Zbiórka środków na upamiętnienie zamordowanych z Gniewczyny i Kańczugi

Apel o finansowe wsparcie naszej inicjatywy upamiętnienia miejsca pochówku Żydów zamordowanych w Gniewczynie Łańcuckiej i Kańczudze w latach 1942 – 1945

Drodzy Przyjaciele, Współpracownicy, Seminarzyści, Czytelnicy,

Zwracamy się do Was z gorącą prośbą o finansowe wsparcie naszej inicjatywy upamiętnienia miejsca pochówku Żydów zamordowanych w Gniewczynie Łańcuckiej i Kańczudze w latach 1942 – 1945. Ich szczątki ekshumowano po wojnie i przeniesiono na cmentarz wojenny w Jagiele – Niechciałce k. Jarosławia, gdzie spoczywają w zbiorowych mogiłach oznaczonych jedynie zardzewiałymi tabliczkami z numerami protokołów ekshumacyjnych. W toku badań udało nam się odnaleźć te protokoły i zidentyfikować część ofiar z imienia i nazwiska. Chcemy, aby znalazły się na macewach, wyryte dla potomnych w kamieniu. Napisy zaczynać się będą cytatem z ks. Hioba – Ziemio, nie kryj mojej krwi, aby mój krzyk nie ustawał. Słowa te, wyryte na zapomnianych dotąd mogiłach zyskają jeszcze głębszą, dramatyczna wymowę.

Na tym cmentarzu pochowano również ofiary mordów dokonanych w innych miejscowościach dawnego powiatu przeworskiego. Postanowiliśmy upamiętnić w pierwszej kolejności te ofiary, których losy poznaliśmy najlepiej dzięki publikacjom i pracy nad dokumentami źródłowymi oraz relacjami świadków. Mord w Gniewczynie Łańcuckiej został opisany we wspomnieniach Tadeusza Markiela opracowanych przez Alinę Skibińską i opublikowanych przez nas w 2011 roku pt. “Jakie to ma znaczenie, czy zrobili to z chciwości?”Zagłada domu Trynczerów. Natomiast o wydarzeniach w Kańczudze z 1945 roku można przeczytać w artykułach prasowych Witolda Piecucha “Wielka noc w Kańczudze”i Piotra Lipińskiego “Nikt ich nie tykał”. Znacie zapewne te publikacje i być może wstrząsnęły Wami podobnie jak nami.

Nasza inicjatywa uzyskała właśnie urzędową zgodę. Koszt obu upamiętnień nie powinien przekroczyć sumy 18 tys. złotych.

Każda złótówka jest dla nas ważna. Zapraszamy do wspierania naszej inicjatywy wpłatami z dopiskiem “Gniewczyna i Kańczuga”

konto: Stowarzyszenie Centrum Badań nad Zagładą Żydów, Warszawa
Alior Bank: PL 37 2490 0005 0000 4520 8799 8529 
SWIFT: ALBPPLPW

Wpłaty, które przekroczą koszty obu planowanych upamiętnień zostaną przeznaczone na sfinansowanie kolejnych macew na tym cmentarzu. O planowanej uroczystości odsłonięcia macew z pewnością Was poinformujemy.
Nie chcemy, by imiona zamordowanych pozostały nieznane i pogrzebane w niepamięci, tak jak ich szczątki, które leżą tam przysypane ziemią. Od nas zależy czy pozwolimy im zginąć po raz wtóry, zginąć w zapomnieniu.

Przywróćmy imię ofiarom! Mamy szansę aby wspólnie zrobić coś dobrego, liczymy na Was!

