{"id":93540,"date":"2022-03-02T17:09:12","date_gmt":"2022-03-02T15:09:12","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=93540"},"modified":"2022-03-02T11:53:25","modified_gmt":"2022-03-02T09:53:25","slug":"09-05-78","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=93540","title":{"rendered":"Administracja Bidena blokuje gazoci\u0105g z Izraela do Europy"},"content":{"rendered":"

Administracja Bidena nagle wycofa\u0142a ameryka\u0144skie poparcie dla gazoci\u0105gu na wschodnim Morzu \u015ar\u00f3dziemnym, projekt, kt\u00f3rego celem by\u0142o przesy\u0142anie gazu ziemnego z Izraela na rynki europejskie. Wydaje si\u0119, \u017ce Bia\u0142y Dom ugi\u0105\u0142 si\u0119 pod naciskiem tureckiego prezydenta Recepa Tayyipa Erdo\u011fana, kt\u00f3ry g\u0142o\u015bno sprzeciwia\u0142 si\u0119 podmorskiemu gazoci\u0105gowi, poniewa\u017c omija\u0142 on Turcj\u0119. Wielu europejskich przyw\u00f3dc\u00f3w argumentowa\u0142o, \u017ce ta decyzja praktycznie da Moskwie mo\u017cliwo\u015b\u0107 morderczego u\u015bcisku nad europejskim zaopatrzeniem w gaz i narazi kontynent europejski na rosyjski szanta\u017c. Na zdj\u0119ciu: cypryjski prezydent Nicos Anastasiadis (po lewej), grecki premier Kyriakos Mitsotakis (po\u015brodku) i \u00f3wczesny izraelski premier Benjamin Netanjahu \u015bciskaj\u0105 r\u0119ce w Atenach 2 stycznia 2020 roku przed podpisaniem porozumienia o gazoci\u0105gu. (Zdj\u0119cie: Aris Messinis\/AFP via Getty Images)<\/em><\/span><\/p>\n

\n
\"\"<\/a>Administracja Bidena blokuje gazoci\u0105g z Izraela do Europy<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

Soeren Kern<\/strong><\/span><\/p>\n

T\u0142umaczenie: Ma\u0142gorzata Koraszewska<\/strong><\/p>\n

\n

Administracja Bidena nagle wycofa\u0142a ameryka\u0144skie poparcie dla gazoci\u0105gu na wschodnim Morzu \u015ar\u00f3dziemnym,\u00a0projekt<\/a>, kt\u00f3rego celem by\u0142o przesy\u0142anie gazu ziemnego z Izraela na rynki europejskie. Bia\u0142y Dom oznajmi\u0142, \u017ce projekt jest sprzeczny z “celami klimatycznymi”.<\/span><\/p>\n

Podejmuj\u0105c t\u0119 decyzje, kt\u00f3ra praktycznie blokuje budow\u0119 tego gazoci\u0105gu, wydaje si\u0119, \u017ce Bia\u0142y Dom ugi\u0105\u0142 si\u0119 pod naciskiem tureckiego prezydenta Recepa Tayyipa Erdo\u011fana, kt\u00f3ry g\u0142o\u015bno sprzeciwia\u0142 si\u0119 podmorskiemu gazoci\u0105gowi, poniewa\u017c omija\u0142 on Turcj\u0119.<\/span><\/p>\n

Decyzja Bidena \u2013 podobno\u00a0skoordynowana<\/a>\u00a0z Turcj\u0105, ale osi\u0105gni\u0119ta\u00a0bez<\/a>\u00a0konsultacji z Izraelem, Grecj\u0105 i Cyprem (g\u0142\u00f3wnymi krajami zaanga\u017cowanymi w ten projekt), os\u0142abia trzech najsilniejszych sojusznik\u00f3w Ameryki w regionie Morza \u015ar\u00f3dziemnego.<\/span><\/p>\n

Bia\u0142y Dom nie m\u00f3g\u0142 wybra\u0107 mniej odpowiedniego momentu do og\u0142oszenia swojej decyzji. W obliczu narastaj\u0105cego napi\u0119cia mi\u0119dzy Rosj\u0105 a Ukrain\u0105 Europa (kt\u00f3ra jest uzale\u017cniona od Rosji, kt\u00f3rej dostawy pokrywaj\u0105 oko\u0142o jedn\u0105 trzeci\u0105 zapotrzebowania na gaz ziemny) szuka alternatywnych \u017ar\u00f3de\u0142 gazu, by zmniejszy\u0107 nadmiern\u0105 zale\u017cno\u015b\u0107 od Moskwy.<\/span><\/p>\n

Decyzja administracji Bidena zalatuje hipokryzj\u0105. Bia\u0142y Dom twierdzi, \u017ce chce, by region Morza \u015ar\u00f3dziemnego przeszed\u0142 na “czyst\u0105 energi\u0119”, ale niedawno\u00a0oznajmi\u0142<\/a>\u00a0o swoim poparciu dla wspieranego przez Rosj\u0119 gazoci\u0105gu Nord Stream 2, kt\u00f3ry podwoi transport rosyjskiego gazu do Niemiec.<\/span><\/p>\n

Anulowanie gazoci\u0105gu EastMed, okre\u015blane jako “katastrofalna decyzja<\/a>“, “strategiczny b\u0142\u0105d<\/a>” lub akt “ug\u0142askiwania<\/a>” Erdo\u011fana, stanowi wielkie geopolityczne zwyci\u0119stwo dla tureckiego dyktatora. Analitycy niepokoj\u0105 si\u0119, \u017ce o\u015bmieli go to do nasilania napi\u0119\u0107 na morzu Egejskim i na wschodzie Morza \u015ar\u00f3dziemnego w jego d\u0105\u017ceniu do rozszerzenia tureckiej kontroli nad szlakami dostaw energii do Europy.<\/span><\/p>\n

Gazoci\u0105g EastMed<\/b><\/p>\n

Projekt gazoci\u0105gu EastMed by\u0142 przygotowywany przez ponad dziesi\u0119\u0107 laty. Projekt Izraela, Grecji i Cypru \u2013 do kt\u00f3rego\u00a0do\u0142\u0105czy\u0142y<\/a>\u00a0Bu\u0142garia, W\u0119gry, Macedonia P\u00f3\u0142nocna, Rumunia i Serbia \u2014 od dawna uwa\u017cano za mo\u017cliwo\u015b\u0107 dywersyfikacji dostaw gazu do Europy.<\/span><\/p>\n

