Podróż Śladami I. B. Singera

Zapraszamy w niezwykłą podróż szlakiem twórczości Isaaka Bashevisa Singera – laureata Nagrody Nobla, który inspirację do swych powieści i opowiadań czerpał z tradycji i losów małych miasteczek, zanurzonych pośród lasów Roztocza i mozaiki pól Wyżyny Lubelskiej.

Przebieg szlaku: Lublin – Bychawa – Turobin – Goraj – Frampol – Biłgoraj – Tarnogród – Józefów Roztoczański – Tyszowce – Komarów – Zamość – Izbica – Piaski – Lublin.

Długość szlaku: 362 km 
Czas zwiedzania:
trasa samochodowa – 2-3 dni
trasa rowerowa – 5-7 dni

Isaak Bashevis Singer urodził się w 1902 roku w Leoncinie, ok. 30 km na zachód od Warszawy. Jego ojciec był chasydzkim rabinem, a matka – Baszewa, córką rabina z Biłgoraja. Mając 15 lat młody Icek wraz z rodziną przeniósł się w rodzinne strony matki. Mimo, iż koleje życia Singera zawiodły go aż na drugi kontynent do Nowego Yorku, to właśnie klimat i lokalne historie z okolic Biłgoraja ukształtowały styl i metaforykę w twórczości noblisty.
Nasza trasa prowadzi przez 9 miejscowości, zamieszkałych niegdyś przez Żydów, których codzienne życie – radości, miłości, troski i strachy stały się kanwą singerowskich opowiadań.

Lublin

W sercu dawnej lubelskiej dzielnicy żydowskiej, w Bramie Grodzkiej do dziś spotkać można Jaszę Mazura. To tytułowy „Sztukmistrza z Lublina” – bohater bodaj najsłynniejszej powieści Isaaka Bashevisa Singera, opublikowanej w nowojorskim Forwerts w 1959 roku. Historię wędrownego magika, nie stroniącego od uroków życia, opowiada Witold Dąbrowski w ramach spektaklu-monodramu przygotowanego przez Teatr NN. Szczególnie warto odwiedzić Bramę Grodzką w okolicach 18 kwietnia – gdzie co roku świętowane są Urodziny Sztukmistrza – z tortem, bajglami i całym mnóstwem prezentów. Można również wziąć udział w inspirowanym postacią kuglarza letnim Carnavale Sztukmistrzów – święcie cyrku, przyciągającym artystów z całej Europy.
Wędrując Starym Miastem warto też wspomnieć inne singerowskie opowiadanie: „Menasze i Rachela” opowiadające historię 2 niewidomych sierot z lubelskiego żydowskiego przytułku. Menasze i Rachela są nadzwyczaj zdolni. Chłopiec wymyśla piękne i mądre historie o dalekich krainach, których wszyscy, włącznie z dorosłymi słuchają w skupieniu. Dzieci są lubiane wśród rówieśników i wychowawców. Wszyscy wiedzą o ich wzajemnej miłości. Kiedy dyrektor przytułku postanawia je rozdzielić, zrozpaczona Rachela grozi, że skoczy do studni. Niewidomi obiecują sobie, że wbrew wszelkim przeciwnościom zostaną razem, a gdy dorosną będą mężem i żoną. Niewidome dzieci widzą mądrzej i prawdziwiej, jak korzystając ze słów proroka Samuela podsumowuje Menasze:

„Pan nie patrzy na to na co patrzy człowiek;
człowiek patrzy na to co jest przed oczyma,
ale Pan patrzy na serce”.

Zwiedzanie Lublina i odkrywanie bogactwa jego wielokulturowych tradycji może zająć kilka dni. Warto poszukać właśnie takich niestandardowych form zwiedzania, jak choćby podążanie śladami opowieści chasydzkiej o Widzącym z Lublina, trasą lubelskich zaułków w fotografii Edwarda Hartwiga, czy spacer szlakiem poematu Józefa Czechowicza

czytaj dalej tu: Podróż Śladami I. B. Singera