Projekt napisu Kańczuga:

Ziemio nie kryj mojej krwi,
iżby krzyk mój nie ustawał
/Hiob 16,18/

[tu Gwiazda Dawida]

Pamięci
Żydów zamordowanych
w Kańczudze
ekshumowanych i przeniesionych
na tutejszy cmentarz w 1947 r.
Tu spoczywają:
Izrael Ejzig, lat 35
Chana Krieger, lat 20
i jej nienarodzone dziecko
Sima Krieger, lat16
Dawid Krieger
Pinia Krieger, lat10
Jankiel Krieger, lat 12
Fejwel Jakubes, lat 33
Dora Bergman, lat 32
Mindla Saltzman, lat 55
Bernard (Berek) Zwanziger, lat 26
Izydor (Azri) Reitzfeld
Debora Risman
zamordowani 31 marca 1945 r.
oraz 72 osoby
nieznane z imienia i nazwiska
zamordowane w 1942 r.

Projekt napisu Gniewczyna:

Ziemio nie kryj mojej krwi,
iżby krzyk mój nie ustawał
/Hiob 16,18/

[tu Gwiazda Dawida]

Pamięci
Żydów zamordowanych
jesienią 1942 r.
w Gniewczynie Łańcuckiej
ekshumowanych i przeniesionych
na tutejszy cmentarz w 1947 r.
Tu spoczywają:
Lejb Trynczer, jego żona Szeindla,
ich synowie – Lejb, lat 3 i Lejzor, 1 rok
Symcha Adler,
jego żona Gitla z Sandmanów, lat 38
ich nienarodzone sześciomiesięczne dziecko
oraz dzieci – Szymon Józef, lat 19, Nuchem, lat 15
i Aron zwany Urysiem , lat 12
oraz dwie
nieznane z nazwiska osoby

Wspólny bilet do żydowskiej historii

Interesujesz się kulturą polskich Żydów? Chcesz poznać historię żydowskiej Warszawy? Skorzystaj z łączonego biletu, który pozwoli Ci odwiedzić kilka niezwykłych miejsc w promocyjnej cenie.

Zwiedź dwie wystawy, zabytkową synagogę i cmentarz żydowski. Dzięki inicjatywie Muzeum POLIN, Żydowskiego Instytutu Historycznego i Gminy Wyznaniowej Żydowskiej powstał wspólny bilet pozwalający na poznanie wszystkich tych miejsc. Zwiedzający będą mogli je odwiedzić, korzystając ze zniżki w wysokości 15 zł.

◾Cena biletu: 40 zł normalny, 25 zł ulgowy.
◾Bilet do kupienia on-line na bilety.polin.pl oraz w kasach muzeum.

Bilet upoważnia do wstępu do następujących miejsc:

Wystawa stała Muzeum POLIN, ul. Anielewicza 6

Skąd i kiedy Żydzi pojawili się w Polsce? W jaki sposób nasz kraj stał się domem największej społeczności żydowskiej na świecie, jak przestał nim być i jak odradza się tu życie żydowskie? Na narracyjnej wystawie Muzeum POLIN wyruszysz w przeszłość dzięki zabytkowym obiektom, polichromiom, modelom, multimediom i tekstom. Zobaczysz tu m.in. XIII-wieczną monetę bitą w Polsce i książki wydawane w żydowskich drukarniach 400 lat temu. Zapierającą dech w piersiach rekonstrukcję zdobionego dachu drewnianej synagogi i niezwykłą multimedialną ulicę.

◾Więcej informacji: www.polin.pl
◾Zwiedzanie: poniedziałek, piątek w godzinach: 10.00–18.00, środa, sobota, niedziela: 10.00–20.00.
◾Bilet upoważnia do zwiedzania w terminie wybranym podczas zakupu.

Wystawy czasowe, Żydowski Instytut Historyczny im. Emanuela Ringelbluma, ul. Tłomackie 3/5

Działający w Warszawie od 1947 roku Żydowski Instytut Historyczny jest jedną z wiodących placówek naukowo-badawczych zajmujących się dziejami Żydów od wieków zamieszkujących Polskę i Europę Środkowo-Wschodnią. W siedzibie ŻIH kilka razy w roku można obejrzeć nowe wystawy o tematyce żydowskiej. Prezentowane są na nich fotografie, filmy, dokumenty archiwalne i dzieła sztuki z bogatych zbiorów Instytutu.