Wart 6 miliard\u00f3w euro mia\u0142 by\u0107 licz\u0105cym 1 900 kilometr\u00f3w podmorskim gazoci\u0105giem, kt\u00f3rym mo\u017cna by by\u0142o transportowa\u0107 do\u00a020 miliard\u00f3w metr\u00f3w sze\u015bciennych<\/a> gazu rocznie z izraelskich i cypryjskich w\u00f3d na Kret\u0119, a stamt\u0105d do Grecji. Nast\u0119pnie mia\u0142 by\u0107 transportowany do W\u0142och i innych kraj\u00f3w po\u0142udniowowschodniej Europy.\u00a0<\/span><\/p>\n\n\n\n
(\u0179r\u00f3d\u0142o: Izraelskie ministerstwo energetyki)<\/em><\/span><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

W styczniu 2020 roku przyw\u00f3dcy Izraela, Grecji i Cypru – przy\u00a0silnym poparciu<\/a>\u00a0administracji Trumpa –\u00a0podpisali<\/a>\u00a0mi\u0119dzyrz\u0105dowe porozumienie o EastMed, kt\u00f3rego celem by\u0142o osi\u0105gni\u0119cie ostatecznej decyzji o inwestycji w roku 2022 i zako\u0144czeniu budowy gazoci\u0105gu do 2025 roku. Projekt EastMed mia\u0142 z czasem dostarcza\u0107 do 10% zapotrzebowania Europy na gaz ziemny.<\/span><\/p>\n

W owym czasie \u00f3wczesny sekretarza stanu USA, Mike Pompeo\u00a0powiedzia\u0142<\/a>:<\/span><\/p>\n

\n

“Jeste\u015bmy wolnymi krajami, krajami wolnego rynku, kt\u00f3re pracuj\u0105 razem dla stworzenia infrastruktur energetycznych. Wtedy mamy wi\u0119ksze bezpiecze\u0144stwo. Je\u015bli zrobimy to poprawnie, przyci\u0105gniemy inwestycje i zmaksymalizujemy te zasoby”.<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n

W listopadzie 2021 roku Komisja Europejska (administracyjne rami\u0119 Unii Europejskiej)\u00a0w\u0142\u0105czy\u0142a<\/a>\u00a0gazoci\u0105g EastMed do listy tak zwanych Projekt\u00f3w Wsp\u00f3lnego Zainteresowania (PCI), maj\u0105cych pierwsze\u0144stwo projekt\u00f3w ponad granicami, kt\u00f3rych celem jest integracja energetyki UE.<\/span><\/p>\n

9 stycznia 2022 roku, w nag\u0142ym odwr\u00f3ceniu poprzedniej polityki USA, administracja Bidena nagle og\u0142osi\u0142a, \u017ce nie popiera d\u0142u\u017cej EastMed. Zamiast osobi\u015bcie dostarczy\u0107 t\u0119 wiadomo\u015b\u0107, jak wymaga\u0142by protok\u00f3\u0142 dyplomatyczny w sprawie o tak wielkim regionalnym znaczeniu, Departament Stanu USA po cichu wys\u0142a\u0142\u00a0email<\/a>\u00a0do greckiego rz\u0105du jako tak zwany “nie dokument” (nieoficjalna korespondencja dyplomatyczna, kt\u00f3rej brak bezpo\u015bredniej atrybucji), w kt\u00f3rym\u00a0opisa\u0142<\/a>\u00a0projekt EastMed jako “g\u0142\u00f3wne \u017ar\u00f3d\u0142o napi\u0119\u0107”, kt\u00f3re “destabilizuje” region przez stawianie Izraela, Grecji i Cypru przeciwko Turcji.<\/span><\/p>\n

Wydaje si\u0119, \u017ce administracja Bidena straci\u0142a odwag\u0119 po tym, jak turecka marynarka niedawno\u00a0n\u0119ka\u0142a<\/a>\u00a0w\u0142oski statek badawczy\u00a0Nautical Geo<\/i>, kiedy wytycza\u0142 on potencjaln\u0105 tras\u0119 EastMed na greckich wodach u wybrze\u017cy Krety. Turcja twierdzi\u0142a, \u017ce\u00a0Nautical Geo<\/i>\u00a0dokonywa\u0142 “bezprawnego, agresywnego i prowokacyjnego” naruszania w\u00f3d, do kt\u00f3rych Turcja zg\u0142asza roszczenia.<\/span><\/p>\n

Turecki rz\u0105d zawsze upiera\u0142 si\u0119, \u017ce izraelski gaz mo\u017ce by\u0107 sprzedawany do Europy tylko przez Turcj\u0119. W 2016 roku tureccy i izraelscy przedstawiciele\u00a0pr\u00f3bowali<\/a>\u00a0podpisa\u0107 umow\u0119 na dostawy gazu, ale \u017c\u0105danie Erdo\u011fana, by Izrael zni\u00f3s\u0142 blokad\u0119 rz\u0105dzonej przez Hamas Gazy uniemo\u017cliwi\u0142o porozumienie.<\/span><\/p>\n

Grecki publiczny nadawca, ERT,\u00a0informowa\u0142<\/a>, \u017ce “nie-dokument” administracji Bidena minimalizowa\u0142 sprzeciw Turcji wobec gazoci\u0105gu jako przyczyn\u0119 decyzji Bia\u0142ego Domu. Zamiast tego dokument wylicza\u0142 trosk\u0119 o \u015brodowisko i rzekomy brak finansowej i komercyjnej wykonalno\u015bci.<\/span><\/p>\n

Po tym, jak tre\u015b\u0107 tego nie-dokumentu wywo\u0142a\u0142a gniew w Grecji, Departament Stanu USA zaj\u0105\u0142 si\u0119 ograniczaniem szk\u00f3d i\u00a0powo\u0142ywa\u0142<\/a>\u00a0si\u0119 na zmian\u0119 klimatu jako podstaw\u0119 swojej decyzji. Powiedzia\u0142, \u017ce jest zobowi\u0105zany do “promowania czystych technologii energetycznych” i \u017ce pierwsze\u0144stwo powinno dawa\u0107 si\u0119 powi\u0105zaniu sieci elektrycznych kraj\u00f3w w regionie.<\/span><\/p>\n

Grecki analityk obrony, Theofrastos Andreopoulos\u00a0napisa\u0142<\/a>, \u017ce decyzja Bidena by\u0142a triumfem Turcji i pora\u017ck\u0105 Grecji:<\/span><\/p>\n

