{"id":72407,"date":"2019-08-12T17:09:48","date_gmt":"2019-08-12T15:09:48","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=72407"},"modified":"2019-08-12T07:21:03","modified_gmt":"2019-08-12T05:21:03","slug":"16-09-38","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=72407","title":{"rendered":"Brygada \u015awi\u0119tokrzyska, elita “wykl\u0119tych”?"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/a>Brygada \u015awi\u0119tokrzyska, elita “wykl\u0119tych”? Nie obra\u017cajcie bohater\u00f3w, kt\u00f3rzy zostali w lesie<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

Miros\u0142aw Maciorowski<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

Rok 1947. Niemcy, Heilbronn w ameryka\u0144skiej strefie okupacyjnej. Dow\u00f3dca Brygady \u015awi\u0119tokrzyskiej p\u0142k Antoni Szacki ‘Bohun’ dokonuje przegl\u0105du kompanii wartowniczej (Fot. Wikimedia Commons)<\/em><\/span><\/p>\n

Okre\u015blanie Brygady \u015awi\u0119tokrzyskiej mianem “\u017co\u0142nierzy wykl\u0119tych” obra\u017ca partyzant\u00f3w, kt\u00f3rzy po wkroczeniu Sowiet\u00f3w zostali w kraju<\/span><\/strong><\/p>\n

“Najbardziej wykl\u0119ci z wykl\u0119tych\u201d \u2013 takim tytu\u0142em kilka lat temu \u201eRzeczpospolita\u201d opatrzy\u0142a tekst o Brygadzie \u015awi\u0119tokrzyskiej. To sformu\u0142owanie \u015bwietnie si\u0119 przyj\u0119\u0142o, o czym \u015bwiadcz\u0105 cho\u0107by nadruki na koszulkach narodowc\u00f3w. Przekaz jest jasny \u2013 formacja Narodowych Si\u0142 Zbrojnych dowodzona przez p\u0142k. Antoniego Szackiego \u201eBohuna\u201d to nie jacy\u015b zwykli \u201e\u017co\u0142nierze wykl\u0119ci\u201d, ale elita elit \u201ewykl\u0119tych\u201d.<\/span><\/p>\n

Czy w odniesieniu do B\u015a mo\u017cna u\u017cywa\u0107 tak g\u00f3rnolotnych fraz? Zanim odpowiemy na to pytanie, musimy znale\u017a\u0107 odpowied\u017a na inne: kim byli partyzanci, kt\u00f3rych \u015bwi\u0119to obchodzimy 1 marca, i na czym w og\u00f3le polega \u201ewykl\u0119to\u015b\u0107\u201d.<\/span><\/p>\n

Walka bez przemocy<\/strong><\/p>\n

Najog\u00f3lniej \u201e\u017co\u0142nierze wykl\u0119ci\u201d to partyzanci, kt\u00f3rzy po wkroczeniu na ziemie polskie Armii Czerwonej \u2013 czyli, jak uwa\u017cali, po rozpocz\u0119ciu nowej okupacji \u2013 pozostali w konspiracji, by walczy\u0107 przeciw Sowietom i przyniesionej \u201ena bagnetach\u201d w\u0142adzy polskich komunist\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Ta definicja obarczona jest jednak wieloma zastrze\u017ceniami. Antykomunistyczne podziemie to ca\u0142y wachlarz organizacji, kt\u00f3re r\u00f3\u017cni\u0142y si\u0119 pod wieloma wzgl\u0119dami i przechodzi\u0142y r\u00f3\u017cne przeobra\u017cenia.<\/span><\/p>\n

