{"id":76963,"date":"2020-03-21T17:09:04","date_gmt":"2020-03-21T15:09:04","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=76963"},"modified":"2020-03-21T11:25:54","modified_gmt":"2020-03-21T09:25:54","slug":"27-09-48","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=76963","title":{"rendered":"\u201eNADLUDZKA MEDYCYNA\u201d ADINY BLADY-SZWAJGER"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/a>\u201eNADLUDZKA MEDYCYNA\u201d ADINY BLADY-SZWAJGER
\nBlog Rocznice Postacie Zag\u0142ada<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

OLGA SZYMA\u0143SKA<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

21 marca 1917 roku urodzi\u0142a si\u0119 Adina Blady-Szwajger, pediatra w Szpitalu Dzieci\u0119cym im. Berson\u00f3w i Bauman\u00f3w w getcie warszawskim, \u0142\u0105czniczka \u017bydowskiej Organizacji Bojowej, przyjaci\u00f3\u0142ka Marka Edelmana.<\/strong><\/p>\n

Adina Blady-Szwajger<\/em><\/span><\/p>\n

200 DODATKOWYCH KALORII<\/h3>\n

Marek Edelman pisa\u0142 o\u00a0niej:\u00a0Jako lekarka i\u00a0jako cz\u0142owiek prze\u017cy\u0142a zag\u0142ad\u0119 getta warszawskiego, prze\u017cy\u0142a zag\u0142ad\u0119 jego dzieci. \u017by\u0142a wsp\u00f3lnym \u017cyciem ze\u00a0swoimi ma\u0142ymi pacjentami i\u00a0by\u0142a \u015bwiadkiem ich \u015bmierci. Inaczej ni\u017c wielu innych towarzyszy\u0142a umieraniu ka\u017cdego dziecka osobno i\u00a0umiera\u0142a po\u00a0wielokro\u0107 z\u00a0ka\u017cdym z\u00a0nich.<\/em><\/span><\/p>\n

Adina Blady-Szwajger od\u00a011\u00a0marca 1940 pracowa\u0142a w\u00a0szpitalu im. Berson\u00f3w i\u00a0Bauman\u00f3w, prze\u017cy\u0142a likwidacj\u0119 getta, a\u00a0od\u00a025\u00a0stycznia 1943 roku ukrywa\u0142a si\u0119 po\u00a0stronie aryjskiej, gdzie zosta\u0142a \u0142\u0105czniczk\u0105 i\u00a0kurierk\u0105 \u017bydowskiej Organizacji Bojowej. Jej ksi\u0105\u017cka\u00a0I\u00a0nic wi\u0119cej nie pami\u0119tam<\/em>\u00a0jest najbardziej dramatycznym i\u00a0wstrz\u0105saj\u0105cym zapisem do\u015bwiadcze\u0144 lekarki pracuj\u0105cej w\u00a0getcie warszawskim.<\/span><\/p>\n

We wrze\u015bniu 1939 roku by\u0142a studentk\u0105 XVI trymestru studi\u00f3w na\u00a0wydziale lekarskim Uniwersytetu Medycznego, a\u00a0w\u00a0roku akademickim 1939\/40 mia\u0142a zosta\u0107 jego absolwentk\u0105 i\u00a0otrzyma\u0107 prawo praktyki. Od\u00a0pocz\u0105tku wojny zaanga\u017cowa\u0142a si\u0119 w\u00a0pomoc chorym \u2013\u00a0razem z\u00a0piel\u0119gniark\u0105 z\u00a0tej samej kamienicy przy \u015awi\u0119tojerskiej 30, urz\u0105dzi\u0142y \u201epunkt opatrunkowy\u201d, w\u00a0kt\u00f3rym sp\u0119dzi\u0142a bez przerwy trzytygodniowe obl\u0119\u017cenie Warszawy. Jej marzeniem by\u0142a pediatria, dlatego jeszcze przed utworzeniem getta, zg\u0142osi\u0142a si\u0119 do\u00a0szpitala im. Berson\u00f3w i\u00a0Bauman\u00f3w, do\u00a0lekarki naczelnej dr\u00a0Anny Braude-Hellerowej, co\u00a0Blady-Szwajger wspomina\u0142a:\u00a0Doktor Naczelna uosabia\u0142a wszystkie sny i\u00a0rojenia m\u0142odej adeptki o\u00a0zawodzie lekarza pediatry. By\u0142a znanym i\u00a0cenionym lekarzem, wspania\u0142ym organizatorem, spo\u0142ecznikiem. Ponadto, co\u00a0nie by\u0142o bez znaczenia dla dziewczyny z\u00a0g\u0142ow\u0105 w\u00a0chmurach, by\u0142a postaci\u0105 romantyczn\u0105.<\/em><\/span><\/p>\n

