Newsletter 8 – 15 lutego 2017

ŻIH

CZWARTEK NA TŁOMACKIEM “Samson” – pokaz filmu Andrzeja Wajdy 9 lutego, godz. 18:00 Zapraszamy na poprzedzony wprowadzeniem Agnieszki Kajczyk (ŻIH) pokaz filmu Andrzeja Wajdy, zrealizowanego w 1961 roku na podstawie powieści Kazimierza Brandysa. Dramat Jakuba Golda, uciekiniera z getta, który po traumie antysemickich ataków ONR na przedwojennej uczelni nie potrafi przezwyciężyć lęku i poczucia alienacji ukrywając się w okupowanej Warszawie, został przez Wajdę sfilmowany z ogromnym artyzmem i wizualną wirtuozerią, która została doceniony nominacją do Złotego Lwa na festiwalu w Wenecji.

więcej

Warszawska premiera książki Mai Wolny  “Księgobójca” w Księgarni na Tłomackiem   12 lutego, godz. 15:00   Spotkanie poprowadzi Anna Dziewit-Meller.  Najnowsza książka Mai Wolny to thriller literacki o Wiktorze Krzesimie, amsterdamskim księgarzu polskiego pochodzenia, zawodowym podglądaczu, zakochanym w skrywającej liczne tajemnice kobiecie, który zza szyby księgarni prowadzi prywatne śledztwo w sprawie śmierci znanego restauratora mebli.

więcej

SEMINARIUM VARSAVIANISTYCZNE   Projekt Klasa 1926 14 lutego, godz. 11:00   Zapraszamy na seminarium varsavianistyczne z udziałem Sama Ponczaka. Spotkanie prowadzi dr Zofia Borzymińska (ŻIH). To prawdopodobnie jedyna tego typu kolekcja na świecie i niezwykle oryginalny prezent Polski dla Stanów Zjednoczonych. Przez osiem miesięcy około 5,5 mln mieszkańców II Rzeczypospolitej podpisało się pod życzeniami dla Amerykanów z okazji 150. rocznicy podpisania Deklaracji Niepodległości. Ogromną większość stanowią podpisy uczniów polskich szkół, w tym też dzieci żydowskich. Większość z nich zapewne zginęła w czasie Holokaustu.

więcej

Od czego zacząć poszukiwanie genealogiczne? Gdzie przechowywane są dokumenty naszych rodzin i przodków? W czym pomocne są metryki? Co się zmienia gdy zaczynamy rozrysowywać nasze drzewo genealogiczne?    O tym wszystkim będzie można porozmawiać z naszym Działem Genealogii 14 lutego o godz. 18:00 w warszawskiej Menorze. Organizatorem spotkania jest Fundacja Centrum Taubego Odnowy Życia Żydowskiego w Polsce. więcej

Dziś przypada 77. rocznica powstania getta łódzkiego.    O życiu codziennym w łódzkim getcie możemy dowiedzieć się z dokumentów, notatek czy dzienników. Po wojnie odnajdowano je w gruzach, na strychach i w piwnicach. Jak pisze Krystyna Radziszewska: „Dziś są one świadectwem życia i umierania w łódzkim getcie.”

więcej

Facebook ŻIH

Strona internetowa Instytutu

SNY CHOCIAŻ MAMY WSPANIAŁE

Centrum Badań nad Zagładą Żydów

Okupacyjne dzienniki Żydów z okolic Mińska Mazowieckiego

Adam Kamienny, Brandla Siekierka, Chajcia Goldsztejn z domu Bursztyn i Eli Goldsztejn

oprac. i wstępem opatrzyła Barbara Engelking
Stowarzyszenie Centrum Badań nad Zagładą Żydów

Warszawa 2016
ISBN:978-83-63444-46-4

      Na książkę składają się cztery dzienniki, napisane przez dwóch mężczyzn i dwie kobiety z okolic Mińska Mazowieckiego. Łączy ich nie tylko pochodzenie z tej samej okolicy, wychowanie w religijnych domach i przywiązanie do tradycji – należą także do młodego pokolenia Żydów, pierwszego wychowanego w niepodległej Polsce, świadomego zarówno swojej żydowskości, jak i swoich praw obywatelskich. Kształcili się w polskich szkołach, angażowali się w działalność żydowskich organizacji młodzieżowych, byli świadomi narastającego w Polsce antysemityzmu, być może myśleli o emigracji. Mieli jednak liczne rodzeństwo, rodziców potrzebujących pomocy, byli związani ze swoim miasteczkiem, z żydowskim dziedzictwem i kulturą.

