{"id":75948,"date":"2020-01-31T17:09:25","date_gmt":"2020-01-31T15:09:25","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=75948"},"modified":"2020-01-30T14:09:32","modified_gmt":"2020-01-30T12:09:32","slug":"03-09-47","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=75948","title":{"rendered":"Zag\u0142ada nie odnios\u0142aby takich straszliwych rezultat\u00f3w, gdyby nie dobrowolna pomoc narod\u00f3w europejskich"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/a>Zag\u0142ada zorganizowana przez nazist\u00f3w nie odnios\u0142aby takich straszliwych rezultat\u00f3w, gdyby nie dobrowolna pomoc narod\u00f3w europejskich<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

Pawe\u0142 Smole\u0144ski
\n<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

W\u0119gierscy \u017bydzi na rampie kolejowej w obozie zag\u0142ady Auschwitz-Birkenau. Bezpo\u015brednio po przyje\u017adzie esesmani m\u00f3wili im, \u017ce p\u00f3jd\u0105 do \u0142a\u017ani si\u0119 wyk\u0105pa\u0107, w rzeczywisto\u015bci prowadzili ich bezpo\u015brednio do kom\u00f3r gazowych. Wed\u0142ug oblicze\u0144 badaczy z obozu Niemcy zg\u0142adzili w nim oko\u0142o 1,1 mln ludzi – ta… (NAC)<\/em><\/span><\/p>\n

Z ksi\u0105\u017cki Laurence’a Reesa o Holokau\u015bcie p\u0142ynie nauka: na nic zda\u0142yby si\u0119 “Mein Kampf”, hitlerowskie boj\u00f3wki i anty\u017cydowskie tyrady Goebbelsa, gdyby nie brak reakcji na z\u0142o. Drog\u0119 do Auschwitz wybudowa\u0142a nienawi\u015b\u0107 Hitlera i jego totumfackich, ale wybrukowa\u0142a j\u0105 oboj\u0119tno\u015b\u0107 ludzi, r\u00f3wnie\u017c przyzwoitych<\/strong><\/h4>\n

\u017beby dosz\u0142o do zbrodni, poprzedzi\u0107 j\u0105 musi s\u0142owo. Jesieni\u0105 1919 r. nikomu w\u00f3wczas nieznany Adolf Hitler napisa\u0142 list do Adolfa Gemlicha, wsp\u00f3\u0142towarzysza broni z okop\u00f3w I wojny \u015bwiatowej. W\u015br\u00f3d nas \u017cyje obca, nieniemiecka rasa, kt\u00f3ra nie chce i nie potrafi wyrzec si\u0119 swoich cech<\/i> \u2013 cytuje list Hitlera szkocki pisarz, historyk i filmowiec Laurence Rees w ksi\u0105\u017cce \u201eHolokaust\u201d \u2013 a mimo to cieszy si\u0119 takimi samymi prawami politycznymi jak my. Wrogiem jest<\/i> \u2013 obja\u015bnia dalej przysz\u0142y dyktator \u2013 \u017byd<\/i>. Wszystko, co ka\u017ce ludziom walczy\u0107 o wy\u017csze sprawy, czy to b\u0119dzie religia, socjalizm, czy demokracja, dla niego jest tylko narz\u0119dziem do osi\u0105gni\u0119cia celu, zaspokojenia \u017c\u0105dzy bogactwa i dominacji. Jego dzia\u0142alno\u015b\u0107 wywo\u0142uje w\u015br\u00f3d narod\u00f3w rasow\u0105 gru\u017alic\u0119. Hitler dodaje, \u017ce ostatecznym celem ka\u017cdego niemieckiego rz\u0105du powinno by\u0107 bezwzgl\u0119dne i ca\u0142kowite usuni\u0119cie \u017byd\u00f3w.<\/span><\/p>\n

