{"id":88988,"date":"2021-09-01T17:09:56","date_gmt":"2021-09-01T15:09:56","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=88988"},"modified":"2021-09-01T10:24:22","modified_gmt":"2021-09-01T08:24:22","slug":"09-09-54","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=88988","title":{"rendered":"82 lata temu wojska niemieckie zaatakowa\u0142y RP \u2013 pocz\u0105tek II wojny \u015bwiatowej"},"content":{"rendered":"

\"\u0141amanie\u0141amanie szlabanu granicznego przez \u017co\u0142nierzy niemieckiej armii. Sopot 1 wrze\u015bnia 1939 r. Fot. PAP\/Reprodukcja<\/span><\/em><\/span><\/p>\n

\n
\"\"<\/a>82 lata temu wojska niemieckie zaatakowa\u0142y RP \u2013 pocz\u0105tek II wojny \u015bwiatowej<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

Mariusz Jarosi\u0144ski (PAP)<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

82 lata temu, 1 wrze\u015bnia 1939 r., wojska niemieckie bez wypowiedzenia wojny przekroczy\u0142y o \u015bwicie na ca\u0142ej niemal d\u0142ugo\u015bci granice Rzeczypospolitej, rozpoczynaj\u0105c tym samym pierwsz\u0105 kampani\u0119 II wojny \u015bwiatowej. Osamotnione w walce Wojsko Polskie nie mog\u0142o skutecznie przeciwstawi\u0107 si\u0119 agresji Niemiec i sowieckiej inwazji dokonanej 17 wrze\u015bnia. Konsekwencj\u0105 sta\u0142 si\u0119 IV rozbi\u00f3r Polski dokonany przez Hitlera i Stalina.<\/strong><\/span><\/h4>\n
Hitler: B\u0105d\u017acie bez lito\u015bci, b\u0105d\u017acie brutalni<\/strong><\/h5>\n

\u201eZniszczenie Polski jest naszym pierwszym zadaniem. Celem musi by\u0107 nie dotarcie do jakiej\u015b oznaczonej linii, lecz zniszczenie \u017cywej si\u0142y. Nawet gdyby wojna mia\u0142a wybuchn\u0105\u0107 na Zachodzie, zniszczenie Polski musi by\u0107 pierwszym naszym zadaniem. Decyzja musi by\u0107 natychmiastowa ze wzgl\u0119du na por\u0119 roku. Podam dla cel\u00f3w propagandowych jak\u0105\u015b przyczyn\u0119 wybuchu wojny. Mniejsza z tym, czy b\u0119dzie ona wiarygodna, czy nie. Zwyci\u0119zcy nikt nie pyta, czy powiedzia\u0142 prawd\u0119, czy te\u017c nie. W sprawach zwi\u0105zanych z rozpocz\u0119ciem i prowadzeniem wojny nie decyduje prawo, lecz zwyci\u0119stwo. B\u0105d\u017acie bez lito\u015bci, b\u0105d\u017acie brutalni.\u201d – s\u0142owa te wypowiedzia\u0142 Adolf Hitler na naradzie dow\u00f3dc\u00f3w w przededniu podpisania paktu\u00a0Ribbentrop-Mo\u0142otow<\/strong><\/span><\/a>.<\/span><\/p>\n

Wojska niemieckie rozpocz\u0119\u0142y dzia\u0142ania zbrojne 1 wrze\u015bnia 1939 r. o godzinie 4.35 od zbombardowania Wielunia. Atak ten nast\u0105pi\u0142 na kilka minut przed salwami pancernika \u201eSchleswig-Holstein\u201d oddanymi w kierunku Westerplatte.<\/span><\/p>\n

\n

Niemiecki plan ataku na Polsk\u0119 przewidywa\u0142 wojn\u0119 b\u0142yskawiczn\u0105, kt\u00f3rej celem mia\u0142o by\u0107\u00a0 prze\u0142amanie polskiej obrony, a nast\u0119pnie okr\u0105\u017cenie i zniszczenie g\u0142\u00f3wnych si\u0142 przeciwnika. Wojska niemieckie mia\u0142y przeprowadzi\u0107 koncentryczne uderzenie ze \u015al\u0105ska, Prus Wschodnich i Pomorza Zachodniego w kierunku Warszawy.<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n

Strona niemiecka przyst\u0119puj\u0105c do wojny z Polsk\u0105 wystawi\u0142a 1 850 tys. \u017co\u0142nierzy, 11 tys. dzia\u0142, 2 800 czo\u0142g\u00f3w i 2000 samolot\u00f3w. Wojsko Polskie dysponowa\u0142o dwukrotnie mniejsz\u0105 liczb\u0105 \u017co\u0142nierzy (950 tys.), ponad dwukrotnie mniejsz\u0105 liczb\u0105 dzia\u0142 (4,8 tys.), czterokrotnie mniejsz\u0105 liczb\u0105 czo\u0142g\u00f3w (700) i pi\u0119ciokrotnie mniejsz\u0105 liczb\u0105 samolot\u00f3w (400). Przewaga niemiecka na g\u0142\u00f3wnych kierunkach uderze\u0144 by\u0142a jeszcze wi\u0119ksza.<\/span><\/p>\n

