142 go w stron\u0119 t\u0142umu.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">W ameryka\u0144skich archiwach znajduje si\u0119 zdj\u0119cie, kt\u00f3re przedstawia m\u0119\u017cczyzn\u0119 w mundurze, le\u017c\u0105cego na stercie wychudzonych nagich cia\u0142. To przypuszczalnie Heinrich Wicker, kt\u00f3ry wraz z Victorem Maurerem z Czerwonego Krzy\u017ca formalnie podda\u0142 ob\u00f3z Henningowi Lindenowi. On tak\u017ce zosta\u0142 wydany w r\u0119ce wi\u0119\u017ani\u00f3w, kt\u00f3rzy \u2013 wed\u0142ug szacunk\u00f3w \u2013 w dniu wyzwolenia Dachau zabili w sumie oko\u0142o 40 Niemc\u00f3w.<\/span><\/p>\n<p class=\"art_sub_title\" style=\"text-align: left;\"><strong>Zemsta Indianina<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Tymczasem pod inn\u0105 \u015bcian\u0105, w innej cz\u0119\u015bci obozu, ustawiono kolejnych esesman\u00f3w znalezionych na terenie.&nbsp;<i>Jeden z<\/i><i>&nbsp;nich krzycza\u0142: \u201eTo niezgodne z&nbsp;<\/i><i>konwencj\u0105 genewsk\u0105! Nale\u017cy nam si\u0119 uczciwy proces!\u201d Kt\u00f3ry\u015b z&nbsp;<\/i><i>\u017co\u0142nierzy&nbsp;<\/i>\u2013 wspomina\u0142 Paul Averitt, fotograf, kt\u00f3ry jako jeden z pierwszych robi\u0142 zdj\u0119cia w wyzwolonym Dachau \u2013&nbsp;<i>odwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 w&nbsp;<\/i><i>jego kierunku.<\/i><\/span><\/p>\n<blockquote>\n<p style=\"text-align: left;\"><strong>&#8220;Masz sw\u00f3j proces, gnoju. Jeste\u015b winny&#8221;. I strzeli\u0142 mu w g\u0142ow\u0119.<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Flint Whitlock z 45. Dywizji m\u00f3wi\u0142 p\u00f3\u017aniej:&nbsp;<i>Strzelanie do nieuzbrojonych je\u0144c\u00f3w wojennych nie sprawia\u0142o nam trudno\u015bci, uwa\u017cali\u015bmy, \u017ce esesmani nie zas\u0142uguj\u0105 na tak\u0105 ochron\u0119 jak \u017co\u0142nierze wroga z\u0142apani po uczciwej walce. Dla wi\u0119kszo\u015bci ludzi z&nbsp;<\/i><i>mojej kompanii byli tylko dzikimi, z\u0142ymi zwierz\u0119tami, kt\u00f3rych rola w&nbsp;<\/i><i>czasie wojny sprowadza\u0142a si\u0119 do g\u0142odzenia, brutalnego traktowania, torturowania i&nbsp;<\/i><i>mordowania bezbronnych cywili.<\/i><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000080;\">Komitet zawi\u0105zany przez wi\u0119\u017ani\u00f3w poprowadzi\u0142 tymczasem swoich wyzwolicieli do lasu, gdzie znajdowa\u0142a si\u0119 dwupokojowa izba tortur z ponad tysi\u0105cem poskr\u0119canych cia\u0142 i miejscem egzekucji, gdzie kl\u0119cz\u0105cym wi\u0119\u017aniom strzelano w ty\u0142 g\u0142owy. \u017bo\u0142nierze \u201eT\u0119czy\u201d spotkali tak\u017ce wi\u0119\u017aniarki z oddzia\u0142u kobiecego, kt\u00f3re opowiada\u0142y, \u017ce by\u0142y gwa\u0142cone przez esesman\u00f3w. Jedna mia\u0142a na twarzy woalk\u0119. Gdy j\u0105 podnie\u015bli, cofn\u0119li si\u0119 na widok tego, co z niej zosta\u0142o. Jeden ze stra\u017cnik\u00f3w siedzia\u0142 w sto\u0142\u00f3wce i jad\u0142. \u2013 Jak mogli\u015bcie robi\u0107 takie rzeczy \u2013 zapyta\u0142 go kt\u00f3ry\u015b z \u017co\u0142nierzy. \u2013 Te ludzkie \u015bwinie&#8230; \u2013 zacz\u0105\u0142 esesman. Podnosi\u0142 do ust \u0142y\u017ck\u0119, kiedy go zastrzelili.