To epistolarne bredzenie kiepskiego malarza i rozczarowanego kombatanta, kt\u00f3ry wyciera\u0142 bruki Wiednia i Monachium, klepa\u0142 bied\u0119 i podlizywa\u0142 si\u0119, a jak\u017ce, \u017cydowskim marszandom, przesz\u0142oby bez echa, gdyby nie p\u00f3\u017aniejsza z\u0142owroga biografia autora. Ale i tak warto postawi\u0107 pytanie: ile podobnych list\u00f3w napisano w\u00f3wczas w Niemczech i w Austrii, w ca\u0142ej Europie i na innych kontynentach? Podejrzewam, \u017ce tysi\u0105ce. Wszak \u015bwiat liza\u0142 rany po Wielkiej Wojnie, a niekt\u00f3rzy na gwa\u0142t szukali winnego nadzwyczajnego, jak s\u0105dzono naiwnie, przelewu krwi. \u017bydzi pasowali tu jak ula\u0142, naznaczani przez 2 tys. lat chrze\u015bcija\u0144skiego antysemityzmu jako \u201elud perfidny\u201d oraz \u201epragn\u0105cy \u015bmierci Jezusa Chrystusa\u201d.<\/span><\/p>\n

\n

Wiara w anty\u017cydowsk\u0105 mitologi\u0119 by\u0142a tak powszechna, \u017ce \u2013 pokazuje Rees \u2013 uleg\u0142y jej wszystkie narody Europy. Powsta\u0142 wi\u0119c sprzyjaj\u0105cy klimat dla najwi\u0119kszej zbrodni w dziejach ludzko\u015bci, cho\u0107 jej zapowied\u017a kry\u0142a si\u0119 jeszcze w prywatnych listach sfrustrowanych artyst\u00f3w opatrzonych pocztowymi znaczkami.<\/p>\n<\/blockquote>\n

Gleba<\/strong><\/p>\n

Po I wojnie \u015bwiatowej nacjonalistyczna oraz antysemicka edukacja przyspiesza jak Europa d\u0142uga i szeroka. Antysemityzmem szczycili si\u0119 chrze\u015bcija\u0144scy demokraci i proletariat zrzeszony w narodowych partiach robotniczych, monarchi\u015bci, konserwaty\u015bci i wyznawcy np. pangermanizmu. W Niemczech nabiera si\u0142y ideologia volkistowska wskazuj\u0105ca na mistyczny i nadprzyrodzony zwi\u0105zek mi\u0119dzy lud\u017ami m\u00f3wi\u0105cymi tym samym j\u0119zykiem, wyros\u0142ymi w jednakim kodzie kulturowym i zakochanymi w ojczystej ziemi. Swoje do\u0142o\u017cy\u0142a rozwijaj\u0105ca si\u0119 pseudonauka o rasach oraz eugenika, ale akurat Niemcy wcale nie byli tu prekursorami, ust\u0119puj\u0105c miejsca Francuzom i Anglikom. I cho\u0107 spe\u0142z\u0142y na niczym pr\u00f3by wynalezienia naukowego testu krwi okre\u015blaj\u0105cego, kto Aryjczyk, a kto nie, wiadomo by\u0142o, \u017ce do nowej europejskiej uk\u0142adanki opinii i pogl\u0105d\u00f3w \u017bydzi zupe\u0142nie nie pasuj\u0105. Anty\u017cydowskie plany snuto na ca\u0142ym kontynencie, przygotowywano antysemickie ustawodawstwo. Na przyk\u0142ad pomys\u0142 wysiedlenia \u017byd\u00f3w na Madagaskar narodzi\u0142 si\u0119 w II RP, a dopiero p\u00f3\u017aniej z uwag\u0105 zacz\u0119li mu si\u0119 przygl\u0105da\u0107 hitlerowcy.<\/span><\/p>\n