Blitzkrieg<\/strong><\/h5>\n

Niemiecki plan ataku na Polsk\u0119 przewidywa\u0142 wojn\u0119 b\u0142yskawiczn\u0105, kt\u00f3rej celem mia\u0142o by\u0107\u00a0 prze\u0142amanie polskiej obrony, a nast\u0119pnie okr\u0105\u017cenie i zniszczenie g\u0142\u00f3wnych si\u0142 przeciwnika. Wojska niemieckie mia\u0142y przeprowadzi\u0107 koncentryczne uderzenie ze \u015al\u0105ska, Prus Wschodnich i Pomorza Zachodniego w kierunku Warszawy.<\/span><\/p>\n

Niemieckie plany zak\u0142ada\u0142y osi\u0105gni\u0119cie w ci\u0105gu tygodnia linii Narwi, Wis\u0142y oraz Sanu i zniszczenia armii polskiej.<\/span><\/p>\n

Sytuacj\u0119 militarn\u0105 Polski pogarsza\u0142a d\u0142ugo\u015b\u0107 granicy z Niemcami, kt\u00f3ra po zaj\u0119ciu przez III Rzesz\u0119\u00a0 Moraw i wkroczeniu niemieckich wojsk na S\u0142owacj\u0119, liczy\u0142a ok. 1600 km. Umo\u017cliwia\u0142o to zaatakowanie Polski z zachodu, p\u00f3\u0142nocy i po\u0142udnia.<\/span><\/p>\n

Przygotowuj\u0105c plany obrony dow\u00f3dztwo polskie nie przesun\u0119\u0142o wojsk na lini\u0119 Narwi, Wis\u0142y i Sanu, z punktu widzenia wojskowego najkorzystniejsz\u0105, ale zgrupowa\u0142o wi\u0119ksze si\u0142y w rejonach przygranicznych.<\/span><\/p>\n

Zdecydowano si\u0119 na takie posuni\u0119cie z powod\u00f3w politycznych. Nie chciano bowiem oddawa\u0107 bez walki Pomorza i \u015al\u0105ska, obawiaj\u0105c si\u0119, \u017ce Niemcy po zaj\u0119ciu tych teren\u00f3w zako\u0144cz\u0105 dzia\u0142ania militarne o\u015bwiadczaj\u0105c, i\u017c naprawione zosta\u0142y w ten spos\u00f3b \u201ekrzywdy\u201d wyrz\u0105dzone przez\u00a0Traktat Wersalski<\/a><\/strong><\/span>\u00a0i zwr\u00f3c\u0105 si\u0119 nast\u0119pnie o mi\u0119dzynarodow\u0105 mediacj\u0119. Obawiano si\u0119 tak\u017ce tego, \u017ce przemarsz niemieckiej armii przez polskie terytorium opuszczone przez Wojsko Polskie bardzo \u017ale wp\u0142ynie na morale spo\u0142ecze\u0144stwa i z\u0142amie w nim wol\u0119 walki.<\/span><\/p>\n

Wojska niemieckie od samego pocz\u0105tku walk odnosi\u0142y sukcesy. Luftwaffe po zdobyciu panowania w powietrzu rozpocz\u0119\u0142o bombardowanie szlak\u00f3w komunikacyjnych, zgrupowa\u0144 polskich wojsk, a tak\u017ce dokonywa\u0142o nalot\u00f3w na miasta. Wojska pancerne wspierane przez piechot\u0119 prze\u0142amywa\u0142y polskie linie obrony i wychodzi\u0142y g\u0142\u0119boko na ty\u0142y. Strona niemiecka mia\u0142a nie tylko przewag\u0119 liczebn\u0105, ale dysponowa\u0142a r\u00f3wnie\u017c nowocze\u015bniejszym uzbrojeniem i sprz\u0119tem.<\/span><\/p>\n

Og\u00f3lnej sytuacji nie mog\u0142y zmieni\u0107 pojedyncze punkty oporu, takie jak Westerplatte, kt\u00f3re trwa\u0142y w bohaterskiej walce.<\/span><\/p>\n

Osamotnieni<\/strong><\/h5>\n
\n
Prof. Marek Kornat: Sojusz z Hitlerem uczyni\u0142by z Polski koloni\u0119 Niemiec<\/h5>\n<\/div>\n

