{"id":95272,"date":"2022-05-21T17:09:16","date_gmt":"2022-05-21T15:09:16","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=95272"},"modified":"2022-05-12T05:50:16","modified_gmt":"2022-05-12T03:50:16","slug":"21-09-75","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=95272","title":{"rendered":"Marzenie o bezbo\u017cnym pa\u0144stwie"},"content":{"rendered":"

<\/p>\n

\n
\"\"<\/a>Marzenie o bezbo\u017cnym pa\u0144stwie<\/a><\/strong><\/span><\/h5>\n

Andrzej Koraszewski<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

Wikipedia Commons<\/em><\/span><\/p>\n

Przyjaciel zapyta\u0142 mnie, czy\u00a0umiem sobie wyobrazi\u0107 takie zmiany spo\u0142eczne, w\u00a0wyniku kt\u00f3rych\u00a0Ko\u015bci\u00f3\u0142 traci wiernych i\u00a0staje si\u0119 ca\u0142kowicie bezz\u0119bn\u0105 instytucj\u0105? Uzna\u0142em tak\u0105 pr\u00f3b\u0119 za\u00a0onanizm wyobra\u017ani. Niedawna historia Irlandii jest ciekawa, ale\u00a0ma\u0142o prawdopodobne, \u017ceby\u00a0powt\u00f3rzy\u0142a si\u0119 u\u00a0nas. Trend odchodzenia m\u0142odego pokolenia od\u00a0Ko\u015bcio\u0142a jest silny, dzia\u0142ania zmierzaj\u0105ce do\u00a0powstrzymania tego trendu s\u0105\u00a0intensywne, nie\u00a0mo\u017cna przewidzie\u0107 ko\u0144cowego rezultatu. Istotne jest, czego chcemy i\u00a0kt\u00f3re zmiany chcemy wesprze\u0107. Pytanie, czy\u00a0walczy\u0107 z\u00a0religi\u0105, czy\u00a0mo\u017ce raczej walczy\u0107 o\u00a0szacunek dla nauki, o\u00a0maksymalnie wczesny kontakt dzieci z\u00a0nauk\u0105, o\u00a0zmian\u0119 postaw rodzic\u00f3w, bo\u00a0bez\u00a0nich szko\u0142a si\u0119 nie\u00a0zmieni.<\/strong><\/h5>\n

.<\/p>\n

Wierni mog\u0105 porzuci\u0107 Ko\u015bci\u00f3\u0142 i\u00a0zakocha\u0107 si\u0119 w\u00a0innych przes\u0105dach, atei\u015bci nie\u00a0s\u0105\u00a0wolni od\u00a0przes\u0105d\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Richard Dawkins w\u00a0\u015alepym zegarmistrzu<\/em>\u00a0pisze, \u017ce\u00a0trudno by\u00a0mu\u00a0by\u0142o by\u0107 ateist\u0105 przed\u00a0Darwinem. Oczywi\u015bcie doskonale wie, \u017ce\u00a0atei\u015bci byli ju\u017c w\u00a0staro\u017cytno\u015bci i\u00a0mieli ca\u0142kiem solidne powody odrzucenia koncepcji Boga, czy\u00a0bog\u00f3w. Nagromadzenie wiedzy by\u0142o jednak zbyt skromne, \u017ceby\u00a0stawi\u0107 czo\u0142a pytaniom, na\u00a0kt\u00f3re ludzie \u017c\u0105dali odpowiedzi. W\u00a0starciu hipotez, kt\u00f3rych\u00a0weryfikacja nie\u00a0by\u0142a mo\u017cliwa, ateizm nie\u00a0mia\u0142 szans na\u00a0to, by\u00a0trafi\u0107 pod\u00a0strzechy, a\u00a0religia by\u0142a zbyt wygodnym sposobem sprawowania w\u0142adzy, aby dopu\u015bci\u0107 swobod\u0119 dyskusji nawet w\u00a0w\u0105skich kr\u0119gach. Religia by\u0142a starciem r\u00f3\u017cnych filozofii, gorsza filozofia bra\u0142a g\u00f3r\u0119 nad\u00a0t\u0105\u00a0lepsz\u0105. Bli\u017cej wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci akceptacja teorii kopernika\u0144skiej by\u0142a powolna, ale\u00a0zosta\u0142a uwie\u0144czona w\u0142a\u015bciwie pe\u0142nym\u00a0 sukcesem, nie\u00a0stanowi\u0142o to\u00a0jednak tak\u00a0powa\u017cnego zagro\u017cenia dla wiedzy opartej na\u00a0Biblii, jak teoria Darwina. Teoria ewolucji usuwa\u0142a grunt spod drabiny jakubowej. (Nie\u00a0by\u0142o aktu stworzenia, nie\u00a0by\u0142o Adma i\u00a0Ewy, nie\u00a0by\u0142o grzechu pierworodnego, kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c nic si\u0119 nie\u00a0zgadza).<\/span><\/p>\n