Dla spo\u0142ecznych nastroj\u00f3w nie mia\u0142o znaczenia, \u017ce radykalni antysemici nie mieli jeszcze w Niemczech w\u0142adzy. Po nieudanym puczu piwiarnianym w 1923 r. (nazist\u00f3w uwiod\u0142y sukcesy Benita Mussoliniego i udany marsz Czarnych Koszul na Rzym, wi\u0119c my\u015bleli, \u017ce im te\u017c si\u0119 uda) Hitler trafi\u0142 do wi\u0119zienia. Siedzia\u0142 zreszt\u0105 w komfortowych warunkach \u2013 w celi przysz\u0142ego wodza III Rzeszy powsta\u0142 niemal magazyn \u201eszynek, kie\u0142bas, ciast, czekoladek i wielu innych specja\u0142\u00f3w\u201d. Podczas odsiadki napisa\u0142 \u201eMein Kampf\u201d, zrazu uznawan\u0105 za be\u0142kot, ale te\u017c wyk\u0142adni\u0119 tego, co niebawem mo\u017ce nast\u0105pi\u0107.<\/span><\/p>\n

Lecz ci\u0105gle nazist\u00f3w mo\u017cna by\u0142o nakry\u0107 czapkami. Tyle \u017ce sprzyjaj\u0105cy klimat narasta\u0142 z dnia na dzie\u0144, podgrzewany gospodarczymi kryzysami, bezrobociem, skorumpowaniem i bankructwem Republiki Weimarskiej. Demokracja pokazywa\u0142a, jak bardzo jest bezradna w starciu z populistyczn\u0105, rasistowsk\u0105 demagogi\u0105. W ko\u0144cu Hitler nie by\u0142 jedynym, kt\u00f3ry nienawidzi\u0142 \u017byd\u00f3w. Przyklei\u0142a si\u0119 do niego gar\u015b\u0107 podobnie zwichrowanych, niespe\u0142nionych facet\u00f3w z ambicjami, klinicznych psychopat\u00f3w, cwanych prostak\u00f3w, a p\u00f3\u017aniej r\u00f3wnie\u017c koniunkturalist\u00f3w. Na dodatek okaza\u0142o si\u0119, \u017ce demokracj\u0119 mo\u017cna za\u0142atwi\u0107 w demokratycznych procedurach. W 1933 r. NSDAP wygra\u0142a wybory, a Hitler szybko zosta\u0142 kanclerzem Niemiec.<\/span><\/p>\n

Spirala<\/strong><\/p>\n

Potem posz\u0142o z g\u00f3rki. Wystarczy\u0142o kilku przekabaconych polityk\u00f3w, kt\u00f3rym zdawa\u0142o si\u0119, \u017ce powiod\u0105 na sznurku hitlerowskich kmiotk\u00f3w, i kilka z\u0142amanych lub napisanych na nowo ustaw. Suweren dosta\u0142 za\u015b p\u0142omienne przemowy na masowych wiecach. Hitler, NSDAP i niewyra\u017cona jeszcze otwarcie zapowied\u017a \u201eostatecznego rozwi\u0105zania kwestii \u017cydowskiej\u201d z dnia na dzie\u0144 zyskiwa\u0142y na popularno\u015bci.<\/span><\/p>\n

Przy czym marsz ku nieograniczonej niczym w\u0142adzy odbywa\u0142 si\u0119 spokojnie, krok po kroku. Ju\u017c w zasadzie nie by\u0142o czym oddycha\u0107, lecz zosta\u0142o odrobin\u0119 powietrza, mo\u017cna si\u0119 jako\u015b przyzwyczai\u0107. Np. gdy Niemcy uchwalili rasistowskie ustawy norymberskie, z wielu szacownych ust pad\u0142y argumenty, \u017ce w USA te\u017c panuje apartheid. Z\u0142apali si\u0119 na ten spos\u00f3b my\u015blenia nawet niekt\u00f3rzy niemieccy \u017bydzi przekonani, \u017ce dyskryminuj\u0105ce zapisy wyznacz\u0105 granic\u0119 prze\u015bladowa\u0144, za kt\u00f3r\u0105 nikt si\u0119 ju\u017c nie posunie; lepsza jest wyznaczona prawem represja ni\u017c bezprawna dowolno\u015b\u0107. Zajad\u0142o\u015bci we wprowadzaniu dyktatorskich i anty\u017cydowskich porz\u0105dk\u00f3w nie zmierzy si\u0119 przecie\u017c naukowymi metodami. Zawsze wi\u0119c mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce wzrost nastroj\u00f3w antysemickich to tylko niesprawdzalne, indywidualne wra\u017cenie.<\/span><\/p>\n

