{"id":77161,"date":"2020-04-01T17:09:57","date_gmt":"2020-04-01T15:09:57","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=77161"},"modified":"2020-04-01T07:38:28","modified_gmt":"2020-04-01T05:38:28","slug":"07-09-44","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=77161","title":{"rendered":"Janda o Osieckiej: Wysz\u0142a ze swoich urodzin. Powiedzia\u0142a, \u017ce idzie po papierosy, i nie wr\u00f3ci\u0142a"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/a>Janda o Osieckiej: Wysz\u0142a ze swoich urodzin. Powiedzia\u0142a, \u017ce idzie po papierosy, i nie wr\u00f3ci\u0142a<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

Beata Bia\u0142y<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

Agnieszka Osiecka, Warszawa, 1996 r. (Fot. Micha\u0142 Mutor \/ Agencja Gazeta)<\/em><\/span><\/p>\n

– Kochali si\u0119 w niej najwi\u0119ksi tego kraju. Chocia\u017c “kochali” to mo\u017ce za du\u017co powiedziane – prze\u017cywali z ni\u0105 fascynuj\u0105ce epizody. To ona by\u0142a wiecznie zakochana, zwykle nieszcz\u0119\u015bliwie – opowiada Krystyna Janda w ksi\u0105\u017cce “Osiecka. Tego o mnie nie wiecie”.<\/h4>\n

*<\/h4>\n

– Agnieszka by\u0142a zjawiskowo pi\u0119kn\u0105 kobiet\u0105. Czy wie pani, \u017ce rola Agnieszki w\u00a0“Cz\u0142owieku z marmuru”<\/strong><\/span><\/a>\u00a0by\u0142a napisana dla niej? Wszyscy byli ni\u0105 zafascynowani wtedy, w szkole filmowej, kt\u00f3rej by\u0142a studentk\u0105 w tamtych latach, r\u00f3wnie\u017c\u00a0Andrzej Wajda<\/a><\/strong><\/span>. Jako m\u0142oda dziewczyna mia\u0142a to gra\u0107. Jednak scenariusz przele\u017ca\u0142 si\u0119, cenzura pu\u015bci\u0142a go dopiero po siedemnastu latach, i na moje szcz\u0119\u015bcie wtedy to ja dosta\u0142am t\u0119 rol\u0119 – opowiada\u00a0Krystyna Janda\u00a0<\/strong><\/span><\/a>w rozmowie z Beat\u0105 Bia\u0142y. Publikujemy fragment ksi\u0105\u017cki “Osiecka. Tego o mnie nie wiecie”.<\/span><\/p>\n

A ja jestem, prosz\u0119 pana, na zakr\u0119cie<\/strong><\/p>\n

– Wajda uzna\u0142, \u017ce jestem do m\u0142odej Agnieszki troch\u0119 podobna, a zreszt\u0105 szuka\u0142 w tym momencie ju\u017c troch\u0119 innej dziewczyny, bardziej \u201ezadziornej\u201d, bardziej ch\u0142opca ni\u017c kobiety. A Agnieszka by\u0142a bardzo, bardzo kobieca, delikatna, cicha. My\u015bl\u0119, \u017ce m\u0119\u017cczyznom imponowa\u0142a jej inteligencja\u2026 po\u0142\u0105czenie urody z inteligencj\u0105, wyobra\u017ani\u0105 i piekielnym talentem. By\u0142a te\u017c podobno \u201ekochliwa\u201d. Kto\u015b kiedy\u015b powiedzia\u0142 z\u0142o\u015bliwie o Agnieszce, \u017ce sypia\u0142a z pierwszym rz\u0119dem historii. Kochali si\u0119 w niej najwi\u0119ksi tego kraju. Chocia\u017c\u2026 \u201ekochali\u201d to mo\u017ce za du\u017co powiedziane \u2013 prze\u017cywali z ni\u0105 fascynuj\u0105ce epizody. To ona by\u0142a wiecznie zakochana, zwykle nieszcz\u0119\u015bliwie.<\/span><\/p>\n

Pami\u0119tam, kiedy ju\u017c gra\u0142am “Bia\u0142\u0105 bluzk\u0119”,\u00a0Jacek Kuro\u0144<\/a>\u00a0<\/strong><\/span>zadzwoni\u0142 do mnie: \u201eM\u00f3w wszystkim, \u017ce to o mnie\u201d \u2013 poprosi\u0142. \u201eA to jest o tobie?\u201d \u2013 zapyta\u0142am. \u201eNie, chyba nie, ale tak bym chcia\u0142, \u017ceby by\u0142o o mnie\u201d \u2013 odpowiedzia\u0142. Wszyscy si\u0119 w niej kochali\u015bmy.<\/span><\/p>\n

