{"id":98407,"date":"2022-10-06T17:00:28","date_gmt":"2022-10-06T15:00:28","guid":{"rendered":"http:\/\/www.reunion68.se\/?p=98407"},"modified":"2022-09-25T18:58:41","modified_gmt":"2022-09-25T16:58:41","slug":"25-09-72","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.reunion68.se\/?p=98407","title":{"rendered":"Gli\u0144ski: mam nadziej\u0119, \u017ce kiedy\u015b nasze ekspozycje zostan\u0105 wzbogacone o straty wojenne, kt\u00f3re znajduj\u0105 si\u0119 w Rosji"},"content":{"rendered":"

Warszawa, 14.09.2022. Wicepremier, minister kultury i dziedzictwa narodowego Piotr Gli\u0144ski podczas konferencji prasowej w Muzeum Pa\u0142acu Kr\u00f3la Jana III w Wilanowie w Warszawie. Podczas spotkania zaprezentowano kolejne wnioski restytucyjne oraz zainaugurowano kampani\u0119 \u201ePuste Ramy\u201d. Fot. PAP\/M. Mare<\/em><\/span>k<\/p>\n

\n
\"\"<\/a>Gli\u0144ski: mam nadziej\u0119, \u017ce kiedy\u015b nasze ekspozycje zostan\u0105 wzbogacone o straty wojenne, kt\u00f3re znajduj\u0105 si\u0119 w Rosji<\/a><\/strong><\/span><\/span><\/h5>\n

Katarzyna Krzykowska<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

Mam nadziej\u0119, \u017ce kiedy\u015b nasze ekspozycje zostan\u0105 wzbogacone o straty wojenne, kt\u00f3re znajduj\u0105 si\u0119 w tej chwili w Federacji Rosyjskiej \u2013 powiedzia\u0142 PAP wicepremier, minister kultury Piotr Gli\u0144ski. Podkre\u015bli\u0142, \u017ce w Rosji s\u0105 dzie\u0142a sztuki, kt\u00f3re nale\u017c\u0105 do Polski i powinny zosta\u0107 zwr\u00f3cone.<\/strong><\/span><\/h4>\n
\n

W \u015brod\u0119 podczas konferencji prasowej wicepremier, minister kultury i dziedzictwa narodowego Piotr Gli\u0144ski poinformowa\u0142, \u017ce Polska przekaza\u0142a Federacji Rosyjskiej siedem wniosk\u00f3w restytucyjnych dotycz\u0105cych dzie\u0142 sztuki wywiezionych do ZSRR przez Armi\u0119 Czerwon\u0105 w czasie II wojny \u015bwiatowej.<\/span><\/p>\n

Poszukiwane przez resort kultury obiekty zosta\u0142y zidentyfikowane w zbiorach Muzeum Sztuk Pi\u0119knych im. A. Puszkina w Moskwie. Obrazy pochodz\u0105 z Poznania, \u0141odzi, Wroc\u0142awia i Wilanowa, a a\u017c trzy dzie\u0142a – z przedwojennej kolekcji Ordynacji Czartoryskich w Go\u0142uchowie.<\/span><\/p>\n

“Mam nadziej\u0119, \u017ce kiedy\u015b nasze ekspozycje zostan\u0105 wzbogacone o straty wojenne, kt\u00f3re znajduj\u0105 si\u0119 w tej chwili w Federacji Rosyjskiej” – powiedzia\u0142 wicepremier Gli\u0144ski.<\/span><\/p>\n

Wskaza\u0142, \u017ce dzie\u0142a te znajduj\u0105 si\u0119 zapewne w magazynach i na \u015bcianach Muzeum Sztuk Pi\u0119knych im. A. Puszkina w Moskwie oraz w Galerii Trietiakowskiej.<\/span><\/p>\n

Przypomnia\u0142, \u017ce Polska po 2000 r. z\u0142o\u017cy\u0142a do Federacji Rosyjskiej drog\u0105 dyplomatyczn\u0105 20 wniosk\u00f3w restytucyjnych obejmuj\u0105cych kilkana\u015bcie tysi\u0119cy pojedynczych obiekt\u00f3w. Zosta\u0142y one przekazane w trzech partiach \u2013 w 2004, 2012 i 2014 roku. Rz\u0105d Federacji Rosyjskiej do tej pory nie rozpatrzy\u0142 wysuwanych roszcze\u0144.<\/span><\/p>\n

“Tam s\u0105 dzie\u0142a sztuki, kt\u00f3re nale\u017c\u0105 do pa\u0144stwa polskiego i po prostu powinny zosta\u0107 zwr\u00f3cone” – podkre\u015bli\u0142.<\/span><\/p>\n