Gdy w styczniu 1945 r. gen. Leopold Okulicki rozwi\u0105za\u0142 Armi\u0119 Krajow\u0105, na bazie jej struktur prawie natychmiast powstawa\u0142y nowe organizacje. Ju\u017c 7 maja 1945 r. dow\u00f3dca stacjonuj\u0105cego we W\u0142oszech II Korpusu gen. W\u0142adys\u0142aw Anders powo\u0142a\u0142 Delegatur\u0119 Si\u0142 Zbrojnych na Kraj, opart\u0105 na organizacji NIE (Niepodleg\u0142o\u015b\u0107), kt\u00f3rej zr\u0119by stworzono w AK jeszcze w 1943 r. NIE powsta\u0142a w\u0142a\u015bnie na wypadek, gdyby nie powiod\u0142a si\u0119 akcja \u201eBurza\u201d, czyli przyj\u0119cie roli gospodarza wobec wkraczaj\u0105cych Sowiet\u00f3w, i gdyby trzeba by\u0142o z nimi walczy\u0107.<\/span><\/p>\n

Formacje Delegatury przez kilka miesi\u0119cy 1945 r. prowadzi\u0142y akcje zbrojne przeciwko milicji i bezpiece oraz instalowanym przez Sowiet\u00f3w kom\u00f3rkom PPR.<\/span><\/p>\n

Jednak ju\u017c jesieni\u0105 1945 r. Delegatura zosta\u0142a rozwi\u0105zana, a w jej miejsce powsta\u0142o Zrzeszenie Wolno\u015b\u0107 i Niezawis\u0142o\u015b\u0107 (WiN) \u2013 najwa\u017cniejsza powojenna organizacja poakowska.<\/span><\/p>\n

WiN po uznaniu przez Zach\u00f3d w\u0142adzy komunist\u00f3w i obietnicy Stalina przeprowadzenia wolnych wybor\u00f3w nie chcia\u0142 ju\u017c walczy\u0107 zbrojnie, lecz politycznie, wspieraj\u0105c m.in. startuj\u0105cy w wyborach PSL Stanis\u0142awa Miko\u0142ajczyka.<\/span><\/p>\n

W deklaracji WiN znalaz\u0142o si\u0119 nawet sformu\u0142owanie o utrzymywaniu dobrych relacji politycznych i gospodarczych z ZSRR.<\/span><\/p>\n

Za\u0142o\u017cenia programowe pierwszego zarz\u0105du WiN by\u0142y wi\u0119c pokojowe, cho\u0107 oczywi\u015bcie wielu szeregowych cz\u0142onk\u00f3w nie zdawa\u0142o sobie z tego sprawy. S\u0105dzili, \u017ce po to zostali w konspiracji, by walczy\u0107 z komunistami. I ostatecznie \u2013 po sfa\u0142szowanych wyborach i po rozpocz\u0119ciu ostrych represji wobec podziemia \u2013 rzeczywi\u015bcie j\u0105 kontynuowali.<\/span><\/p>\n

Bezpieka zinfiltrowa\u0142a WiN i rozbija\u0142a jego kolejne zarz\u0105dy, a przyw\u00f3dc\u00f3w stalinowskie s\u0105dy skazywa\u0142y na wieloletnie wi\u0119zienie i na \u015bmier\u0107. Narodowy Dzie\u0144 \u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych ustanowiono 1 marca w\u0142a\u015bnie dla upami\u0119tnienia egzekucji tego dnia w 1951 r. siedmiu cz\u0142onk\u00f3w IV zarz\u0105du WiN.<\/span><\/p>\n

Pierwowzorem \u201ewykl\u0119tych\u201d zostali wi\u0119c przedstawiciele organizacji, kt\u00f3ra od\u017cegnywa\u0142a si\u0119 od walki zbrojnej. W forsowanej przez ni\u0105 idei \u201ewalki bez przemocy\u201d historycy widz\u0105 wzorzec podj\u0119ty p\u00f3\u017aniej przez opozycj\u0119 lat 70., a nast\u0119pnie \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d.<\/span><\/p>\n

“Bury” i “Warszyc”<\/strong><\/p>\n

Nie brakowa\u0142o jednak organizacji, kt\u00f3re od pocz\u0105tku za g\u0142\u00f3wny cel stawia\u0142y sobie walk\u0119 z broni\u0105 w r\u0119ku. Ich cz\u0142onkowie reprezentowali r\u00f3\u017cne orientacje i odmienne metody dzia\u0142ania. Byli w\u015br\u00f3d nich prawdziwi ideowcy, ale te\u017c zwykli bandyci.<\/span><\/p>\n