\n

“Kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c, znaczy to, \u017ce Turcja, kt\u00f3ra rzekomo wypad\u0142a z \u0142ask Amerykan\u00f3w, otrzyma\u0142a dok\u0142adnie to, co chcia\u0142a: anulowanie gazoci\u0105gu.<\/strong><\/p>\n

Najwa\u017cniejszym punktem w nie-dokumencie uzasadniaj\u0105cym stanowisko USA, poza elementami ekonomicznymi i komercyjnymi, jest to, \u017ce gazoci\u0105g jest \u017ar\u00f3d\u0142em napi\u0119\u0107 na wschodnim Morzu \u015ar\u00f3dziemnym \u2013 wyra\u017anie przyjmuj\u0105c stanowisko Turcji!<\/strong><\/p>\n

Tak wi\u0119c, Amerykanie nie chc\u0105 gazoci\u0105gu, bo Ankara mo\u017ce si\u0119 ‘rozgniewa\u0107'”.<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n

Erdo\u011fan, turecki prezydent,\u00a0okrzykn\u0105\u0142<\/a>\u00a0ca\u0142kowity odwr\u00f3t Bidena zwyci\u0119stwem. “Je\u015bli izraelski gaz ma by\u0107 dostarczany do Europy, to mo\u017ce to by\u0107 zrobione tylko przez Turcj\u0119 –\u00a0powiedzia\u0142<\/a>\u00a0Erdo\u011fan. \u2013 Mo\u017cemy usi\u0105\u015b\u0107 i porozmawia\u0107 o warunkach”.<\/span><\/p>\n

Izrael versus Turcja<\/strong><\/h5>\n

Blokada projektu gazoci\u0105gu EastMed wydaje si\u0119 by\u0107 \u2013 w znacznej mierze \u2013 dzie\u0142em Amosa Hochsteina, politycznego dzia\u0142acza w ameryka\u0144skiej Partii Demokratycznej i akolity Hillary Clinton, Johna Kerry’ego i by\u0142ego prezydenta USA, Baracka Obamy. Hochstein,\u00a0zaufany<\/a>\u00a0pracownik prezydenta USA Joego Bidena, jest obecnie starszym doradc\u0105 ds. bezpiecze\u0144stwa energetycznego w Departamencie Stanu USA.<\/span><\/p>\n

W styczniu 2022 roku turecki kana\u0142 telewizji TRT nada\u0142 program dokumentalny \u2014 “The Pipe Dream” (Cz\u0119\u015b\u0107 1<\/a>\u00a0i\u00a0Cz\u0119\u015b\u0107 2<\/a>) \u2014 w kt\u00f3rym Hochstein wielokrotnie krytykowa\u0142 gazoci\u0105g EastMed, poniewa\u017c wyklucza on Turcj\u0119. Pot\u0119pia\u0142 tak\u017ce poparcie administracji Trumpa dla projektu:<\/span><\/p>\n

\n

“Nie widz\u0119 potrzeby, by Stany Zjednoczone w to wchodzi\u0142y i popiera\u0142y ten projekt. To jest projekt, kt\u00f3ry prawdopodobnie nie powinien si\u0119 zdarzy\u0107, bo jest zbyt skomplikowany, zbyt kosztowny i zbyt sp\u00f3\u017aniony na \u0142uku historii.<\/span><\/strong><\/p>\n

Dzisiaj w administracji Bidena czu\u0142bym si\u0119 wyj\u0105tkowo niedobrze, gdyby Stany Zjednoczone popiera\u0142y ten projekt. Dlaczego mamy budowa\u0107 ruroci\u0105g na paliwo kopalne mi\u0119dzy East Med a Europ\u0105 w czasie, kiedy ca\u0142\u0105 nasz\u0105 polityk\u0105 jest popieranie nowych technologii, nowego rozwoju i nowych inwestycji coraz ziele\u0144szych i czystszych?<\/span><\/strong><\/p>\n

Tak wi\u0119c, do czasu, kiedy ten gazoci\u0105g by\u0142by zbudowany, wydaliby\u015bmy miliardy dolar\u00f3w z pieni\u0119dzy podatnik\u00f3w na co\u015b, co prawdopodobnie ju\u017c jest przestarza\u0142e. I nie tylko przestarza\u0142e, ale sprzeczne z naszym wsp\u00f3lnym interesem Stan\u00f3w Zjednoczonych i Europy”.<\/span><\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n

Uwagi Hochsteina ociekaj\u0105 hipokryzj\u0105: przez d\u0142ugi czas by\u0142 or\u0119downikiem paliw kopalnych. W 2017 roku w przem\u00f3wieniu dla GE Oil i Gas Annual Meeting, Hochstein\u00a0wychwala\u0142<\/a>\u00a0paliwa kopalne za tworzenie “tak wielu miejsc pracy i ekonomicznego dobrobytu w Stanach Zjednoczonych i na ca\u0142ym \u015bwiecie”. Ponadto\u00a0powiedzia\u0142<\/a>, \u017ce gaz ziemny “b\u0119dzie nadal podstaw\u0105 czystszej energetycznie przysz\u0142o\u015bci”. W tym samym roku Hochstein\u00a0do\u0142\u0105czy\u0142<\/a>\u00a0do zarz\u0105du nadzoruj\u0105cego Naftogaz, najwi\u0119kszej pa\u0144stwowej firmy gazowej i naftowej na Ukrainie.<\/span><\/p>\n

W 2019 roku Hochstein\u00a0ostrzega\u0142<\/a>\u00a0przed zakazem wierce\u0144 w poszukiwaniu ropy naftowej i zakazami eksportowania skroplonego gazu ziemnego (LNG). W 2020 roku\u00a0okre\u015bla\u0142<\/a>\u00a0aktywist\u00f3w zmiany klimatu jako “emocjonalnych”. M\u00f3wi\u0142: “W pe\u0142ni wierz\u0119, \u017ce gaz ziemny odegra znacznie wi\u0119ksz\u0105 rol\u0119 w transformacji [zielonej energii]”. Hochstein tak\u017ce\u00a0lekcewa\u017cy\u0142<\/a>\u00a0pomys\u0142 trzymania paliw kopalnych w ziemi:<\/span><\/p>\n