Akceptacja tej\u00a0teorii nie\u00a0osi\u0105gn\u0119\u0142a jeszcze tego samego poziomu, co\u00a0akceptacja teorii kopernika\u0144skiej, ale\u00a0i\u00a0tu\u00a0powoli sprawy zmierzaj\u0105 w\u00a0dobrym kierunku.<\/strong><\/p>\n

Giganci francuskiego, brytyjskiego i\u00a0ameryka\u0144skiego o\u015bwiecenia pr\u00f3bowali trudnej sztuki wepchni\u0119cia kamienia Syzyfa na\u00a0szczyt g\u00f3ry przez\u00a0zast\u0105pienie biblijnego Boga Ojca mglistym deizmem, zmieniaj\u0105c r\u00f3wnocze\u015bnie pa\u0144stwo ze\u00a0stra\u017cnika wiary w\u00a0stra\u017cnika swobody wyznania. (Im\u00a0bardziej te\u00a0pr\u00f3by by\u0142y brutalne, tym szybciej kamie\u0144 si\u0119 obsuwa\u0142. Rewolucja francuska, meksyka\u0144ska i\u00a0rosyjska przynios\u0142y odwrotny skutek od\u00a0zamierzonego, najbardziej udana okaza\u0142a si\u0119 rewolucja ameryka\u0144ska, gdzie zamiast pr\u00f3b zd\u0142awienia religijnych mit\u00f3w terrorem zastosowano \u0142agodn\u0105 pa\u0144stwow\u0105 neutralno\u015b\u0107).<\/span><\/p>\n

Religijna ontologia oparta jest na\u00a0przednaukowych domys\u0142ach o\u00a0zjawiskach przyrodniczych i\u00a0trzyma wsp\u00f3\u0142czesnego cz\u0142owieka w\u00a0szponach ignorancji.\u00a0<\/strong><\/p>\n

O\u015bwiecenie podnios\u0142o walk\u0119 kap\u0142an\u00f3w o\u00a0zachowanie pieczy nad\u00a0umys\u0142ami maluczkich na\u00a0nowy poziom, za\u015b rozw\u00f3j techniki dostarczy\u0142 im\u00a0nowych narz\u0119dzi chronienia ignorancji. Czy\u00a0jest mo\u017cliwe, \u017ce\u00a0powszechna pa\u0144stwowa edukacja os\u0142abi\u0142a g\u0142\u00f3d wiedzy? Oczywi\u015bcie, to\u00a0co\u00a0by\u0142o wymarzonym celem sta\u0142o si\u0119 nagle niezno\u015bnym obowi\u0105zkiem. Instytucje religijne zacz\u0119\u0142y skuteczny marsz, najpierw walcz\u0105c o\u00a0prywatne szko\u0142y religijne finansowane przez\u00a0pa\u0144stwo, nast\u0119pnie o\u00a0ponowne odzyskanie wp\u0142ywu na\u00a0edukacj\u0119 pa\u0144stwow\u0105.<\/span><\/p>\n

W\u00a0Polsce upadek komunizmu poprzedzi\u0142 wyb\u00f3r papie\u017ca-Polaka i\u00a0orgi\u0119 uczu\u0107 narodowo-religijnych.\u00a0 Postkomunistyczna arena polityczna kszta\u0142towa\u0142a si\u0119 w\u00a0atmosferze walki o\u00a0poparcie Ko\u015bcio\u0142a jako wst\u0119pnego warunku spor\u00f3w o\u00a0to, kto ma\u00a0budowa\u0107 instytucje demokratycznego pa\u0144stwa. Nic dziwnego, \u017ce\u00a0w\u00a0tych warunkach\u00a0<\/span>Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki okaza\u0142 si\u0119 najsilniejsz\u0105 parti\u0105 polityczn\u0105,<\/strong>\u00a0za\u015b ust\u0119pstwa na\u00a0polu edukacji by\u0142y najdalej id\u0105ce.\u00a0<\/strong>Konstytucyjna deklaracja o\u00a0neutralno\u015bci pa\u0144stwa w\u00a0sprawach \u015bwiatopogl\u0105dowych by\u0142a wy\u0142\u0105cznie pozbawionym znaczenia ornamentem. Polscy chrze\u015bcija\u0144scy demokraci, czyli inteligencja katolicka, byli (podobnie jak niegdy\u015b nasi o\u015bwieceniowcy), nieliczni, salonowi, bez\u00a0szans wp\u0142ywu na\u00a0szarych ludzi, jak r\u00f3wnie\u017c bez\u00a0takich ambicji.\u00a0<\/span><\/p>\n