   Po wybuchu wojny i wkroczeniu Niemców Brandla, Chaja, Adam i Eli podzielili los wszystkich polskich Żydów – prześladowania, poniżenia, upokorzenia, następnie opaski, prace przymusowe, w końcu getta. W czasie wysiedlenia ukryli się lub uciekli z gett. W kryjówkach pisali swoje dzienniki.

   Ukrywali się wśród Polaków i przed Polakami, doznali życzliwości, obojętności, zdrady i morderstwa. Mimo ogromu niepowodzeń i nieszczęść, jakich doświadczali, mimo bólu, strachu, smutku, przygnębienia, apatii i momentów całkowitej rezygnacji wykazywali się energią, pomysłowością, determinacją, by ratować siebie i bliskich. Może właśnie dlatego, że nie byli sami, lecz że od ich pomysłowości i odwagi zależało także życie innych, musieli wciąż na nowo mobilizować się do działania, przezwyciężać zwątpienie, rozpacz i strach. Ta odwaga, niezłomność, gotowość do narażania własnego życia, by ratować bliskich stanowi – przy wszystkich różnicach – wspólną cechę całej tej wspaniałej czwórki.

Jestem głodna, głodna życia, wolności, a przede wszystkim chleba. […]. Nigdy jeszcze nie miałam takiego ataku głodu. Leży może jeszcze kilo chleba, ale jak ja mogę wziąć sobie kawałek, a ukroić jeszcze trzy kawałki? A do soboty jeszcze cztery dni. Kręciłam się na wszystkie strony, łykałam ślinę, brałam grudki soli w usta, nic nie pomagało. Zaczekałam więc, a kiedy dzieci usnęły, poszłam i ukroiłam sobie może 3 dkg, aby trochę załagodzić głód. Długo jeszcze nie mogłam zasnąć […].

Jaka w człowieku tkwi silna chęć do życia. Żeby ktoś przyszedł i powiedział: potrzebujesz dwa lata żyć w takich warunkach, to bym mu w oczy napluła. Wyobrażałam sobie tę rzecz z góry trzy miesiące, ale że będzie tak długo, o tem nie śniłam. Dzisiaj miałam taką noc, że jeszcze kilka takich nocy, a gotowa bym była poderżnąć sobie gardło. […] Oka nie mogłam zmrużyć całą noc, a prócz tego tak mnie gryzły wszy i pchły, że myślałam, że już mój koniec przyszedł. Szczury zaś nad głową tak budłowały, myślałam, że mi lada chwila skoczą na głowę. Całe wesele: były piski i budłowanie, cała szczurza rodzina. Ciemno, nic nie mogłam zobaczyć, namacałam tylko grubą pałkę i leżałam z pałką w ręku, coraz waląc w słomę, ale szczury nic sobie z tego nie robiły. Dopiero nad ranem, kiedy zaczęło się rozwidniać, dały spokój. Jestem tak wyczerpana, że ledwo żyję […].
fragmenty dziennika Brandli Siekierki

Jeszcze mieliśmy nadzieję, że Mania przyjdzie, bo dlaczego miałby mordować taką niewinną istotę? […] Zdarzyło się jednak to, co przewidywaliśmy. Mania nie przyszła ani za dzień, ani za dwa dni, ani za tydzień, ani w ogóle. Nie bez powodu płakała i rozpaczała. Nie bez powodu wylewała gorzkie łzy, siedząc z nami na strychu przez dwa dni… Czuła to lepiej niż my… Ale ani nie my, ani ona nie mogliśmy przypuszczać, że Wątruch ją zamorduje.