\n

“Wyszli\u015bmy ju\u017c poza rozmowy z ostatnich kilku lat, kiedy transformacja mia\u0142a by\u0107 natychmiastowa. ‘B\u0119dziemy to wszystko trzyma\u0107 w ziemi i przejdziemy ca\u0142kowicie na odnawialne [\u017ar\u00f3d\u0142a]’. To si\u0119 nie zdarzy. B\u0119dziemy musieli utrzyma\u0107 przemys\u0142 naftowy i gazowy jeszcze na kilka dziesi\u0119cioleci, a przemys\u0142 odnawialnych [\u017ar\u00f3de\u0142] b\u0119dzie rozwija\u0142 si\u0119 szybko. Wszyscy to wiemy”.<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n

W lipcu 2021 roku administracja Bidena zaaprobowa\u0142a uko\u0144czenie gazoci\u0105gu Nord Stream 2, kt\u00f3ry podwoi ilo\u015b\u0107 gazu przekazywanego z Rosji do Niemiec pod Morzem Ba\u0142tyckim.<\/span><\/p>\n

Decyzja Bidena gwa\u0142townie\u00a0zmieni\u0142a<\/a>\u00a0wieloletni\u0105 polityk\u0119, na kt\u00f3r\u0105 zgadza\u0142y si\u0119 obie partie. Zar\u00f3wno administracja Obamy, jak i Trumpa sprzeciwia\u0142y si\u0119 Nord Stream 2 z powodu tego, \u017ce po jego uko\u0144czeniu wzmocni ekonomiczne i polityczne wp\u0142ywy rosyjskiego prezydenta W\u0142adimira Putina na Europ\u0119. Hochstein \u2014\u00a0znany<\/a>\u00a0w Europie jako “facet Bidena” \u2014 pocz\u0105tkowo\u00a0sprzeciwia\u0142<\/a>\u00a0si\u0119 Nord Stream 2, ale potem ca\u0142kowicie zmieni\u0142 zdanie i zgodzi\u0142 si\u0119 zapewni\u0107, \u017ce gazoci\u0105g zostanie uko\u0144czony.<\/span><\/p>\n

Nag\u0142y zwrot Bidena\u00a0rozgniewa\u0142<\/a>\u00a0wielu europejskich przyw\u00f3dc\u00f3w w Europie Wschodniej i Zachodniej. Argumentowali oni, \u017ce ta decyzja praktycznie da Moskwie mo\u017cliwo\u015b\u0107 morderczego u\u015bcisku nad europejskim zaopatrzeniem w gaz i narazi kontynent europejski na rosyjski szanta\u017c.<\/span><\/p>\n

Tymczasem ameryka\u0144ski eksport skroplonego gazu ziemnego (LNG) do Europy\u00a0si\u0119gn\u0105\u0142<\/a>\u00a0rekordowych poziom\u00f3w. Administracja Bidena\u00a0prowadzi\u0142a tak\u017ce rozmowy<\/a>\u00a0z kilkoma mi\u0119dzynarodowymi firmami energetycznymi o awaryjnych planach\u00a0dostarczenia<\/a>\u00a0gazu ziemnego do Europy, je\u015bli konflikt mi\u0119dzy Rosj\u0105 a Ukrain\u0105 zak\u0142\u00f3ci rosyjskie dostawy. Bia\u0142y Dom niespodziewanie porzuci\u0142 wszelk\u0105 trosk\u0119 o “cele klimnatyczne”.<\/span><\/p>\n

Twierdzenie Hochsteina, \u017ce EastMed nie jest op\u0142acalny, tak\u017ce jest dyskusyjne. Badanie wykonalno\u015bci z 2019 roku finansowane przez Uni\u0119 Europejsk\u0105 , potwierdzi\u0142o, \u017ce “projekt EastMed Project jest technicznie wykonalny, ekonomicznie op\u0142acalny i komercyjnie konkurencyjny”.<\/span><\/p>\n

Endy Zemenides, dyrektor Hellenic American Leadership Council, w podka\u015bcie dla “Kathimerini”, gazety zajmuj\u0105cej si\u0119 sprawami politycznymi i finansowymi, publikowanej w Atenach,\u00a0powiedzia\u0142<\/a>, \u017ce twierdzenie administracji Bidena o braku komercyjnej op\u0142acalno\u015bci EastMed, nie jest spraw\u0105, o kt\u00f3rej mo\u017ce decydowa\u0107 Bia\u0142y Dom:<\/span><\/p>\n

\n

“Je\u015bli czytasz sam ten nie-dokument, jest tam tak wiele sprzecznych i niepotrzebnych uzasadnie\u0144. Przy naszej polityce energii odnawialnej, naszych celach klimatycznych, to jest w porz\u0105dku, to jest nasza polityka. Ale potem przeszli do komercyjnej op\u0142acalno\u015bci. Dwie uwagi do tego: to nie oni decyduj\u0105. Je\u015bli kto\u015b przychodzi i p\u0142aci za to, to jest to komercyjnie op\u0142acalne. Nikt nie pyta Departamentu Stanu ani USA. Po drugie. Mieli zda\u0107 sprawozdanie Kongresowi o komercyjnej op\u0142acalno\u015bci. Szczerze m\u00f3wi\u0105c, brzmi to, jakby [administracja Bidena] chcia\u0142a zapobiec jakimkolwiek dalszym badaniom komercyjnej op\u0142acalno\u015bci. To jest skierowane po cz\u0119\u015bci do Unii Europejskiej, kt\u00f3ra finansowa\u0142a badania wykonalno\u015bci. Czytasz to wi\u0119c i to jest naprawd\u0119 taki przypadek, kiedy pr\u00f3ba tuszowania fakt\u00f3w jest gorsza ni\u017c przest\u0119pstwo. To w \u017cadnym razie nie zosta\u0142o dobrze za\u0142atwione”.<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n

Richard Goldberg, cz\u0142onek Rady Bezpiecze\u0144stwa Narodowego USA w czasach administracji Trumpa,\u00a0wyrazi\u0142<\/a>\u00a0konsternacj\u0119 wobec decyzji administracji Bidena o wycofaniu poparcia dla EastMed:<\/span><\/p>\n

\n

“Decyzja by\u0142a bardzo zaskakuj\u0105ca i podnosi pytania, dlaczego administracja chce publicznie gl\u0119dzi\u0107 o takim wa\u017cnym projekcie w\u0142a\u015bnie teraz. Czy by\u0142o to\u00a0quid pro quo<\/i>\u00a0za tureck\u0105 pomoc przy wycofywaniu si\u0119 z Afganistanu, czy te\u017c wywo\u0142a\u0142y to krajowe interesy polityczne bez zwracania uwagi na konsekwencje dla regionu? Tak czy inaczej ten nie-dokument by\u0142 strategicznym b\u0142\u0119dem.<\/strong><\/p>\n