No i jest jeszcze druga strona medalu. Pod rz\u0105dami hitlerowc\u00f3w bezrobocie w Niemczech spada z sze\u015bciu do dw\u00f3ch milion\u00f3w. \u017byje si\u0119 lepiej, ro\u015bnie stopa \u017cyciowa, m\u0142odzie\u017c dostrzega przysz\u0142o\u015b\u0107. Mo\u017cna te\u017c si\u0119 pociesza\u0107, \u017ce antysemicka retoryka w\u0142adz nie trafia do wszystkich. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludno\u015bci ignoruje szkalowanie \u017byd\u00f3w; jawnie wybieraj\u0105 nawet zakupy w \u017cydowskich domach towarowych i nie\u017cyczliwie odnosz\u0105 si\u0119 do szturmowca, kt\u00f3ry pe\u0142ni tam s\u0142u\u017cb\u0119<\/i> \u2013 cytuje Rees pewnego socjaldemokrat\u0119 z Saksonii.<\/span><\/p>\n

Wprawdzie nazistowska edukacja wmawia uczniom, \u017ce Aryjczycy s\u0105 zdolniejsi od \u017byd\u00f3w, ale co z\u0142ego w takiej bredni? S\u0142owo \u201eniemiecki\u201d odmienia si\u0119 bez przerwy przez wszystkie przypadki (niemiecka kultura, niemieckie fabryki, niemieccy poeci, niemieccy wynalazcy itp.) w opozycji do \u017cydowsko\u015bci. Otworzono pierwsze obozy koncentracyjne, ale tylko po to \u2013 wierz\u0105 uczciwi Niemcy \u2013 by zapanowa\u0142 \u0142ad i porz\u0105dek. Wnet zdarzy si\u0119 co prawda noc kryszta\u0142owa, pogromy, rabunki, pobicia i morderstwa, ale nazistowscy przyw\u00f3dcy wyja\u015bni\u0105, \u017ce to wyraz gniewu narodowego suwerena. Cho\u0107 od Kristallnacht Europa przestanie traktowa\u0107 Hitlera jak normalnego polityka, to jednak zauwa\u017cy, \u017ce niekt\u00f3rzy \u017bydzi skar\u017cyli si\u0119 na bandytyzm w gestapo, a wielu Niemc\u00f3w im wsp\u00f3\u0142czu\u0142o. No i trzeba ratowa\u0107 mi\u0119dzynarodowy pok\u00f3j.<\/span><\/p>\n

A kiedy dochodzi do wybuchu wojny \u2013 wedle hitlerowskiej propagandy wywo\u0142anej przez \u017byd\u00f3w \u2013 przysz\u0142ej Zag\u0142adzie nie mo\u017cna ju\u017c zapobiec.<\/span><\/p>\n

Mechanizm<\/strong><\/p>\n

Konferencja w Wannsee w 1942 r., kt\u00f3ra kojarzy si\u0119 z Zag\u0142ad\u0105, gdy\u017c zebrali si\u0119 tam g\u0142\u00f3wni (cho\u0107 nie najg\u0142\u00f3wniejsi) in\u017cynierowie ludob\u00f3jstwa, i na kt\u00f3rej ukuto termin \u201eostateczne rozwi\u0105zanie\u201d, by\u0142a \u2013 uwa\u017ca Rees \u2013 ledwie jednym z etap\u00f3w na szlaku prowadz\u0105cym do wymordowania narodu \u017cydowskiego. \u017beby Holokaust m\u00f3g\u0142 si\u0119 powie\u015b\u0107, trzeba by\u0142o wcze\u015bniej wprowadzi\u0107 program eutanazji niepe\u0142nosprawnych, przetestowa\u0107 efektywno\u015b\u0107 kom\u00f3r gazowych oraz krematori\u00f3w w szpitalach psychiatrycznych. Potrzebny by\u0142 wysi\u0142ek in\u017cynier\u00f3w i planist\u00f3w organizuj\u0105cych getta w podbitej Polsce. Przyda\u0142y si\u0119 te\u017c dyskusje, z kt\u00f3rych wysz\u0142o bezspornie, i\u017c \u017byd\u00f3w nie da si\u0119 wygna\u0107 z Rzeszy oraz terytori\u00f3w okupowanych np. na Madagaskar, bo jak to zrobi\u0107, skoro Niemcy nie panuj\u0105 na oceanach.<\/span><\/p>\n