M\u0142oda lekarka pojawi\u0142a si\u0119 na\u00a0oddziale wewn\u0119trznym jako pomoc dr\u00a0Heleny (Heli) Keilson, kiedy, jak pisa\u0142a po\u00a0latach:\u00a0(\u2026) to\u00a0by\u0142 jeszcze normalny, prawdziwy oddzia\u0142. Z\u00a0salami przeszklonymi, \u017ceby piel\u0119gniarka mog\u0142a widzie\u0107, co\u00a0si\u0119 dzieje, z\u00a0bia\u0142ymi \u0142\u00f3\u017ceczkami przy bia\u0142ych \u015bcianach i\u00a0prawie normalnymi dzie\u0107mi ze\u00a0zwyk\u0142ymi chorobami. To\u00a0by\u0142o jeszcze przed zamkni\u0119ciem getta i\u00a0dzieci chorowa\u0142y na\u00a0zwyk\u0142e dzieci\u0119ce choroby<\/em>. Zesp\u00f3\u0142 szpitala zjednoczy\u0142 si\u0119 szczeg\u00f3lnie podczas pierwszego zakazu opuszczania budynku, kiedy wykryto rzekome wewn\u0105trzszpitalne zaka\u017cenie\u00a0durem plamistym. Adina Blady-Szwajger zaprzyja\u017ani\u0142a si\u0119 wtedy z\u00a0siostrami Keilson: Hel\u0105 \u2013\u00a0lekark\u0105 i\u00a0Dol\u0105 \u2013\u00a0prze\u0142o\u017con\u0105 piel\u0119gniark\u0105 szpitala, Tosi\u0105 Goliborsk\u0105 \u2013\u00a0kierowniczk\u0105 laboratorium, laborantk\u0105 Feci\u0105 Feszt\u00f3wn\u0105 i\u00a0Markiem Edelmanem \u2013\u00a0\u00f3wczesnym go\u0144cem szpitala. Spotykali si\u0119 na\u00a0wsp\u00f3lnych \u015bniadaniach, kt\u00f3rych nieod\u0142\u0105cznym elementem by\u0142 jeden kieliszek spirytusu:\u00a0Ten jeden kieliszek nie powodowa\u0142 rauszu, ale pomaga\u0142 pracowa\u0107. A\u00a0jakie mia\u0142 znaczenie kaloryczne, przekonali\u015bmy si\u0119 dopiero p\u00f3\u017aniej w\u00a0okresie zupe\u0142nego g\u0142odu, kiedy z\u00a0naszej grupy nikt nie mia\u0142 obrz\u0119k\u00f3w g\u0142odowych. 200 dodatkowych kalorii mia\u0142o niew\u0105tpliwie znaczenie zasadnicze<\/em>\u00a0\u2013\u00a0pisa\u0142a lekarka.<\/span><\/p>\n

WALKA Z\u00a0G\u0141ODEM I\u00a0TYFUSEM<\/h3>\n

Od\u00a0wiosny 1940 roku coraz cz\u0119\u015bciej pojawia\u0142y si\u0119 informacje o\u00a0utworzeniu zamkni\u0119tej dzielnicy \u017cydowskiej w\u00a0Warszawie. Dzie\u0144 zamkni\u0119cia getta w\u00a0swoim dzienniku tak opisuje Emanuel Ringelblum:\u00a0Dzie\u0144, w\u00a0kt\u00f3rym utworzono getto, sobota 16\u00a0listopada, by\u0142 straszny. Ludno\u015b\u0107 nie wiedzia\u0142a jeszcze, \u017ce\u00a0getto b\u0119dzie zamkni\u0119te, dlatego wiadomo\u015b\u0107 ta\u00a0spad\u0142a jak grom. Na\u00a0wszystkich skrzy\u017cowaniach sta\u0142y posterunki niemieckich, polskich i\u00a0\u017cydowskich policjant\u00f3w, kt\u00f3rzy kontrolowali, kto ma\u00a0prawo przej\u015b\u0107.\u00a0<\/em><\/span><\/p>\n