Projekt posuwa\u0142 si\u0119 naprz\u00f3d ju\u017c od kilku lat i min\u0105\u0142 wiele kamieni milowych na drodze. Decyzja kwestionowania technicznej wykonalno\u015bci i komercyjnej konkurencyjno\u015bci teraz – tak p\u00f3\u017ano \u2013 zalatuje decyzj\u0105 polityczn\u0105 a nie ekonomiczn\u0105.<\/strong><\/p>\n

Je\u015bli Erdogan uzna ten nie-dokument za jaki\u015b rodzaj ug\u0142askiwania przez Waszyngton, po prostu podwoi swoj\u0105 dyplomacj\u0119 kanonierek na wschodzie Morza \u015ar\u00f3dziemnego i odegra rol\u0119 niszczyciela w regionie”.<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n

Tymczasem NATO bada mo\u017cliwo\u015b\u0107\u00a0zbudowania<\/a>\u00a0nowego gazoci\u0105gu przez Hiszpani\u0119, kt\u00f3ry b\u0119dzie transportowa\u0142 gaz ziemny z Algierii do Francji i Niemiec.<\/span><\/p>\n

Czy administracja Bidena naprawd\u0119 troszczy si\u0119 o zmian\u0119 klimatyczn\u0105, czy chce nie dopu\u015bci\u0107, by Izrael sta\u0142 si\u0119 strategicznie wa\u017cnym dostawc\u0105 gazu ziemnego do Europy?<\/span><\/p>\n

Turecki sprzeciw<\/b><\/h5>\n

Turcja stawia\u0142a wyzwania projektowi EastMed przez pr\u00f3by rozszerzenia roszcze\u0144 do bogatych w gaz obszar\u00f3w na Morzu \u015ar\u00f3dziemnym.<\/span><\/p>\n

W listopadzie 2019 roku Turcja i Libia\u00a0osi\u0105gn\u0119\u0142y<\/a>\u00a0dwustronne porozumienie o morskich granicach na po\u0142udniowowschodnim Morzu \u015ar\u00f3dziemnym. Umowa\u00a0podpisana<\/a> przez Erdo\u011fana i wspieranego przez ONZ przyw\u00f3dc\u0119 Libii, Fajeza al-Sarrad\u017ca, pr\u00f3bowa\u0142a wykre\u015bli\u0107 na nowo granice morskie, \u017ceby Libia mog\u0142a ro\u015bci\u0107 sobie wy\u0142\u0105czne prawa do 39 tysi\u0119cy kilometr\u00f3w kwadratowych w\u00f3d, kt\u00f3re nale\u017c\u0105 do Grecji.<\/span><\/p>\n

<\/p>\n

(Zdj\u0119cie: Turkish Flame\/Wikimedia Commons<\/a>)<\/em><\/span><\/p>\n

To dwustronne porozumienie \u2013 kt\u00f3re ustala\u0142o now\u0105 stref\u0119 ekonomiczn\u0105 Turcja-Libia, a gazoci\u0105g EastMed musia\u0142by j\u0105 teraz przecina\u0107 \u2013 mia\u0142 dawa\u0107 Turcji wi\u0119cej do powiedzenia w sprawie tego projektu. M\u00f3wi\u0105c o umowie Turcja-Libia, Erdo\u011fan powiedzia\u0142<\/a>:<\/span><\/p>\n

\n

“Inni mi\u0119dzynarodowi aktorzy nie mog\u0105 prowadzi\u0107 dzia\u0142a\u0144 poszukiwawczych na obszarach zaznaczonych w turecko-libijskim memorandum. Greccy Cypryjczycy, Egipt, Grecja i Izrael nie mog\u0105 zak\u0142ada\u0107 linii przesy\u0142kowej gazu ziemnego bez zgody Turcji”.<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n

W grudniu 2019 roku tureckie Ministerstwo Spraw Zagranicznych\u00a0wezwa\u0142o<\/a>\u00a0najwy\u017cszego izraelskiego dyplomat\u0119 w Ankarze, by poinformowa\u0107 go, \u017ce plan Izraela zbudowania gazoci\u0105gu dla gazu ziemnego do Europy b\u0119dzie wymaga\u0142 aprobaty Turcji.<\/span><\/p>\n

Rzecznik tureckiego Ministerstwa Spraw Zagranicznych, Hami Aksoy\u00a0powiedzia\u0142<\/a>, \u017ce nie ma potrzeby budowania gazoci\u0105gu EastMed, poniewa\u017c ju\u017c istnieje\u00a0Trans-Anatolian Natural Gas Pipeline<\/a>. “Najbardziej ekonomicznym i bezpiecznym szlakiem eksploatowania naturalnych zasob\u00f3w wschodniego Morza \u015ar\u00f3dziemnego i dostarczania ich na rynki konsument\u00f3w w Europie, w\u0142\u0105cznie z naszym krajem, jest Turcja” –\u00a0oznajmi\u0142<\/a>.<\/span><\/p>\n

Unia Europejska odrzuci\u0142a umow\u0119 Turcja-Libia jako niezgodn\u0105 z prawem mi\u0119dzynarodowym. Przewodnicz\u0105cy Rady Europy, Charles Michel, powiedzia\u0142:<\/span><\/p>\n

\n

“Niedawne turecko-libijskie Memorandum Porozumienia o odgraniczeniu morskich jurysdykcji na Morzu \u015ar\u00f3dziemnym narusza suwerenne prawa trzecich pa\u0144stw i jest niezgodne z Prawem Morskim, i nie mo\u017ce dawa\u0107 \u017cadnych prawnych konsekwencji dla trzecich pa\u0144stw”.<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n

Egipt\u00a0pot\u0119pi\u0142<\/a>\u00a0umow\u0119 Turcja-Libia jako “nielegaln\u0105 i nie wi\u0105\u017c\u0105c\u0105 ani nie wp\u0142ywaj\u0105c\u0105 na interesy i prawa jakichkolwiek trzecich stron”.<\/span><\/p>\n

Grecki minister spraw zagranicznych Nikos Dendias\u00a0napisa\u0142<\/a>:<\/span><\/p>\n

\n

“Ka\u017cde morskie porozumienie mi\u0119dzy Libi\u0105 a Turcj\u0105 ignoruje co\u015b, co jest absolutnie oczywiste, a mianowicie, \u017ce mi\u0119dzy tymi dwoma krajami istnieje du\u017ca geograficzna masa l\u0105dowa Krety. W wyniku, taka pr\u00f3ba graniczy z absurdem”.<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n