◾Więcej informacji: www.jhi.pl
◾Zwiedzanie: od poniedziałku do piątku i w niedzielę w godzinach: 10.00-18.00.
◾Bilet obowiązuje od dnia zakupu do końca 2016 r.

Zabytkowa synagoga imienia Ryfki i Zalmana Nożyków, ul. Twarda 6

Synagoga im. Nożyków została wzniesiona w latach 1898-1902. Zbudowano ją w stylu neoromańskim, z elementami ornamentyki bizantyjskiej i mauretańskiej. Budynek dla 350 wiernych przetrwał II wojnę światową, jako jeden z dwóch spośród 400 warszawskich domów modlitwy i bożnic.

◾Więcej informacji: warszawa.jewish.org.pl
◾Zwiedzanie: od poniedziałku do czwartku w godzinach: 9.00-20.00, piątek: do zachodu słońca, niedziela: 11.00-19.00.
◾Bilet obowiązuje od dnia zakupu do końca 2016 r.

Cmentarz żydowski w Warszawie, ul. Okopowa 49/51

Cmentarz, zwany przed wojną cmentarzem przy Gęsiej, powstał w 1806 roku i początkowo był miejscem spoczynku żydowskich elit. Oprócz tradycyjnych macew i prostych w swej architekturze oheli, nad grobami zamożnych przedsiębiorców, kupców, działaczy politycznych i artystów, zaczęto wznosić grobowce o wyszukanej formie wykonywane przez mistrzów sztuki i rzemiosła. Leżą tu m.in. Ludwik Zamenhof, Rachela Kamińska, Icchak Lejb Perec, czy Marek Edelman.

◾Więcej informacji: www.beisolam.jewish.org.pl
◾Zwiedzanie: od poniedziałku do czwartku w godzinach: 10.00-17.00 (w miesiącach jesienno-zimowych do zmroku), piątek: 9.00-13.00, niedziela: 11.00-16.00.
◾Bilet obowiązuje od dnia zakupu do końca 2016 r.

Osada sprzed 7 tys. lat odkryta w Jerozolimie

Źródło: PAP

Archeolodzy w Jerozolimie Wschodniej znaleźli podczas prac wykopaliskowych związanych z budową drogi w osiedlu Szuafat pozostałości osady sprzed 7 tys. lat – poinformowała izraelska służba starożytności IAA. To najstarsze ślady osadnictwa w Jerozolimie. Odsłonięto dwa domy z dobrze zachowanymi pozostałościami i podłogami z różnymi instalacjami oraz gliniane naczynia, krzemienne narzędzia i bazaltową misę – podała w środe IAA.

Najstarsze ślady osadnictwa w regionieZnaleziska datowane są na 5 tys. lat p.n.e. – początek chalkolitu, czyli epoki miedzi. Są to najstarsze znaczące ślady osadnictwa w Jerozolimie według dr. Omriego Barzilaia, szefa działu prehistorii IAA.- Okres chalkolitu znamy z Negew, równiny wybrzeża, Galilei i Golan, ale niemal zupełnie nie ma jego śladów na wzgórzach Wyżyny Judzkiej i na terenie Jerozolimy – podał w oświadczeniu Barzilai.Odkrycie wskazuje, że obszar Jerozolimy był zamieszkany o dwa tysiąclecia wcześniej niż dotąd uważano.Zdaniem szefowej wykopalisk Ronit Lupo znaleziska świadczą o istnieniu kwitnącej osady. Lupo wskazuje na narzędzia z krzemienia, małe sierpowate ostrza służące do żęcia zbóż, dłuta i polerowane siekiery, a nawet paciorki z karneolu. – Narzędzia, moździerze i tłuczki, jak miska z bazaltu, świadczą o umiejętnościach technologicznych, jak również o rodzaju rzemiosła praktykowanego przez lokalną społeczność – dodała archeolog.