{"id":75389,"date":"2020-01-05T17:09:43","date_gmt":"2020-01-05T15:09:43","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=75389"},"modified":"2019-12-27T09:10:24","modified_gmt":"2019-12-27T07:10:24","slug":"05-09-47","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=75389","title":{"rendered":"Nad pi\u0119knym modrym Dunajem"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/a>Nad pi\u0119knym modrym Dunajem<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

Redakcja<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

Fragment ok\u0142adki \u201eChiduszu” 10\/2019. Autorka: Edyta Marciniak<\/em><\/span><\/p>\n

GRUDNIOWY \u201eCHIDUSZ\u201d TO MA\u0141E I WIELKIE BITWY O ZACHOWANIE INDYWIDUALNO\u015aCI I INNO\u015aCI: WALKA AUSTRIACKICH TW\u00d3RC\u00d3W Z NARODOWYM ZAK\u0141AMANIEM, #METOO W TORZE, CZYLI PRZYWR\u00d3CENIE G\u0141OSU BIBLIJNYM KOBIETOM, S\u0104DOWA BATALIA O SPU\u015aCIZN\u0118 FRANZA KAFKI, ALE I RATOWANIE NAJBLI\u017bSZYCH OD ZAG\u0141ADY W SAMYM \u015aRODKU NAZISTOWSKIEJ FABRYKI BUT\u00d3W. TO R\u00d3WNIE\u017b BIBLIJNY J\u00d3ZEF, KT\u00d3RY WALCZY O POZOSTANIE INNYM, I CHANUKOWY KOMENTARZ LOVE TRUMPS HATE, KT\u00d3RY PRZYPOMINA NAM, \u017bE NIE POT\u0118G\u0104 ANI SI\u0141\u0104, LECZ DUCHEM MUSIMY ZAWALCZY\u0106 O NASZ \u015aWIAT.<\/h4>\n

NAD PI\u0118KNYM MODRYM DUNAJEM<\/strong><\/p>\n

Tradycyjnie, jak co roku, pierwszego stycznia przed po\u0142udniem g\u0142\u00f3wna sala koncertowa wiede\u0144skiego Musikverein wype\u0142ni si\u0119 elegancko ubranymi damami i d\u017centelmenami. Przyb\u0119d\u0105 wys\u0142ucha\u0107 wspania\u0142ych walc\u00f3w, czardaszy i polek w wykonaniu jednej z najlepszych orkiestr symfonicznych \u015bwiata. Ciekawe, ilu z nich b\u0119dzie mia\u0142o \u015bwiadomo\u015b\u0107 tego, \u017ce bierze udzia\u0142 w uroczysto\u015bci stworzonej przez nazist\u00f3w w 1939 roku.<\/span><\/p>\n

Grudniowy \u201eChidusz\u201d rozpoczynamy niechlubn\u0105 histori\u0105 wiede\u0144skich koncert\u00f3w noworocznych. Amnezja Austriak\u00f3w trwa\u0142a a\u017c 74 lata. Dopiero w 2013 roku Filharmonia Wiede\u0144ska przyzna\u0142a, \u017ce popularne koncerty maj\u0105 stricte nazistowski rodow\u00f3d.<\/span><\/p>\n

MILCZENIE O ZBRODNIACH NIE JEST NAJWI\u0118KSZ\u0104\u00a0ZBRODNI\u0104<\/strong><\/p>\n

O austriackim braku rozlicze\u0144 z nazizmem opowiadamy r\u00f3wnie\u017c w artykule\u00a0Milczenie o zbrodniach nie jest najwi\u0119ksz\u0105\u00a0zbrodni\u0105<\/i>. To kalendarium zaledwie kilku wydarze\u0144, kt\u00f3re obrazuje austriack\u0105 niepami\u0119\u0107.\u00a0<\/span><\/p>\n

