{"id":96268,"date":"2022-06-23T17:09:11","date_gmt":"2022-06-23T15:09:11","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=96268"},"modified":"2022-06-23T06:44:21","modified_gmt":"2022-06-23T04:44:21","slug":"02-09-72","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=96268","title":{"rendered":"“Choroba” przywr\u00f3cona przez Putina"},"content":{"rendered":"

(Zdj\u0119cie: Mikhail Metzel\/Sputnik\/AFP via Getty Images)<\/em><\/span><\/p>\n

\n
\"\"<\/a>“Choroba” przywr\u00f3cona przez Putina<\/a><\/strong><\/span><\/span><\/h5>\n

Amir Taheri<\/strong><\/span><\/p>\n


\n<\/strong><\/strong>T\u0142umaczenie:<\/span> Ma\u0142gorzata Koraszewska<\/strong><\/p>\n

\n

“Nie jestem Rosjaninem!” Takie jest przes\u0142anie na nowej koszulce, kt\u00f3ra podobno sprzedaje si\u0119 jak ciep\u0142e bu\u0142eczki w Kazaniu, stolicy autonomicznej Republiki Tatarstanu. Inna wersja, z has\u0142em “Nie jestem Rosjaninem, kochaj mnie!” ma si\u0119 dobrze w Ufie, stolicy Baszkortostanu [Baszkirii], kolejnej autonomicznej republiki Federacji Rosyjskiej.<\/span><\/p>\n

Przes\u0142anie, kt\u00f3re chc\u0105 przekaza\u0107 tw\u00f3rcy i u\u017cytkownicy T-shirt\u00f3w, jest takie, \u017ce wojna W\u0142adimira Putina mo\u017ce mie\u0107 poparcie wi\u0119kszo\u015bci rosyjskiej, ale nie powinna prowadzi\u0107 do powszechnej niech\u0119ci do “innych narod\u00f3w” w szerokiej federacji.<\/span><\/p>\n

To samo przes\u0142anie jest przekazywane za po\u015brednictwem medi\u00f3w spo\u0142eczno\u015bciowych i przez rosn\u0105c\u0105 liczb\u0119 etnicznych rosyjskich obywateli federacji, kt\u00f3rzy obecnie szukaj\u0105 schronienia, przynajmniej tymczasowo, w Turcji, Izraelu i Zjednoczonych Emiratach Arabskich.<\/span><\/p>\n

Nikt nie wie, jak dla Putina mo\u017ce si\u0119 sko\u0144czy\u0107 ukrai\u0144ska przygoda. Ale bez wzgl\u0119du na to, jak si\u0119 to sko\u0144czy, mo\u017ce wp\u0142yn\u0105\u0107 na delikatny, by nie powiedzie\u0107 kruchy, modus vivendi<\/i> wykuty po upadku imperium sowieckiego w\u015br\u00f3d “narod\u00f3w” federacji.<\/span><\/p>\n

Wyra\u017ane zwyci\u0119stwo mog\u0142oby ponownie rozpali\u0107 tl\u0105ce si\u0119 prochy rosyjskiego nacjonalizmu lub “wielkoruskiego szowinizmu”, jak to okre\u015bli\u0142 Lenin. Sam Putin wielokrotnie ostrzega\u0142 przed powrotem tego “potwora”, przedstawiaj\u0105c nacjonalizm jako “chorob\u0119”.<\/span><\/p>\n

Wed\u0142ug Putina upadek ZSRR zepchn\u0105\u0142 kraj “na skraj wojny domowej”, z czym prezydent Borys Jelcyn zdo\u0142a\u0142 upora\u0107 si\u0119 poprzez szereg kompromis\u00f3w z “narodami”, kt\u00f3re pozosta\u0142y w nowo powsta\u0142ej federacji.<\/span><\/p>\n