3 wrze\u015bnia zwi\u0105zane z Polsk\u0105 uk\u0142adami sojuszniczymi Wielka Brytania i Francja przekaza\u0142y w\u0142adzom III Rzeszy ultimatum, w kt\u00f3rym domaga\u0142y si\u0119 od Niemiec natychmiastowego wstrzymania dzia\u0142a\u0144 wojennych i wycofania swoich wojsk z terytorium Polski.<\/span><\/p>\n

Po jego odrzuceniu rz\u0105dy obu pa\u0144stw przyst\u0105pi\u0142y do wojny z Niemcami. Tym samym Hitlerowi nie uda\u0142a si\u0119 izolacja konfliktu polsko\u2013niemieckiego i powt\u00f3rzenie scenariusza z Monachium.<\/span><\/p>\n

Pomimo wypowiedzenia wojny Niemcom\u00a0 wojska brytyjskie i francuskie nie podj\u0119\u0142y jednak \u017cadnych efektywnych dzia\u0142a\u0144 militarnych przeciwko III Rzeszy. Polska pozosta\u0142a wi\u0119c w konflikcie\u00a0 z Niemcami osamotniona.<\/span><\/p>\n

Niema\u0142y wp\u0142yw na decyzj\u0119 Londynu i Pary\u017ca mia\u0142a wiedza na temat tre\u015bci tajnego protoko\u0142u uk\u0142adu Ribbentrop \u2013 Mo\u0142otow z 23 sierpnia 1939 r., dotycz\u0105cego podzia\u0142u terytorium Polski pomi\u0119dzy III Rzesz\u0105 a Zwi\u0105zkiem Sowieckim.<\/span><\/p>\n

Inn\u0105 kwesti\u0105 jest to, i\u017c zar\u00f3wno Francja, jak i wielka Brytania, nie by\u0142y przygotowane we wrze\u015bniu 1939 r. do wojny z Niemcami. Odpowied\u017a na pytanie, jaki by\u0142by efekt podj\u0119tej pomimo tego ofensywy przeciwko Niemcom na Zachodzie pozostanie w sferze spekulacji.<\/span><\/p>\n

Uderzenie Niemc\u00f3w na Warszaw\u0119 zatrzymane zosta\u0142o na pewien czas dzi\u0119ki wielodniowej bitwie nad Bzur\u0105 (9-18 wrze\u015bnia), najwi\u0119kszej w czasie kampanii wrze\u015bniowej, w kt\u00f3rej udzia\u0142 wzi\u0119\u0142y wycofuj\u0105ce si\u0119 z Wielkopolski i Kujaw armie \u201ePozna\u0144\u201d i \u201ePomorze\u201d pod dow\u00f3dztwem gen. Tadeusza Kutrzeby.<\/strong><\/p><\/blockquote>\n

Po wygranej bitwie granicznej wojska niemieckie zacz\u0119\u0142y coraz bardziej zagra\u017ca\u0107 stolicy. W nocy z 4 na 5 wrze\u015bnia rozpocz\u0119to ewakuacj\u0119 urz\u0119d\u00f3w centralnych i rz\u0105dowych. 6 wrze\u015bnia Warszaw\u0119 opu\u015bci\u0142 rz\u0105d i marsza\u0142ek\u00a0Edward Rydz-\u015amig\u0142y<\/strong><\/span><\/a>, kt\u00f3ry przeni\u00f3s\u0142 swoj\u0105 kwater\u0119 do Brze\u015bcia nad Bugiem.<\/span><\/p>\n

Walcz\u0105ce oddzia\u0142y rozkazem Naczelnego Wodza mia\u0142y tworzy\u0107 lini\u0119 obrony wzd\u0142u\u017c Narwi, Wis\u0142y i Sanu.<\/span><\/p>\n

8 wrze\u015bnia pierwsze oddzia\u0142y niemieckie dotar\u0142y pod Warszaw\u0119, kt\u00f3rej obron\u0105 kierowali gen.\u00a0Walerian Czuma<\/a><\/strong><\/span>\u00a0i prezydent\u00a0Stefan Starzy\u0144ski<\/a><\/strong><\/span>, pe\u0142ni\u0105cy funkcj\u0119 cywilnego dow\u00f3dcy obrony stolicy.<\/span><\/p>\n

Uderzenie Niemc\u00f3w na Warszaw\u0119 zatrzymane zosta\u0142o na pewien czas dzi\u0119ki wielodniowej bitwie nad Bzur\u0105 (9-18 wrze\u015bnia), najwi\u0119kszej w czasie kampanii wrze\u015bniowej, w kt\u00f3rej udzia\u0142 wzi\u0119\u0142y wycofuj\u0105ce si\u0119 z Wielkopolski i Kujaw armie \u201ePozna\u0144\u201d i \u201ePomorze\u201d pod dow\u00f3dztwem gen.\u00a0Tadeusza Kutrzeby<\/a>.<\/strong><\/span><\/span><\/p>\n