\u201eZabawne, jak bardzo mo\u017cna si\u0119 urobi\u0107 przy takim ma\u0142ym i ju\u017c niewiele znacz\u0105cym kraju\u201d \u2013 pisa\u0142a Elfriede Jelinek do t\u0142umaczki literatury austriackiej Moniki Muska\u0142y. \u201eKiedy\u015b by\u0142 on cz\u0119\u015bci\u0105\u00a0Trzeciej Rzeszy, i to cz\u0119\u015bci\u0105 szczeg\u00f3lnie fanatyczn\u0105 \u2013 gorliwie si\u0119\u00a0do niej przy\u0142\u0105czy\u0142, a po 1945 roku uda\u0142o mu si\u0119 wymkn\u0105\u0107 pod postaci\u0105 niewinnego anio\u0142ka. Przez ca\u0142e \u017cycie wiele moich kole\u017canek i koleg\u00f3w, ja sama r\u00f3wnie\u017c, konfrontowa\u0142o si\u0119 z tym do utraty si\u0142\u201d.\u00a0<\/span><\/p>\n

Ci, kt\u00f3rzy konfrontowali si\u0119 z nazistowskim baga\u017cem, byli szykanowani, opluwani, a nawet zamykani w wi\u0119zieniach. Gro\u017cono im \u015bmierci\u0105 i \u017cyczono najpowa\u017cniejszych chor\u00f3b. Gdyby jednak nie tw\u00f3rcy, kt\u00f3rzy \u201epluli na Austri\u0119\u201d, niewiele mo\u017cna by powiedzie\u0107\u00a0o jakichkolwiek pr\u00f3bach rozliczenia z nazizmem nad pi\u0119knym i modrym Dunajem.\u00a0<\/span><\/p>\n

KAFKA Z ULICY SPINOZY<\/strong><\/p>\n

\u2013 To by\u0142o naprawd\u0119 tragiczne \u2013 m\u00f3wi Benjamin Balint. \u2013 Ewa walczy\u0142a o prawo dziedziczenia najcenniejszej rzeczy nale\u017c\u0105cej do jej rodziny, \u0142\u0105cz\u0105cej j\u0105 z matk\u0105 i Maxem Brodem, kt\u00f3ry by\u0142 jej bliski jak ojciec i kt\u00f3ry j\u0105 wychowywa\u0142. To, co si\u0119 dzia\u0142o, widzia\u0142a jako pr\u00f3b\u0119 przej\u0119cia przez pa\u0144stwo w\u0142asno\u015bci prywatnej. Z drugiej strony mieli\u015bmy Izrael, kt\u00f3ry uwa\u017ca\u0142 Kafk\u0119 za pisarza \u017cydowskiego \u2013 co prawda diasporycznego, ale jednak. Dodatkowo by\u0142a jeszcze strona niemiecka, kt\u00f3ra argumentowa\u0142a, \u017ce Kafka by\u0142 pisarzem przede wszystkim niemieckim\u201d.<\/span><\/p>\n

O fascynuj\u0105cych losach spu\u015bcizny Franza Kafki i procesie, w kt\u00f3rym odebrano spadkobiercom prawo do jej dziedziczenia, rozmawiamy z Benjaminem Balintem, autorem ksi\u0105\u017cki\u00a0Ostatni proces Kafki<\/i>.\u00a0<\/span><\/p>\n