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><img decoding=\"async\" width=\"100%\" class=\"aligncenter\" src=\"https:\/\/bi.im-g.pl\/im\/b8\/a4\/17\/z24790968Q,Rozstrzeliwanie-esesmanow-przez-zolnierzy-amerykan.jpg\"><span style=\"color: #999999;\"><em>Rozstrzeliwanie esesman\u00f3w przez \u017co\u0142nierzy ameryka\u0144skich w sk\u0142adzie w\u0119gla w obozie Dachau. Raport, kt\u00f3ry powsta\u0142 wkr\u00f3tce po wyzwoleniu obozu, stwierdza, \u017ce zabito oko\u0142o 50 Niemc\u00f3w, ale wed\u0142ug \u015bwiadk\u00f3w liczba ta przewy\u017csza\u0142a 560 os\u00f3b Fot. archiwum<\/em><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">P\u0142k Jack Bushyhead, jedyny rdzenny Amerykanin w 7. Armii, pochodzi\u0142 z plemienia Czirokez\u00f3w i by\u0142 spokojnym cz\u0142owiekiem, dop\u00f3ki \u2013 jak m\u00f3wi\u0142 p\u00f3\u017aniej pu\u0142kownik Howard A. Buechner, lekarz 45. Dywizji \u2013 nie obudzi\u0142 si\u0119 w nim instynkt przodk\u00f3w. Na rozkaz Bushyheada wyci\u0105gni\u0119to ze szpitala 358 rannych je\u0144c\u00f3w niemieckich i ustawiono na dziedzi\u0144cu. Sparks mia\u0142 w\u00f3wczas wystrzeli\u0107 w powietrze z pistoletu, \u017ceby przerwa\u0107 samos\u0105d, ale kr\u00f3tko potem, uznawszy, \u017ce niebezpiecze\u0144stwo zosta\u0142o za\u017cegnane, opu\u015bci\u0142 ob\u00f3z. Tak\u017ce genera\u0142 Linden pr\u00f3bowa\u0142 unikn\u0105\u0107 mi\u0119dzynarodowego skandalu. Przez kilkana\u015bcie minut rozmawia\u0142 z \u017co\u0142nierzami, wi\u0119\u017aniami i SS, wydawa\u0142o si\u0119, \u017ce odni\u00f3s\u0142 sukces, ale gdy i on si\u0119 oddali\u0142, \u017c\u0105dza zemsty rozgorza\u0142a na nowo. Wydarzenia, kt\u00f3re nast\u0105pi\u0142y dwie godziny p\u00f3\u017aniej opisa\u0142 Howard Buechner w ksi\u0105\u017cce \u201eThe Hour of the Avenger\u201d (\u201eCzas m\u015bciciela\u201d). Wi\u0119\u017aniowie sprowokowani widokiem esesman\u00f3w zacz\u0119li strzela\u0107. \u017bo\u0142nierze si\u0119 do nich przy\u0142\u0105czyli, a wreszcie Bushyhead ustawi\u0142 karabin na dachu szopy i strzela\u0142 ca\u0142ymi seriami, dop\u00f3ki \u017caden z Niemc\u00f3w nie dawa\u0142 ju\u017c znaku \u017cycia. By\u0142o po godz. 15, gdy w obozie zaleg\u0142a cisza.<\/span><\/p>\n<p class=\"art_sub_title\"><strong>Pu\u015bci\u0107 wolno!<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Nast\u0119pnego dnia na rozkaz gen. Eisenhowera do Dachau przyby\u0142y tysi\u0105ce ameryka\u0144skich \u017co\u0142nierzy, kt\u00f3rzy mieli zobaczy\u0107 komory gazowe i piece krematoryjne. Rozk\u0142adaj\u0105ce si\u0119 cia\u0142a celowo le\u017ca\u0142y tam, gdzie je porzucono. Po kilku dniach wi\u0119kszo\u015b\u0107 pochowano, ale te w piecach krematoryjnych zosta\u0142y zast\u0105pione gumowymi manekinami. Eisenhower chcia\u0142, \u017ceby Amerykanie dowiedzieli si\u0119 jak najwi\u0119cej o nazistowskim okrucie\u0144stwie.