Zaznaczy\u0142, \u017ce w tym kontek\u015bcie “nie ma miejsca na jakiekolwiek dyskusje”. “Odpowiedzi\u0105 Federacji Rosyjskiej jest milczenie. To potwierdza, \u017ce z tym pa\u0144stwem mamy problemy w polityce mi\u0119dzynarodowej znacznie bardziej powa\u017cne. To jest agresor, kt\u00f3ry dokonuje zbrodni wojennych, a tak\u017ce nie respektuje ani warto\u015bci, ani prawa mi\u0119dzynarodowego, ale to nie znaczy, \u017ce my nie mamy obowi\u0105zku przygotowywa\u0107 wniosk\u00f3w restytucyjnych, dlatego ten obowi\u0105zek wype\u0142niamy” – wskaza\u0142 Gli\u0144ski.<\/span><\/p>\n

El\u017cbieta Przy\u0142uska z Departamentu Restytucji D\u00f3br Kultury MKiDN, kt\u00f3ra by\u0142a jedn\u0105 z os\u00f3b przygotowuj\u0105cych wnioski restytucyjne, powiedzia\u0142a PAP, \u017ce w przypadku Rosji kwestia restytucji utraconych dzie\u0142 sztuki jest “szczeg\u00f3lnie z\u0142o\u017cona”. “Rosja uznaje polskie straty wojenne za form\u0119 rekompensaty. 15 kwietnia 1998 r. Rosja przyj\u0119\u0142a Ustaw\u0119 federaln\u0105, kt\u00f3ra m\u00f3wi o tym, \u017ce dzie\u0142a te trafi\u0142y na terytorium ZSRR, jako reparacje z ziem niemieckich i w zwi\u0105zku z tym nie podlegaj\u0105 zwrotowi. Ze stanowiskiem tym zdecydowanie nie zgadza si\u0119 strona polska. Polska nie by\u0142a wrogiem a sojusznikiem, wi\u0119c rekompensowanie strat rosyjskich nie mo\u017ce si\u0119 odbywa\u0107 kosztem mienia polskiego, niezale\u017cnie od tego, w czyich by\u0142o r\u0119kach i na jakim terytorium znajdowa\u0142o si\u0119 po zako\u0144czeniu wojny” \u2013 wyja\u015bni\u0142a.<\/span><\/p>\n

Jeden z wniosk\u00f3w restytucyjnych przekazanych Federacji Rosyjskiej dot. obrazu “Madonna z Dzieci\u0105tkiem i liliami na tle krajobrazu”, zgodnie ze \u017ar\u00f3d\u0142ami autorstwa nieznanego malarza w\u0142oskiego z 2. po\u0142. XV w., a kt\u00f3ry wsp\u00f3\u0142czesne badania przypisuj\u0105 Libarere da Verona (ok. 1445 \u2013 ok. 1526).<\/span><\/p>\n

“Obiekt zosta\u0142 zakupiony w Rzymie w 1937 r. przez \u0142\u00f3dzkiego kolekcjonera, fabrykanta Karola Rajmunda Eiserta. Rok po tym wydarzeniu Eisert zmar\u0142, a w testamencie zapisa\u0142 swoj\u0105 kolekcj\u0119 obraz\u00f3w miastu \u0141\u00f3d\u017a. W ten spos\u00f3b obraz trafi\u0142 do kolekcji Miejskiego Muzeum Historii i Sztuki im. J. i K. Bartoszewicz\u00f3w. W listopadzie 1939 r. \u0141\u00f3d\u017a zosta\u0142a w\u0142\u0105czona przez niemieckich okupant\u00f3w do kraju Warty. Z okresu wojny zachowa\u0142 si\u0119 niemiecki inwentarz muzealny, w kt\u00f3rym to dzie\u0142o odnotowano. Jeszcze przed wej\u015bciem w styczniu 1945 r. wojsk radzieckich do miasta, Niemcy zd\u0105\u017cyli zabra\u0107 z muzeum najbardziej warto\u015bciowe eksponaty, w tym dzie\u0142a mistrz\u00f3w w\u0142oskich, holenderskich i flamandzkich \u2013 o czym pisa\u0142 Marian Minich, pierwszy dyrektor Muzeum Sztuki w \u0141odzi” – opowiada\u0142a w rozmowie z PAP Przy\u0142uska.<\/span><\/p>\n