Pomimo tego, i\u017c bitwa ta zako\u0144czy\u0142a si\u0119 kl\u0119sk\u0105 wojsk polskich, to niew\u0105tpliwie op\u00f3\u017ani\u0142a kapitulacj\u0119 Warszawy i wi\u0105\u017c\u0105c wojska niemieckie umo\u017cliwi\u0142a wycofanie si\u0119 polskich oddzia\u0142\u00f3w do Ma\u0142opolski Wschodniej.<\/span><\/p>\n

Agresja sowiecka<\/strong><\/h5>\n

17 wrze\u015bnia<\/strong><\/span><\/a>, \u0142ami\u0105c obowi\u0105zuj\u0105cy polsko-sowiecki pakt o nieagresji, na teren Rzeczypospolitej wkroczy\u0142y oddzia\u0142y Armii Czerwonej. Niemcy od kilkunastu dni ponaglali ju\u017c Sowiet\u00f3w, a\u017ceby zaj\u0119li obszary uznane w pakcie Ribbentrop-Mo\u0142otow za ich stref\u0119 interes\u00f3w.\u00a0Stalin<\/a>\u00a0zwleka\u0142 jednak\u00a0 z podj\u0119ciem decyzji, czekaj\u0105c na to, jak zachowaj\u0105 si\u0119 wobec niemieckiej agresji na Polsk\u0119 Wielka Brytania i Francja, a tak\u017ce przygl\u0105daj\u0105c si\u0119 temu, jak silny op\u00f3r Niemcom stawia polskie wojsko.<\/span><\/p>\n

Si\u0142y Armii Czerwonej skierowane przeciwko Rzeczypospolitej wynosi\u0142y w sumie ok. 1,5 miliona \u017co\u0142nierzy, ponad 6 tys. czo\u0142g\u00f3w i ok. 1800 samolot\u00f3w.<\/span><\/p>\n

17 wrze\u015bnia, \u0142ami\u0105c obowi\u0105zuj\u0105cy polsko-sowiecki pakt o nieagresji, na teren Rzeczypospolitej wkroczy\u0142y oddzia\u0142y Armii Czerwonej. Niemcy od kilkunastu dni ponaglali ju\u017c Sowiet\u00f3w, a\u017ceby zaj\u0119li obszary uznane w pakcie Ribbentrop-Mo\u0142otow za ich stref\u0119 interes\u00f3w.<\/strong><\/p><\/blockquote>\n

W reakcji na sowieck\u0105 agresj\u0119 17 wrze\u015bnia wieczorem Naczelny W\u00f3dz wyda\u0142 nast\u0119puj\u0105cy rozkaz: \u201eSowiety wkroczy\u0142y. Nakazuj\u0119 og\u00f3lne wycofanie na Rumuni\u0119 i W\u0119gry najkr\u00f3tszymi drogami. Z bolszewikami nie walczy\u0107, chyba w razie natarcia z ich strony albo pr\u00f3by rozbrojenia oddzia\u0142\u00f3w. Zadanie Warszawy i miast, kt\u00f3re mia\u0142y si\u0119 broni\u0107 przed Niemcami \u2013 bez zmian. Miasta, do kt\u00f3rych podejd\u0105 bolszewicy, powinny z nimi pertraktowa\u0107 w sprawie wyj\u015bcia garnizon\u00f3w do W\u0119gier lub Rumunii\u201d.<\/span><\/p>\n

17 wrze\u015bnia 1939: to by\u0142a napa\u015b\u0107 nie wkroczenie – rozmowa z prof. Andrzejem Chojnowskim<\/span><\/strong><\/h5>\n

W\u0142adze polskie wzywaj\u0105c do unikania walki z Armi\u0105 Czerwon\u0105 nie uzna\u0142y jej wkroczenia za pow\u00f3d do wypowiedzenia wojny i nie zerwa\u0142y stosunk\u00f3w dyplomatycznych z Moskw\u0105. Zaistnia\u0142a sytuacja zadecydowa\u0142a o tym, i\u017c w nocy z 17 na 18 wrze\u015bnia prezydent Ignacy Mo\u015bcicki wraz z rz\u0105dem polskim i korpusem dyplomatycznym przekroczy\u0142 granic\u0119 rumu\u0144sk\u0105, planuj\u0105c przedostanie si\u0119 do Francji.<\/span><\/p>\n

Razem z nimi terytorium polskie opu\u015bci\u0142 Naczelny W\u00f3dz marsza\u0142ek Edward Rydz-\u015amig\u0142y.<\/span><\/p>\n

Ostatnie boje<\/strong><\/h5>\n

Pomimo wkroczenia wojsk sowieckich do Polski i ewakuacji najwy\u017cszych w\u0142adz Rzeczypospolitej\u00a0 walki trwa\u0142y nadal.<\/span><\/p>\n