Turecki minister spraw zagranicznych Mevl\u00fct \u00c7avu\u015fo\u011flu wspomina\u0142, \u017ce Ankara mo\u017ce u\u017cy\u0107 armii, by nie pozwoli\u0107 na wiercenia na wodach ko\u0142o Cypru, kt\u00f3re uwa\u017ca za swoje. “Nikt nie mo\u017ce wykonywa\u0107 tego rodzaju prac bez naszej zgody –\u00a0powiedzia\u0142<\/a>\u00a0w wywiadzie dla gazety Habert\u00fcrk. \u2013 Oczywi\u015bcie, nie dopu\u015bcimy do \u017cadnych nie autoryzowanych prac”.<\/span><\/p>\n

Cypr jest podzielony od 1974 roku, kiedy Turcja najecha\u0142a i okupowa\u0142a p\u00f3\u0142nocn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 tej wyspy. Turcja, kt\u00f3ra nie ma stosunk\u00f3w dyplomatycznych z po\u0142udniow\u0105 Republik\u0105 Cypru, cz\u0142onkiem UE, twierdzi, \u017ce ponad 40% cypryjskiej przybrze\u017cnej strefy morskiej, znanej jako Wy\u0142\u0105czna Strefa Ekonomiczna (EEZ), mie\u015bci si\u0119 na szelfie kontynentalnym Turcji i dlatego nale\u017cy do Ankary lub do tureckich Cypryjczyk\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Grecki premier Kyriakos Mitsotakis\u00a0powiedzia\u0142<\/a>, \u017ce gazoci\u0105g ma “geostrategiczne znaczenie” i przyczyni si\u0119 do pokoju w regionie. Grecki minister energetyki Kostis Hatzidakis\u00a0nazwa\u0142<\/a>\u00a0go “projektem pokoju i wsp\u00f3\u0142pracy” mimo “tureckich gr\u00f3\u017ab”. Cypryjski prezydent Nicos Anastasiades\u00a0powiedzia\u0142<\/a>, \u017ce jego celem jest “wsp\u00f3\u0142praca, nie za\u015b rywalizacja, na Bliskim Wschodzie”.<\/span><\/p>\n

Constantinos Filis, dyrektor Instytutu Spraw Globalnych na Ameryka\u0144skim Uniwersytecie w Grecji,\u00a0ostrzeg\u0142<\/a>, \u017ce decyzja administracji Bidena o wycofaniu poparcia dla EastMed, podsyci tureck\u0105 wojowniczo\u015b\u0107:<\/span><\/p>\n

\n

“Z perspektywy Turcji jest rozs\u0105dna wiara, \u017ce jest to dyplomatyczne zwyci\u0119stwo osi\u0105gni\u0119te przy u\u017cyciu metod, kt\u00f3re pot\u0119pili wszyscy inni regionalni i mi\u0119dzynarodowi uczestnicy. Najbardziej niepokoj\u0105ce jest to, \u017ce Turcja mo\u017ce zrozumie\u0107, \u017ce tym, co w rzeczywisto\u015bci m\u00f3wi\u0105 USA, jest, i\u017c mo\u017cecie destabilizowa\u0107 region i by\u0107 za to obwiniani, ale w ostatecznym rachunku we\u017amiemy to pod uwag\u0119 i podejmiemy decyzj\u0119, kt\u00f3ra was zadowala”.<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n

Wybrane komentarze<\/b><\/h5>\n

W li\u015bcie do sekretarza stanu USA, Antony’ego Blinkena, reprezentanci USA, Gus Bilirakis (R-FL) i Nicole Malliotakis (R-NY)\u00a0napisali<\/a>:<\/span><\/p>\n

\n

“Piszemy, by ostro sprzeciwi\u0107 si\u0119 zmianie kursu w sprawie projektu gazoci\u0105gu EastMed przez administracj\u0119 Bidena. Od 2019 roku Stany Zjednoczone odgrywa\u0142y zasadnicz\u0105 rol\u0119 w ustanowieniu ram 3+1 [Grecja, Izrael i Cypr plus Stany Zjednoczone] i dyskusji o rozwoju sieci energetycznej wschodniego Morza \u015ar\u00f3dziemnego. Przez podwa\u017cenie projektu gazoci\u0105gu EastMed administracja Bidena podkopuje naszych sojusznik\u00f3w i ich nadzieje na niezale\u017cno\u015b\u0107 energetyczn\u0105 i dobrobyt ekonomiczny. Konsekwencje tej decyzji s\u0105 tym wi\u0119ksze, \u017ce administracja kontynuuje aprobat\u0119 dla rosyjskiego Nord Stream 2, pog\u0142\u0119biaj\u0105c zale\u017cno\u015b\u0107 energetyczn\u0105 Europy od przeciwnika….<\/strong><\/p>\n

Mimo dziesi\u0119cioleci stara\u0144 Europy o zielone i odnawialne \u017ar\u00f3d\u0142a energii, nag\u0142y wzrost cen energii doprowadzi\u0142, jak na ironi\u0119, do zwi\u0119kszonego zu\u017cycia w\u0119gla, by zaspokoi\u0107 popyt. Poniewa\u017c gaz ziemny jest czystsz\u0105 energi\u0105 ni\u017c inne paliwa kopalne, jest niezb\u0119dnym \u017ar\u00f3d\u0142em energii dla polityki rz\u0105dowej zmierzaj\u0105cej do przej\u015bcia na bardziej zielon\u0105 energi\u0119. Unia Europejska uznaje to i nawet og\u0142osi\u0142a gazoci\u0105g [EastMed] jako specjalny projekt. Projekt gazoci\u0105gu EastMed nie tylko z\u0142agodzi\u0142by przysz\u0142e niedobory gazu w Europie, ale promowa\u0142 niezale\u017cno\u015b\u0107 energetyczn\u0105 i dobrobyt ekonomiczny naszym strategicznym sojusznikom: Grecji, Izraelowi i Cyprowi.<\/strong><\/p>\n

Odwr\u00f3cenie si\u0119 od gazoci\u0105gu EastMed staje si\u0119 jeszcze wi\u0119ksz\u0105 hipokryzj\u0105 i obraz\u0105 wobec faktu, \u017ce prezydent Biden kontynuuje u\u0142atwienia zmierzaj\u0105ce do uko\u0144czenia gazoci\u0105gu Nord Stream 2. Oznajmienie Bidena z maja o zawieszeniu sankcji na rosyjski gazoci\u0105g i jego ci\u0105g\u0142a walka przeciwko sankcjom pokazuj\u0105 wyra\u017ane preferowanie Rosji przed naszymi sojusznikami….<\/strong><\/p>\n