Beata Bia\u0142y: “Bia\u0142\u0105 bluzk\u0119” napisa\u0142a dla pani?<\/strong><\/p>\n

Krystyna Janda: Nie. Tekst dosta\u0142am od niej pod koniec lat siedemdziesi\u0105tych. \u201eMo\u017ce ci\u0119 to zainteresuje\u201d \u2013 powiedzia\u0142a i posz\u0142a. Zna\u0142y\u015bmy si\u0119 ju\u017c. Wydaje mi si\u0119, \u017ce pozna\u0142y\u015bmy si\u0119 na\u00a0Przegl\u0105dzie Piosenki Aktorskiej<\/a>,<\/strong><\/span> ale dok\u0142adnie nie pami\u0119tam.\u00a0“Bia\u0142ej bluzki”<\/a>\u00a0<\/strong><\/span>Agnieszka nie napisa\u0142a specjalnie dla mnie. Da\u0142a ten tekst kilku aktorkom \u2013 wiem doskonale, bo je zna\u0142am. Potem nie dopytywa\u0142a si\u0119, czy chcia\u0142yby to zagra\u0107.<\/span><\/p>\n

I tak kilka lat le\u017ca\u0142a u mnie ta “Bia\u0142a bluzka”, na parapecie w sypialni, mi\u0119dzy innymi tekstami, a ja wci\u0105\u017c nie przeczyta\u0142am lub przeczyta\u0142am, ale uzna\u0142am, \u017ce to nie dla mnie. Zreszt\u0105 wtedy, pod koniec lat siedemdziesi\u0105tych, by\u0142am jedynie aktork\u0105, a to przecie\u017c dyrektorzy teatr\u00f3w i re\u017cyserzy decydowali o repertuarze.<\/span><\/p>\n

Cz\u0119sto w tamtych latach odk\u0142ada\u0142am jaki\u015b tekst, m\u00f3wi\u0105c sobie: \u201ePo co mia\u0142abym si\u0119 do czego\u015b przywi\u0105zywa\u0107, skoro nie mam wp\u0142ywu na to, czy powstanie z tego spektakl czy nie?\u201d.<\/span><\/p>\n

Ale w ko\u0144cu zajrza\u0142a pani do tekstu?<\/strong><\/p>\n

By\u0142 stan wojenny. Kt\u00f3rego\u015b ranka obudzi\u0142am si\u0119 i nie mia\u0142am co robi\u0107, bo z powodu bojkotu telewizji wszystkie plany artystyczne zosta\u0142y zawieszone. Le\u017ca\u0142am w domu, pod kocem, i pi\u0142am herbat\u0119. I wtedy zauwa\u017cy\u0142am t\u0119 “Bia\u0142\u0105 bluzk\u0119” na parapecie. Ju\u017c po pierwszych stronach by\u0142am pewna, \u017ce to jest idealny moment na wystawienie tej historii. \u017be rymuje si\u0119 z czasem jak ma\u0142o co. Zadzwoni\u0142am do\u00a0Magdy Umer<\/a><\/strong><\/span>\u00a0\u2013 wiedzia\u0142am, \u017ce przyja\u017ani si\u0119 z Agnieszk\u0105.<\/span><\/p>\n

By\u0142am przekonana, \u017ce Magda mog\u0142aby nie tylko zaadaptowa\u0107 tekst na scen\u0119 i wzbogaci\u0107 go, dok\u0142adaj\u0105c piosenki, ale te\u017c spektakl wyre\u017cyserowa\u0107. I tak to si\u0119 wtedy zacz\u0119\u0142o. Traf chcia\u0142, \u017ce pan Andrzej Kury\u0142o, kierownik literacki Estrady Dolno\u015bl\u0105skiej, zapyta\u0142 mnie, czy nie chcia\u0142abym czego\u015b za\u015bpiewa\u0107 na Przegl\u0105dzie Piosenki Aktorskiej we Wroc\u0142awiu w marcu 1987 roku. Od razu powiedzia\u0142am mu o “Bia\u0142ej bluzce” i od s\u0142owa do s\u0142owa doszli\u015bmy do tego, \u017ce Wroc\u0142aw wyprodukuje spektakl. Magda wybra\u0142a piosenki, ale z niekt\u00f3rych ich fragment\u00f3w by\u0142a niezadowolona, chcia\u0142a, \u017ceby Agnieszka je zmieni\u0142a.<\/span><\/p>\n