Przypomnijmy dwa emblematyczne przyk\u0142ady dow\u00f3dc\u00f3w czczonych dzi\u015b przez prawicowych entuzjast\u00f3w antykomunistycznego podziemia.<\/span><\/p>\n

Kapitan Romuald Rajs \u201eBury\u201d to idol nacjonalist\u00f3w. Co roku w Hajn\u00f3wce nios\u0105 jego portrety, wrzeszcz\u0105c: \u201eChwa\u0142a bohaterom\u201d. Nie bacz\u0105 na to, \u017ce patrz\u0105 na nich potomkowie ofiar owych bohater\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Wywodz\u0105cy si\u0119 z wile\u0144skiej AK \u201eBury\u201d by\u0142 charyzmatycznym i odwa\u017cnym dow\u00f3dc\u0105. Po rozpadzie AK i wej\u015bciu Armii Czerwonej wst\u0105pi\u0142 do Narodowego Zjednoczenia Wojskowego. Zwalcza\u0142 plac\u00f3wki nowej w\u0142adzy, strzela\u0142 do Sowiet\u00f3w, ale swoj\u0105 rol\u0119 widzia\u0142 znacznie szerzej \u2013 na pocz\u0105tku 1946 r. pu\u015bci\u0142 z dymem pi\u0119\u0107 wiosek w Bia\u0142ostockiem, a 79 mieszka\u0144c\u00f3w kaza\u0142 rozstrzela\u0107. Zgin\u0119li \u2013 t\u0142umaczy\u0142 p\u00f3\u017aniej \u2013 bo byli Bia\u0142orusinami i nie chcieli repatriowa\u0107 si\u0119 do ZSRR. Polak katolik rozprawi\u0142 si\u0119 wi\u0119c z prawos\u0142awnymi \u201eobcymi\u201d, cho\u0107 ich przodkowie mieszkali na tych ziemiach od pokole\u0144.<\/span><\/p>\n

Kapitan Stanis\u0142aw Sojczy\u0144ski \u201eWarszyc\u201d stworzy\u0142 Konspiracyjne Wojsko Polskie. Dzia\u0142a\u0142o w \u0141\u00f3dzkiem i w szczytowym momencie liczy\u0142o ok. 2,5 tys. \u017co\u0142nierzy. Ten znakomity dow\u00f3dca otwarcie krytykowa\u0142 rozkaz o rozwi\u0105zaniu AK.<\/span><\/p>\n

Jednym z najs\u0142ynniejszych wyczyn\u00f3w \u017co\u0142nierzy \u201eWarszyca\u201d by\u0142o opanowanie Radomska i uwolnienie z wi\u0119zienia 57 os\u00f3b. Sojczy\u0144ski kara\u0142 ch\u0142ost\u0105, a tak\u017ce \u015bmierci\u0105, ale zawsze najpierw ostrzega\u0142 obwinianego, by zmieni\u0142 post\u0119powanie. Dba\u0142 te\u017c o to, by zarzuty stawiane skazanym by\u0142y udokumentowane i znane lokalnej spo\u0142eczno\u015bci.<\/span><\/p>\n

Pogl\u0105dy Sojczy\u0144skiego dzisiejsza prawica nazwa\u0142aby z pewno\u015bci\u0105 lewicowymi. Twierdzi\u0142, \u017ce walczy o reform\u0119 roln\u0105 i Polsk\u0119 demokratyczn\u0105, ale \u201enie marksistowsk\u0105, nie totalistyczn\u0105, nie budowan\u0105 na zak\u0142amaniu, a na sprawiedliwo\u015bci i prawdzie\u201d. Oczywi\u015bcie, jego historia nie jest czarno-bia\u0142a. W warunkach ci\u0119\u017ckiej powojennej konspiracji trudno by\u0142o zapanowa\u0107 nad tak du\u017c\u0105 formacj\u0105, wi\u0119c poza wiedz\u0105 \u201eWarszyca\u201d dochodzi\u0142o do samos\u0105d\u00f3w i pospolitych przest\u0119pstw.<\/span><\/p>\n

