{"id":73989,"date":"2019-10-16T17:09:53","date_gmt":"2019-10-16T15:09:53","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=73989"},"modified":"2019-10-16T13:47:39","modified_gmt":"2019-10-16T11:47:39","slug":"23-09-43","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=73989","title":{"rendered":"Wymarzony faszyzm po polsku"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/a>Wymarzony faszyzm po polsku<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

Stanis\u0142aw Obirek<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

<\/p>\n

Tak jak do katolickiego o\u015bwiecenia czy o\u015bwieconego katolicyzmu dopisa\u0142em cz. II, to samo postanowi\u0142em zrobi\u0107 z marzeniami o faszyzmie. W pierwszej cz\u0119\u015bci skupi\u0142em si\u0119 na USA, a dok\u0142adnie na obecnym rezydencie (jeszcze?) Bia\u0142ego Domu, ale zapowiedzia\u0142em rozwini\u0119cie tematu, pisz\u0105c:<\/strong><\/h4>\n
\n

Oczywi\u015bcie marzenia o polskim faszyzmie maj\u0105 rodzimy koloryt, o kt\u00f3rym najwi\u0119cej mogliby powiedzie\u0107 niekt\u00f3rzy polscy ksi\u0119\u017ca, a nawet biskupi. Wielu polityk\u00f3w te\u017c, jak te\u017c wielu dziennikarzy, a nawet profesor\u00f3w. O tym jednak innym razem.<\/p>\n<\/blockquote>\n

Ten inny raz w\u0142a\u015bnie nadszed\u0142. No wi\u0119c do roboty, zw\u0142aszcza \u017ce zbli\u017ca si\u0119 decyduj\u0105cy moment wybor\u00f3w, kt\u00f3re zapewne zadecyduj\u0105, w jakim kierunku jako spo\u0142eczno\u015b\u0107 chcemy i\u015b\u0107: czy uleg\u0142o\u015bci wobec totalitarnych zakus\u00f3w rz\u0105dz\u0105cej partii, czy\u2026 i tu nie bardzo potrafi\u0119 dopowiedzie\u0107, jaki kszta\u0142t ma opozycyjna oferta. Jej mia\u0142ko\u015b\u0107 i niemrawo\u015b\u0107 jest doprawdy pora\u017caj\u0105ca i to w\u0142a\u015bnie owa mia\u0142ko\u015b\u0107 i brak wyrazisto\u015bci sprawia, \u017ce tak wielu Polak\u00f3w ulega propagandowej machinie PiS<\/span>-u.<\/span><\/p>\n

Czytelnika musz\u0119 prosi\u0107 o wyrozumia\u0142o\u015b\u0107, bo nie jestem ani bystrym politologiem, ani b\u0142yskotliwym publicyst\u0105. Moje zapiski s\u0105 zwykle odpryskiem lektur. Tak b\u0119dzie i tym razem. Ot\u00f3\u017c dzi\u0119ki Williamowi Connelly\u2019emu i jego przenikliwej demaskacji faszystowskiego oblicza hochsztaplera Donalda Trumpa trafi\u0142em na teksty Franza Neumanna (1900-1954). Tak si\u0119 szcz\u0119\u015bliwie z\u0142o\u017cy\u0142o, \u017ce jego najwa\u017cniejsza ksi\u0105\u017cka, napisana w 1942 roku, a wi\u0119c czasie szalej\u0105cego hitlerowskiego faszyzmu, ukaza\u0142a si\u0119 przed kilku laty w j\u0119zyku polskim. Rzecz o tyle ciekawa, \u017ce sami faszy\u015bci, na czele z Hitlerem, akurat w czasie, gdy Neumann precyzyjnie ods\u0142ania\u0142 mechanizmy dochodzenia do w\u0142adzy i jej utrzymywania, nie przypuszczali, \u017ce to oni pierwsi padn\u0105 ofiar\u0105 wznieconego przez siebie po\u017caru.<\/span><\/p>\n