Pora\u017cka, a nawet remis na Ukrainie mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c rozpali\u0107 p\u0142omienie rosyjskiego odwetu, ponownie naruszaj\u0105c harmoni\u0119 wielonarodowej federacji.<\/span><\/p>\n

Ale co mamy na my\u015bli, kiedy m\u00f3wimy o “narodach” w Federacji Rosyjskiej?<\/span><\/p>\n

Oficjalna literatura rosyjska przedstawia myl\u0105cy obraz. Z jednej strony m\u00f3wi o 120 “grupach etnicznych” i 100 r\u00f3\u017cnych j\u0119zykach. Z drugiej strony stwierdza, \u017ce Rosjanie stanowi\u0105 77 proc. ca\u0142ej populacji.<\/span><\/p>\n

Jednak liczba 120 grup etnicznych to relikt z czas\u00f3w, gdy J\u00f3zef Stalin by\u0142 komisarzem ludowym ds. narodowo\u015bci, poszukuj\u0105cym “narod\u00f3w” i “etniczno\u015bci” w ka\u017cdym zak\u0105tku imperium, a czasami wymy\u015blaj\u0105c je. Celem by\u0142o podtrzymanie tezy, \u017ce w kraju o takiej r\u00f3\u017cnorodno\u015bci narodowej i etnicznej tylko solidarno\u015b\u0107 klasowa i dyktatura proletariatu mog\u0105 \u0142\u0105czy\u0107 obywateli.<\/span><\/p>\n

Liczby pokazuj\u0105ce etnicznych Rosjan jako 77-procentow\u0105 wi\u0119kszo\u015b\u0107 mog\u0105 by\u0107 myl\u0105ce, poniewa\u017c opieraj\u0105 si\u0119 na ankietach, w kt\u00f3rych ludzie s\u0105 proszeni o podanie swojego “pierwszego j\u0119zyka”. Tak wi\u0119c liczba ta obejmuje miliony nieetnicznych Rosjan, kt\u00f3rzy przyj\u0119li rosyjski jako sw\u00f3j podstawowy j\u0119zyk.<\/span><\/p>\n

Rusyfikacja poddanych nierosyjskich rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 w carskich czasach i nasili\u0142a si\u0119 w czasach sowieckich. Nikt nie kwestionowa\u0142 rosyjsko\u015bci Gogola, Anny Achmatowej czy Mandelsztama, a co dopiero Nikity Chruszczowa czy Anastasa Mikojana.<\/span><\/p>\n

Wraz ze znikni\u0119ciem dyktatury proletariatu jako ideologicznego spoiwa Jelcyn, a potem Putin, spojrzeli na j\u0119zyk i kultur\u0119 rosyjsk\u0105, aby przeciwstawi\u0107 si\u0119 wielkoruskiemu szowinizmowi, sprzedawanemu przez ludzi takich jak \u017byrinowski, i s\u0142u\u017cy\u0107 jako spoiwo do utrzymania razem postsowieckiego imperium.<\/span><\/p>\n

Pod koniec ery sowieckiej Aleksander So\u0142\u017cenicyn, wielki pisarz, ale tak\u017ce wielki rosyjski szowinista, doradzi\u0142 przysz\u0142ym w\u0142adzom w Moskwie, by porzuci\u0142y mniejszo\u015bci narodowe i etniczne, aby nowa czysta Rosja mog\u0142a wznowi\u0107 swoj\u0105 bosk\u0105 misj\u0119 woln\u0105 od azjatyckich obci\u0105\u017ce\u0144.<\/span><\/p>\n

Napisa\u0142: “Je\u015bli nie uda\u0142o nam si\u0119 ich zrusyfikowa\u0107 przez 200 lat, nigdy tego nie zrobimy”.<\/span><\/p>\n

Najbardziej znany przeciwnik Putina, Aleksiej Nawalny, uderza w podobny ton, podkre\u015blaj\u0105c europejsk\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107 Rosji.<\/span><\/p>\n