\n

\u201eWarszyc\u201d i \u201eBury\u201d to \u201ewykl\u0119ci\u201d z r\u00f3\u017cnych \u015bwiat\u00f3w. Prawdopodobnie nie dogadaliby si\u0119 co do tego, jaka ma by\u0107 przysz\u0142a Polska ani w jaki spos\u00f3b nale\u017cy o ni\u0105 walczy\u0107.<\/p>\n<\/blockquote>\n

Dzi\u015b obaj s\u0105 na sztandarach polityk\u00f3w \u2013 i to wy\u0142\u0105cznie jednej opcji.<\/span><\/p>\n

Mordercy i bohaterowie<\/strong><\/p>\n

Politycy zrobili krzywd\u0119 niepodleg\u0142o\u015bciowej partyzantce. Prawica, bezprawnie anektuj\u0105c j\u0105 do w\u0142asnych potrzeb, cynicznie wrzuci\u0142a tych partyzant\u00f3w do jednego wora z napisem \u201ebohaterowie\u201d \u2013 morderca \u201eBury\u201d jest tu razem z bohaterem \u201eWarszycem\u201d, a rotmistrz Witold Pilecki, kt\u00f3ry nie chcia\u0142 w og\u00f3le walczy\u0107 z broni\u0105 w r\u0119ku, razem z majorem Zygmuntem Szendzialarzem \u201e\u0141upaszk\u0105\u201d, na kt\u00f3rego r\u0119kach jest krew litewskich cywil\u00f3w.<\/span><\/p>\n

W ten spos\u00f3b powsta\u0142 zafa\u0142szowany symbol \u2013 jednolita figura historyczna o nazwie \u201ewykl\u0119ci\u201d, na kt\u00f3r\u0105 sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 r\u00f3\u017cni ludzie, r\u00f3\u017cne czyny i postawy. Prawica traktuje ich niczym totem, wok\u00f3\u0142 kt\u00f3rego rytualnie ta\u0144czy, kiedy tylko jest okazja. \u201eWykl\u0119ci\u201d s\u0105 jej potrzebni wy\u0142\u0105cznie po to, by walczy\u0107 ze wsp\u00f3\u0142czesnymi przeciwnikami, a nie do autentycznego oddawania czci.<\/span><\/p>\n

Jednak \u201ewykl\u0119tych\u201d krzywdzi r\u00f3wnie\u017c reakcja cz\u0119\u015bci ludzi uczestnicz\u0105cych w dyskusjach po tzw. naszej stronie. To zrozumia\u0142e, \u017ce na cynizm prawicowc\u00f3w odpowiadamy oburzeniem i wymieniamy zbrodnie \u201ewykl\u0119tych\u201d. W ten spos\u00f3b, cho\u0107 bez takiej intencji, tworzymy ich czarny obraz. Podobnie jak prawica nie niuansujemy historii, tylko wszystkich wrzucamy do wora z napisem \u201eprzest\u0119pcy\u201d.<\/span><\/p>\n

Ten klincz przyczynia si\u0119 do fa\u0142szowania historii przez obie strony, do wzniecania niezdrowych emocji i do podzia\u0142u, kt\u00f3ry dzi\u015b wydaje si\u0119 nie do zasypania. Oczywi\u015bcie, prapocz\u0105tkiem tej sytuacji jest u\u017cywanie \u201ewykl\u0119tych\u201d przez prawic\u0119 jako politycznego m\u0142ota na wrog\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Wi\u0119zienie za ujawnienie<\/strong><\/p>\n