My\u015bl\u0119, \u017ce mo\u017cna w tej ksi\u0105\u017cce wyczyta\u0107 wiele analogii do obecnej polskiej sytuacji politycznej i religijnej stworzonej z jednej strony przez Jaros\u0142awa Kaczy\u0144skiego, a z drugiej przez Tadeusza Rydzyka.<\/strong> Oczywi\u015bcie nie tylko przez tych dw\u00f3ch lider\u00f3w politycznego i religijnego ruchu; wszak obaj ciesz\u0105 si\u0119 bezkrytycznym poparciem swoich fanatycznych zwolennik\u00f3w. A jednak to w\u0142a\u015bnie Kaczy\u0144ski i Rydzyk daj\u0105 twarz tej autorytarnej, a niekiedy totalitarnej zmianie, jaka dokonuje si\u0119 w Polsce od 2015 roku. Gdy nadejdzie czas rozlicze\u0144, to zapewne ci dwaj b\u0119d\u0105 przypominani, a nie owe mniej czy bardziej bezwolne masy.<\/span><\/p>\n

Do rzeczy wi\u0119c. Chodzi o ksi\u0105\u017ck\u0119 Behemoth: The Structure and Practice of National Socialism<\/em>, wydan\u0105 w Londynie w 1942, kt\u00f3rej drugie rozszerzone wydanie ukaza\u0142o si\u0119 jeszcze w czasie trwania wojny w 1944 roku w Toronto. Jej polskie t\u0142umaczenie (nie odnotowane, co dziwne, przez Wikipedi\u0119 w j\u0119zyku polskim) pojawi\u0142o si\u0119 dopiero w 2016 roku w t\u0142umaczeniu Jerzego Giebu\u0142towskiego, Behemot. Narodowy Socjalizm: ustr\u00f3j i funkcjonowanie, 1933-1944<\/em>. G\u0142\u00f3wn\u0105 zalet\u0105 ksi\u0105\u017cki jest jej charakter \u015bwiadectwa, zapisu na gor\u0105co. Tytu\u0142owy Behemot nawi\u0105zuje do Ksi\u0119gi Hioba, gdzie pojawia si\u0119 imi\u0119 tego tajemniczego zwierz\u0119cia (40,15), kt\u00f3re nie wszystkie t\u0142umaczenia zachowuj\u0105. Jednak Neumann nawi\u0105zuje przede wszystkim do \u017cydowskiej mitologii, w kt\u00f3rej Behemot jest synonimem chaosu i zniszczenia. Wed\u0142ug r\u00f3\u017cnych pism apokryficznych i midraszy Behemot b\u0119dzie na ko\u0144cu czas\u00f3w pokonany przez Boga.<\/span><\/p>\n

<\/p>\n

Ksi\u0105\u017cka by\u0142a prezentowana przed trzema laty, 19 X 2016 w Muzeum II Wojny \u015awiatowej w Gda\u0144sku (a wi\u0119c jeszcze przed jego przej\u0119ciem przez kurator\u00f3w \u201edobrej zmiany\u201d), a organizatorzy tak zach\u0119cali do lektury Behemota:<\/span><\/p>\n

\n

Ksi\u0105\u017cka Franza Neumanna jest klasycznym studium ustroju III Rzeszy. To pierwsza, a zarazem klasyczna analiza ustroju politycznego, gospodarczego i spo\u0142ecznego III Rzeszy. Jej fenomen polega na tym, \u017ce ksi\u0105\u017cka powsta\u0142a poza Niemcami, a autor korzysta\u0142 tylko z dost\u0119pnych dokument\u00f3w i obejmuje ona okres do 1944 roku. Jej najnowsze wydanie pochodzi z wiosny 1944 roku. Zatem autor w chwili publikacji swojej pracy nie zna\u0142 wyniku wojny. Trzecia Rzesza, tytu\u0142owy Behemot to pole rozgrywki pomi\u0119dzy czterema o\u015brodkami w\u0142adzy (partia nazistowska, administracja pa\u0144stwowa, si\u0142y zbrojne, wielki biznes). Autor ksi\u0105\u017cki by\u0142 prawnikiem i politologiem, a w Republice Weimarskiej zajmowa\u0142 si\u0119 prawem pracy. Behemot to znakomite opracowanie prawodawstwa, zagadnie\u0144 konstytucyjnych i praktyki prawnej nazistowskich Niemiec, zawieraj\u0105ce tak\u017ce krytyczne om\u00f3wienia i analizy aktualnych do dzisiaj koncepcji teoretyczno-prawnych (Hans Kelsen, Carl Schmitt). Mo\u017cna by powiedzie\u0107, \u017ce wsp\u00f3\u0142cze\u015bni historycy \u201emy\u015bl\u0105 Neumannem.<\/p>\n<\/blockquote>\n