Jelcynowi uda\u0142o si\u0119 uspokoi\u0107 napi\u0119cia etniczne, zawieraj\u0105c szereg traktat\u00f3w z najwi\u0119kszymi “autonomicznymi” republikami. By\u0142y trzy rodzaje traktat\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Najwa\u017cniejszym by\u0142 traktat z Tatarstanem z 1994 roku, kt\u00f3ry nada\u0142 tej \u015br\u00f3dl\u0105dowej republice status bliski niepodleg\u0142o\u015bci. Na jego mocy rz\u0105d w Kazaniu ma prawo kszta\u0142towa\u0107 w\u0142asne stosunki zagraniczne, ustanowi\u0107 w\u0142asny bank narodowy i ustala\u0107 w\u0142asne zasady obywatelstwa. To ostatnie pos\u0142u\u017cy\u0142o \u00f3wczesnemu prezydentowi Mintimirowi Szaimiewowi do pozbawienia obywatelstwa swojej republiki du\u017cej liczby nieetnicznych Tatar\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Podobne traktaty, cho\u0107 z bardziej ograniczonym transferem w\u0142adzy z Moskwy, zosta\u0142y podpisane z Baszkortostanem, drug\u0105 co do wielko\u015bci republik\u0105 federacji z wi\u0119kszo\u015bci\u0105 muzu\u0142ma\u0144sk\u0105, po Tatarstanie i Sacha-Jakucj\u0105 na Dalekim Wschodzie. Podobny traktat podpisany z Czeczeni\u0105 pod rz\u0105dami Jelcyna zosta\u0142 przez Putina uniewa\u017cniony, rozpoczynaj\u0105c wojn\u0119, kt\u00f3ra trwa\u0142a ponad dekad\u0119.<\/span><\/p>\n

Drugi rodzaj traktatu, unikaj\u0105cy kwestii politycznych i koncentruj\u0105cy si\u0119 na “wsp\u00f3\u0142pracy gospodarczej”, zosta\u0142 zaproponowany kilku obwodom (prowincjom), m.in. nadba\u0142tyckiej enklawie Kaliningradu, Orenburga, Swierd\u0142owska i Kraju Krasnojarskiego.<\/span><\/p>\n

Trzeci typ traktatu, podpisany z Oseti\u0105 P\u00f3\u0142nocn\u0105 i Kabardo-Ba\u0142kari\u0105, koncentrowa\u0142 si\u0119 prawie wy\u0142\u0105cznie na kwestiach bezpiecze\u0144stwa militarnego.<\/span><\/p>\n

Wszystkie te traktaty od jakiego\u015b czasu znajduj\u0105 si\u0119 pod presj\u0105.<\/span><\/p>\n

W Tatarstanie pod rz\u0105dami prezydenta Rustama Minichanowa w dyskursie politycznym pojawiaj\u0105 si\u0119 postulaty lepszego podzia\u0142u bogactw federacji i wi\u0119kszej niezale\u017cno\u015bci fiskalnej. Ogromne koszty wojny na Ukrainie z pewno\u015bci\u0105 spot\u0119guj\u0105 te \u017c\u0105dania.<\/span><\/p>\n

Gdzie indziej, na przyk\u0142ad w Dagestanie i Inguszetii, nie mo\u017cna d\u0142u\u017cej ucisza\u0107 \u017c\u0105da\u0144 zwi\u0119kszenia roli lokalnych kultur, religii i j\u0119zyk\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Recepta Putina na j\u0119zyk i kultur\u0119 rosyjsk\u0105 jako gwaranta jedno\u015bci w federacji jest r\u00f3wnie\u017c kwestionowana na nowo anektowanym Krymie, przynajmniej przez Tatar\u00f3w, a w Osetii Po\u0142udniowej przez narody ira\u0144skie.<\/span><\/p>\n