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\"><i>Mamo i&nbsp;<\/i><i>tato<\/i>&nbsp;\u2013 pisa\u0142 do domu sier\u017cant Robert Parker Woodruff \u2013&nbsp;<i>wczorajszego dnia, 1 maja, gdy przekroczy\u0142em bram\u0119 obozu koncentracyjnego w&nbsp;<\/i><i>Dachau, nie zapomn\u0119 do ko\u0144ca \u017cycia. To ma\u0142e miasteczko, wielko\u015bci Baldwin. Prowadz\u0105 do niego tory kolejowe, na kt\u00f3rych stoj\u0105 wy\u0142adowane wagony. Wy\u0142adowane to dobre s\u0142owo&nbsp;<\/i>\u2013&nbsp;<i>po brzegi wype\u0142niaj\u0105 je trupy wi\u0119\u017ani\u00f3w zag\u0142odzonych na \u015bmier\u0107. Mog\u0142em obj\u0105\u0107 d\u0142oni\u0105 ich uda. A<\/i><i>&nbsp;nogi i&nbsp;<\/i><i>ramiona mieli jeszcze cie\u0144sze. \u0141opatki wystawa\u0142y im z&nbsp;<\/i><i>plec\u00f3w na jakie\u015b 6 cali, a<\/i><i>&nbsp;ko\u015bci biodrowe nawet bardziej, bo nie mieli na sobie odrobiny cia\u0142a. Byli r\u00f3\u017cnych narodowo\u015bci: Francuzi, Polacy, Rosjanie, \u017bydzi, Amerykanie<\/i>. Jego list zosta\u0142 opublikowany w lokalnej gazecie.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">8 czerwca 1945 r. pu\u0142kownik Joseph Whitaker, asystent Inspektora Generalnego przy 7. Armii Ameryka\u0144skiej, zako\u0144czy\u0142 dochodzenie w sprawie wydarze\u0144 w Dachau i opublikowa\u0142 raport, znany jako I.G. Report. Stwierdza\u0142 w nim, \u017ce porucznik William Walsh, szef Kompanii I, zastrzeli\u0142 czterech \u017co\u0142nierzy w wagonach kolejowych. Nast\u0119pnie on i porucznik Bushyhead oddzielili \u017co\u0142nierzy Wehrmachtu od SS i zastrzelili tych ostatnich. Odpowiedzialno\u015bci\u0105 mia\u0142 by\u0107 tak\u017ce obarczony pu\u0142kownik Felix Sparks \u2013 za brak nadzoru \u2013 i Howard Buechner za nieudzielenie rannym pomocy. Wszystkich czeka\u0142 s\u0105d wojskowy. Jednak nowo mianowany gubernator Bawarii genera\u0142 George Patton oddali\u0142 skarg\u0119.<\/span><\/p>\n<blockquote><p><strong>Nigdy nie dosz\u0142o do przes\u0142uchania przed s\u0105dem \u015bwiadk\u00f3w tamtych wydarze\u0144.<\/strong><\/p><\/blockquote>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Raport zosta\u0142 utajniony i ujrza\u0142 \u015bwiat\u0142o dzienne dopiero w 1991 r. Oficjalnie stwierdza, \u017ce \u015bmier\u0107 z r\u0105k ameryka\u0144skich \u017co\u0142nierzy ponios\u0142o w Dachau oko\u0142o 50 Niemc\u00f3w. Wed\u0142ug \u015bwiadk\u00f3w liczba ta przewy\u017csza\u0142a 560 os\u00f3b.