Pami\u0119tam, \u017ce chodzi\u0142o mi\u0119dzy innymi o zako\u0144czenie w piosence \u201eWidzisz ma\u0142a”. \u201eMusz\u0119 pojecha\u0107 do Agnieszki, \u017ceby to zmieni\u0142a\u201d \u2013 powiedzia\u0142a. To mnie troch\u0119 dziwi\u0142o, \u017ceby tak wielk\u0105 autork\u0119 prosi\u0107 o zmiany. Gdy Agnieszka przysz\u0142a na pr\u00f3b\u0119, bez s\u0142owa, na serwetce w bufecie teatralnym, od r\u0119ki, napisa\u0142a zupe\u0142nie inn\u0105 zwrotk\u0119 do tej piosenki. Pro\u015bba Magdy w og\u00f3le nie stanowi\u0142a dla niej problemu. Wroc\u0142aw wynaj\u0105\u0142 sal\u0119 Teatru Ateneum, kt\u00f3rego by\u0142am aktork\u0105, na pr\u00f3by. Ale potem gra\u0107 tego tam nam nie pozwolono. Przenios\u0142y\u015bmy si\u0119 ze spektaklem do Teatru Komedia, a potem na d\u0142u\u017cej do Teatru \u017bydowskiego. To Wroc\u0142aw ca\u0142y czas wynajmowa\u0142 sale.<\/span><\/p>\n

Agnieszka uczestniczy\u0142a w pr\u00f3bach?<\/strong><\/p>\n

By\u0142a na nich kilka razy. Zastanawia\u0142o mnie i bawi\u0142o to, \u017ce na pr\u00f3by \u201eBia\u0142ej bluzki” zawsze przychodzi\u0142a w bia\u0142ej bluzce. Pami\u0119tam, jak zobaczy\u0142am j\u0105 na pr\u00f3bie\u2026 i pomy\u015bla\u0142am, \u017ce jest w tym co\u015b nadzwyczajnego, szacunek do swojego tekstu? do nas? do projektu? Ale do tego gumka w stokrotki we w\u0142osach \u2013 zgrzyt, to nie taka dziewczyna jest w tek\u015bcie, pomy\u015bla\u0142am tak\u017ce. Zreszt\u0105 te gumki z r\u00f3\u017cnymi kwiatami, r\u00f3\u017cami, kokardkami dawa\u0142a nam ci\u0105gle w prezencie. Zupe\u0142nie nie pami\u0119tam samej premiery “Bia\u0142ej bluzki” w 1987 roku.<\/span><\/p>\n

Pami\u0119tam tylko, \u017ce widzowie wchodzili po rynnach, \u017ceby dosta\u0107 si\u0119 do Teatru Wsp\u00f3\u0142czesnego we Wroc\u0142awiu. I jeszcze jedno \u2013 \u017ce potem z Agnieszk\u0105 i Magd\u0105 ta\u0144czy\u0142y\u015bmy w nocy w jakim\u015b klubie. Do rana. By\u0142 te\u017c chyba pan Zygmunt Konieczny. To by\u0142a noc! Noc po sukcesie! Ale je\u017celi chce pani wiedzie\u0107, a raczej uprzedzaj\u0105c pytanie, nigdy nie widzia\u0142am Agnieszki pijanej. Nigdy w \u017cyciu. Zreszt\u0105 Magda te\u017c niecz\u0119sto j\u0105 w takim stanie widywa\u0142a, a przecie\u017c bez przerwy si\u0119 spotyka\u0142y, razem chodzi\u0142y na d\u0142ugie spacery. To, co p\u00f3\u017aniej m\u00f3wi\u0142o si\u0119 o Agnieszce, by\u0142o dla mnie wielk\u0105 niespodziank\u0105.<\/span><\/p>\n

Zna\u0142a pani kogo\u015b zupe\u0142nie innego?<\/strong><\/p>\n

Kompletnie innego od postaci, kt\u00f3ra wy\u0142ania\u0142a si\u0119 z opis\u00f3w po jej \u015bmierci. Je\u017celi to wszystko prawda, zastanawiam si\u0119, do jakiego stopnia ona by\u0142a w stanie dzieli\u0107 swoje \u017cycie na dwie tak kra\u0144cowo r\u00f3\u017cne postaci.<\/span><\/p>\n

Spotyka\u0142y\u015bcie si\u0119 na s\u0142ynnych \u201eLamentach” \u2013 przecie\u017c to by\u0142y spotkania przy winie!?<\/strong><\/p>\n