W tym czasie w\u00a0szpitalu przybywa chorych na\u00a0gru\u017alic\u0119, z\u00a0kt\u00f3rej dzieci wtedy nie zdrowia\u0142y. Standardy pracy personelu, mimo dodatkowego obci\u0105\u017cenia, nie uleg\u0142y jednak rozlu\u017anieniu. Adina Blady-Szwajger wspomina\u0142a:\u00a0Rano zabiegi, pobieranie krwi, obch\u00f3d, wpisywanie zalece\u0144, potem wype\u0142nianie historii chor\u00f3b, prowadzenie ich na\u00a0wz\u00f3r kliniczny tak, aby dokumentacja mog\u0142a przetrwa\u0107 lata. Ani na\u00a0chwil\u0119 nie mo\u017cna by\u0142o dopu\u015bci\u0107 my\u015bli, \u017ce\u00a0ta\u00a0dokumentacja nikomu do\u00a0niczego si\u0119 nie przyda \u2013\u00a0tak jak nie wolno by\u0142o dopu\u015bci\u0107 my\u015bli, ze\u00a0mo\u017cna zaniedba\u0107 cokolwiek przy chorym dziecku.<\/em><\/span>
\n<\/em><\/p>\n

Jak przed wojn\u0105 omawiano trudne przypadki, przedstawiano wywiad z\u00a0nowymi pacjentami, jak dawniej trzeba by\u0142o t\u0142umaczy\u0107 si\u0119 z\u00a0ka\u017cdego zgonu i\u00a0wykaza\u0107, \u017ce\u00a0zrobi\u0142o si\u0119 wszystko, by\u00a0pacjent prze\u017cy\u0142. Jednym z\u00a0pacjent\u00f3w, kt\u00f3rego \u015bmier\u0107 Blady-Szwjger odczu\u0142a wyj\u0105tkowo silnie by\u0142 trzynastoletni Ariel.\u00a0\u2014\u00a0A\u00a0ja, w\u00a0ten dzie\u0144 moich 24. urodzin, dosta\u0142am niezwyk\u0142y w\u00a0getcie prezent \u2013\u00a0trzy \u017cywe \u017conkile. Ariel le\u017ca\u0142 w\u00a0kostnicy szpitalnej, posz\u0142am do\u00a0niego i\u00a0po\u0142o\u017cy\u0142am te\u00a0trzy kwiaty. Nic wi\u0119cej nie mia\u0142am do\u00a0dania. Puste by\u0142y moje r\u0119ce i\u00a0s\u0142\u00f3w nie by\u0142o, kt\u00f3re by\u00a0po\u017cegna\u0142y dziecko, kt\u00f3re powinno by\u0142o \u017cy\u0107. (\u2026) Nast\u0119pnego dnia na\u00a0odprawie omawiano \u015bmier\u0107 Ariela. Ale ju\u017c nie trzeba si\u0119 by\u0142o z\u00a0niej t\u0142umaczy\u0107. Ju\u017c by\u0142o wiadomo, \u017ce\u00a0coraz mniej jeste\u015bmy zdolni do\u00a0ratowania \u017cycia, a\u00a0coraz bardziej stajemy si\u0119 dawcami cichej \u015bmierci.<\/em><\/span><\/p>\n