SPOWIED\u0179 STAREGO CZ\u0141OWIEKA<\/b><\/p>\n

\u201eNie my\u015blcie, \u017ce to takie proste i jednoznaczne. Przed nami kilka mo\u017cliwo\u015bci:\u00a0Spowied\u017a starca<\/i>. Po prostu starego. Nic o nim nie wiemy: gdzie, co i jak. Wszystko jest jeszcze otwarte.\u00a0Spowied\u017a starego \u017byda<\/i>. Tu pojawia si\u0119 ju\u017c definicja. Pod warunkiem oczywi\u015bcie, \u017ce \u00ab\u017byd\u00bb ma swoj\u0105 definicj\u0119. Jestem bez w\u0105tpienia \u017bydem. Urodzi\u0142em si\u0119 \u017bydem z ojca-\u017byda i matki-\u017byd\u00f3wki. Nie mia\u0142em jednak bar micwy, bo Niemcy weszli do Krakowa we wrze\u015bniu, a ja sko\u0144czy\u0142em trzyna\u015bcie lat w listopadzie. Jestem zatem \u017bydem bez bar micwy, ale tak\u017ce bez napletka, a to fakt, kt\u00f3ry by\u0142 istotny w czasie Zag\u0142ady. Dlaczego jednak mia\u0142bym w og\u00f3le podkre\u015bla\u0107 moje \u017cydostwo, skoro uwa\u017cam si\u0119 za cz\u0142owieka absolutnie niereligijnego, kt\u00f3ry sprzeciwia si\u0119 ka\u017cdej religii, niewa\u017cne jakiej? Mo\u017ce lepszy by\u0142by Izraelczyk?\u00a0Spowied\u017a starego Izraelczyka<\/i>? Nie, to w og\u00f3le nie brzmi dobrze. Izraelczyk to raczej m\u0142ody. A wi\u0119c niech b\u0119dzie\u00a0Spowied\u017a starego cz\u0142owieka<\/i>. W rodzaju m\u0119skim. Co zosta\u0142o staremu z jego m\u0119sko\u015bci? Tylko powi\u0119kszona prostata\u201d.<\/span><\/p>\n

Spowied\u017a starego cz\u0142owieka<\/i>\u00a0zosta\u0142a opublikowana w \u201eHaaretz\u201d w 2014 roku. To intymne wyznanie Marcela Goldmana, w kt\u00f3rym opowiada o swoim ojcu i pierwszych powojennych latach sp\u0119dzonych w Izraelu. Polscy czytelnicy mog\u0105 pami\u0119ta\u0107 wojenn\u0105\u00a0histori\u0119 Goldman\u00f3w z niewielkiej, dzi\u015b trudno dost\u0119pnej ksi\u0105\u017cki\u00a0Iskierki \u017cycia<\/i>. Jako wst\u0119p do polskiej publikacji\u00a0Spowiedzi<\/i>\u00a0w artykule\u00a0Da\u0142 mi \u017cycie dwa razy<\/i>\u00a0przypominamy kr\u00f3tko wojenne losy rodziny, kt\u00f3ra prze\u017cy\u0142a Zag\u0142ad\u0119, ukrywaj\u0105c si\u0119 w samym \u015brodku nazistowskiej fabryki but\u00f3w w Radomiu.\u00a0<\/span><\/p>\n

O historii Marcela Goldmana opowiada r\u00f3wnie\u017c wydana niedawno ksi\u0105\u017cka \u0141ukasza Tomasza Sroki\u00a0Cz\u0142owiek sukcesu w pa\u0144stwie sukces\u00f3w\u00a0<\/i>(Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie).\u00a0<\/span><\/p>\n

BIBLIJNE KOBIETY I #METOO<\/b><\/p>\n

Kt\u00f3re biblijne bohaterki pos\u0142u\u017cy\u0142yby si\u0119 dzi\u015b w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych hasztagiem #MeToo? Hagar, Dina, Bilha, Zilpa, pi\u0119kna Branka, Jael, Bat Szewa, Tamar\u2026 Nasza lista jest spora i na pewno niekompletna. Tor\u0119 spisali, zredagowali i zinterpretowali m\u0119\u017cczy\u017ani. Fakt ten wyja\u015bnia spos\u00f3b, w jaki przedstawiano kobiety w \u015bwi\u0119tych pismach judaizmu. Jednak sama znajomo\u015b\u0107 reali\u00f3w historycznych nie niweluje poczucia niesprawiedliwo\u015bci. Nie os\u0142abia te\u017c wra\u017cenia uciszenia po\u0142owy ludzko\u015bci poprzez ignorowanie prze\u017cy\u0107 bohaterek wielu znanych opowie\u015bci.\u00a0<\/span><\/p>\n