Krytykuj\u0105c krytyk\u0119 \u201ewykl\u0119tych\u201d, nie zamierzam wybiela\u0107 tych, kt\u00f3rzy dopu\u015bcili si\u0119 zbrodni. Uwa\u017cam jednak, \u017ce na antykomunistyczn\u0105 partyzantk\u0119 nie mo\u017cemy patrze\u0107 bez uwzgl\u0119dnienia kontekstu historycznego oraz \u00f3wczesnej \u015bwiadomo\u015bci partyzant\u00f3w. Nie mo\u017cna ocenia\u0107 ich przez pryzmat naszej dzisiejszej wiedzy, bo ich percepcja by\u0142a zupe\u0142nie inna, a motywacje trudne dla nas dzi\u015b do zrozumienia.<\/span><\/p>\n

W \u017cadnych okoliczno\u015bciach nie da si\u0119 usprawiedliwi\u0107 zabijania cywil\u00f3w \u2013 Polak\u00f3w, Bia\u0142orusin\u00f3w, \u017byd\u00f3w czy Litwin\u00f3w. Patrz\u0105c z naszej perspektywy, nie mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c usprawiedliwi\u0107 rozstrzeliwania bez s\u0105du milicjant\u00f3w, ubek\u00f3w czy PPR-owc\u00f3w. Ale perspektywa \u201ewykl\u0119tych\u201d by\u0142a zupe\u0142nie inna. Trwa\u0142a krwawa wojna domowa, w kt\u00f3rej obie strony stosowa\u0142y podobne metody. Przewaga militarna by\u0142a po stronie komunist\u00f3w, moralna \u2013 jakkolwiek na to patrze\u0107 \u2013 po stronie \u201ewykl\u0119tych\u201d.<\/span><\/p>\n

Zrozumiemy to, gdy spojrzymy na tamt\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107 oczyma \u201eWarszyca\u201d czy WiN-owc\u00f3w. Oni czuli si\u0119 spadkobiercami tradycji Polski mi\u0119dzywojennej i jej kontynuacji w postaci rz\u0105du w Londynie. Polsk\u0119 przyniesion\u0105 na bagnetach przez Sowiet\u00f3w uwa\u017cali za stan przej\u015bciowy. Czuli si\u0119 upowa\u017cnieni, by b\u00f3j prowadzi\u0107 wszelkimi metodami. Tych, kt\u00f3rzy instalowali t\u0119 nie ich Polsk\u0119 pod obc\u0105 kuratel\u0105, uznawali za zdrajc\u00f3w, a w warunkach wojennych zdrajc\u00f3w traci si\u0119 bez s\u0105du. Wci\u0105\u017c \u015bwie\u017ce by\u0142y rany brutalnej okupacji sowieckiej lat 1939-41 i zbrodni katy\u0144skiej ujawnionej ca\u0142kiem niedawno, bo w 1943 r.<\/span><\/p>\n

Do\u015b\u0107 d\u0142ugo widzieli sens trwania w lesie. Wierzyli w zmian\u0119 na \u015bwiecie \u2013 wybuch III wojny \u015bwiatowej, pokonanie ZSRR przez zachodnie mocarstwa.<\/span><\/p>\n

Czasem s\u0142ysz\u0119 opinie, \u017ce przecie\u017c wystarczy\u0142o si\u0119 ujawni\u0107 i zacz\u0105\u0107 nowe \u017cycie, podj\u0105\u0107 nauk\u0119, w\u0142\u0105czy\u0107 si\u0119 w odbudow\u0119 kraju. To irytuj\u0105ce. Rzeczywi\u015bcie nie brakowa\u0142o akowc\u00f3w, kt\u00f3rzy tak post\u0105pili, ale do\u015bwiadczenie wi\u0119kszo\u015bci by\u0142o inne. Na przyk\u0142ad akowc\u00f3w, kt\u00f3rzy w lipcu 1944 r. z Sowietami zdobywali Wilno. Wkr\u00f3tce wywieziono ich bydl\u0119cymi wagonami na Sybir, a ci, kt\u00f3rzy tego unikn\u0119li, skryli si\u0119 w Puszczy Rudnickiej i zostali niejako skazani na los \u201ewykl\u0119tych\u201d. Oficerowie AK, kt\u00f3rzy na pocz\u0105tku sierpnia 1944 r. przekazali Sowietom Lw\u00f3w, r\u00f3wnie\u017c zostali uwi\u0119zieni.<\/span><\/p>\n