W\u00a0tych kr\u0119gach rozumienie tego, czym jest demokracja, sprowadza\u0142o si\u0119 do\u00a0gor\u0105cego pragnienia pozostania awangard\u0105.\u00a0<\/strong><\/p>\n

Trzeba by\u0142o trzech dekad, zmiany\u00a0 pokoleniowej i\u00a0og\u00f3lno\u015bwiatowych skandali w\u00a0Ko\u015bciele katolickim, \u017ceby\u00a0trend ucieczki od\u00a0Ko\u015bcio\u0142a zacz\u0105\u0142 by\u0107 znacz\u0105cy. Jest to\u00a0jednak przede wszystkim antyklerykalny bunt, a\u00a0nie\u00a0stopniowe zast\u0119powanie \u015bwiatopogl\u0105du opartego na\u00a0ignoranckich, staro\u017cytnych przes\u0105dach, \u015bwiatopogl\u0105dem opartym na\u00a0wsp\u00f3\u0142czesnej wiedzy o\u00a0\u015bwiecie. Dlatego te\u017c,\u00a0<\/span>chocia\u017c krytyka religii jest potrzebna, warto pami\u0119ta\u0107, \u017ce\u00a0i\u00a0bez\u00a0religii daje si\u0119 wierzy\u0107 w\u00a0absurdalne idee.\u00a0<\/strong>Podstaw\u0105 racjonalizmu jest umiej\u0119tno\u015b\u0107 krytycznego my\u015blenia, dialogu i\u00a0samodzielnego sprawdzania fakt\u00f3w, a\u00a0tu\u00a0pierwszym krokiem jest wiedza o\u00a0otaczaj\u0105cej nas rzeczywisto\u015bci.<\/span><\/p>\n

Celowo, uciekaj\u0105c od\u00a0naszego katolicyzmu, opatrzy\u0142em ten tekst zdj\u0119ciem piramidy Kukulkana. Trudno o\u00a0lepszy przyk\u0142ad filozofii opartej na\u00a0niedostatecznej wiedzy o\u00a0rzeczywisto\u015bci.<\/span><\/p>\n

Te\u00a0piramidy, to\u00a0w\u00a0gruncie rzeczy gigantyczne o\u0142tarze ofiarne, s\u0142u\u017c\u0105ce do\u00a0sk\u0142adania ofiar z\u00a0ludzi okrutnemu bogu, kt\u00f3ry\u00a0m\u00f3g\u0142 \u0142askawie spu\u015bci\u0107 deszcz, pod\u00a0warunkiem, \u017ce\u00a0zosta\u0142 obficie nakarmiony ludzk\u0105 krwi\u0105. Nawet g\u0142\u0119boko wierz\u0105cemu chrze\u015bcijaninowi \u0142atwo dostrzec nie\u00a0tylko\u00a0barbarzy\u0144stwo tej\u00a0\u015bwietnie rozwini\u0119tej cywilizacji, gdzie nagromadzono du\u017co wiedzy o\u00a0rolnictwie, nawadnianiu, astronomii, ale\u00a0i\u00a0opartej na\u00a0fundamentalnym b\u0142\u0119dzie strze\u017conej przez\u00a0pa\u0144stwo wiary w\u00a0istnienie i\u00a0potrzeby jakiego\u015b boga panuj\u0105cego nad\u00a0zjawiskami przyrody. Tury\u015bci zachwycaj\u0105 si\u0119 skomplikowan\u0105, wymagaj\u0105c\u0105 znajomo\u015bci matematyki, architektur\u0105 wype\u0142nion\u0105 po\u00a0uszy symbolik\u0105. Suma stopni schod\u00f3w prowadz\u0105cych z\u00a0czterech stron \u015bwiata na\u00a0szczyt stanowi 364, plus platforma na\u00a0szczycie. Co\u00a0odpowiada liczbie dni kalendarza s\u0142onecznego. (Czy\u00a0ofiary z\u00a0ludzi zrzucano z\u00a0tych schod\u00f3w z\u00a0wszystkich stron, czy\u00a0tylko\u00a0z\u00a0jednej? Nie\u00a0wszystko wiemy). O\u00a0zachodzie s\u0142o\u0144ca tury\u015bci mog\u0105 obserwowa\u0107 w\u0119\u017ca, kt\u00f3ry\u00a0powoli pe\u0142znie schodami na\u00a0ziemi\u0119. Imponuj\u0105ca wiedza s\u0142u\u017cy\u0142a umacnianiu wiary w\u00a0fundamentalny b\u0142\u0105d o\u00a0naturze rzeczywisto\u015bci. Zbudowano t\u0119\u00a0piramid\u0119 mniej wi\u0119cej tysi\u0105c lat temu. Dzi\u015b potomkowie wyznawc\u00f3w Kukulkana modl\u0105 si\u0119 o\u00a0deszcz do\u00a0chrze\u015bcija\u0144skiego Boga. (Zmiana jednego boga na\u00a0drugiego wymaga\u0142a wielu ofiar w\u00a0ludziach).<\/span><\/p>\n