Ale\u2026 mo\u017ce kiedy Agnieszka czu\u0142a, \u017ce si\u0119 upi\u0142a, to wychodzi\u0142a? My\u015bl\u0119, \u017ce uda\u0142o si\u0119 jej pokazywa\u0107 nam jedynie cz\u0119\u015b\u0107 siebie i swego \u017cycia. Kiedy by\u0142a pijana, po prostu znika\u0142a.<\/span><\/p>\n

Pani wie, dlaczego pi\u0142a?<\/strong><\/p>\n

Podobno by\u0142a chora przez ostatnie dziesi\u0119\u0107 lat \u017cycia, wiedzia\u0142a, \u017ce umrze, wcze\u015bniej czy p\u00f3\u017aniej; to by\u0142 rak, ale udawa\u0142a, \u017ce nic si\u0119 nie dzieje. Nawet przed sam\u0105 sob\u0105. Wola\u0142a \u017cy\u0107, ni\u017c chorowa\u0107. O chorobie dowiedzia\u0142am si\u0119 w dniu jej ostatnich urodzin. Zaprosi\u0142a nas do siebie. W \u0142azience, na szczotce zobaczy\u0142am ca\u0142y k\u0142\u0105b jej w\u0142os\u00f3w, to wygl\u0105da\u0142o tak, jakby wypad\u0142a jej po\u0142owa kosmyk\u00f3w. Kiedy zobaczy\u0142am te w\u0142osy, nagle zrozumia\u0142am, \u017ce bierze intensywnie chemi\u0119. Zrozumia\u0142am, sk\u0105d ostatnio ten festiwal kapeluszy, kt\u00f3rych nie zdejmowa\u0142a, \u017ceby nikt nie zauwa\u017cy\u0142, \u017ce znikn\u0105\u0142 jej s\u0142ynny ko\u0144ski ogon. O tym, jak bardzo jest chora, dowiedzia\u0142am si\u0119 jednak troch\u0119 p\u00f3\u017aniej. By\u0142am zaprzyja\u017aniona ze szpitalem onkologicznym w Warszawie, Agnieszka tam si\u0119 leczy\u0142a.<\/span><\/p>\n

rekomendowa\u0142: Leon Rozenbaum<\/strong><\/em><\/span>
\n\"\"Nawet nie pami\u0119tam, kto mi to powiedzia\u0142. Agnieszka mia\u0142a tam sta\u0142e \u0142\u00f3\u017cko. Przychodzi\u0142a, bra\u0142a chemi\u0119, ubiera\u0142a si\u0119, wychodzi\u0142a, kiedy chcia\u0142a. \u017by\u0142a normalnie, bywa\u0142a w kawiarniach, a nikt nie wiedzia\u0142, \u017ce na noc wraca do szpitala albo \u017ce musi tam zosta\u0107 na d\u0142u\u017cej.<\/span><\/p>\n

Wielu pewnie my\u015bla\u0142o, \u017ce znowu \u201eznikn\u0119\u0142a\u201d, pojecha\u0142a na Mazury czy do Ameryki, a ona znika\u0142a\u2026 w szpitalu. Wtedy, na te s\u0142ynne, ostatnie, jak si\u0119 okaza\u0142o, urodziny, kupi\u0142am jej w prezencie kapelusz. Kolejny, nie wiedz\u0105c, dlaczego je nosi. Wr\u0119czy\u0142am jej ten br\u0105zowy kapelusz, a ona spojrza\u0142a i zapyta\u0142a: \u201eO, a dlaczego nie czerwony?\u201d. Czerwony by\u0142by weselszy\u2026 Tak, to by\u0142y ostatnie urodziny, ogl\u0105da\u0142y\u015bmy zmontowany odcinek \u201eRozm\u00f3w o zmierzchu i \u015bwicie”, jakie Magda Umer z ni\u0105 zrobi\u0142a dla telewizji.<\/span><\/p>\n

Pami\u0119tam, \u017ce m\u00f3wi\u0142am co\u015b o monta\u017cu, m\u0105drzy\u0142am si\u0119 i \u017ce ci\u0105gle dzwoni\u0142 telefon z \u017cyczeniami. A to minister kultury i sztuki, a to kto\u015b inny wa\u017cny. \u201eM\u00f3wcie, \u017ce mnie nie ma\u201d \u2013 prosi\u0142a. Nie chcia\u0142a rozmawia\u0107. Wi\u0119c k\u0142ama\u0142am do s\u0142uchawki, \u017ce pani Osieckiej nie ma w domu. A tymczasem jacy\u015b pos\u0142a\u0144cy przynosili kwiaty. Mia\u0142a ju\u017c wszystkiego do\u015b\u0107. Czy wie pani, \u017ce ona po godzinie wysz\u0142a z tych urodzin? Powiedzia\u0142a, \u017ce idzie po papierosy, i nie wr\u00f3ci\u0142a. Posiedzia\u0142y\u015bmy jeszcze jaki\u015b czas, ale w ko\u0144cu Magda rzuci\u0142a: \u201eChod\u017amy, ona ju\u017c nie wr\u00f3ci\u201d. Pewnie posz\u0142a do jakiego\u015b baru na Saskiej K\u0119pie.<\/span><\/p>\n