Wsp\u00f3lnym do\u015bwiadczeniem zamkni\u0119tych w\u00a0getcie \u017byd\u00f3w by\u0142 g\u0142\u00f3d, dotyka\u0142 w\u00a0r\u00f3\u017cnym stopniu wszystkich, ale jego najbardziej niszczycielski wp\u0142yw wida\u0107 by\u0142o w\u015br\u00f3d najbiedniejszych, przesiedle\u0144c\u00f3w i\u00a0sierot. Ze\u00a0wzgl\u0119du na\u00a0drastycznie niskie racje \u017cywieniowe ustanowione przez Niemc\u00f3w dla getta, codzienne \u017cycie koncentrowa\u0142o si\u0119 na\u00a0odczuwaniu g\u0142odu i\u00a0wymy\u015blaniu sposob\u00f3w na\u00a0zdobycie jedzenia. Adina Blady-Szwajger opisuje we\u00a0wspomnieniach scenk\u0119 z\u00a0ulicy Leszno, kiedy wyg\u0142odzony ch\u0142opiec, tak zwany \u201echaper\u201d, wyrwa\u0142 jej z\u00a0r\u0119ki bukiecik fio\u0142k\u00f3w i\u00a0zjad\u0142 go. O\u00a0tym niewyobra\u017calnym stanie fizycznym i\u00a0psychicznym pisze te\u017c Lejb Goldin w\u00a0\u201eKronice jednej doby“<\/em>:\u00a0<\/span>Wczorajsz\u0105 zup\u0119 od\u00a0dzisiejszej rozdziela ca\u0142a wieczno\u015b\u0107 i\u00a0nie potrafi\u0119 sobie wyobrazi\u0107, bym zdo\u0142a\u0142 wytrzyma\u0107 jeszcze jedn\u0105 podobn\u0105 niepe\u0142n\u0105 dob\u0119, z\u00a0trzymaj\u0105cym za\u00a0gard\u0142o takim g\u0142odem.<\/span>
\n<\/em><\/p>\n

W listopadzie 1941 roku powo\u0142ano zesp\u00f3\u0142 badawczy, kt\u00f3ry od\u00a0lutego 1942 roku zaj\u0105\u0142 si\u0119 naukowym opisem problematyki choroby g\u0142odowej i\u00a0jej wp\u0142ywu na\u00a0organizm cz\u0142owieka. Chocia\u017c medycy r\u00f3wnie\u017c odczuwali jej skutki, widzieli w\u00a0badaniach klinicznych manifestacj\u0119 duchowego i\u00a0intelektualnego oporu. Adina Blady-Szwajger pisze:\u00a0Lekarze w\u00a0getcie nie tylko nie przestali by\u0107 lekarzami, ale do\u00a0ostatniej chwili pracowali naukowo z\u00a0my\u015bl\u0105 o\u00a0tych, kt\u00f3rzy przyjd\u0105 po\u00a0nich. Ostatnie zebranie naukowe zespo\u0142u opracowuj\u0105cego chorob\u0119 g\u0142odow\u0105 odby\u0142o si\u0119 w\u00a0sierpniu 1942 roku \u2013\u00a0ju\u017c w\u00a0czasie akcji. Dr\u00a0Milejkowski zawiadomi\u0142 zebranych, \u017ce\u00a0jest to\u00a0ju\u017c ostatnia sesja, i\u00a0wtajemniczy\u0142 ich w\u00a0miejsce, gdzie praca b\u0119dzie ukryta, m.in. na\u00a0cmentarzu.\u00a0<\/em>Tydzie\u0144 po\u00a0tym zebraniu prawie nikt z\u00a0bior\u0105cych w\u00a0nim udzia\u0142 nie \u017cy\u0142.<\/span><\/p>\n

Jednak najwi\u0119kszym postrachem getta by\u0142a epidemia tyfusu, od\u00a0kt\u00f3rej uchroni\u0107 nie udawa\u0142o si\u0119 ju\u017c ani bogatym, ani lekarzom, w\u00a0tym r\u00f3wnie\u017c naszej bohaterce. Wybitny bakteriolog i\u00a0epidemiolog, profesor Ludwik Hirszfeld, nie mia\u0142 w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce\u00a0epidemia jest efektem restrykcji, jakimi okupant obj\u0105\u0142 getto. Polityka Niemc\u00f3w wobec \u017cydowskiej dzielnicy zamkni\u0119tej prowadzi\u0142a wr\u0119cz do\u00a0powstawania nowych ognisk zaka\u017anych.\u00a0Je\u015bli si\u0119 wt\u0142acza do\u00a0dzielnicy czterysta tysi\u0119cy oberwa\u0144c\u00f3w, zabiera im\u00a0si\u0119 wszystko i\u00a0nie daje im\u00a0si\u0119 nic, w\u00f3wczas stwarza si\u0119 dur plamisty\u00a0<\/em>\u2013\u00a0pisa\u0142 w\u00a0Historii jednego \u017cycia<\/em>\u00a0Hirszfeld, kt\u00f3ry w\u00a0getcie przebywa\u0142 od\u00a0ko\u0144ca lutego 1941 roku. Adina Blady-Szwajger zarazi\u0142a si\u0119 durem plamistym, kiedy uda\u0142a si\u0119 do\u00a0punktu dla przesiedle\u0144c\u00f3w z\u00a0zastrzykiem dla salowej z\u00a0obrz\u0119kami g\u0142odowymi.\u00a0Kiedy wysz\u0142am, okaza\u0142o si\u0119, \u017ce\u00a0\u201esiad\u0142am\u201d w\u00a0gniazdo wszy. Chodzi\u0142y mi\u00a0po\u00a0sukience niebieskiej w\u00a0czarne paski (\u2026)<\/em>\u00a0\u2013\u00a0wspomina\u0142a.<\/span><\/p>\n