O\u00a0czym marzy\u0107?<\/strong><\/p>\n

Mo\u017ce o\u00a0tym, \u017ceby\u00a0zacz\u0105\u0107 docenia\u0107, \u017ce\u00a0ma\u0142e jest pi\u0119kne, \u017ce\u00a0mo\u017cemy komu\u015b pokaza\u0107, i\u017c\u00a0s\u0142owa nie\u00a0wychowuj\u0105 dzieci, \u017ce\u00a0dzieci na\u015bladuj\u0105 doros\u0142ych, \u017ce\u00a0bez\u00a0trudu zauwa\u017caj\u0105, kt\u00f3re s\u0142owa s\u0105\u00a0puste, kt\u00f3re s\u0105\u00a0hipokryzj\u0105, a\u00a0kt\u00f3re ordynarnym k\u0142amstwem; \u017ce\u00a0w\u00a0pobliskim przedszkolu dzieci mog\u0105 dosta\u0107 porcj\u0119 nauki, (nawet je\u015bli pa\u0142\u0119ta si\u0119 tam jaki\u015b katecheta), \u017ce\u00a0w\u00a0rodzicielskim komitecie w\u00a0szkole mog\u0105 zaakceptowa\u0107 tak\u0105 czy\u00a0inn\u0105 inicjatyw\u0119 wci\u0105gaj\u0105c\u0105 dzieciaki w\u00a0prawdziw\u0105 nauk\u0119, \u017ce, by\u0107 mo\u017ce, od\u00a0walki z\u00a0Ko\u015bcio\u0142em wa\u017cniejsza jest walka z\u00a0ignorancj\u0105 i\u00a0z\u00a0wzajemn\u0105 nieufno\u015bci\u0105.<\/span><\/p>\n

To\u00a0nie\u00a0bezbo\u017cne pa\u0144stwo jest celem, ale\u00a0ludzie, kt\u00f3rzy\u00a0przestaj\u0105 modli\u0107 si\u0119 o\u00a0deszcz, bo\u00a0to\u00a0nie\u00a0tylko\u00a0jest bez\u00a0sensu, ale\u00a0mo\u017ce kusi\u0107 do\u00a0karmienia boga ludzkimi ofiarami. Ta\u00a0praktyka zmieni\u0142a formy, ale\u00a0wbrew pozorom nie\u00a0zosta\u0142a zarzucona<\/strong>.<\/p>\n

\n

Andrzej Koraszewski<\/strong> – Publicysta i pisarz ekonomiczno-spo\u0142eczny. Ur. 26 marca 1940 w Szymbarku, by\u0142y dziennikarz BBC, wiceszef polskiej sekcji BBC, i publicysta paryskiej \u201eKultury<\/em><\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion’68,<\/em>
\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion’68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.
\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:
\n<\/em>webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Marzenie o bezbo\u017cnym pa\u0144stwie Andrzej Koraszewski Wikipedia Commons Przyjaciel zapyta\u0142 mnie, czy\u00a0umiem sobie wyobrazi\u0107 takie zmiany spo\u0142eczne, w\u00a0wyniku kt\u00f3rych\u00a0Ko\u015bci\u00f3\u0142 traci wiernych i\u00a0staje si\u0119 ca\u0142kowicie bezz\u0119bn\u0105 instytucj\u0105? Uzna\u0142em tak\u0105 pr\u00f3b\u0119 za\u00a0onanizm wyobra\u017ani. Niedawna historia Irlandii jest ciekawa, ale\u00a0ma\u0142o prawdopodobne, \u017ceby\u00a0powt\u00f3rzy\u0142a si\u0119 u\u00a0nas. Trend odchodzenia m\u0142odego pokolenia od\u00a0Ko\u015bcio\u0142a jest silny, dzia\u0142ania zmierzaj\u0105ce do\u00a0powstrzymania tego trendu s\u0105\u00a0intensywne, nie\u00a0mo\u017cna […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/95272"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=95272"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/95272\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":95286,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/95272\/revisions\/95286"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=95272"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=95272"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=95272"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}