[…] Gdy siedziałem na strychu, przychodziło mi wysłuchiwać nieprzyjemnych rzeczy o Żydach, rzadko kiedy ktoś powiedział o nich dobre słowo. Najczęściej jednak bolały mnie uszy od takiej gadki. Jeden mój dobry znajomy powiedział, że bardzo żałuje, iż nie wziął do siebie 30 Żydów, bogatych, którzy go o to prosili, bo wyprowadzałby codziennie jednego, zabierał, co by chciał, i zabijał jednym stuknięciem.
fragmenty dziennika Elego Goldsztejna

SPIS TREŚCI

Wstęp

I. Adam Kamienny
Wprowadzenie do dziennika Adama Kamiennego
Dziennik Adama Kamiennego
Fotografie do dziennika Adama Kamiennego

II. Brandla Siekierka
Wprowadzenie do dziennika Brandli Siekierki
Ja, Fiszbajn Branka, opisałam…Dziennik Brandli Siekierki
Aneks
Fotografie do dziennika Brandli Siekierki

III. Chajcia Goldsztejn z domu Bursztyn i Eli Goldsztejn
Wprowadzenie do dzienników Chajci Goldsztejn z domu Bursztyn i Elego Goldsztejna
Dziennik Chajci Goldsztejn
Straszliwy wyrok śmierci na Żydów i na wszystko, co żydowskie. Dziennik Elego Goldsztejna
Fotografie do dzienników Chajci Goldsztejn i Elego Goldsztejna

Praca naukowa finansowana w ramach programu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego pod nazwą „Narodowy Program Rozwoju Humanistyki” w latach 2014-2017

French Jews will have to give up Israeli citizenship, says Le Pen

RICKY BEN-DAVID

Front National leader Marine Le Pen speaks to France 2 on February 9, 2017. (Screenshot)

Far-right leader says dual citizenship with non-European countries would be banned under her immigration program, except for Russians

France’s far-right leader and presidential contender Marine Le Pen said on Thursday that dual citizenship with non-European countries under her proposed immigration program would be banned and that French Jews with Israeli citizenship would be forced to renounce it.

In a comprehensive two-hour interview, Le Pen, leader of the Front National party and a leading candidate in the upcoming French presidential elections this spring, told France 2 TV that “Israel is not a European country and doesn’t consider itself as such” when asked if her ban on dual nationality would be extended to Jewish citizens of France.

When pressed on the issue, Le Pen appeared defensive, saying: “excuse me, but yes, [I would ask that of] them and others [persons with non-European citizenship]. I’m asking the Israelis to choose their nationality. It doesn’t mean that if they don’t choose French nationality, they have to leave. France can certainly accommodate foreign people on its soil long-term, those with foreign citizenship… as long as they respect French laws and French values, which is often a problem on the immigration issue. It’s not really a problem with Israel on this topic.”

Le Pen has routinely advocated a tough-on-immigration approach, charging that current immigration rules were “too generous.”

It is estimated that thousands of French Jews hold Israeli citizenship as immigration to Israel from France has seen a sharp increase in recent years amid rising anti-Semitism and a string of deadly terror attacks by radical Islamic groups, including the Islamic State.

Illustrative: More than 200 French Jews immigrated to Israel aboard a special Jewish Agency Aliyah flight, July 20, 2016. (Nir Kafri for The Jewish Agency for Israel)

Throughout the early 2000s, Israel welcomed approximately 2,000 French Jews a year, but during and after 2013, immigration from the country — which has approximately 500,000 Jews — jumped to some 3,000. The following year, over 5,000 came, followed by nearly 8,000 in 2015 and another 5,000 last year.

The Russian connection

In her France 2 interview Thursday, Le Pen did make an exception in her immigration program for dual citizens from non-European Russia, which she said “has a place” in what she termed a “Europe of nations” that are “free and sovereign.”

The remark is certain to raise eyebrows in France and around the world as French intelligence officials have voiced concern over possible Russian hacking attempts to help sway the upcoming election in her favor.

Le Pen is currently leading in polls for the first round of voting in April, but polls show she would be beaten in the May 7 runoff, possibly by centrist former banker Emmanuel Macron who has benefited from claims that conservative candidate Francois Fillon arranged high-paying parliamentary jobs for his wife and children.

Head of the far-right party FN and presidential candidate Marine Le Pen (C) smiles as she arrives to visit the Salon des Entrepreneurs (Entrepreneurship fair) in Paris on February 1, 2017. (AFP/Eric Piermont)

read more: French Jews will have..