Od pocz\u0105tku akcji likwidacyjnej getta Adina Blady-Szwajger \u201eodprowadzi\u0142a\u201d na\u00a0Umschlagplatz tysi\u0105ce \u017byd\u00f3w, krocz\u0105cych pod oknami szpitala na\u00a0roku Leszna i\u00a0\u017belaznej w\u00a0stron\u0119 Stawek. Tak opisywa\u0142a jeden z\u00a0pierwszych dni akcji:\u00a0Wi\u0119c przesz\u0142a dr\u00a0Efros z\u00a0tym swoim nowonarodzonym synkiem na\u00a0r\u0119ku i\u00a0dr\u00a0Lichtenbaumowa z\u00a0ustami otwartymi jak do\u00a0krzyku. I\u00a0szli, i\u00a0szli, z\u00a0w\u00f3zkami dzieci\u0119cymi i\u00a0jakimi\u015b dziwnymi rzeczami, jakie\u015b kapelusze i\u00a0p\u0142aszcze, i\u00a0garnki czy miski, i\u00a0wci\u0105\u017c szli\u2026<\/em>\u00a0<\/span><\/p>\n

Lekarze naczelni i\u00a0ordynatorzy oddzia\u0142\u00f3w musieli zmierzy\u0107 si\u0119 z\u00a0jeszcze jednym tragicznym do\u015bwiadczeniem, kiedy musieli zadecydowa\u0107, komu przydzieli\u0107 tzw. \u201enumerki \u017cycia\u201d \u2013\u00a0wyznaczaj\u0105c kto jest \u201epotrzebny\u201d i\u00a0mo\u017ce pozosta\u0107 w\u00a0getcie. Rodzinie? Personelowi szpitala? Lekarzom czy piel\u0119gniarkom? Do\u015bwiadczonym czy m\u0142odym? Dochodzi\u0142o wtedy do\u00a0rozpaczliwych rozm\u00f3w i\u00a0decyzji, w\u00a0efekcie kt\u00f3rych podawano bliskim \u015bmiertelne dawki morfiny. Zastrzyki uchroni\u0142y wielu przed zastrzeleniem przez Niemc\u00f3w i\u00a0szaulis\u00f3w w\u00a0szpitalnym \u0142\u00f3\u017cku, morderczym pochodzie na\u00a0Umschlagplatz czy \u015bmierci w\u00a0komorze gazowej.<\/span><\/p>\n