Wszystko uk\u0142ada si\u0119 w logiczny ci\u0105g: list Hitlera do kolegi z wojska, ustawy norymberskie, Kristallnacht, atak na Polsk\u0119 i na zach\u00f3d Europy, a w ko\u0144cu na sowieckiego sojusznika, masowe mordy dokonywane przez Einzatsgruppen na Bia\u0142orusi i Ukrainie. \u017bydzi musz\u0105 gin\u0105\u0107, bo s\u0105 rasowym wrogiem i na dodatek walcz\u0105ca III Rzesza marnuje na nich za du\u017co jedzenia. Skoro jednak g\u0142\u00f3d, choroby, mordercza praca i plutony egzekucyjne nie daj\u0105 sobie rady, trzeba wystawi\u0107 fabryki \u015bmierci.<\/span><\/p>\n

Holokaust stworzy\u0142 wiele problem\u00f3w, z kt\u00f3rymi t\u0119gie nazistowskie g\u0142owy musia\u0142y si\u0119 upora\u0107. Nie da si\u0119 np. rozstrzeliwa\u0107 na przemys\u0142ow\u0105 skal\u0119, by nie pozostawia\u0142o to skutk\u00f3w psychicznych u rozstrzeliwuj\u0105cych (mordercy mieli koszmary, podupadali na zdrowiu). Co zrobi\u0107 z tysi\u0105cami cia\u0142, kt\u00f3re gnij\u0105 w zbiorowych mogi\u0142ach i mo\u017ce dojrz\u0105 je niepowo\u0142ane oczy?<\/span><\/p>\n

\n

Nie wiedziano, co lepsze: spaliny z silnik\u00f3w Diesla, tlenek w\u0119gla z butli czy granulki cyklonu B. Wymy\u015blano sposoby, jak oszuka\u0107 jad\u0105cych na \u015bmier\u0107; stacja kolejowa w Treblince wygl\u0105da\u0142a jak peron w miejscowo\u015bci wypoczynkowej, za\u015b w korytarzach wiod\u0105cych do kom\u00f3r gazowych stawiano wiadra na nieczysto\u015bci.<\/p>\n<\/blockquote>\n

Na pocz\u0105tku Zag\u0142ad\u0119 skrywa\u0142a tajemnica. Treblink\u0119, Be\u0142\u017cec i Sobib\u00f3r \u2013 nazistowskie obozy zag\u0142ady \u2013 zbudowano na chwil\u0119, a\u017c wype\u0142ni\u0105 swoje zadanie. Komory gazowe i drewniane baraki trzech fabryk \u015bmierci rozebrano, gdy w Generalnym Gubernatorstwie zabrak\u0142o \u017byd\u00f3w. Kiedy po bitwie pod Stalingradem okaza\u0142o si\u0119, \u017ce III Rzesza przegrywa wojn\u0119, do tajemnicy dopuszczono wielu spoza nazistowskiej szpicy, by r\u00f3wnie\u017c tzw. zwykli Niemcy stali si\u0119 wsp\u00f3\u0142sprawcami ludob\u00f3jstwa.<\/span><\/p>\n