Czytam wi\u0119c i nie mog\u0119 si\u0119 nadziwi\u0107, \u017ce nie zosta\u0142a okrzykni\u0119ta znakomitym komentarzem do tego, co si\u0119 w Polsce od 2015 roku dzieje.<\/span><\/p>\n

Oczywi\u015bcie to nie jest tak, \u017ce brakuje nam przenikliwych i trafnych analiz post\u0119puj\u0105cej destrukcji pa\u0144stwa i jego demokratycznych struktur. Mistrzowskie s\u0105 tutaj ksi\u0105\u017cki i publicystyka profesora Wojciecha Sadurskiego, kt\u00f3ry pokazuje, jak g\u0142\u0119boko si\u0119ga niszczenie praworz\u0105dno\u015bci w Polsce, czy ekonomiczne analizy Janusza Lewandowskiego, kt\u00f3ry pokazuje, jak bardzo awanturnicza polityka PiS-u przek\u0142ada si\u0119 na post\u0119puj\u0105ce osamotnienie Polski w Unii Europejskiej.<\/span><\/p>\n

Znamy te teksty, zachwycamy si\u0119 ich precyzj\u0105 \u2014 a jednak bezradnie przypatrujemy si\u0119, jak wi\u0119kszo\u015b\u0107 wyborc\u00f3w wrzuca swoje kartki popieraj\u0105ce coraz bardziej aroganckich psuj\u00f3w polskiej demokracji<\/strong>. Czy tak b\u0119dzie r\u00f3wnie\u017c 13 pa\u017adziernika 2019 \u2014 przekonamy si\u0119 ju\u017c niebawem.<\/span><\/p>\n

Jednak<\/span> nie b\u0119dziemy mogli powiedzie\u0107, \u017ce nie wiedzieli\u015bmy, co obieca\u0142 PiS i jak zachowuje si\u0119 ko\u015bci\u00f3\u0142 Rydzyka.<\/strong> Owszem wiedzieli\u015bmy i niewiele z tym zrobili\u015bmy. A w ka\u017cdym razie nie na tyle, by przekona\u0107 wyborc\u00f3w, \u017ce koniecznie trzeba ten kierunek zatrzyma\u0107.<\/span><\/p>\n

\n

Stanis\u0142aw Obirek<\/em><\/span><\/strong>
\nProfesor<\/em><\/span><\/p>\n

Teolog, historyk, antropolog kultury, profesor nauk humanistycznych, profesor zwyczajny Uniwersytetu Warszawskiego, by\u0142y jezuita. Ur. 1956<\/em><\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion’68,<\/em>
\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion’68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.
\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:
\n<\/em>webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wymarzony faszyzm po polsku Stanis\u0142aw Obirek Tak jak do katolickiego o\u015bwiecenia czy o\u015bwieconego katolicyzmu dopisa\u0142em cz. II, to samo postanowi\u0142em zrobi\u0107 z marzeniami o faszyzmie. W pierwszej cz\u0119\u015bci skupi\u0142em si\u0119 na USA, a dok\u0142adnie na obecnym rezydencie (jeszcze?) Bia\u0142ego Domu, ale zapowiedzia\u0142em rozwini\u0119cie tematu, pisz\u0105c: Oczywi\u015bcie marzenia o polskim faszyzmie maj\u0105 rodzimy koloryt, o kt\u00f3rym najwi\u0119cej mogliby powiedzie\u0107 niekt\u00f3rzy polscy ksi\u0119\u017ca, a nawet biskupi. Wielu polityk\u00f3w te\u017c, jak te\u017c wielu dziennikarzy, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/73989"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=73989"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/73989\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":73999,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/73989\/revisions\/73999"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=73989"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=73989"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=73989"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}