Z czasem sytuacja wcale si\u0119 nie poprawia\u0142a. Wtr\u0105cono do wi\u0119zie\u0144 mn\u00f3stwo partyzant\u00f3w, kt\u00f3rzy na wezwanie w\u0142adz ujawnili si\u0119 po amnestii w lutym 1947 r. Znamienny jest przyk\u0142ad WiN-owca Hieronima Dekutowskiego \u201eZapory\u201d, kt\u00f3ry latem w 1945 r. rozbija\u0142 posterunki milicji na Lubelszczy\u017anie, ale po sfa\u0142szowanych wyborach zaprzesta\u0142 walki i chcia\u0142 si\u0119 ujawni\u0107. Nawet podj\u0105\u0142 negocjacje, lecz zrezygnowa\u0142, gdy wielu jego ludzi po ujawnieniu sko\u0144czy\u0142o za kratami. \u201eZapora\u201d chcia\u0142 uciec do Anglii, ale po wsypie zosta\u0142 pojmany i w marcu 1949 r. stracony z towarzyszami.<\/span><\/p>\n

Ludzi wypycha\u0142y wi\u0119c do lasu oszustwa nowych w\u0142adz i represje. Skazywa\u0142y ich na \u017cycie, kt\u00f3rego zapewne wielu ju\u017c prowadzi\u0107 nie chcia\u0142o, ale nie mia\u0142o wyj\u015bcia.<\/span><\/p>\n

Potrzask<\/strong><\/p>\n

Los powojennych partyzant\u00f3w jako \u201ewykl\u0119tych\u201d polega w\u0142a\u015bnie na tym, \u017ce znale\u017ali si\u0119 w potrzasku – skazani na las i pozostawieni samym sobie. Londyn ju\u017c im pom\u00f3c nie m\u00f3g\u0142, alianci dogadali si\u0119 ze Stalinem, Anders na bia\u0142ym koniu te\u017c nie przyjecha\u0142, a Ko\u015bci\u00f3\u0142 uzna\u0142 ich walk\u0119 za bezcelow\u0105, cho\u0107 wielu \u201ele\u015bnych\u201d \u0142\u0105czy\u0142o polsko\u015b\u0107 z katolicyzmem i na piersi nosi\u0142o ryngraf z Matk\u0105 Bosk\u0105.<\/span><\/p>\n

Ludno\u015b\u0107 r\u00f3wnie\u017c stawa\u0142a si\u0119 coraz bardziej niech\u0119tna. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 chcia\u0142a ju\u017c normalnie \u017cy\u0107. Wielu popar\u0142o komunist\u00f3w. Tylko garstka pomaga\u0142a – niekt\u00f3rzy z przekonania, inni ze strachu, bo partyzanci nierzadko ich terroryzowali i grabili.<\/span><\/p>\n

A dooko\u0142a wr\u00f3g: Sowieci, milicja, bezpieka i regularne polskie wojsko oraz coraz silniejsze organa nowej administracji.<\/span><\/p>\n

Potrzask si\u0119 zacie\u015bnia\u0142.<\/span><\/p>\n

Termin \u201ewykl\u0119ci\u201d to r\u00f3wnie\u017c symbol pewnej postawy – partyzanci nie id\u0105 z komunistami na \u017cadne kompromisy, ten potrzask to ich \u015bwiadomy wyb\u00f3r. A wi\u0119c kondycja \u201ewykl\u0119tych\u201d to szczeg\u00f3lny rodzaj strace\u0144czego bohaterstwa i patriotyzmu. Potrzask ten \u0142\u0105czy \u201eWarszyca\u201d, \u201eZapor\u0119\u201d, WiN-owc\u00f3w i – trzeba przyzna\u0107 – tak\u017ce zbrodniarza \u201eBurego\u201d.<\/span><\/p>\n