Wiedzieli wi\u0119c, \u017ce III Rzesza dopuszcza si\u0119 niepoj\u0119tej zbrodni. M\u00f3wi\u0142 o niej bez owijania w bawe\u0142n\u0119 szef SS Heinrich Himmler. Mieli jej \u015bwiadomo\u015b\u0107 nawet s\u0142u\u017c\u0105cy w obozach patologiczni sady\u015bci. Bezpo\u015bredni wykonawcy Holokaustu zeznawali po wojnie, \u017ce kiedy sko\u0144czyli swoje zadanie w Treblince lub w Sobiborze, Rzesza wysy\u0142a\u0142a ich na najbardziej niebezpieczne odcinki frontu. Mieli zgin\u0105\u0107, by przed przysz\u0142ymi s\u0105dami nie \u015bwiadczy\u0107 o ludob\u00f3jstwie.<\/span><\/p>\n

Pomocnicy<\/strong><\/p>\n

Nie uda\u0142aby si\u0119 Zag\u0142ada sze\u015bciu milion\u00f3w europejskich \u017byd\u00f3w, gdyby nie postawa narod\u00f3w podbitych przez Hitlera. Mo\u017cna by\u0142o np. zachowywa\u0107 si\u0119 jak holenderscy urz\u0119dnicy, kt\u00f3rzy skrupulatnie organizowali transporty \u017byd\u00f3w na Wsch\u00f3d, podpieraj\u0105c si\u0119 wymogami profesjonalizmu (kto\u015b zleci\u0142 prac\u0119, a t\u0119 nale\u017cy wykona\u0107) i etosem urz\u0119dniczej s\u0142u\u017cby. Przy ich pomocy hitlerowcy wywie\u017ali 75 proc. \u017cydowskiej populacji. Na drugim biegunie jest okupowana Dania. Du\u0144czycy wywie\u017ali kilka tysi\u0119cy \u017byd\u00f3w rybackimi \u0142odziami do Szwecji. By\u0142o to mo\u017cliwe, gdy\u017c okupacja przebiega\u0142a tu \u0142agodnie (w Holandii raczej te\u017c), za\u015b hitlerowski namiestnik Danii, \u015bwiadom kl\u0119sk Niemc\u00f3w na froncie wschodnim, przekaza\u0142 Du\u0144czykom informacj\u0119 o planowanej deportacji. Ale te\u017c przed wybuchem wojny Dania przyj\u0119\u0142a prawo zabraniaj\u0105ce przyjmowa\u0107 \u017cydowskich uchod\u017ac\u00f3w z Niemiec.<\/span><\/p>\n

Oficjele francuskiego re\u017cimu Vichy bez \u017cenady opowiadali o antysemickich motywach represji, a francuska policja organizowa\u0142a deportacje. Papie\u017c Pius XII nie powiedzia\u0142 o Zag\u0142adzie ani s\u0142owa pot\u0119pienia (cho\u0107 niekt\u00f3rzy w\u0142oscy ksi\u0119\u017ca ukrywali \u017byd\u00f3w), a s\u0142owacki rz\u0105d kierowany przez katolickiego ksi\u0119dza Jozefa Tiso pilnie wype\u0142nia\u0142 nazistowskie instrukcje. Nie inaczej by\u0142o na W\u0119grzech, gdzie ju\u017c pod koniec wojny wywieziono do Auschwitz wi\u0119kszo\u015b\u0107 \u017byd\u00f3w. Rumunia w pocz\u0105tkach wojny zaskoczy\u0142a nazist\u00f3w okrucie\u0144stwem w stosunku do \u017byd\u00f3w, by p\u00f3\u017aniej szuka\u0107 \u015bcie\u017cki, jak wymiksowa\u0107 si\u0119 z w\u0105tpliwego sojuszu i ludob\u00f3jstwa. Bu\u0142garia ocali\u0142a wi\u0119kszo\u015b\u0107 swoich obywateli \u017cydowskiego pochodzenia, lecz nie mia\u0142a \u017cadnych skrupu\u0142\u00f3w wobec \u017byd\u00f3w z terytorium okupowanej Macedonii i Tracji. W Grecji, gdzie antysemityzm by\u0142 przed wojn\u0105 na porz\u0105dku dziennym, znalaz\u0142o si\u0119 zaskakuj\u0105co wielu Sprawiedliwych. Ale z wolnej od antysemityzmu Norwegii wywieziono do Terezina kilkuset mocno zasymilowanych \u017byd\u00f3w.<\/span><\/p>\n