Czy rozmawia\u0142y\u015bcie o jej chorobie?<\/strong><\/p>\n

Nigdy nie rozmawia\u0142am z ni\u0105 na tematy prywatne. Kiedy\u015b przyjecha\u0142a do mnie do Milan\u00f3wka \u2013 by\u0142am w zagro\u017conej ci\u0105\u017cy i musia\u0142am le\u017ce\u0107 kilka miesi\u0119cy. Nie wolno mi by\u0142o w og\u00f3le wstawa\u0107, a w dodatku w domu trwa\u0142 remont. Agnieszka zobaczy\u0142a taki zdemolowany wielki dom, mnie w tej ci\u0105\u017cy, jedno ma\u0142e dziecko, kt\u00f3re ju\u017c chodzi\u0142o, moj\u0105 mam\u0119, gosposi\u0119, ogr\u00f3d i powiedzia\u0142a: \u201eTy to sobie umiesz po\u017cy\u0107\u201d. \u201eJak to ja umiem sobie po\u017cy\u0107? Le\u017c\u0119 w zagro\u017conej ci\u0105\u017cy, remont trwa w najlepsze, mamy robotnik\u00f3w od rana, m\u0105\u017c pojecha\u0142 zarabia\u0107 za granic\u0119, jak to ja umiem sobie po\u017cy\u0107?\u201d \u2013 wkurzy\u0142am si\u0119.<\/span><\/p>\n

A ona: \u201eMasz matk\u0119 przy sobie, masz ojca, masz gosposi\u0119 \u2013 taka rodzina\u201d. Przytulam si\u0119 do tego domu. A lata \u015bpiewam w jej piosence: \u201eJa w twoim ch\u0142odzie si\u0119 wygrzewam\u201d. Bo\u017ce, jakie to pojemne zdanie. I ile takich napisa\u0142a\u2026<\/span><\/p>\n

Agnieszce brakowa\u0142o prawdziwej rodziny?<\/strong><\/p>\n

Pewnie nie. Mia\u0142a rodzin\u0119. Ale Agnieszka ci\u0105gle wychodzi\u0142a, ucieka\u0142a i \u017cy\u0142a, jak chcia\u0142a, ciekawa ludzi, ich historii, ich uczu\u0107, opowie\u015bci, anegdot, p\u0142aczu, nieszcz\u0119\u015b\u0107 i szcz\u0119\u015b\u0107. Obserwowa\u0142a, \u017cy\u0142a tym, a potem to rymowa\u0142a w skr\u00f3t, skojarzenia tak wielkie, jak \u017cycie. Przychodzi\u0142a, wychodzi\u0142a.<\/span><\/p>\n

\n

Tak jak wychodzi\u0142a ze swoich urodzin, tak wychodzi\u0142a z ciep\u0142a, bo by\u0142o za ciep\u0142e, z ma\u0142\u017ce\u0144stwa, bo stabilizacja usypia\u0142a jej uczucia, z mi\u0142o\u015bci, bo by\u0142o zbyt s\u0142odko, z macierzy\u0144stwa, bo mia\u0142a poczucie winy. Nie mog\u0142a wytrzyma\u0107 i wychodzi\u0142a.<\/p>\n<\/blockquote>\n

Mia\u0142a, jak kot, swoje \u015bcie\u017cki i swoje kr\u0119gi ludzi. Wiele tych kr\u0119g\u00f3w, niespotykaj\u0105cych si\u0119. A wobec mnie \u017cywi\u0142a wdzi\u0119czno\u015b\u0107, \u017ce gra\u0142am jej \u201eBia\u0142\u0105 bluzk\u0119\u201d.<\/span><\/p>\n

\u015apiewa te\u017c pani \u201eNa zakr\u0119cie\u201d.<\/strong><\/p>\n

\u201eNa zakr\u0119cie” za\u015bpiewa\u0142am w\u0142a\u015bciwie w zast\u0119pstwie Ewy B\u0142aszczyk. \u201eEwa si\u0119 rozchorowa\u0142a. Nagranie mamy pojutrze\u201d \u2013 powiedzia\u0142 Przemek Gintrowski.<\/span><\/p>\n

\n
\n
\n