A jak na tym tle wygl\u0105da sytuacja Brygady \u015awi\u0119tokrzyskiej?<\/span><\/p>\n

Zaopatrzenie od Wehrmachtu<\/strong><\/p>\n

Czy Brygada znalaz\u0142a si\u0119 w potrzasku? Absolutnie nie. W przeciwie\u0144stwie do \u017co\u0142nierzy \u201eWarszyca\u201d czy WiN-owc\u00f3w ani przez chwil\u0119 nie by\u0142a na obszarze zaj\u0119tym ju\u017c przez Sowiet\u00f3w. Kiedy 15 stycznia 1945 r. Armia Czerwona zaj\u0119\u0142a Kielce, Brygada ust\u0119powa\u0142a ju\u017c przed ni\u0105 w kierunku \u015al\u0105ska. Zosta\u0142a niegro\u017anie ostrzelana, po czym pierzch\u0142a ku przedwojennej polsko-niemieckiej granicy.<\/span><\/p>\n

Za g\u0142\u00f3wnego wroga uwa\u017ca\u0142a w\u0142a\u015bnie Sowiet\u00f3w oraz polskich komunist\u00f3w, ale nie rozbi\u0142a \u017cadnego posterunku milicji ani plac\u00f3wki PPR, bo nie by\u0142o ich jeszcze na trasie jej pochodu.<\/span><\/p>\n

P\u0142k Antoni Szacki nie zdecydowa\u0142 si\u0119 na strace\u0144czy rodzaj bohaterstwa i nie pozosta\u0142 w Polsce w lesie. Podj\u0105\u0142 inn\u0105 decyzj\u0119 \u2013 odszed\u0142 w bezpieczne miejsce.<\/span><\/p>\n

Prof. Jan \u017baryn, jeden z g\u0142\u00f3wnych ideolog\u00f3w PiS-owskiej polityki historycznej, t\u0142umaczy, \u017ce po prostu uzna\u0142, \u017ce \u201enale\u017cy spr\u00f3bowa\u0107 si\u0119 przebi\u0107 przez wojska niemieckie na Zach\u00f3d\u201d.<\/span><\/p>\n

Problem w tym, \u017ce Brygada si\u0119 przez Niemc\u00f3w nie przebija\u0142a, tylko po pierwszej nieudanej pr\u00f3bie nawi\u0105za\u0142a z nimi kontakt, a wkr\u00f3tce \u2013 ci\u0105g\u0142\u0105 wsp\u00f3\u0142prac\u0119. Trudno nazwa\u0107 przebijaniem si\u0119 marsz w towarzystwie dw\u00f3ch niemieckich oficer\u00f3w \u0142\u0105cznikowych, podczas kt\u00f3rego dostaje si\u0119 od Wehrmachtu zaopatrzenie.<\/span><\/p>\n

\u017baryn t\u0142umaczy, \u017ce p\u0142k Szacki chcia\u0142 si\u0119 przebi\u0107 do wojsk Andersa. Jednak dziwnym trafem Brygada przebi\u0142a si\u0119 na hitlerowski poligon w wiosce Rozst\u00e1ni pod Brnem, gdzie cz\u0119\u015b\u0107 jej \u017co\u0142nierzy szkoli\u0142a si\u0119 pod okiem niemieckich specjalist\u00f3w do dywersji.<\/span><\/p>\n