\n

Za to niemieckich sojusznik\u00f3w musieli mocno zadziwi\u0107 W\u0142osi, sk\u0105d nie wys\u0142ano do Auschwitz \u017cadnego transportu, p\u00f3ki nie upad\u0142 re\u017cim Duce i nie rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 hitlerowska okupacja. W regionach okupowanych przez w\u0142osk\u0105 armi\u0119 \u2013 w Grecji, Chorwacji, na Lazurowym Wybrze\u017cu \u2013 \u017bydzi czuli si\u0119 wzgl\u0119dnie bezpiecznie.<\/p>\n<\/blockquote>\n

Rees pisze te\u017c o Polakach. We wspomnieniach ocalonych pojawiaj\u0105 si\u0119 liczne nazwiska Sprawiedliwych, ale te\u017c rzesze szmalcownik\u00f3w i donosicieli. W niekt\u00f3rych przypadkach niegodziwcy mogli liczy\u0107 na trzeci\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 maj\u0105tku wydanego \u017byda, cho\u0107 cz\u0119\u015bciej zap\u0142at\u0105 by\u0142a w\u00f3dka lub \u015bwi\u0119ty spok\u00f3j.<\/span><\/p>\n

Przykry to wniosek, lecz zorganizowana przez nazist\u00f3w Zag\u0142ada nie przynios\u0142aby tak straszliwych rezultat\u00f3w, gdyby nie pomoc \u2013 wymuszona, lecz cz\u0119sto dobrowolna \u2013 wszystkich europejskich narod\u00f3w. To \u2013 pr\u00f3cz opis\u00f3w zorganizowanej machiny \u015bmierci \u2013 bodaj najwa\u017cniejsza lekcja p\u0142yn\u0105ca z lektury \u201eHolokaustu\u201d.<\/span><\/p>\n

S\u0142owa<\/strong><\/p>\n

My\u015bl\u0119 o li\u015bcie Hitlera z 1919 r. napisanym do kumpla z wojska. Mo\u017cna go bez problemu umie\u015bci\u0107 w internecie mi\u0119dzy dzisiejszymi nienawistnymi wpisami. A jest ich nadzwyczaj du\u017co \u2013 o \u017bydach, ale te\u017c o imigrantach, muzu\u0142manach, Romach, kolorowych.<\/span><\/p>\n

Zdobi\u0105 te wpisy, cz\u0119sto pozbawione regu\u0142 gramatyki i ortografii, rodzinne zdj\u0119cia z dzie\u0107mi na r\u0119kach, z kotkami, z pieskami, zrobione w pejza\u017cach, gdzie swojskie polskie bloki, ale te\u017c palmy, ska\u0142y Morza Egejskiego lub piaski egipskiej Hurghady i, ma si\u0119 rozumie\u0107, wakacyjne \u201estrefy Polaka\u201d.<\/span><\/p>\n