Od 17 wrze\u015bnia pod Tomaszowem Lubelskim armie \u201eKrak\u00f3w\u201d i \u201eLublin\u201d toczy\u0142y b\u00f3j z Niemcami usi\u0142uj\u0105c przedosta\u0107 si\u0119 na tzw. przedmo\u015bcie rumu\u0144skie. 20 wrze\u015bnia, po wyczerpaniu amunicji, skapitulowa\u0142y.<\/span><\/p>\n

22 wrze\u015bnia, po wielodniowej walce z Niemcami, dow\u00f3dca obrony Lwowa gen.\u00a0W\u0142adys\u0142aw Langner<\/strong><\/span>\u00a0<\/a>podda\u0142 miasto Sowietom.<\/span><\/p>\n

Do 28 wrze\u015bnia broni\u0142a si\u0119 Warszawa, a do 2 pa\u017adziernika za\u0142oga Helu.<\/span><\/p>\n

Kampania rozpocz\u0119ta we wrze\u015bniu 1939 r. zako\u0144czy\u0142a si\u0119 dla Polski kl\u0119sk\u0105. Samotnie walcz\u0105ce z niemieck\u0105 i sowieck\u0105 pot\u0119g\u0105 wojska polskie nie mog\u0142y liczy\u0107 w niej na zwyci\u0119stwo. W tej sytuacji, jak powiedzia\u0142 w jednym z wywiad\u00f3w prof. Marian Zg\u00f3rski, nawet \u201egdyby na miejscu Rydza-\u015amig\u0142ego by\u0142 Aleksander Macedo\u0144ski, te\u017c by tej kampanii nie wygra\u0142\u201d.<\/strong><\/p><\/blockquote>\n

6 pa\u017adziernika zako\u0144czy\u0142a walk\u0119 ostatnia du\u017ca polska formacja – Samodzielna Grupa Operacyjna \u201ePolesie\u201d, dowodzona przez gen.\u00a0Franciszka Kleeberga<\/a><\/strong><\/span>, kt\u00f3ra przedzieraj\u0105c si\u0119 w kierunku stolicy toczy\u0142a boje i z Wehrmachtem i z Armi\u0105 Czerwon\u0105.<\/span><\/p>\n

W\u0142adze emigracyjne RP<\/strong><\/span><\/h5>\n

Ogromnie wa\u017cn\u0105 kwesti\u0105 w obliczu przegranej wojny stawa\u0142o si\u0119 zachowanie ci\u0105g\u0142o\u015bci istnienia i dzia\u0142ania struktur pa\u0144stwowych. Dlatego te\u017c, wobec internowania przedstawicieli najwy\u017cszych w\u0142adz Rzeczypospolitej w Rumunii, prezydent\u00a0Ignacy Mo\u015bcicki<\/a>\u00a0<\/strong><\/span>na podstawie art. 13\u00a0Konstytucji kwietniowej<\/strong><\/span><\/a>\u00a0z 1935 r. zdecydowa\u0142 si\u0119 na ust\u0105pienie ze swego urz\u0119du i wyznaczenie nast\u0119pcy w osobie\u00a0W\u0142adys\u0142awa Raczkiewicza<\/a><\/strong><\/span>.<\/span><\/p>\n

30 wrze\u015bnia nowy prezydent, przebywaj\u0105cy we Francji, powo\u0142a\u0142 rz\u0105d na czele kt\u00f3rego stan\u0105\u0142 gen.\u00a0<\/strong><\/span>W\u0142adys\u0142aw Sikorsk<\/strong><\/span>i<\/a>.<\/span><\/p>\n

Bilans walk<\/strong><\/h5>\n

Kampania rozpocz\u0119ta we wrze\u015bniu 1939 r. zako\u0144czy\u0142a si\u0119 dla Polski kl\u0119sk\u0105. Samotnie walcz\u0105ce z niemieck\u0105 i sowieck\u0105 pot\u0119g\u0105 wojska polskie nie mog\u0142y liczy\u0107 w niej na zwyci\u0119stwo. W tej sytuacji, jak powiedzia\u0142 w jednym z wywiad\u00f3w prof. Marian Zg\u00f3rniak, nawet \u201egdyby na miejscu Rydza-\u015amig\u0142ego by\u0142 Aleksander Macedo\u0144ski, te\u017c by tej kampanii nie wygra\u0142\u201d.<\/span><\/p>\n

Straty po stronie polskiej wynosi\u0142y ok. 200 tys., w tym 70 tys. poleg\u0142ych.<\/span><\/p>\n

Do niemieckiej niewoli wzi\u0119tych zosta\u0142o ponad 400 tys. \u017co\u0142nierzy, w tym ponad 10 tys. oficer\u00f3w.<\/span>
\nStraty niemieckie wynosi\u0142y ok. 45 tys. poleg\u0142ych i rannych \u017co\u0142nierzy.<\/span><\/p>\n