DER SZWARCER JUNGERMANCZIK (CZ. III)<\/b><\/p>\n

W kolejnym rozdziale powie\u015bci Jankewa Dinezona\u00a0Der szwarcer jungermanczik<\/i>\u00a0Roza b\u0119dzie musia\u0142a stawi\u0107 czo\u0142a swatom, \u201ebezdusznym ludziom, kt\u00f3rzy handluj\u0105 szcz\u0119\u015bciem m\u0142odych, jak niegdy\u015b handlowano niewolnikami\u201d. U drzwi handlarze, a w sercu m\u0142odej dziewczyny J\u00f3zef. Ale, jak si\u0119 zaraz oka\u017ce, w jednym domu wi\u0119cej serc pa\u0142a mi\u0142o\u015bci\u0105 do pi\u0119knego m\u0142odzie\u0144ca. Czy Go\u0142da, kt\u00f3ra obserwuje swoje dzieci z okna, podejmie kroki, by uratowa\u0107 ich szcz\u0119\u015bcie?<\/span><\/p>\n

NA CHANUK\u0118:\u00a0<\/b>LOVE TRUMPS HATE<\/i><\/b><\/p>\n

W komentarzu chanukowym rabin Jeremy Schwartz zastanawia si\u0119 nad zdaniem z Zachariasza: \u201eNie pot\u0119g\u0105, ani si\u0142\u0105, lecz duchem Moim, rzecze Wiekuisty zast\u0119p\u00f3w\u201d. Schwartz por\u00f3wnuje t\u0119 fraz\u0119 z popularnym po wyborach prezydenckich w USA sloganem\u00a0Love trumps hate<\/i>\u00a0\u2013 \u201eMi\u0142o\u015b\u0107 zwyci\u0119\u017ca nienawi\u015b\u0107\u201d. \u201eNienawi\u015b\u0107, kt\u00f3r\u0105 musimy pokona\u0107, to niech\u0119\u0107 jednej grupy czy \u201eto\u017csamo\u015bci\u201d do innej. D\u0105\u017ceniem os\u00f3b pos\u0142uguj\u0105cych si\u0119 tym sloganem jest pi\u0119kna i oparta na wzajemnej mi\u0142o\u015bci r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 mi\u0119dzy rasami, pochodzeniem etnicznym, r\u00f3\u017cnymi seksualno\u015bciami i p\u0142ciowo\u015bciami. Z moralnego punktu widzenia mi\u0142o\u015b\u0107 oczywi\u015bcie zawsze w ko\u0144cu wygrywa z nienawi\u015bci\u0105. Slogan pomija jednak aspekt\u00a0hail<\/i>\u00a0\u2013 gospodarcz\u0105 ruin\u0119 i ucisk, kt\u00f3rych tak wielu do\u015bwiadcza\u201d.\u00a0<\/span><\/p>\n