Wi\u0119cej \u2013 list Adolfa Hitlera nale\u017ca\u0142by do wpis\u00f3w \u0142agodnych, bo przecie\u017c \u201eca\u0142kowite usuni\u0119cie \u017byd\u00f3w\u201d to szept mi\u0119czaka w por\u00f3wnaniu ze s\u0142owami \u201edo gazu\u201d. Na tym r\u00f3wnie\u017c polega warto\u015b\u0107 pisarstwa Laurence\u2019a Reesa: pokazuje, jak niewiele dzieli kilka wypowiedzianych s\u0142\u00f3w od bezprzyk\u0142adnej zbrodni. Zwa\u017cmy, \u017ce w Niemczech, nawet kilka lat przed Holokaustem, nikt \u017byd\u00f3w do gazu nie wysy\u0142a\u0142. Nie by\u0142o te\u017c lajk\u00f3w pod nienawistnymi wpisami. Kr\u00f3lowa\u0142 brak reakcji na rasizm. Sko\u0144czy\u0142o si\u0119 \u015bmierci\u0105 milion\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Ma racj\u0119 sir Ian Kershaw, brytyjski historyk, kt\u00f3ry po przypadkowej wizycie w Monachium porzuci\u0142 badanie \u015bredniowiecza na rzecz studi\u00f3w nad histori\u0105 Niemiec pierwszych dekad XX w., jeden z najlepszych specjalist\u00f3w od III Rzeszy i autor monumentalnej biografii Adolfa Hitlera, gdy pisze, \u017ce \u201eHolokaust\u201d Laurence\u2019a Reesa winien by\u0107 przeczytany przez ka\u017cdego, kto szuka wyja\u015bnienia genezy i przebiegu Zag\u0142ady. Tematyka zmieszczona na ponad p\u00f3\u0142 tysi\u0105cu stron sprawia, \u017ce nie jest to lektura na jeden wiecz\u00f3r, a i lepiej czyta\u0107 to w ci\u0105gu dnia, bo po prostu odbiera spokojny sen. Tom swoje wa\u017cy, wi\u0119c nie nadaje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c do szkolnego plecaka.<\/span><\/b><\/p>\n

Niemniej wyczerpuj\u0105co przera\u017caj\u0105ca jasno\u015b\u0107 wywodu, przywo\u0142anie absolutnie koniecznych cyfr i statystyk oraz oddanie g\u0142osu naocznym \u015bwiadkom powoduj\u0105, \u017ce \u201eHolokaust\u201d mo\u017cna potraktowa\u0107 jak podr\u0119cznik obja\u015bniaj\u0105cy, do czego prowadz\u0105 nieokie\u0142znana nienawi\u015b\u0107, buta, pycha oraz megalomania maj\u0105ca na swoich us\u0142ugach propagand\u0119, manipulacj\u0119, pseudonauk\u0119, terror oraz zgraj\u0119 \u2013 niekoniecznie liczn\u0105 \u2013 prymitywnych, sadystycznych morderc\u00f3w. Oraz brak reakcji tzw. zwyczajniej wi\u0119kszo\u015bci, cz\u0119sto gardz\u0105cej prymitywno\u015bci\u0105 nazistowskich pa\u0142karzy.<\/span><\/p>\n

Z ksi\u0105\u017cki Laurence\u2019a Reesa p\u0142ynie nauka podstawowa: na nic zda\u0142yby si\u0119 \u201eMein Kampf\u201d, hitlerowskie boj\u00f3wki i anty\u017cydowskie tyrady Goebbelsa, gdyby nie oboj\u0119tno\u015b\u0107 na z\u0142o i wzruszenie ramionami. Droga do Auschwitz by\u0142a wybudowana przez nienawi\u015b\u0107 Hitlera i jego totumfackich, ale wybrukowana oboj\u0119tno\u015bci\u0105 ludzi, r\u00f3wnie\u017c tych przyzwoitych. Nie wolno zamyka\u0107 oczu, gdy trzeba mie\u0107 je szeroko otwarte.<\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion’68,<\/em>
\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion’68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.
\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:
\n<\/em>webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zag\u0142ada zorganizowana przez nazist\u00f3w nie odnios\u0142aby takich straszliwych rezultat\u00f3w, gdyby nie dobrowolna pomoc narod\u00f3w europejskich Pawe\u0142 Smole\u0144ski W\u0119gierscy \u017bydzi na rampie kolejowej w obozie zag\u0142ady Auschwitz-Birkenau. Bezpo\u015brednio po przyje\u017adzie esesmani m\u00f3wili im, \u017ce p\u00f3jd\u0105 do \u0142a\u017ani si\u0119 wyk\u0105pa\u0107, w rzeczywisto\u015bci prowadzili ich bezpo\u015brednio do kom\u00f3r gazowych. Wed\u0142ug oblicze\u0144 badaczy z obozu Niemcy zg\u0142adzili w nim […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/75948"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=75948"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/75948\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":75958,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/75948\/revisions\/75958"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=75948"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=75948"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=75948"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}