Ponadto armia niemiecka straci\u0142a ok. 1000 czo\u0142g\u00f3w i samochod\u00f3w pancernych oraz blisko 700 samolot\u00f3w. By\u0142y to straty powa\u017cne i stanowi\u0142y ponad 30% stanu bojowego.<\/span><\/p>\n

W walkach z Armi\u0105 Czerwon\u0105 zgin\u0119\u0142o ok. 2,5 tys. polskich \u017co\u0142nierzy, a ok. 20 tys. by\u0142o rannych i zaginionych. Do niewoli sowieckiej dosta\u0142o si\u0119 ok. 200 tys. \u017co\u0142nierzy, w tym ponad 10 tys. oficer\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Straty sowieckie wynosi\u0142y ok. 3 tys. zabitych i 6-7 tys. rannych.<\/span><\/p>\n

Ok. 70 tys. \u017co\u0142nierzy polskich przekroczy\u0142o granic\u0119 Rumunii i W\u0119gier, natomiast na Litw\u0119 i \u0141otw\u0119 przedosta\u0142o si\u0119 ok. 18 tys.<\/span><\/p>\n

\n
Bitwa pod Kockiem \u2013 ostatni b\u00f3j kampanii 1939 r.<\/strong><\/h5>\n<\/div>\n

W czasie wrze\u015bniowych walk wojska niemieckie post\u0119powa\u0142y z wyj\u0105tkowym okrucie\u0144stwem. Lotnictwo atakowa\u0142o ludno\u015b\u0107 cywiln\u0105, a Wehrmacht na zdobytych terenach dokonywa\u0142 masowych egzekucji. Przyk\u0142adem tego typu zbrodniczych dzia\u0142a\u0144 by\u0142y wydarzenia w Bydgoszczy, gdzie tylko 9 wrze\u015bnia rozstrzelano 400 Polak\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Od pocz\u0105tku dzia\u0142a\u0144 zbrojnych Niemcy rozpocz\u0119li tak\u017ce brutalne prze\u015bladowania ludno\u015bci \u017cydowskiej.<\/span><\/p>\n

W sumie w wyniku niemieckich represji we wrze\u015bniu 1939 r. zgin\u0119\u0142o co najmniej 16 tys. os\u00f3b.<\/span><\/p>\n

Wkraczaj\u0105ca na ziemie Rzeczypospolitej Armia Czerwona zachowywa\u0142a si\u0119 r\u00f3wnie bestialsko.\u00a0 W Grodnie po zaj\u0119ciu miasta Sowieci wymordowali ponad 300 jego obro\u0144c\u00f3w. Przyk\u0142ad\u00f3w tego typu morderstw pope\u0142nianych na polskich wojskowych, policjantach i cywilach jest wiele, m.in. na Polesiu (150 oficer\u00f3w) czy w okolicach Augustowa (30 policjant\u00f3w).<\/span><\/p>\n

Ocena kampanii polskiej 1939 r.<\/strong><\/h5>\n

Kampania wrze\u015bniowa jest i z pewno\u015bci\u0105 d\u0142ugo jeszcze b\u0119dzie tematem wielu spor\u00f3w i dyskusji. Dyskusji, kt\u00f3re nie tocz\u0105 si\u0119 na temat tego, czy Polska mia\u0142a szans\u0119 na sukces w tym konflikcie, ale dotycz\u0105 geopolitycznych przes\u0142anek kl\u0119ski z 1939 r. i jej militarnych uwarunkowa\u0144.<\/span><\/p>\n

Prof. Norman Davis: Stawiaj\u0105c czo\u0142o blitzkriegowi przez pi\u0119\u0107 tygodni w osamotnieniu armia polska spisa\u0142a si\u0119 lepiej ni\u017c po\u0142\u0105czone si\u0142y brytyjskie i francuskie w roku 1940. Polacy spe\u0142nili sw\u00f3j obowi\u0105zek\u201d.<\/strong><\/p><\/blockquote>\n