\u201ePOWIEDZIA\u0141AM IM, \u017bE\u00a0TO\u00a0JEST LEKARSTWO\u201d<\/h3>\n

W\u00a0swoich wspomnieniach Adina Blady-Szwajger opisa\u0142a scen\u0119, kiedy podaje trucizn\u0119 dzieciom:\u00a0Wtedy posz\u0142am na\u00a0g\u00f3r\u0119. By\u0142a tam dr\u00a0Margolisowa. Powiedzia\u0142am jej, co\u00a0chc\u0119 zrobi\u0107. Wzi\u0119\u0142y\u015bmy \u0142y\u017ceczk\u0119 i\u00a0posz\u0142y\u015bmy do\u00a0pokoju niemowl\u0105t. I\u00a0tak jak przez te\u00a0dwa lata prawdziwej pracy w\u00a0szpitalu pochyla\u0142am si\u0119 nad \u0142\u00f3\u017ceczkami, tak samo teraz wlewa\u0142am w\u00a0te\u00a0malutkie buzie ostatnie lekarstwo. By\u0142a ze\u00a0mn\u0105 tylko doktor Margolisowa. A\u00a0z\u00a0do\u0142u dochodzi\u0142 krzyk, gdy\u017c tam byli ju\u017c Szaulisi i\u00a0Niemcy i\u00a0zbierali chorych z\u00a0sal do\u00a0wagon\u00f3w. Potem posz\u0142y\u015bmy do\u00a0dzieci starszych i\u00a0powiedzia\u0142am im, \u017ce\u00a0to\u00a0jest lekarstwo, \u017ceby nic nie bola\u0142o. One mi\u00a0uwierzy\u0142y i\u00a0wypi\u0142y z\u00a0kieliszka tyle, ile nale\u017ca\u0142o. Potem kaza\u0142am im\u00a0si\u0119 rozebra\u0107, po\u0142o\u017cy\u0107 si\u0119 i\u00a0przespa\u0107. Pos\u0142ucha\u0142y si\u0119 i\u00a0po\u0142o\u017cy\u0142y. Po\u00a0kilkunastu minutach, nie pami\u0119tam, po\u00a0ilu, gdy po\u00a0raz drugi wesz\u0142am do\u00a0pokoju, to\u00a0spa\u0142y. A\u00a0potem ju\u017c nie wiem, co\u00a0by\u0142o dalej.\u00a0<\/em><\/span><\/p>\n

Lata min\u0119\u0142y. Wiele lat. (\u2026) Nie ma\u00a0ani jednego wypalonego domu, z\u00a0kt\u00f3rego okien matki wyrzuca\u0142y dzieci, a\u00a0potem skaka\u0142y razem za\u00a0nimi. (\u2026) Wi\u0119c chodz\u0119 czasem t\u0105\u00a0now\u0105, nowoczesn\u0105 dzielnic\u0105 po\u00a0bruku, kt\u00f3ry kryje ko\u015bci spalonych, patrz\u0119 na\u00a0to\u00a0miejsce na\u00a0niebie, gdzie sta\u0142 m\u00f3j dom i\u00a0wszystkie inne domy.<\/em><\/span><\/p>\n

T\u0105\u00a0refleksj\u0105 Adina Blady-Szwajger ko\u0144czy fragment ksi\u0105\u017cki zatytu\u0142owany \u201ePodzwonne dla szpitala\u201d, wymieniaj\u0105c nazwiska tych z\u00a0jego personelu, kt\u00f3rzy zostali zamordowani w\u00a0getcie, na\u00a0Umschlagplatzu, w\u00a0Treblince, Otwocku, Majdanku, zmarli na\u00a0tyfus, gru\u017alic\u0119, chorob\u0119 g\u0142odow\u0105, oddali numerek \u017cycia komu\u015b bliskiemu, pope\u0142nili samob\u00f3jstwo. Z\u00a0trzydziestu sze\u015bciu znanych z\u00a0nazwiska os\u00f3b, wojn\u0119 prze\u017cy\u0142o 17. Pozosta\u0142e 150 \u2013\u00a0lekarzy, piel\u0119gniarek i\u00a0salowych, nieznanych autorce z\u00a0imienia i\u00a0nazwiska, zgin\u0119\u0142o w\u00a0niewiadomych okoliczno\u015bciach.<\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion’68,<\/em>
\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion’68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.
\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:
\n<\/em>webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u201eNADLUDZKA MEDYCYNA\u201d ADINY BLADY-SZWAJGER Blog Rocznice Postacie Zag\u0142ada OLGA SZYMA\u0143SKA 21 marca 1917 roku urodzi\u0142a si\u0119 Adina Blady-Szwajger, pediatra w Szpitalu Dzieci\u0119cym im. Berson\u00f3w i Bauman\u00f3w w getcie warszawskim, \u0142\u0105czniczka \u017bydowskiej Organizacji Bojowej, przyjaci\u00f3\u0142ka Marka Edelmana. Adina Blady-Szwajger 200 DODATKOWYCH KALORII Marek Edelman pisa\u0142 o\u00a0niej:\u00a0Jako lekarka i\u00a0jako cz\u0142owiek prze\u017cy\u0142a zag\u0142ad\u0119 getta warszawskiego, prze\u017cy\u0142a zag\u0142ad\u0119 jego […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/76963"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=76963"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/76963\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":76972,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/76963\/revisions\/76972"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=76963"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=76963"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=76963"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}