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000080;\">Do grzebania cia\u0142 wi\u0119\u017ani\u00f3w Amerykanie sprowadzili mieszka\u0144c\u00f3w Dachau, zar\u00f3wno notabli, jak i ch\u0142opc\u00f3w z Hitlerjugend. Peter Wyden, autor ksi\u0105\u017cki \u201eThe Hitler Virus\u201d, pisa\u0142, \u017ce niekt\u00f3rzy mdleli, inni p\u0142akali. Wed\u0142ug pog\u0142osek Amerykanie chcieli zr\u00f3wna\u0107 z ziemi\u0105 miasto, ale mia\u0142 je uratowa\u0107 katolicki ksi\u0105dz Friedrich Pfanzelt, na kolanach b\u0142agaj\u0105c o lito\u015b\u0107. Wyzwoliciele Dachau nie wiedzieli, \u017ce Pfanzelt by\u0142 sta\u0142ym go\u015bciem w obozie, odprawia\u0142 tam coniedzielne msze i dobrze \u017cy\u0142 z nazistami. Wyden pisa\u0142, \u017ce po wyje\u017adzie Amerykan\u00f3w Pfanzelt, wypowiadaj\u0105c si\u0119 przeciwko nim, spowodowa\u0142, \u017ce mieszka\u0144cy Dachau zacz\u0119li mie\u0107 poczucie krzywdy i zaprzeczali swojej winie.<\/span><\/p>\n<hr>\n<p style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #808080;\"><i>Korzysta\u0142am m.in. z ksi\u0105\u017cek \u201e<strong>Sprawiedliwo\u015b\u0107 w Dachau<\/strong>\u201d <strong>Johna Greena<\/strong> i \u201e<strong>The Hitler Virus<\/strong>\u201d <strong>Petera Wydena<\/strong><\/i><\/span><\/p>\n<hr style=\"height: 15px; background: #d0e6fa; width: 100%;\">\n<div class=\"content-alignment\" id=\"content\">\n<div class=\"yt-uix-button-panel\" id=\"watch-description\">\n<div id=\"watch-description-text\" style=\"text-align: center;\">\n<p><em>Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion&#8217;68,<\/em><em><br \/>\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion&#8217;68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.<br \/>\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:<br \/>\n<\/em><span style=\"color: #000080;\"><strong><em><a style=\"color: #000080;\" href=\"mailto:webmaster@reunion68.com\"><span style=\"text-decoration: underline;\">webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<hr style=\"width: 100%;\">\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wyzwolenie KL Dachau. &#8220;Masz sw\u00f3j proces, gnoju. Jeste\u015b winny&#8221;. I strzeli\u0142 mu w g\u0142ow\u0119 Marta Grzywacz Samos\u0105d na jednym z esesman\u00f3w w sk\u0142adzie w\u0119glowym. Wi\u0119\u017aniowie zaatakowali swych oprawc\u00f3w natychmiast po wkroczeniu Amerykan\u00f3w do obozu. Zw\u0142oki wielu zlinczowanych esesman\u00f3w wrzucili do okalaj\u0105cego ob\u00f3z kana\u0142u (Fot. archiwum) &#8211; Nie mieli\u015bmy \u017cadnych wyrzut\u00f3w sumienia, zabijaj\u0105c ich &#8211; m\u00f3wi\u0142 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/70631"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=70631"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/70631\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":70647,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/70631\/revisions\/70647"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=70631"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=70631"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=70631"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}