Zgadzam si\u0119 z \u017barynem, \u017ce decyzja musia\u0142a by\u0107 dramatyczna, ale przede wszystkim by\u0142a pragmatyczna. P\u0142k Szacki, wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105c z Wehrmachtem, ocali\u0142 swoich ludzi. Mog\u0119 to nawet pochwali\u0107, ale dlaczego mia\u0142bym to uznawa\u0107 za bohaterstwo. Nie ma te\u017c ani jednej przes\u0142anki, by \u017co\u0142nierzy Brygady zakwalifikowa\u0107 do \u201ewykl\u0119tych\u201d. A ju\u017c nazywanie ich \u201enajbardziej wykl\u0119tymi z wykl\u0119tych\u201d to obraza dla tych, kt\u00f3rzy rzeczywi\u015bcie strace\u0144czo zostali w kraju.<\/span><\/p>\n

Patronat prezydenta<\/strong><\/p>\n

Prawica ju\u017c rozgrzesza prezydenta. Szef tygodnika \u201eHistoria Do Rzeczy\u201d Piotr Zychowicz przypomnia\u0142, \u017ce Brygada \u015awi\u0119tokrzyska nie by\u0142a jedyn\u0105 formacj\u0105, kt\u00f3ra dora\u017anie podj\u0119\u0142a wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z Niemcami. Do takich przypadk\u00f3w dochodzi\u0142o tak\u017ce na Wile\u0144szczy\u017anie. Rzeczywi\u015bcie Niemcy pr\u00f3bowali tam za\u0142atwi\u0107 polskimi r\u0119koma wspomaganych przez Sowiet\u00f3w partyzant\u00f3w, m.in. s\u0142ynny \u017cydowski oddzia\u0142 Tewiego Bielskiego. Tylko co ten ponury fakt ma do oceny Brygady? Ma usprawiedliwi\u0107 jej kolaboracj\u0119? Sprawi\u0107, \u017ce b\u0119dzie mniej wstydliwa? A mo\u017ce uprawomocni\u0107 uhonorowanie Brygady na pl. Pi\u0142sudskiego?<\/span><\/p>\n

Tylko za co? Bo chyba nie za \u201ewykl\u0119to\u015b\u0107\u201d?<\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion’68,<\/em>
\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion’68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.
\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:
\n<\/em>webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Brygada \u015awi\u0119tokrzyska, elita “wykl\u0119tych”? Nie obra\u017cajcie bohater\u00f3w, kt\u00f3rzy zostali w lesie Miros\u0142aw Maciorowski Rok 1947. Niemcy, Heilbronn w ameryka\u0144skiej strefie okupacyjnej. Dow\u00f3dca Brygady \u015awi\u0119tokrzyskiej p\u0142k Antoni Szacki ‘Bohun’ dokonuje przegl\u0105du kompanii wartowniczej (Fot. Wikimedia Commons) Okre\u015blanie Brygady \u015awi\u0119tokrzyskiej mianem “\u017co\u0142nierzy wykl\u0119tych” obra\u017ca partyzant\u00f3w, kt\u00f3rzy po wkroczeniu Sowiet\u00f3w zostali w kraju “Najbardziej wykl\u0119ci z wykl\u0119tych\u201d \u2013 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/72407"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=72407"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/72407\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":72457,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/72407\/revisions\/72457"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=72407"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=72407"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=72407"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}

W niedziel\u0119 prezydent b\u0119dzie patronowa\u0142 uroczysto\u015bciom 75. rocznicy powo\u0142ania Brygady \u015awi\u0119tokrzyskiej<\/strong><\/span><\/a>. Po mszy w katedrze polowej Wojska Polskiego odb\u0119dzie si\u0119 apel pami\u0119ci na placu Pi\u0142sudskiego. Oburzenia nie kryj\u0105 potomkowie \u017co\u0142nierzy ze Zgrupowa\u0144 \u015awi\u0119tokrzyskich AK, kt\u00f3rzy napisali list otwarty do Andrzeja Dudy. Przypomnieli kolaboracj\u0119 z Niemcami niekt\u00f3rych cz\u0142onk\u00f3w Brygady \u2013 przypadki denuncjacji i zab\u00f3jstw nawet ludzi z w\u0142asnego obozu, kt\u00f3rzy opowiadali si\u0119 za wsp\u00f3\u0142prac\u0105 z AK.<\/span><\/p>\n