Prof. Marian Zg\u00f3rniak oceniaj\u0105c dzia\u0142ania marsza\u0142ka Rydza-\u015amig\u0142ego i ministra spraw zagranicznych\u00a0J\u00f3zefa Becka\u00a0<\/strong><\/span><\/a>z 1939 r. wyrazi\u0142 nast\u0119puj\u0105c\u0105 opini\u0119: \u201eNie pope\u0142nili b\u0142\u0119du, poniewa\u017c w okoliczno\u015bciach, w jakich przysz\u0142o im dzia\u0142a\u0107, nie by\u0142o w zasadzie lepszego wyj\u015bcia. Nie byli geniuszami, ale zrobili lepiej lub gorzej to, co do nich nale\u017ca\u0142o. Historia obesz\u0142a si\u0119 z nimi okrutnie, ale taki jest ju\u017c los polityk\u00f3w, kt\u00f3rzy przegrali. Oczywistym ich sukcesem sta\u0142o si\u0119 to, \u017ce wojna Hitlera z Polsk\u0105 nie sta\u0142a si\u0119 wojn\u0105 lokaln\u0105. Sta\u0142a si\u0119 pocz\u0105tkiem wielkiej wojny, w kt\u00f3rej Zach\u00f3d walczy\u0142 r\u00f3wnie\u017c o Polsk\u0119. W chwili gdy we wrze\u015bniu 1939 roku przegrywa\u0142a Polska, przegrywa\u0142a tak\u017ce Europa\u201d.<\/span><\/p>\n

Historycy zgodni s\u0105 najcz\u0119\u015bciej co do tego, i\u017c \u017co\u0142nierz polski walczy\u0142 dobrze. Dezercje z pola walki czy niesubordynacja nale\u017ca\u0142y do rzadko\u015bci.<\/span><\/p>\n

\u201eStawiaj\u0105c czo\u0142o blitzkriegowi przez pi\u0119\u0107 tygodni w osamotnieniu – stwierdza\u0142 prof. Norman Davis – armia polska spisa\u0142a si\u0119 lepiej ni\u017c po\u0142\u0105czone si\u0142y brytyjskie i francuskie w roku 1940. Polacy spe\u0142nili sw\u00f3j obowi\u0105zek\u201d.<\/span><\/p>\n

O waleczno\u015bci Polak\u00f3w we wrze\u015bniu 1939 r. prof. Pawe\u0142 Piotr Wieczorkiewicz pisa\u0142, i\u017c \u201eW ekstremalnie trudnych warunkach by\u0142y przyk\u0142ady granicz\u0105cego z fanatyzmem bohaterstwa: walka za\u0142\u00f3g W\u0119gierskiej G\u00f3rki, Borowej G\u00f3ry i Wizny, obrona Warszawy, Lwowa i Wybrze\u017ca, postawa Wo\u0142y\u0144skiej BK w pierwszych dw\u00f3ch dniach wojny, szale\u0144cza odwaga kawalerzyst\u00f3w gen. Abrahama w odwrocie znad Bzury, bitno\u015b\u0107 11\u00a0Karpackiej DP w Lasach Janowskich, odporno\u015b\u0107 1\u00a0DPLeg., zwanej przez Niemc\u00f3w z szacunkiem “\u017celazn\u0105”, odyseja zgrupowania KOP\u00a0 i GO “Polesie” i oczywi\u015bcie twarda postawa 10\u00a0Brygady Kawalerii Zmotoryzowanej\u201d.<\/span><\/p>\n

Analizuj\u0105c b\u0142\u0119dy pope\u0142nione w czasie kampanii wrze\u015bniowej cz\u0119\u015b\u0107 historyk\u00f3w zwraca uwag\u0119 na zbyt wczesne przeniesienie kwatery Naczelnego Wodza z Warszawy do Brze\u015bcia oraz przedwczesne opuszczenie stolicy przez prezydenta i rz\u0105d.<\/span><\/p>\n

\n
Leszek Moczulski: Gdyby Francja ruszy\u0142a przeciw Niemcom, to Sowieci nie zaatakowaliby Polski<\/strong><\/h5>\n<\/div>\n

Niekt\u00f3rzy surowo oceniaj\u0105 dzia\u0142ania samego marsza\u0142ka Edwarda Rydza-\u015amig\u0142ego, a szczeg\u00f3lnie jego decyzj\u0119 o przekroczeniu granicy rumu\u0144skiej i opuszczeniu walcz\u0105cych wci\u0105\u017c jeszcze wojsk.<\/span><\/p>\n

Wspomniany ju\u017c prof. Wieczorkiewicz w artykule \u201eWrzesie\u0144 1939 \u2013 pr\u00f3ba nowego spojrzenia\u201d zarzuca\u0142\u00a0 Naczelnemu Wodzowi m.in.\u201ekarygodny wr\u0119cz spos\u00f3b wdro\u017cenia planu wojny w \u017cycie\u201d.<\/span><\/p>\n