Mamy nadziej\u0119, \u017ce Pan i Prezydent Biden zrozumiecie znacz\u0105ce konsekwencje dla bezpiecze\u0144stwa narodowego Stan\u00f3w Zjednoczonych i naszych europejskich sojusznik\u00f3w wynikaj\u0105ce z europejskiego uzale\u017cnienia od rosyjskiego gazu. Gazoci\u0105g EastMed musi by\u0107 priorytetem. Jest realn\u0105 alternatyw\u0105 dla gazoci\u0105gu Nord Stream 2 i europejskiej zale\u017cno\u015bci od rosyjskiego gazu ziemnego. Usilnie nak\u0142aniamy do ponownego rozwa\u017cenia tego sprzeciwu wobec projektu gazoci\u0105gu EastMed i poparcia energetycznej niezale\u017cno\u015bci dla naszych sojusznik\u00f3w na wschodzie Morza \u015ar\u00f3dziemnego i w Europie”.<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n

Specjalizuj\u0105cy si\u0119 w sprawach energetyki analityk, Ariel Cohen, w eseju \u2014 “America’s Strategic Mistake in the Mediterranean<\/a>” \u2014 napisa\u0142:<\/span><\/p>\n

\n

“Kiedy napi\u0119cia mi\u0119dzy Kremlem a NATO w sprawie Ukrainy na\u015bwietlaj\u0105 strategiczn\u0105 zale\u017cno\u015b\u0107 Europy od rosyjskiego gazu, krytyczna natura gazoci\u0105gu przez Morze \u015ar\u00f3dziemne znajduje si\u0119 w centrum konkuruj\u0105cych si\u0142 geopolitycznych. Gazoci\u0105g EastMed mia\u0142 dywersyfikowa\u0107 i podnie\u015b\u0107 poda\u017c gazu dla Europy, podnosz\u0105c tym samym energetyczne bezpiecze\u0144stwo kontynentu.<\/strong><\/p>\n

Gazoci\u0105g o d\u0142ugo\u015bci 1900 kilometr\u00f3w i kosztuj\u0105cy ponad 7 miliard\u00f3w dolar\u00f3w otrzyma\u0142 status ‘Specjalnego Projektu’ w UE i by\u0142 okrzyczany w Stanach Zjednoczonych jako dobrodziejstwo dla niezale\u017cno\u015bci energetycznej UE. Jednak na pocz\u0105tku 2022 roku administracja Bidena dokona\u0142a odwrotu, informuj\u0105c sojusznik\u00f3w, \u017ce nie popiera d\u0142u\u017cej tego strategicznego gazoci\u0105gu ze wzgl\u0119du na \u015brodowisko.<\/strong><\/p>\n

Gazoci\u0105g zosta\u0142 zaprojektowany do przesy\u0142ania oko\u0142o 20 miliard\u00f3w metr\u00f3w sze\u015bciennych gazu ziemnego z p\u00f3l przybrze\u017cnych Izraela i Cypru, przez Grecj\u0119 do W\u0142och i Bu\u0142garii \u2013 ku wielkiemu rozgoryczeniu Turcji i Rosji, kt\u00f3re zosta\u0142y wykluczone z tego projektu. W sytuacji, kiedy Europa cierpi z powodu historycznie wysokich cen gazu, a USA szamotaj\u0105 si\u0119 w sprawie sankcji na rosyjski gazoci\u0105g do Niemiec, Nord Stream 2, EastMed ma w\u0142a\u015bnie zosta\u0107 zat\u0142uczony.<\/strong><\/p>\n

To jest katastrofalna decyzja, kt\u00f3ra nara\u017ca europejskie bezpiecze\u0144stwo i szerzej otwiera drzwi dla rosyjskiej hegemonii energetycznej na europejskim rynku gazu. Powinna zosta\u0107 cofni\u0119ta”.<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n

W artykule \u2014 “US Pipeline Withdrawal Marks New Chapter in Eastern Mediterranean<\/a>” \u2014 Henri J. Barkey, profesor stosunk\u00f3w mi\u0119dzynarodowych na ameryka\u0144skim Lehigh University, napisa\u0142, \u017ce moment og\u0142oszenia decyzji przez administracj\u0119 Bidena by\u0142 \u017ale dobrany:<\/span><\/p>\n

\n

“Nawet gdyby USA mog\u0142y s\u0105dzi\u0107, \u017ce ponosz\u0105 odpowiedzialno\u015b\u0107 jako cz\u0119\u015b\u0107 mechanizmu 3+1 spotka\u0144 z Cyprem, Grecj\u0105 i Izraelem, zaplanowanych do zach\u0119cania do regionalnej wsp\u00f3\u0142pracy, pozostaje faktem, \u017ce decyzja zbudowania tego gazoci\u0105gu spoczywa na tych krajach i na Europejczykach, a nie na Waszyngtonie.<\/strong><\/p>\n

Podobnie, je\u015bli projekt nie pasuje do przysz\u0142ych zielonych plan\u00f3w energetycznych Europy, przypuszczalnie to tak\u017ce jest europejsk\u0105 decyzj\u0105. W ko\u0144cu zar\u00f3wno Grecja, jak i Cypr s\u0105 cz\u0142onkami Unii Europejskiej. Tak jednak, jak sprawa wygl\u0105da dzisiaj, to og\u0142oszenie b\u0119dzie uznane za pr\u00f3b\u0119 Waszyngtonu do zmuszenia stron [do podporz\u0105dkowania si\u0119 woli USA].<\/strong><\/p>\n

Moment czasowy przekazania tego nie-dokumentu by\u0142 niedogodny. Europa i USA s\u0105 po\u015brodku najbardziej niebezpiecznej konfrontacji z Rosj\u0105 w sprawie Ukrainy. Rosyjskie gazoci\u0105gi z gazem ziemnym s\u0105 tymi, kt\u00f3re ogrzewaj\u0105 europejskie domy i nap\u0119dzaj\u0105 przemys\u0142. Gdyby prezydent W\u0142adimir Putin zaatakowa\u0142 Ukrain\u0119, wydaje si\u0119, \u017ce niedawno uko\u0144czony gazoci\u0105g Nord Stream 2 do Niemiec by\u0142by pierwszym celem odwetu. Nawet je\u015bli gazoci\u0105g EastMed by\u0142 nierealistyczny, czy nie by\u0142oby sprytniejsze pozwolenie Putinowi na wiar\u0119, \u017ce Europa ma inne opcje?”<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n