“Trafi\u0142y one najprawdopodobniej do Schandau w Saksonii, jak wynika\u0142o z informacji uzyskanych przez Naczeln\u0105 Dyrekcj\u0119 Muze\u00f3w i Ochrony Zabytk\u00f3w, kt\u00f3ra sporz\u0105dzi\u0142a w 1947 r. +Wykaz przedmiot\u00f3w muzealnych i dokument\u00f3w wywiezionych przez Niemc\u00f3w+ i wed\u0142ug informacji przej\u0119tych przez wojska radzieckie” – doda\u0142a.<\/span><\/p>\n

Przypomnia\u0142a, \u017ce “Saksonia pozostawa\u0142a po zako\u0144czeniu II wojny \u015bwiatowej w strefie radzieckiej strefy okupacyjnej”. “Prawdopodobnie wtedy dosz\u0142o do przej\u0119cia przez Rosjan tego obrazu i wielu innych” – wskaza\u0142a.<\/span><\/p>\n

Zaznaczy\u0142a, \u017ce Polska “ka\u017cd\u0105 strat\u0119 wojenn\u0105 traktuje na r\u00f3wni”. “Niezale\u017cnie od tego, czy to obiekt znanego artysty, kt\u00f3ry m\u00f3g\u0142by by\u0107 wart miliony, czy jest to np. mniej warto\u015bciowa materialnie grafika. Ka\u017cda strata jest traktowana przez nas priorytetowo i przyk\u0142adamy wag\u0119 do ka\u017cdego dzie\u0142a, kt\u00f3re chcemy odzyska\u0107. Warto\u015b\u0107 rynkowa dzie\u0142a jest dla nas drugorz\u0119dna, bo ona nie wp\u0142ywa na podejmowane przez nas dzia\u0142ania” – podkre\u015bli\u0142a.<\/span><\/p>\n

O skali grabie\u017cy dokonanej w polskich kolekcjach przez Armi\u0119 Czerwon\u0105 mo\u017ce po\u015brednio \u015bwiadczy\u0107 ilo\u015b\u0107 zwrot\u00f3w, czy, jak to w\u00f3wczas nazywano, “dar\u00f3w” dokonanych przez ZSRR na rzecz Polski zaraz po wojnie. Do 1956 r. przekazano ponad 27 tys. obiekt\u00f3w oraz 20 tys. ksi\u0105\u017cek i archiwali\u00f3w. Po upadku ZSRR do polskich zbior\u00f3w publicznych, w 1997 r., powr\u00f3ci\u0142o tylko jedno dzie\u0142o: obraz Pompeo Batoniego “Apollo i dwie muzy” w\u0142a\u015bnie z przedwojennej kolekcji wilanowskiej.<\/span><\/p>\n

Z uwagi na brak dost\u0119pu do rosyjskich zasob\u00f3w muzealnych i \u017ar\u00f3de\u0142 archiwalnych, w tym do list wywozowych obiekt\u00f3w, trudno okre\u015bli\u0107, ile jeszcze polskich dzie\u0142 sztuki i zabytk\u00f3w znajduje si\u0119 na terenie Federacji Rosyjskiej oraz by\u0142ych republik radzieckich. Zgodnie z prawem mi\u0119dzynarodowym Rosja jest zobowi\u0105zana do zwrotu polskich d\u00f3br kultury zrabowanych podczas wojny. (PAP)<\/span><\/p>\n<\/div>\n

\n
\n
\n
\n

Zawarto\u015b\u0107 publikowanych artyku\u0142\u00f3w i materia\u0142\u00f3w nie reprezentuje pogl\u0105d\u00f3w ani opinii Reunion’68,<\/em>
\nani te\u017c webmastera Blogu Reunion’68, chyba ze jest to wyra\u017anie zaznaczone.
\nTwoje uwagi, linki, w\u0142asne artyku\u0142y lub wiadomo\u015bci prze\u015blij na adres:
\n<\/em>webmaster@reunion68.com<\/span><\/a><\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Warszawa, 14.09.2022. Wicepremier, minister kultury i dziedzictwa narodowego Piotr Gli\u0144ski podczas konferencji prasowej w Muzeum Pa\u0142acu Kr\u00f3la Jana III w Wilanowie w Warszawie. Podczas spotkania zaprezentowano kolejne wnioski restytucyjne oraz zainaugurowano kampani\u0119 \u201ePuste Ramy\u201d. Fot. PAP\/M. Marek Gli\u0144ski: mam nadziej\u0119, \u017ce kiedy\u015b nasze ekspozycje zostan\u0105 wzbogacone o straty wojenne, kt\u00f3re znajduj\u0105 si\u0119 w Rosji Katarzyna […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[26,24],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/98407"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=98407"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/98407\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":98442,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/98407\/revisions\/98442"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=98407"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=98407"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.reunion68.se\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=98407"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}