JUDAIZM, ISLAM, CHRZE\u015aCIJA\u0143STWO I SOFT BUTCH<\/b><\/p>\n

W trzech wielkich religiach \u015bwiata poci\u0105g kobiety do m\u0119\u017cczyzny stanowi alegori\u0119 blisko\u015bci z Bogiem. Idea\u0142em \u017cydowskiego mistycyzmu jest \u201eprzylgni\u0119cie\u201d do Niego w akcie ekstatycznego zjednoczenia. W sufizmie dusza m\u0119\u017cczyzny bez Allaha jest jak kobieta, kt\u00f3ra utraci\u0142a obiekt swej najwi\u0119kszej mi\u0142o\u015bci. Katolicy za\u015b sw\u00f3j Ko\u015bci\u00f3\u0142 nazywaj\u0105 oblubienic\u0105 Jezusa. Jak mamy wi\u0119c rozumie\u0107 fakt \u2013 pyta Dawn Rose, autorka queerowego komentarza do parszy\u00a0Mikec<\/i>\u00a0\u2013\u00a0<\/i>\u201e\u017ce jednostki i ca\u0142e wsp\u00f3lnoty nale\u017c\u0105ce do patriarchalnego judaizmu, islamu czy chrze\u015bcija\u0144stwa krytykuj\u0105 i usuwaj\u0105 ze swoich kr\u0119g\u00f3w osoby LGBT wraz z ich sk\u0142onno\u015bciami i zwyczajami, jednocze\u015bnie pos\u0142uguj\u0105c si\u0119 symbolik\u0105 kobiecej nami\u0119tno\u015bci do opisu relacji z Bogiem?\u201d.<\/span><\/p>\n

PRZEBACZENIE JAKO QUEEROWA REAKCJA<\/b><\/p>\n

Parsza\u00a0Wa-jigasz\u00a0<\/i>jest kontynuacj\u0105 historii biblijnego J\u00f3zefa. Dla Denise L. Eger, autorki komentarza, stanowi ona pretekst do dyskusji o przebaczeniu. Czy pogodzenie si\u0119 z rodzin\u0105 \u2013 gest, jaki wykona\u0142 J\u00f3zef (ch\u0142opiec w p\u0142aszczu w technikolorze) \u2013 to rzeczywi\u015bcie domena os\u00f3b queer? Rabinka\u00a0pisze<\/span>: \u201eW momencie pojednania bohaterowie wchodz\u0105 na inny poziom zrozumienia. Dzi\u0119ki aktowi przebaczenia J\u00f3zefowi udaje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c z\u0142agodzi\u0107 swoje wyobcowanie. Jego bracia, kt\u00f3rzy niegdy\u015b potraktowali go tak okrutnie, mog\u0105 teraz zacz\u0105\u0107 nowe \u017cycie w Egipcie z w\u0142asnymi dzie\u0107mi. Nie przegapmy tej lekcji p\u0142yn\u0105cej z parszy\u00a0Wa-jigasz<\/i>. Przebaczenie w rodzinie niesie konsekwencje nie tylko dla os\u00f3b bezpo\u015brednio zaanga\u017cowanych, ale tak\u017ce dla przysz\u0142ych pokole\u0144. By\u0107 mo\u017ce wybaczaj\u0105c i przezwyci\u0119\u017caj\u0105c b\u00f3l z przesz\u0142o\u015bci, mo\u017cemy sprawi\u0107, \u017ce nie b\u0119dzie on nas hamowa\u0107, a nasze \u017cycie stanie si\u0119 jeszcze pe\u0142niejsze”<\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion’68,<\/em>
\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion’68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.
\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:
\n<\/em>webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Nad pi\u0119knym modrym Dunajem Redakcja Fragment ok\u0142adki \u201eChiduszu” 10\/2019. Autorka: Edyta Marciniak GRUDNIOWY \u201eCHIDUSZ\u201d TO MA\u0141E I WIELKIE BITWY O ZACHOWANIE INDYWIDUALNO\u015aCI I INNO\u015aCI: WALKA AUSTRIACKICH TW\u00d3RC\u00d3W Z NARODOWYM ZAK\u0141AMANIEM, #METOO W TORZE, CZYLI PRZYWR\u00d3CENIE G\u0141OSU BIBLIJNYM KOBIETOM, S\u0104DOWA BATALIA O SPU\u015aCIZN\u0118 FRANZA KAFKI, ALE I RATOWANIE NAJBLI\u017bSZYCH OD ZAG\u0141ADY W SAMYM \u015aRODKU NAZISTOWSKIEJ FABRYKI […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/75389"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=75389"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/75389\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":75396,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/75389\/revisions\/75396"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=75389"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=75389"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=75389"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}