W eseju \u2014 “It’s Not the Pipeline, Stupid<\/a>” \u2014 Endy Zemenides, dyrektor Hellenic American Leadership Council, argumentowa\u0142, \u017ce Departament Stanu USA musi przesta\u0107 ug\u0142askiwa\u0107 Turcj\u0119:<\/span><\/p>\n

\n

“Istnieje niepokoj\u0105cy trend w\u015br\u00f3d pewnych pracownik\u00f3w Departamentu Stanu, by ci\u0105gle szuka\u0107 otwar\u0107 dla tureckiego uczestnictwa w dyplomatycznych inicjatywach na wschodzie Morza \u015ar\u00f3dziemnego.<\/strong><\/p>\n

Turcja nadal powoduje, \u017ce ka\u017cdy taki pracownik Departamentu Stanu, kt\u00f3ry tego pr\u00f3buje, wygl\u0105da \u017ale. ‘Oparty na regu\u0142ach mi\u0119dzynarodowy porz\u0105dek’ \u2013 ten w\u0142a\u015bnie rodzaj porz\u0105dku, jaki prezydent Joe Biden przedstawi\u0142 jako jego cel \u2013 jest ustanawiany na wschodnim Morzu \u015ar\u00f3dziemnym. Turcja nie chce zaakceptowa\u0107 \u017cadnej z regu\u0142 \u2013 ani prawa morskiego, ani wy\u0142\u0105cznych stref ekonomicznych, kt\u00f3re zosta\u0142y legalnie odznaczone, i tak dalej.<\/strong><\/p>\n

Turcja nie chce uczestniczy\u0107 w inicjatywach wschodniego Morza \u015ar\u00f3dziemnego, chce je zdominowa\u0107. Celem Ankary nie jest wsp\u00f3\u0142praca, ale regionalne pierwsze\u0144stwo, je\u015bli nie hegemonia. To zachowanie Turcji doprowadzi\u0142o do zr\u00f3wnowa\u017cenia koalicji, kt\u00f3ra obejmuje nie tylko Grecj\u0119, Cypr i Izrael, ale tak\u017ce Egipt i ma poparcie Francji i innych kraj\u00f3w. Problemem dla Ankary jest, \u017ce ta koalicja (odmiennie od koalicji na Morzu Po\u0142udniowochi\u0144skim, na przyk\u0142ad) ma obecnie znacznie wi\u0119ksz\u0105 populacj\u0119, wi\u0119ksz\u0105 dynamik\u0119 i bardziej innowacyjne gospodarki, bardziej ni\u017c sprawne armie i znacznie wi\u0119ksze wp\u0142ywy dyplomatyczne.<\/strong><\/p>\n

Ponadto priorytety Turcji s\u0105 sprzeczne z priorytetami, jakie USA wyliczy\u0142y w nie-dokumencie, w dw\u00f3ch o\u015bwiadczeniach Departamentu Stanu i w wywiadzie udzielonym przez Amosa Hochsteina w nast\u0119pstwie kontrowersji. Tureccy przedstawiciele m\u00f3wi\u0105 ka\u017cdemu, kto chce s\u0142ucha\u0107, \u017ce sprzeciwiaj\u0105 si\u0119 interkonektorom [elektryczno\u015bci], o kt\u00f3rych m\u00f3wi\u0105, \u017ce “nie s\u0105 realne” \u2013 bezpo\u015brednio zaprzeczaj\u0105c Departamentowi Stanu. Prezydent Erdogan o\u015bwiadczy\u0142, \u017ce gaz East Med nigdzie nie pop\u0142ynie bez Turcji. Cele odnawialnej energii w regionie s\u0105 hamowane przez\u00a0casus belli<\/i>\u00a0Turcji przeciwko Grecji na Morzu Egejskim \u2013 nie dopuszczaj\u0105c, na przyk\u0142ad, budowy turbin wiatrowych poza promieniem 6 mil wok\u00f3\u0142 greckich wysp (co jest absurdalnym ograniczeniem, kt\u00f3re powa\u017cnie i negatywnie wp\u0142yn\u0119\u0142oby na greck\u0105 turystyk\u0119, je\u015bli zosta\u0142oby zaakceptowane).<\/strong><\/p>\n

Przedstawiciele USA wiedz\u0105, \u017ce East Med Gas Forum ma potencja\u0142 rozwoju do osi\u0105gni\u0119cia znaczenia r\u00f3wnego Europejskiej Wsp\u00f3lnoty W\u0119gla i Stali. Dla Turcji bycie cz\u0119\u015bci\u0105 tego oznacza mo\u017cliwo\u015b\u0107 odegranie roli Niemiec z lat 1950. zamiast \u015br\u00f3dziemnomorskiej wersji rewizjonistycznych Niemiec z czas\u00f3w II wojny \u015bwiatowej. Pracownicy Departamentu Stanu otwarcie rozwodz\u0105 si\u0119 o Turcji, pr\u00f3buj\u0105 da\u0107 Erdoganowi miejsce przy stole. Jednak to zachowanie Turcji musi si\u0119 zmieni\u0107, i tu chodzi nie tylko spos\u00f3b, w jaki przedstawia swoje \u017c\u0105dania”.<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n

\n
\n
\n
\n

Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion’68,<\/em>
\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion’68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.
\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:
\n<\/em>webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Administracja Bidena nagle wycofa\u0142a ameryka\u0144skie poparcie dla gazoci\u0105gu na wschodnim Morzu \u015ar\u00f3dziemnym, projekt, kt\u00f3rego celem by\u0142o przesy\u0142anie gazu ziemnego z Izraela na rynki europejskie. Wydaje si\u0119, \u017ce Bia\u0142y Dom ugi\u0105\u0142 si\u0119 pod naciskiem tureckiego prezydenta Recepa Tayyipa Erdo\u011fana, kt\u00f3ry g\u0142o\u015bno sprzeciwia\u0142 si\u0119 podmorskiemu gazoci\u0105gowi, poniewa\u017c omija\u0142 on Turcj\u0119. Wielu europejskich przyw\u00f3dc\u00f3w argumentowa\u0142o, \u017ce ta decyzja […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/93540"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=93540"}],"version-history":[{"count":12,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/93540\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":93571,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/93540\/revisions\/93571"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=93540"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=93540"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=93540"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}