Co powstanie w miejscu synagogi na warszawskiej Pradze?

Adrianna Adamik

Źródło: Gazeta Wyborcza – Warszawa

Miejsce po synagodze praskiej (foto: Maciej Zdziech)

Na działkę u zbiegu ulic Kłopotowskiego i Jagiellońskiej wjechały koparki. Czy usuną pozostałości po XIX-wiecznej synagodze? Była to jedna z nielicznych synagog wzniesionych na planie koła.

Choć została uszkodzona, przetrwała wojnę. Pod koniec lat 50. decyzją władz została rozebrana. Pozostało po niej ogrodzenie z żelaznymi przęsłami oraz fundamenty pod ziemią. Z gruzów synagogi usypano górkę saneczkową, a na działce urządzono plac zabaw.

W 2002 r. narodził się pomysł rekonstrukcji synagogi. Za jej odtworzeniem opowiedzieli się historycy, varsavianiści i badacze architektury. Według planu zagospodarowania Pragi z 2010 r., na działce miała pojawić się zabudowa mieszkalna. Po sprzeciwie społeczników i radnych Pragi-Północ zmieniono zapis i działkę przeznaczono na cele kulturalno- oświatowe. Dopuszczono plany rekonstrukcji synagogi i renowacji zabytkowego ogrodzenia. Plan utknął jednak w martwym punkcie – nie znaleziono funduszy oraz nowej lokalizacji dla placu zabaw.

Barbara Dżugaj – rzeczniczka Urzędu Dzielnicy Praga-Północ, mówi, że w tej chwili nie planów odtwarzania synagogi. Poinformowała również, że plac zabaw jest modernizowany, a zabytkowe ogrodzenie rozebrano zgodnie z wytycznymi konserwatora zabytków. Po renowacji wróci na swoje miejsce. Twierdzi, że koparki nie uszkodzą pozostałości po synagodze. Społecznicy są jednak zaniepokojeni. Na placu już piętrzy się stos wydobytych cegieł. Konserwatorzy nie mogą interweniować – fundamenty nie są objęte ochroną.