\u201ePlan wojny \u2013 pisa\u0142 Wieczorkiewicz – nie do\u015b\u0107, \u017ce og\u00f3lnikowy i nierozpracowany w kolejnych stadiach, marsza\u0142ek co gorsza otoczy\u0142 niezrozumia\u0142ym wr\u0119cz nimbem tajemnicy nie tylko wobec w\u0142asnego sztabu (…) Kolejnym b\u0142\u0119dem sta\u0142a si\u0119, r\u00f3wnie\u017c wyniesiona z wojny 1920 roku, skrajna wr\u0119cz centralizacja dowodzenia (…) Efektem, ju\u017c w trakcie kampanii, sta\u0142y si\u0119 ingerencje Rydza-\u015amig\u0142ego w rozkazodawstwo na poziomie dywizji i brygad, niemal zawsze sp\u00f3\u017anione i nieadekwatne do sytuacji. Sta\u0142o si\u0119 tak, poniewa\u017c, jak zauwa\u017ca trafnie p\u0142k Porwit, “marsza\u0142ek wzi\u0105\u0142 na siebie obowi\u0105zki ponad si\u0142y, i to bez prawid\u0142owej pomocy sztabu”. Co gorsza, czego mo\u017cna by\u0142o i nale\u017ca\u0142o si\u0119 spodziewa\u0107, naczelny w\u00f3dz, w warunkach rw\u0105cej si\u0119 \u0142\u0105czno\u015bci pozbawiony najdalej po kilku dniach mo\u017cliwo\u015bci realnej komunikacji z podw\u0142adnymi, utraci\u0142 praktycznie mo\u017cliwo\u015b\u0107 kierowania operacjami\u201d.<\/span><\/p>\n

\n

P\u0142k Marian Porwit, jeden z dow\u00f3dc\u00f3w obrony Warszawy w 1939 r., o kampanii wrze\u015bniowej: zosta\u0142a przegrana nie na miar\u0119 si\u0142 zbrojnych pa\u0144stwa o trzydziestopi\u0119ciomilionowej ludno\u015bci, zw\u0142aszcza je\u015bli idzie o charakter i rozmiar walk.<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n

Cytowany p\u0142k Marian Porwit, jeden z dow\u00f3dc\u00f3w obrony Warszawy w 1939 r., oceniaj\u0105c kampani\u0119 wrze\u015bniow\u0105 stwierdzi\u0142, i\u017c \u201ezosta\u0142a przegrana nie na miar\u0119 si\u0142 zbrojnych pa\u0144stwa o trzydziestopi\u0119ciomilionowej ludno\u015bci, zw\u0142aszcza je\u015bli idzie o charakter i rozmiar walk”.<\/span><\/p>\n

Jednym z kluczowych pyta\u0144 pojawiaj\u0105cych si\u0119 przy rozwa\u017caniach na temat 1 wrze\u015bnia 1939 r. jest\u00a0 pytanie dotycz\u0105ce tego, czy Polska mog\u0142a w\u00f3wczas unikn\u0105\u0107 wojny z Niemcami.<\/span><\/p>\n

Marsza\u0142ek Edward Rydz-\u015amig\u0142y tu\u017c po wrze\u015bniowej kl\u0119sce odpowiedzia\u0142 nie nast\u0119puj\u0105co: \u201ePolska wojny unikn\u0105\u0107 nie mog\u0142a, je\u015bli nie chcia\u0142a sko\u0144czy\u0107 w nies\u0142awie. Ponios\u0142a i ponosi olbrzymie ofiary, ale da\u0142a pocz\u0105tek wojnie wyzwole\u0144czej spod supremacji niemieckiej\u201d.<\/span><\/p>\n

Naczelny W\u00f3dz z 1939 r. nie mia\u0142 najmniejszych w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce przyj\u0119cie pierwszych \u017c\u0105da\u0144 stawianych przez Hitlera wobec Polski spowodowa\u0142oby pojawienie si\u0119 nast\u0119pnych, dotycz\u0105cych nie tylko Gda\u0144ska czy Pomorza, ale tak\u017ce \u015al\u0105ska i Pozna\u0144skiego. Celem tej taktyki by\u0142o, zdaniem marsza\u0142ka Rydza-\u015amig\u0142ego, doprowadzenie do \u201ezupe\u0142nego zniszczenie niepodleg\u0142o\u015bci Polski i ca\u0142kowitego podporz\u0105dkowania jej Niemcom\u201d.<\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion’68,<\/em>
\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion’68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.
\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:
\n<\/em>webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u0141amanie szlabanu granicznego przez \u017co\u0142nierzy niemieckiej armii. Sopot 1 wrze\u015bnia 1939 r. Fot. PAP\/Reprodukcja 82 lata temu wojska niemieckie zaatakowa\u0142y RP \u2013 pocz\u0105tek II wojny \u015bwiatowej Mariusz Jarosi\u0144ski (PAP) 82 lata temu, 1 wrze\u015bnia 1939 r., wojska niemieckie bez wypowiedzenia wojny przekroczy\u0142y o \u015bwicie na ca\u0142ej niemal d\u0142ugo\u015bci granice Rzeczypospolitej, rozpoczynaj\u0105c tym samym pierwsz\u0105 kampani\u0119 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/88988"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=88988"}],"version-history":[{"count":11,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/88988\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":89004,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/88988\/revisions\/89004"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=88988"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=88988"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=88988"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}