Chocia\u017c nie-Rosjanie stanowi\u0105 nieproporcjonalny procent si\u0142 walcz\u0105cych w Donbasie, w\u0105tpliwe jest, aby w przypadku przegranej wojny na Ukrainie mniejszo\u015bci narodowe w federacji chcia\u0142y pozosta\u0107 przy przegranym.<\/span><\/p>\n

Czy aneksja Donbasu nie stworzy\u0142aby nowego \u017ar\u00f3d\u0142a napi\u0119\u0107 etnicznych i j\u0119zykowych w federacji?<\/span><\/p>\n

Rosja stoi w obliczu innego potencjalnego \u017ar\u00f3d\u0142a napi\u0119\u0107 etnicznych z powodu obecno\u015bci od trzech do czterech milion\u00f3w chi\u0144skich i miliona p\u00f3\u0142nocnokorea\u0144skich “robotnik\u00f3w kontraktowych”, zw\u0142aszcza na Syberii i Dalekim Wschodzie, kt\u00f3rych obecno\u015b\u0107 jest kluczowa gospodarczo, ale politycznie niepopularna w\u015br\u00f3d rdzennych grup etnicznych.<\/span><\/p>\n

Kurcz\u0105ca si\u0119 demograficznie Rosja, w kt\u00f3rej oczekuje si\u0119, \u017ce spadek liczby ludno\u015bci przyspieszy z powodu powojennej recesji i trwa\u0142ych skutk\u00f3w sankcji, jest strategicznym wyzwaniem, kt\u00f3rego Putin, mimo jego przechwa\u0142ek, nie mo\u017ce ignorowa\u0107.<\/span><\/p>\n

Je\u015bli nazi\u015bci rozpocz\u0119li wojny, aby zdoby\u0107 “przestrze\u0144 \u017cyciow\u0105” (lebensraum<\/i>) dla rosn\u0105cej populacji, Putin najecha\u0142 Gruzj\u0119, a teraz Ukrain\u0119 w poszukiwaniu prawdziwych lub wyimaginowanych krewnych, aby wzmocni\u0107 pozycj\u0119 Rosji jako wi\u0119kszo\u015bciowego narodu w federacji.<\/span><\/p>\n

A to mo\u017ce podsyci\u0107 p\u0142omienie etnicznego i narodowego szowinizmu w\u015br\u00f3d 23 procent, kt\u00f3rzy stanowi\u0105 mniejszo\u015bci w federacji.<\/span><\/p>\n

Putin zrobi\u0142by m\u0105drzej, gdyby skupi\u0142 si\u0119 na swojej strategii wykorzystania kultury rosyjskiej i postsowieckiego boomu gospodarczego jako \u015brodka wzmacniaj\u0105cego sp\u00f3jno\u015b\u0107 federacji. Rozpoczynaj\u0105c przygod\u0119, kt\u00f3ra nie daje \u017cadnych wyra\u017anych korzy\u015bci, m\u00f3g\u0142 obudzi\u0107 nacjonalizm i mini-nacjonalizmy, kt\u00f3re sam nazwa\u0142 “chorob\u0105”.<\/span><\/p>\n

\n
\n
\n
\n

Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion’68,<\/em>
\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion’68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.
\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:
\n<\/em>webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

(Zdj\u0119cie: Mikhail Metzel\/Sputnik\/AFP via Getty Images) “Choroba” przywr\u00f3cona przez Putina Amir Taheri T\u0142umaczenie: Ma\u0142gorzata Koraszewska “Nie jestem Rosjaninem!” Takie jest przes\u0142anie na nowej koszulce, kt\u00f3ra podobno sprzedaje si\u0119 jak ciep\u0142e bu\u0142eczki w Kazaniu, stolicy autonomicznej Republiki Tatarstanu. Inna wersja, z has\u0142em “Nie jestem Rosjaninem, kochaj mnie!” ma si\u0119 dobrze w Ufie, stolicy Baszkortostanu [Baszkirii], kolejnej […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/96268"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=96268"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/96268\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":96278,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/96268\/revisions\/96278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=96268"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=96268"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=96268"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}